MATERNAL NUTRITION
AND BREAST FEEDING
 UMAPORN SUTHUTVORAVUT
   FACULTY OF MEDICINE
  RAMATHIBODI HOSPITAL
SCOPE
• Role of maternal nutrition in
  breast feeding
• Dietary Reference Intake (DRI)
  for pregnant and lactating
  women
• Food based dietary guidelines
Pregnancy outcome among countries participating in
   World Health Organization collaborative study (
     www.unicef.org.Accessed January 2003)
                                                Infant mortality (per 1000 live births)
             Vietnam                            30
   U.S./CDC (White)          6
U.S./CDC (Hispanic)          6
   U.S./CDC (Black)              14
   United Kingdom            6
             Thailand                      24
            Sir Lanka             17
      Nepal (Rural)                                                    66
            Myanmar                                                           77
               Malawi                                                                                114
               Ireland       6
           Indonesia                             33
        India (Pune)                                                    67
          Guatemala                                        43
              Gambia                                                                      91
                 Cuba        7
           Colombia                   19
                China                           31
           Argentina              16

                         0        20                  40         60           80               100    120
Genetics
Diseases              Toxicants

       Nutrition


Maternal            Fetal
Health            Outcome
ความสำาคัญของอาหาร
มารดาต้องการอาหารเพื่อ
• ตัวมารดาเอง เพื่อรักษาสมดุลย์
  ของร่างกาย ทารกเป็นปาราสิตของ
  มารดา สามารถดึงสารอาหารที่
  จำาเป็นจากมารดา เช่น กลูโคส ธาตุ
  เหล็ก แคลเซียม เป็นต้น และเพื่อ
  สร้างนำำานมทีเป็นอาหารที่ดที่สดของ
               ่            ี ุ
  ลูก
• ทารกในครรภ์ ให้สิ่งจำาเป็นสำาหรับ
  การเจริญเติบโต และสุขภาพของ
สารอาหารที่แม่ให้แก่ลูก
       ในครรภ์
และใช้สร้างนมแม่ ได้มา
        จาก....
• อาหารของแม่ ( กิน/ ได้รับทาง
  สายยาง หรือหลอดเลือดดำา)
• สารอาหารทีสะสมในร่างกายแม
               ่
  ถ้าแม่ได้รับอาหารไม่พอ
Changes in nutrient deposition
     during pregnancy
                                Week of gestation
                               10  20     30     40
Nutrient metabolism and
 accretion in mother + fetus
   Increase in basal           80   170   260   400
     metabolism/day (kcal)
   Fat deposition (g)          328 2064 3594 3825
   Protein deposition (g)       36 165 498 925
   Iron accretion (mg)           -   -    -  565
   Calcium accretion (g)         -   -    -   30
   Zinc accretion (mg)           -   -    -  100
   Hemoglobin (g/L)            125 117 119 130
นำำาหนักที่เพิ่มขึำน
   ระหว่างตัำงครรภ์
• แปรเปลียนตามประชากร
         ่
• โดยเฉลี่ยเพิ่มประมาณ
  10-15 กิโลกรัม
• 3 เดือนแรก นำำาหนักอาจจะ
  ไม่เพิ่มได้
• หลังจากนัำน เพิ่มประมาณ
Pregnancy weight gain
   recommendations
Body mass index                 Recommended
 weight
(kg/m2) category                       gain (kg)

Low (BMI < 19.8)                         12.5-18
Normal (BMI 19.8-26.0)                  11.5-16
High (BMI > 26.0-29.0)                   7-11.5
Obese (BMI > 29.0)                         >6.0
Food and Nutrition Board, Institute of Medicine 1990.
ปัจจัยที่มีผลต่อนำำา
    หนักที่เพิ่มขึำน
   ระหว่างตัำงครรภ์
• โภชนาการ
• การใช้พลังงานของ
 ร่างกาย
      - การทำางาน
      - การพักผ่อน
Studies reporting an association between the
consumption of a poor diet and an increased
      risk for pregnancy complications
    Investigator                 Type of study
    Ebbs et al., 1941            Intervention
    Burke et al., 1943           Observational
    Jeans et al., 1955           Observational
    Primrose and Higgins, 1971   Intervention
    Laurence et al., 1983        Intervention
    Friel et al., 1995           Observational
    Wright et al., 1995          Observational
    Torfs et al., 1998           Observational
    Velie et al., 1999           Observational
    DiCintio et al., 1999        Observational
Micronutrient deficiencies that have
   been postulated to contribute to
abnormal human prenatal development

    Vitamin A                 Copper
    Vitamin B-6               Iodine
    Vitamin B-12              Iron
    Vitamin D                 Magnesium
    Vitamin K                 Zinc
    Folate
    Keen CL, et al. J Nutr2003;133:1597s-1605s.
ปริมาณพลังงานและโปรตีนที่ควร
  กลุ่มตาม นำ้า รับประจำาวัน
           ได้ ส่วน พลังงาน โปรตีน โปรตี
         อายุ     หนัก   สูง    กิโล    กรัม/กก.  น
  ผูหญิง
     ้            กก.    ซม. แคลอรี/วัน   /วัน   กรัม/วั
       16-18 ปี    48    157   1,850       1.0     น
                                                  48
       19-30 ปี    52    155   1,750       1.0    52
       31-50 ปี    52    155   1,750       1.0    52
  หญิงตั้ง
  ครรภ์                          +0                + 10
       ไตรมาส                   + 300              + 10
  ที่ 1                         +300               + 10
       ไตรมาส
  หญิงให้นม
  ทีตร
  บุ   ่2
       ไตรมาส                   + 500              + 15
  ที่ 0-5
  เดือน 3                       + 500              + 12
ชนาการ กรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข พ.ศ. 2546
    6-11
  เดือน
แนวทางกำาหนดปริมาณพลังงาน
ที่แม่ที่ให้นมลูกควรบริโภคเพิ่มขึำน
พลังงานในนมแม่                        70 กิโล
ประสิทธิภาพของการเปลี่ยนพลังงาน       แคลอรี/100 มล.
                                      80% (76-94%)
จากอาหารเป็นพลังงานในนมแม่            = 85 กิโลแคลอรี/
ปริมาณนมแม่ : 6 เดือนแรก              100 มล. น =
                                      750 มล./วั
              6 เดือนหลัง             640 kcal
พลังงานสำารอง                         600 กก. น =
                                      2-3 มล./วั
    (ไขมันที่สะสมช่วงตังครรภ์ที่คง
                       ้              510 kcal
เหลือหลังางกายที่นำามาใช้สร้างนมแม่
ไขมันในร่ คลอด)                       0.5 กก./เดือน
(6 เดือนแรก)                          = 150 กิโล
ปริมาณพลังงานที่ควรเพิ่ม : 6 เดือน    แคลอรี/วัโลแคลอรี
                                      = 500 กิ น
แรก                                   = 500 กิโลแคลอรี
                     6 เดือนหลัง
Dietary Reference Intake (DRI)
                  : ปริมาณวิตามิน
         ที่แนะนำาสำาหรับแต่ละบุคคล
  กลุ่มตามอายุ โฟเลท วิตามินเอ ไธอะมิน ไรโบฟลา วิตามินดี วิตามินเค
                  มคก./วั   มคก./วัน   มก./วัน     วิน     มคก./วั   มคก./วัน
                    น                            มก./วัน     น
  ผู้หญิง
      16-18 ปี     400        600       1.0       1.0        5         75
      19-30 ปี     400        600       1.1       1.1        5         90
      31-50 ปี     400        600       1.1       1.1        5         90
  หญิงตั้งครรภ์
     ไตรมาสที่    +200       +200      +0.3      +0.3        +0        +0
  1               +200       +200      +0.3      +0.3        +0        +0
     ไตรมาสที่    +200       +200      +0.3      +0.3        +0        +0
  2
  หญิงให้นม
  บุตไตรมาสที่
     ร            +100       +375      +0.3      +0.5        +0        +0
  3
     0-5 เดือน    +100       +375      +0.3      +0.5        +0        +0
     6-11 เดือน
ชนาการ กรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข พ.ศ. 2546
Folic acid content of
Yeast selected foods
       Food        µg
    brewer’s, 1 T          313
    active, dry            285
Liver, beef, fried, 3 oz   187
Spinach (cooked), ½        131
cup
Beans, white, baked,       122
½ cup (cooked), 1
Broccoli                   78
cup
Romaine lettuce, 1 cup     76
Wheat germ, raw, ¼         70
cup orange juice, ½
Fresh                      55
cup
Cabbage, raw, 1 cup        40
Banana, 1                  24
Egg, yolk, 1               23
Almonds, raw, ¼ cup        21
Whole wheat bread, 1       16
slice 2%, 1 cup
Milk,                      12
Wheat bran, ¼ cup          12
White bread, 1 slice       10
         USDA, 1976-1986.
Dietary Reference Intake (DRI)
                  : ปริมาณวิตามิน
         ที่แวินะนำามินสำไนอะ วิบแต่ตามิะบุคคล ไบโอ
 กลุ่มตามอายุ ตามิ วิต
                       า าหรั ตามิ วิ ล กรดแพนโท
                  นซี      อี       ซิน    นบี6    นบี12       เธนิก     ติิน
                 มก./วั   มก./วั   มก./วั มก./วัน มคก./วัน    มก./วัน   มคก./วั
  ผู้หญิง
                   น       น         น                                    น
      16-18 ปี    75       15       14     1.2      2.4         5         25
      19-30 ปี    75       15       14     1.3      2.4         5         30
      31-50 ปี    75       15       14     1.3      2.4         5         30
  หญิงตั้งครรภ์
     ไตรมาสที่ +10  +0 +4 +0.6 +0.2                             +1        +0
  1             +10 +0 +4 +0.6 +0.2                             +1        +0
     ไตรมาสที่ +10  +0 +4 +0.6 +0.2                             +1        +0
  2
  หญิงให้นม
  บุตไตรมาสที่ +35
      ร             +4 +3 +0.7 +0.4                             +2        +5
  3
     0-5 เดือน +35  +4 +3 +0.7 +0.4                             +2        +5
     6-11
ชนาการ กรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข
  เดือน                                                      พ.ศ. 2546
Dietary Reference Intake (DRI)
                 : ปริมาณแร่ธาตุ
     ที่แนะนำาสำาม ฟอสฟอรัส ละบุยคคลอไรด์
    กลุ่มตามอายุ   แคลเซีย
                           หรับแต่ แมกนีเซี ม ฟลูโ
                   มก./วัน   มก./วัน   มก./วัน   มก./วัน
   ผู้หญิง
       16-18 ปี    1000      1000       250       2.4
       19-30 ปี    800       700        250       2.6
       31-50 ปี    800       700        260       2.6
   หญิงตั้งครรภ์
     ไตรมาสที่ 1    +0        +0        +30       +0
     ไตรมาสที่ 2    +0        +0        +30       +0
     ไตรมาสที่ 3    +0        +0        +30       +0
   หญิงให้นมบุตร
     0-5 เดือน      +0        +0        +0        +0
     6-11 เดือน     +0        +0        +0        +0

ภชนาการ กรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข พ.ศ. 2546
Dietary Reference Intake (DRI)
                 : ปริมาณแร่ธาตุ
     ที่แนะนำาสำานหรับแต่ลทองแดง คลกะสี
    กลุ่มตามอายุ    ไอโอดี เหล็ก
                                 ะบุค สัง
                   มคก./วัน     มก./วัน       มคก./วัน   มก./วัน
   ผู้หญิง
       16-18 ปี      150          26.4          890        7
       19-30 ปี      150          24.7          900        7
       31-50 ปี      150          24.7          900        7
   หญิงตั้งครรภ์
     ไตรมาสที่ 1    +50        ควรได้รับยา     +100       +2
     ไตรมาสที่ 2    +50       เม็ดธาตุเหล็ก    +100       +2
                                   เสริม
     ไตรมาสที่ 3    +50                        +100       +2
                                วันละ 60
   หญิงให้นมบุตร
                                 มิลลิกรัม
     0-5 เดือน      +50             15         +400       +1
     6-11 เดือน     +50             15         +400       +1

ภชนาการ กรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข พ.ศ. 2546
Dietary Reference Intake (DRI)
                 : ปริมาณแร่ธาตุ
     ที่แนะนำาสำนีามหรัโครเมียม ละบุส คลบดีนัม
    กลุ่มตามอายุ    ซีลีเ ย
                            บแต่ แมงกานีค โมลี
                   มคก./วัน   มคก./วัน   มก./วัน   มคก./วัน
   ผู้หญิง
       16-18 ปี      55         24        1.6        43
       19-30 ปี      55         25        1.8        45
       31-50 ปี      55         25        1.8        45
   หญิงตั้งครรภ์
     ไตรมาสที่ 1     +5         +5       +0.2        +5
     ไตรมาสที่ 2     +5         +5       +0.2        +5
     ไตรมาสที่ 3     +5         +5       +0.2        +5
   หญิงให้นมบุตร
     0-5 เดือน      +15        +20       +0.8        +5
     6-11 เดือน     +15        +20       +0.8        +5

ภชนาการ กรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข พ.ศ. 2546
Cochrane Library
Nutritional Supplementation
     during Pregnancy
• Routine iron supplementation
• Routine folate supplementation
• Maternal iodine supplements in
 areas of deficiency
ปัจจัยเสี่ยงด้านโภชนาการขอ
    • Underweight
                  แม่
   •   Overweight
   •   Inadequate prenatal weight gain
   •   Rapid postpartum weight loss
   •   Anemia (Hb < 11 g/dl)
   •   Substance abuse: alcohol, cigarettes
Prepregnant overweight and obesity
  negatively affect breastfeeding
• Decreased prolactin response to
  suckling in the first week postpartum
  may contribute to early lactation
  failure.
Rasmussen KM, et al. Pediatrics 2004.
ผลของการขาดสารอาหารในแม่ต่อ
      ปริมาณในนมแม่
Vitamin        Normal        Effect of maternal   Effect of maternal
               conc          deficiency on milk   supplementation
               (per litre)   content              on milk content

A (mcg)        500             To 170-500
D (mcg)        0.55            To 0.25
B1 (mg)        0.21            To 0.11
B2 (mg)        0.35            To 0.2
B6 (mg)        0.93            To 0.9
Folate (mcg)   85            No change
B 12 (mcg)     0.97            To < 0.5
C (mg)         40              To 25                 (small)

Allen LH. ACC/SCN News 1994; 1:21-4.
ผลของการขาดสารอาหารในแม่ต่อลูกที่
                     เลียงด้วยนมแม่of maternal
                         ำ
 Vitamin Effect of maternal deficiency on Effect
            infant                           supplementation on infant
 A          Low serum retinol, depletion     Increased serum retinol and
                                             liver store
 D          Increased risk of rickets        Increased serum 25(OH)D if
            depending on UV light exposure   dose>2000 IU/d

 B1         Beriberi                          Infant beriberi
 B2         High erythrocyte glutathione       EGRAC in mother and
            reductase activity coefficient   infant
 B6         Neurological problems             Neurological problems
 Folate     Unknown                          None but    maternal status

 B 12       Increased urine methylmalonic    Decreased MMA
            acid, neurological problems
 C          Unknown                          Unknown
 Allen LH. ACC/SCN News 1994; 1:21-4.
ผลของการขาดสารอาหารในแม่ต่อ
      ปริมาณในนมแม่
Mineral          Normal        Effect of maternal   Effect of maternal
                 conc          deficiency on milk   supplementation
                 (per litre)   content              on milk content


Calcium (mg)     280           No change/           None
Iron (mg)        0.3           No change            None
Zinc (mg)        1.2           No change            None
Copper (mg)      0.25          No change            None
Iodine (mcg)     110           No change/sl
Selenium (mcg)   20               To < 10



Allen LH. ACC/SCN News 1994; 1:21-4.
ผลของการขาดสารอาหารในแม่ต่อลูกที่
        เลียงด้วยนมแม่
           ำ
 Mineral       Effect of maternal deficiency on   Effect of maternal
               infant                             supplementation on
                                                  infant


 Calcium       Decreased bone mineral but         None
               relative in utero vs. postpartum
               influence unclear
 Iron          None                               None
 Zinc          None                               None
 Copper        None                               None
 Iodine        Uncertain; deficiency in           Unknown
               pregnancy more important
 Selenium      Decreased plasma and               Unknown
               erythrocyte content
  Allen LH. ACC/SCN News 1994; 1:21-4.
ลักษณะนิสยการกินของคน
            ั
       ไทยบางกลุม   ่
    • กิน ข้าว แป้ง และ
     นำำาตาล ค่อนข้างมาก
    • กิน เนืำอ ไข่ ค่อนข้าง
     น้อย
    • ไม่คุ้นเคยกับการดื่ม
     นม
    • ไม่ชอบผัก หรือ ผล
งโภชนาการ
                                 ข้าว วันละ 8 – 12 ทัพ

 ผัก วันละ 4 – 6 ทัพพี          ผลไม้ วันละ 3 – 5 ส่วน


    นม วันละ 2 – 3 แก้ว
                          เนืำอสัตว์ วันละ 6 – 12 ช้อน

ามัน นำำาตาล เกลือ วันละน้อยๆ
ปริมาณอาหารในและกลุ่มอาหารที่
            ควรได้รับใน
  1 วัน จำาแนกตามพลังงานที่ได้รับ
  กลุ่มอาหารเด็กอายุ 6-13 ปี หญิงวัยทำางานวัยรุ่นหญิง-ชาย อายุ
     14-25 ปี
  ที่ควรได้รับอายุ 25-60 ปี ผู้สูงอายุ 60 ปีขึำนไปชายวัยทำางานอายุ
     25-60 ปี
  ใน 1 วัน      ควรได้รับพลังงานวันละ ควรได้รับพลังงานวันละ
                    1600 กิโลแคลอรี             2000 กิโลแคลอรี

  ข้าว – แป้ง             8 ทัพพี                 10 ทัพพี
  ผัก         4 ทัพพี (6 ทัพพี สำาหรับผู้ใหญ่)     5 ทัพพี
  ผลไม้        3 ส่วน (4 ส่วน สำาหรับผู้ใหญ่)      4 ส่วน
  เนืำอสัตว์            6 ช้อนโต๊ะ               9 ช้อนโต๊ะ
  นม         2-3 แก้ว (1-2 แก้วสำาหรับผู้ใหญ่)2-3 แก้ว (1-2 แก้ว
    สำาหรับผู้ใหญ่)
  ไขมัน นำำาตาล เกลือใช้แต่น้อยเท่าที่จำาเป็นใช้แต่น้อยเท่าที่จำาเป็น
โภชนาการ กรมอนามัย กระทรงสาธารณสุข
ตัวอย่างอาหารที่ควรเพิ่มใน1
               วัน
    สำาหรับแม่ที่ให้นมลูก
 (ประมาณ 500 กิโลแคลอรี
     โปรตีนวสวย 2 ทัพพี เนืำอ
นม 1 แก้ว ข้า 12-15กรัม)
      สัตว์สุก 1 ช้อนโต๊ะ
      และผลไม้ 1 ส่วน
             หรือ
   นม 1 แก้ว และก๋วยเตี๋ยวนำ้า
             1 ชาม
หมวดที่ 1 : หมวดข้าว แป้ง
และผลิตภัณฑ์
     1 ส่วน ให้โปรตีน 2 กรัม
      คาร์โบไฮเดรต 20 กรัม
ไขมัาวสวย น้อย วยตวง งงาน 90 พี โล
  ข้ นเล็ก 1/2 ถ้ พลั หรือ 1 ทัพ กิ
               แคลอรี ถ้วยตวง
       มักกะโรนีสก 4/5
                 ุ
        ขนมปังปอนด์ 1 แผ่น
        เส้นหมี่สก 1 ถ้วยตวง
                 ุ
          ขนมจีน 1 1/2 จับ
            บะหมี่ 1 ก้อน
หมวดที่ 2 : หมวดเนืำอ
  สัตว์ โปรตีน 7 กรัม ไข
1 ส่วน ให้
          มัน 5 กรัม
  พลังงาน 75ด 2ลแคลอรี
 เนื้อสัตว์ทุกชนิ กิโ ช้อนโต๊ะ
   ปลาทูขนาดกลาง 1 ตัว
   ลูกชินไก่หรือปลา 5 ลูก
         ้
           ไข่ 1 ฟอง
     กุ้งขนาดกลาง 3 ตัว
    เต้าหู้อ่อน 3/4 หลอด
หมวดที่ 3 : หมวดนม
   (3.1)เต็มส่วน 1 ส่วน ให้
  นมไขมัน
        โปรตีน 8 กรัม
ไขมัน 8 กรัม คาร์โบไฮเดรต 12
            กรัม
นมสดธรรมดา 1 ถ้วยตวงลแคลอรี อง
   พลังงาน 150 กิโ หรือ 1 กล่
       นมผงครบส่วน 5 ช้อนโต๊ะ
โยเกิร์ต (ไม่ปรุงแต่งรส) ไขมันเต็มส่วน
              1 ถ้วยตวง
หมวดที่ 3 : หมวดนม
   (3.2) 1 ส่วน ให้โปรตีน 8
นมพร่องมันเนย
              กรัม
 ไขมัน 5 กรัม คาร์โบไฮเดรต 12
              กรัม
    พลังงาน 120 กิโลแคลอรี
  นมสดพร่องมันเนย 1 ถ้วยตวงหรือ 1
                 กล่อง
 โยเกิรต (ไม่ปรุงแต่งรส) พร่องไขมัน 1
       ์
                ถ้วยตวง
หมวดที่ 4 : หมวดผลไ
1 ส่วน ให้คาร์โบไฮเดรต 15
           กรัม
  พลังงาน 60 กิโลแคลอรี
  กล้วยนำ้าว้า 1 ผลเล็ก
    ฝรั่ง 1/2 ผลกลาง
   แอปเปิ้ล 1 ผลเล็ก
     ชมพู่เขียว 4 ผล
ส้มเขียวหวาน 2 ผลกลาง
ตัวอย่างอาหารทั่วไปที่มีปริมาณ
           แคลเซียม
มากกว่า 200 มิลลิกรัมต่อปริมาณ
         อาหารที่บริโภค
 ชนิดอาหาร
 ปริมาณอาหารที่บริโภค
                    ปริมาณนำำาหนักแคลเซียม
                          (กรัม) (มก.)

นมและผลิตภัณฑ์นม
 นมสด รสจืด        1 กล่อง200 มล. 226
 นมสด รสต่างๆ ยกเว้นรสจืด 1 กล่อง 200 มล.
                     228
 นมสด พร่องมันเนย 1 กล่อง200 มล. 246
ตัวอย่างอาหารทั่วไปที่มีปริมาณ
           แคลเซียม
มากกว่า 200 มิลลิกรัมต่อปริมาณ
         อาหารที่บริโภค
 ชนิดอาหาร
 ปริมาณอาหารที่บริโภค
                   ปริมาณ นำำาหนัก แคลเซียม
                  (ช้อนโต๊ะ)(กรัม) (มก.)
ปลา
 ปลาแก้วแห้ง ทอด      2     10      292
 ปลาขาวแห้ง           2     10      472
 ปลาซิวแห้ง ทอด       2     10      426
 ปลาซาดีนกระป๋องในนำำา4     52      274
ตัวอย่างอาหารทั่วไปที่มีปริมาณ
        แคลเซียมระหว่าง
  100-200 มิลลิกรัมต่อปริมาณ
         อาหารที่บริโภคปริมาณอาหาร
 ชนิดอาหาร
 ที่บริโภค
                 ปริมาณ    นำำาหนักแคลเซียม
                           (กรัม) (มก.)

สัตว์นำาอื่นๆ
  กุ้งฝอย (ดิบ) 1 ช้อนโต๊ะ    10      134
  กุ้งแห้ง        1 ช้อนโต๊ะ   6      138
ผลิตภัณฑ์จากถั่วเหลือง
  เต้าหู้ขาวอ่อน1/3 ถ้วยตวง (5 ช้อนโต๊ะ)60
เปรียบเทียบปริมาณแคลเซียม
                 ระหว่าง
      นมสดกับผลิตปริมาณอาหารที่ ่บริโภค
       ชนิดอาหาร
                   ภัณฑ์นมที ปริมาณ
                        ปริมาณ โภคหนัก
                               บริ นำ้า    แคลเซียม
  นมสด รสจืด               1        (กรัม)
                                   200 มล. (มิลลิกรัม)
                                               226
  นมสด รสต่างๆยกเว้น กล่อง 200 มล.
                           1                   228
  นมสด ด องมันเนย
    รสจื พร่             กล่อง 200 มล.
                           1                   246
  โยเกิร์ตสูตรนม (รส    1 ถ้อง
                         กล่ วย       150      240
    ธรรมชาติ)
  โยเกิร์ต รสต่างๆ      1 ถ้วย        150      160
    เฉลีย่
  โยเกิร์ต ไขมันตำ่า รส 1 ถ้วย        150      173
    ต่างๆ
  นมเปรี้ยวพร้อมดื่ม ไข    1       180 มล.     215
    มันตำ่า รสต่างๆ      กล่อง
  นมเปรี้ยวพร้อมดื่ม รส    1       180 มล.     106
    ต่างๆ                กล่อง
โภชนาการ กรมอนามัย กระทรงสาธารณสุข
เปรียบเทียบปริมาณแคลเซียม
                ระหว่าง
    นมสดกับผลิตภัณฑ์จากถั่วเหลืองที่
      ชนิดอาหาร บริโภคภคหนัก่ แคลเซียม
                  ปริมาณอาหารที
                 ปริมาณ โ นำ้า
                      บริ
                                ปริมาณ

  นมสด รสจืด              1    (กรัม)
                              200 มล. (มิลลิกรัม)
                                          226
  นมสด รสต่างๆยกเว้น กล่อง 200 มล.
                          1               228
  นมสด ด องมันเนย
     รสจื พร่           กล่อง 200 มล.
                          1               246
  เต้าหูขาวอ่อน
         ้              กล่อง
                         1/3    60        150
  เต้าหูขาว หลอด
           ้             ถต.
                         1/2    95        59
  เต้าหูไข่ หลอด
             ้          หลอด
                         1/2    63        12
  เต้าหูทอด (สี่เหลี่ยม
               ้        หลอด
                        2 ลูก    8        16
  เต้าฮวย า) รวมนำ้า
     ลูกเต๋ (ไม่         1/3    67        36
     ขิง้ )
  เต้าหูแข็ง            2ถต.
                          ชต.   20        32
โภชนาการ กรมอนามัย กระทรงสาธารณสุข
นำำาเต้าหูหรือนมถัว
              ้       ่
            เหลือง
ทีไม่ได้เสริมแคลเซียม
  ่
ไม่ใช่แหล่งอาหารทีดี    ่
       ของแคลเซียม
เปรียบเทียบปริมาณแคลเซียม
                ระหว่าง
      นมสดกับนมถั่วมาณอาหารที่ ่บริโปริมาณ
      ชนิดอาหาร   ปริ
                      เหลืองที      ภค
                      ปริมาณ โภคหนัก
                            บริ นำ้า      แคลเซียม
  นมสด รสจืด             1       (กรัม)
                                200 มล.   (มิลลิกรัม)
                                              226
  นมสด รสต่างๆ ยกเว้น กล่อง 200 มล.
                         1                    228
  นมสด ด องมันเนย
      รสจื พร่         กล่อง 200 มล.
                         1                    246
  นมถัวเหลืองสูตร
        ่              กล่อง 250 มล.
                         1                    60
      ธรรมดา           กล่อง
      (มีนมผสม)
  นมถัวเหลืองสูตรเจ
          ่              1      250 มล.       10
      (ไม่มีนมผสม)     กล่อง
  นำ้าเต้าหู้         1 แก้ว 200 มล.          8
โภชนาการ กรมอนามัย กระทรงสาธารณสุข
แม่ควรงดอาหารบางอย่างเพื่อ
          ป้องกัน
  โรคภูมแDatabase อไม่ ?
Cochraneิ พ้ในลูกหรื
  Systematic Review
  (2003; 4: CD000133) มีข้อ
  สรุปดังนีำ
• Prescription of an
  antigen avoidance diet to
  a high-risk woman during
  pregnancy is UNLIKELY
แม่ควรงดอาหารบางอย่างเพื่อ
          ป้องกัน
  โรคภูมแDatabase อไม่ ?
Cochraneิ พ้ในลูกหรื
  Systematic Review
  (2003; 4: CD000133) มีข้อ
  สรุปดังนีำ
• Prescription of an
  antigen avoidance diet to
  a high-risk woman during
  lactation may reduce her
คำาแนะนำาการให้อาหารแก่ทารกกลุ่ม
        เสี่ยงต่อโรคภู2000พ้ ESPACI และ
                  AAP,
                       มแ
                        ิ
                                         ESPGHAN,
                                            1999
อาหารที่แม่ควรงดระหว่าง ไม่แนะนำาให้ ไม่แนะนำาให้
ตังครรภ์ breast
  ้
Exclusive                        งด
                             6 เดือน      4-6งด อน
                                               เดื
feeding ่แม่ควรงดระหว่าง ถั่วลิสงและ
อาหารที                                  ไม่แนะนำาให้
ให้นมลู่ยงนมถั่วเหลือง
หลีกเลี ก                        nut
                              แนะนำา          งด
                                           แนะนำา
ชนิดของนมผสม                     สูตร      สูตรที่มี
    (กรณีที่ไม่สามารถให้ hypoallergeni allergenicity
นมแม่ี่ให้อาหารเสริม
       ได้)                       c           ตำ่า
อายุท                       เริ่มอายุ 6
                            เดือน โดย
                          เลือกชนิดที่มี
                          โอกาสแพ้ได้
                         น้อย ให้นมวัว
                           อายุ 1 ปี ไข่
                         อายุ 2 ปี
DHA ( Docosahexaenoic acid)
• Important component of structural
  lipid of brain and retina
• DHA supplementation of breast-
  feeding mothers increases DHA in
  breast milk and infant plasma
  phospholipid.

Jensen CL, et al. AJCN 2000; 71:292S.
FIGURE 1. Relations between maternal plasma phospholipid and milk contents of
selected n-3 and n-6 fatty acids in mole percentage of total fatty acids at 8 wk
postpartum. , group 1 [algal docosahexaenoic acid (DHA)]; , group 2 (high-DHA eggs); ,
group 3 (low-eicosapentaenoic-acid fish oil); •, group 4 (control).
Jensen CL, et al. AJCN 2000; 71:292S.
Fatty acids composition (%w/w) of
human milk in U.S.A., Europe and Africa
Fatty acid       U.S.A.1           Europe2
Africa2

LA           15.8 (14.5-18.8)    11 (6.9-16.4)     12
(5.7-17.2)
ALA          1.03 (0.3-1.85)     0.9 (0.7-1.3)     0.8
(0.1-1.4)
AA                               0.5 (0.2-1.2)      0.6
(0.3-1)
DHA                              0.3 (0.1-0.6)     0.3
(0.1-0.9)
Oleic acid   35.5 (30.7-38.2)
MUFA                            38.8 (34.2-44.9)   28.2
(22.8-49)
Milk fatty acid composition in women
      from 5 different regions of China
           Marine    Urban 1 Urban 2       Rural
          Pastoral

LA        18.5+4.7   20.6+3.9   19.7+5.4   18.4+5.8
          20.4+4.6
ALA        3.0+0.8   3.0+0.7    3.0+1.0    2.7+0.6
           2.1+0.5
AA         1.2+0.3   0.9+0.1    1.0+0.5    0.8+1.0
           1.2+0.3
DHA        2.8+1.2   0.9+0.3    0.8+0.4    0.7+0.3
           0.4+0.3
Oleic     25.1+4.4   29.1+4.1   27.6+4.2   30.6+4.2
CAFFEINE….แม่ที่ให้นมลูก จะดืม  ่
เครื่องดื่มทีมีแคฟเฟอีนได้มากน้อย
             ่
               เพียงใด
• Caffeine มีในกาแฟ ชา นำำาอัดลมโคลา ช็อค
  โกแลต
• Caffeine ผ่านจากแม่ไปสู่ทารกในครรภ์ และ
  นำำานมแม่ได้
• Meta-analysis พบว่าหญิงตังครรภ์ทบริโภค
                                ำ      ี่
  แคฟเฟอีน >150มก./วัน (กาแฟวันละ 1-2
  แก้ว) มีความเสี่ยงต่อการแท้งเพิ่มขึนเป็น 1.4
                                     ำ
  เท่า มีความเสี่ยงต่อการมีลูก low birth weig
  htเพิ่มขึำนเป็น 1.5 เท่า
• Half-life ในทารก (newborn: 96 hr, 3-5
  month-old baby: 14 hr) ยาวกว่าผู้ใหญ่ (5
  hr)
Thank you

16 maternal nutrition ppt

  • 1.
    MATERNAL NUTRITION AND BREASTFEEDING UMAPORN SUTHUTVORAVUT FACULTY OF MEDICINE RAMATHIBODI HOSPITAL
  • 2.
    SCOPE • Role ofmaternal nutrition in breast feeding • Dietary Reference Intake (DRI) for pregnant and lactating women • Food based dietary guidelines
  • 3.
    Pregnancy outcome amongcountries participating in World Health Organization collaborative study ( www.unicef.org.Accessed January 2003) Infant mortality (per 1000 live births) Vietnam 30 U.S./CDC (White) 6 U.S./CDC (Hispanic) 6 U.S./CDC (Black) 14 United Kingdom 6 Thailand 24 Sir Lanka 17 Nepal (Rural) 66 Myanmar 77 Malawi 114 Ireland 6 Indonesia 33 India (Pune) 67 Guatemala 43 Gambia 91 Cuba 7 Colombia 19 China 31 Argentina 16 0 20 40 60 80 100 120
  • 4.
    Genetics Diseases Toxicants Nutrition Maternal Fetal Health Outcome
  • 5.
    ความสำาคัญของอาหาร มารดาต้องการอาหารเพื่อ • ตัวมารดาเอง เพื่อรักษาสมดุลย์ ของร่างกาย ทารกเป็นปาราสิตของ มารดา สามารถดึงสารอาหารที่ จำาเป็นจากมารดา เช่น กลูโคส ธาตุ เหล็ก แคลเซียม เป็นต้น และเพื่อ สร้างนำำานมทีเป็นอาหารที่ดที่สดของ ่ ี ุ ลูก • ทารกในครรภ์ ให้สิ่งจำาเป็นสำาหรับ การเจริญเติบโต และสุขภาพของ
  • 6.
    สารอาหารที่แม่ให้แก่ลูก ในครรภ์ และใช้สร้างนมแม่ ได้มา จาก.... • อาหารของแม่ ( กิน/ ได้รับทาง สายยาง หรือหลอดเลือดดำา) • สารอาหารทีสะสมในร่างกายแม ่ ถ้าแม่ได้รับอาหารไม่พอ
  • 8.
    Changes in nutrientdeposition during pregnancy Week of gestation 10 20 30 40 Nutrient metabolism and accretion in mother + fetus Increase in basal 80 170 260 400 metabolism/day (kcal) Fat deposition (g) 328 2064 3594 3825 Protein deposition (g) 36 165 498 925 Iron accretion (mg) - - - 565 Calcium accretion (g) - - - 30 Zinc accretion (mg) - - - 100 Hemoglobin (g/L) 125 117 119 130
  • 9.
    นำำาหนักที่เพิ่มขึำน ระหว่างตัำงครรภ์ • แปรเปลียนตามประชากร ่ • โดยเฉลี่ยเพิ่มประมาณ 10-15 กิโลกรัม • 3 เดือนแรก นำำาหนักอาจจะ ไม่เพิ่มได้ • หลังจากนัำน เพิ่มประมาณ
  • 10.
    Pregnancy weight gain recommendations Body mass index Recommended weight (kg/m2) category gain (kg) Low (BMI < 19.8) 12.5-18 Normal (BMI 19.8-26.0) 11.5-16 High (BMI > 26.0-29.0) 7-11.5 Obese (BMI > 29.0) >6.0 Food and Nutrition Board, Institute of Medicine 1990.
  • 11.
    ปัจจัยที่มีผลต่อนำำา หนักที่เพิ่มขึำน ระหว่างตัำงครรภ์ • โภชนาการ • การใช้พลังงานของ ร่างกาย - การทำางาน - การพักผ่อน
  • 12.
    Studies reporting anassociation between the consumption of a poor diet and an increased risk for pregnancy complications Investigator Type of study Ebbs et al., 1941 Intervention Burke et al., 1943 Observational Jeans et al., 1955 Observational Primrose and Higgins, 1971 Intervention Laurence et al., 1983 Intervention Friel et al., 1995 Observational Wright et al., 1995 Observational Torfs et al., 1998 Observational Velie et al., 1999 Observational DiCintio et al., 1999 Observational
  • 13.
    Micronutrient deficiencies thathave been postulated to contribute to abnormal human prenatal development Vitamin A Copper Vitamin B-6 Iodine Vitamin B-12 Iron Vitamin D Magnesium Vitamin K Zinc Folate Keen CL, et al. J Nutr2003;133:1597s-1605s.
  • 14.
    ปริมาณพลังงานและโปรตีนที่ควร กลุ่มตามนำ้า รับประจำาวัน ได้ ส่วน พลังงาน โปรตีน โปรตี อายุ หนัก สูง กิโล กรัม/กก. น ผูหญิง ้ กก. ซม. แคลอรี/วัน /วัน กรัม/วั 16-18 ปี 48 157 1,850 1.0 น 48 19-30 ปี 52 155 1,750 1.0 52 31-50 ปี 52 155 1,750 1.0 52 หญิงตั้ง ครรภ์ +0 + 10 ไตรมาส + 300 + 10 ที่ 1 +300 + 10 ไตรมาส หญิงให้นม ทีตร บุ ่2 ไตรมาส + 500 + 15 ที่ 0-5 เดือน 3 + 500 + 12 ชนาการ กรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข พ.ศ. 2546 6-11 เดือน
  • 15.
    แนวทางกำาหนดปริมาณพลังงาน ที่แม่ที่ให้นมลูกควรบริโภคเพิ่มขึำน พลังงานในนมแม่ 70 กิโล ประสิทธิภาพของการเปลี่ยนพลังงาน แคลอรี/100 มล. 80% (76-94%) จากอาหารเป็นพลังงานในนมแม่ = 85 กิโลแคลอรี/ ปริมาณนมแม่ : 6 เดือนแรก 100 มล. น = 750 มล./วั 6 เดือนหลัง 640 kcal พลังงานสำารอง 600 กก. น = 2-3 มล./วั (ไขมันที่สะสมช่วงตังครรภ์ที่คง ้ 510 kcal เหลือหลังางกายที่นำามาใช้สร้างนมแม่ ไขมันในร่ คลอด) 0.5 กก./เดือน (6 เดือนแรก) = 150 กิโล ปริมาณพลังงานที่ควรเพิ่ม : 6 เดือน แคลอรี/วัโลแคลอรี = 500 กิ น แรก = 500 กิโลแคลอรี 6 เดือนหลัง
  • 16.
    Dietary Reference Intake(DRI) : ปริมาณวิตามิน ที่แนะนำาสำาหรับแต่ละบุคคล กลุ่มตามอายุ โฟเลท วิตามินเอ ไธอะมิน ไรโบฟลา วิตามินดี วิตามินเค มคก./วั มคก./วัน มก./วัน วิน มคก./วั มคก./วัน น มก./วัน น ผู้หญิง 16-18 ปี 400 600 1.0 1.0 5 75 19-30 ปี 400 600 1.1 1.1 5 90 31-50 ปี 400 600 1.1 1.1 5 90 หญิงตั้งครรภ์ ไตรมาสที่ +200 +200 +0.3 +0.3 +0 +0 1 +200 +200 +0.3 +0.3 +0 +0 ไตรมาสที่ +200 +200 +0.3 +0.3 +0 +0 2 หญิงให้นม บุตไตรมาสที่ ร +100 +375 +0.3 +0.5 +0 +0 3 0-5 เดือน +100 +375 +0.3 +0.5 +0 +0 6-11 เดือน ชนาการ กรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข พ.ศ. 2546
  • 17.
    Folic acid contentof Yeast selected foods Food µg brewer’s, 1 T 313 active, dry 285 Liver, beef, fried, 3 oz 187 Spinach (cooked), ½ 131 cup Beans, white, baked, 122 ½ cup (cooked), 1 Broccoli 78 cup Romaine lettuce, 1 cup 76 Wheat germ, raw, ¼ 70 cup orange juice, ½ Fresh 55 cup Cabbage, raw, 1 cup 40 Banana, 1 24 Egg, yolk, 1 23 Almonds, raw, ¼ cup 21 Whole wheat bread, 1 16 slice 2%, 1 cup Milk, 12 Wheat bran, ¼ cup 12 White bread, 1 slice 10 USDA, 1976-1986.
  • 18.
    Dietary Reference Intake(DRI) : ปริมาณวิตามิน ที่แวินะนำามินสำไนอะ วิบแต่ตามิะบุคคล ไบโอ กลุ่มตามอายุ ตามิ วิต า าหรั ตามิ วิ ล กรดแพนโท นซี อี ซิน นบี6 นบี12 เธนิก ติิน มก./วั มก./วั มก./วั มก./วัน มคก./วัน มก./วัน มคก./วั ผู้หญิง น น น น 16-18 ปี 75 15 14 1.2 2.4 5 25 19-30 ปี 75 15 14 1.3 2.4 5 30 31-50 ปี 75 15 14 1.3 2.4 5 30 หญิงตั้งครรภ์ ไตรมาสที่ +10 +0 +4 +0.6 +0.2 +1 +0 1 +10 +0 +4 +0.6 +0.2 +1 +0 ไตรมาสที่ +10 +0 +4 +0.6 +0.2 +1 +0 2 หญิงให้นม บุตไตรมาสที่ +35 ร +4 +3 +0.7 +0.4 +2 +5 3 0-5 เดือน +35 +4 +3 +0.7 +0.4 +2 +5 6-11 ชนาการ กรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข เดือน พ.ศ. 2546
  • 19.
    Dietary Reference Intake(DRI) : ปริมาณแร่ธาตุ ที่แนะนำาสำาม ฟอสฟอรัส ละบุยคคลอไรด์ กลุ่มตามอายุ แคลเซีย หรับแต่ แมกนีเซี ม ฟลูโ มก./วัน มก./วัน มก./วัน มก./วัน ผู้หญิง 16-18 ปี 1000 1000 250 2.4 19-30 ปี 800 700 250 2.6 31-50 ปี 800 700 260 2.6 หญิงตั้งครรภ์ ไตรมาสที่ 1 +0 +0 +30 +0 ไตรมาสที่ 2 +0 +0 +30 +0 ไตรมาสที่ 3 +0 +0 +30 +0 หญิงให้นมบุตร 0-5 เดือน +0 +0 +0 +0 6-11 เดือน +0 +0 +0 +0 ภชนาการ กรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข พ.ศ. 2546
  • 20.
    Dietary Reference Intake(DRI) : ปริมาณแร่ธาตุ ที่แนะนำาสำานหรับแต่ลทองแดง คลกะสี กลุ่มตามอายุ ไอโอดี เหล็ก ะบุค สัง มคก./วัน มก./วัน มคก./วัน มก./วัน ผู้หญิง 16-18 ปี 150 26.4 890 7 19-30 ปี 150 24.7 900 7 31-50 ปี 150 24.7 900 7 หญิงตั้งครรภ์ ไตรมาสที่ 1 +50 ควรได้รับยา +100 +2 ไตรมาสที่ 2 +50 เม็ดธาตุเหล็ก +100 +2 เสริม ไตรมาสที่ 3 +50 +100 +2 วันละ 60 หญิงให้นมบุตร มิลลิกรัม 0-5 เดือน +50 15 +400 +1 6-11 เดือน +50 15 +400 +1 ภชนาการ กรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข พ.ศ. 2546
  • 21.
    Dietary Reference Intake(DRI) : ปริมาณแร่ธาตุ ที่แนะนำาสำนีามหรัโครเมียม ละบุส คลบดีนัม กลุ่มตามอายุ ซีลีเ ย บแต่ แมงกานีค โมลี มคก./วัน มคก./วัน มก./วัน มคก./วัน ผู้หญิง 16-18 ปี 55 24 1.6 43 19-30 ปี 55 25 1.8 45 31-50 ปี 55 25 1.8 45 หญิงตั้งครรภ์ ไตรมาสที่ 1 +5 +5 +0.2 +5 ไตรมาสที่ 2 +5 +5 +0.2 +5 ไตรมาสที่ 3 +5 +5 +0.2 +5 หญิงให้นมบุตร 0-5 เดือน +15 +20 +0.8 +5 6-11 เดือน +15 +20 +0.8 +5 ภชนาการ กรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข พ.ศ. 2546
  • 22.
    Cochrane Library Nutritional Supplementation during Pregnancy • Routine iron supplementation • Routine folate supplementation • Maternal iodine supplements in areas of deficiency
  • 23.
    ปัจจัยเสี่ยงด้านโภชนาการขอ • Underweight แม่ • Overweight • Inadequate prenatal weight gain • Rapid postpartum weight loss • Anemia (Hb < 11 g/dl) • Substance abuse: alcohol, cigarettes
  • 24.
    Prepregnant overweight andobesity negatively affect breastfeeding • Decreased prolactin response to suckling in the first week postpartum may contribute to early lactation failure. Rasmussen KM, et al. Pediatrics 2004.
  • 25.
    ผลของการขาดสารอาหารในแม่ต่อ ปริมาณในนมแม่ Vitamin Normal Effect of maternal Effect of maternal conc deficiency on milk supplementation (per litre) content on milk content A (mcg) 500 To 170-500 D (mcg) 0.55 To 0.25 B1 (mg) 0.21 To 0.11 B2 (mg) 0.35 To 0.2 B6 (mg) 0.93 To 0.9 Folate (mcg) 85 No change B 12 (mcg) 0.97 To < 0.5 C (mg) 40 To 25 (small) Allen LH. ACC/SCN News 1994; 1:21-4.
  • 26.
    ผลของการขาดสารอาหารในแม่ต่อลูกที่ เลียงด้วยนมแม่of maternal ำ Vitamin Effect of maternal deficiency on Effect infant supplementation on infant A Low serum retinol, depletion Increased serum retinol and liver store D Increased risk of rickets Increased serum 25(OH)D if depending on UV light exposure dose>2000 IU/d B1 Beriberi Infant beriberi B2 High erythrocyte glutathione EGRAC in mother and reductase activity coefficient infant B6 Neurological problems Neurological problems Folate Unknown None but maternal status B 12 Increased urine methylmalonic Decreased MMA acid, neurological problems C Unknown Unknown Allen LH. ACC/SCN News 1994; 1:21-4.
  • 27.
    ผลของการขาดสารอาหารในแม่ต่อ ปริมาณในนมแม่ Mineral Normal Effect of maternal Effect of maternal conc deficiency on milk supplementation (per litre) content on milk content Calcium (mg) 280 No change/ None Iron (mg) 0.3 No change None Zinc (mg) 1.2 No change None Copper (mg) 0.25 No change None Iodine (mcg) 110 No change/sl Selenium (mcg) 20 To < 10 Allen LH. ACC/SCN News 1994; 1:21-4.
  • 28.
    ผลของการขาดสารอาหารในแม่ต่อลูกที่ เลียงด้วยนมแม่ ำ Mineral Effect of maternal deficiency on Effect of maternal infant supplementation on infant Calcium Decreased bone mineral but None relative in utero vs. postpartum influence unclear Iron None None Zinc None None Copper None None Iodine Uncertain; deficiency in Unknown pregnancy more important Selenium Decreased plasma and Unknown erythrocyte content Allen LH. ACC/SCN News 1994; 1:21-4.
  • 29.
    ลักษณะนิสยการกินของคน ั ไทยบางกลุม ่ • กิน ข้าว แป้ง และ นำำาตาล ค่อนข้างมาก • กิน เนืำอ ไข่ ค่อนข้าง น้อย • ไม่คุ้นเคยกับการดื่ม นม • ไม่ชอบผัก หรือ ผล
  • 30.
    งโภชนาการ ข้าว วันละ 8 – 12 ทัพ ผัก วันละ 4 – 6 ทัพพี ผลไม้ วันละ 3 – 5 ส่วน นม วันละ 2 – 3 แก้ว เนืำอสัตว์ วันละ 6 – 12 ช้อน ามัน นำำาตาล เกลือ วันละน้อยๆ
  • 31.
    ปริมาณอาหารในและกลุ่มอาหารที่ ควรได้รับใน 1 วัน จำาแนกตามพลังงานที่ได้รับ กลุ่มอาหารเด็กอายุ 6-13 ปี หญิงวัยทำางานวัยรุ่นหญิง-ชาย อายุ 14-25 ปี ที่ควรได้รับอายุ 25-60 ปี ผู้สูงอายุ 60 ปีขึำนไปชายวัยทำางานอายุ 25-60 ปี ใน 1 วัน ควรได้รับพลังงานวันละ ควรได้รับพลังงานวันละ 1600 กิโลแคลอรี 2000 กิโลแคลอรี ข้าว – แป้ง 8 ทัพพี 10 ทัพพี ผัก 4 ทัพพี (6 ทัพพี สำาหรับผู้ใหญ่) 5 ทัพพี ผลไม้ 3 ส่วน (4 ส่วน สำาหรับผู้ใหญ่) 4 ส่วน เนืำอสัตว์ 6 ช้อนโต๊ะ 9 ช้อนโต๊ะ นม 2-3 แก้ว (1-2 แก้วสำาหรับผู้ใหญ่)2-3 แก้ว (1-2 แก้ว สำาหรับผู้ใหญ่) ไขมัน นำำาตาล เกลือใช้แต่น้อยเท่าที่จำาเป็นใช้แต่น้อยเท่าที่จำาเป็น โภชนาการ กรมอนามัย กระทรงสาธารณสุข
  • 33.
    ตัวอย่างอาหารที่ควรเพิ่มใน1 วัน สำาหรับแม่ที่ให้นมลูก (ประมาณ 500 กิโลแคลอรี โปรตีนวสวย 2 ทัพพี เนืำอ นม 1 แก้ว ข้า 12-15กรัม) สัตว์สุก 1 ช้อนโต๊ะ และผลไม้ 1 ส่วน หรือ นม 1 แก้ว และก๋วยเตี๋ยวนำ้า 1 ชาม
  • 34.
    หมวดที่ 1 :หมวดข้าว แป้ง และผลิตภัณฑ์ 1 ส่วน ให้โปรตีน 2 กรัม คาร์โบไฮเดรต 20 กรัม ไขมัาวสวย น้อย วยตวง งงาน 90 พี โล ข้ นเล็ก 1/2 ถ้ พลั หรือ 1 ทัพ กิ แคลอรี ถ้วยตวง มักกะโรนีสก 4/5 ุ ขนมปังปอนด์ 1 แผ่น เส้นหมี่สก 1 ถ้วยตวง ุ ขนมจีน 1 1/2 จับ บะหมี่ 1 ก้อน
  • 35.
    หมวดที่ 2 :หมวดเนืำอ สัตว์ โปรตีน 7 กรัม ไข 1 ส่วน ให้ มัน 5 กรัม พลังงาน 75ด 2ลแคลอรี เนื้อสัตว์ทุกชนิ กิโ ช้อนโต๊ะ ปลาทูขนาดกลาง 1 ตัว ลูกชินไก่หรือปลา 5 ลูก ้ ไข่ 1 ฟอง กุ้งขนาดกลาง 3 ตัว เต้าหู้อ่อน 3/4 หลอด
  • 36.
    หมวดที่ 3 :หมวดนม (3.1)เต็มส่วน 1 ส่วน ให้ นมไขมัน โปรตีน 8 กรัม ไขมัน 8 กรัม คาร์โบไฮเดรต 12 กรัม นมสดธรรมดา 1 ถ้วยตวงลแคลอรี อง พลังงาน 150 กิโ หรือ 1 กล่ นมผงครบส่วน 5 ช้อนโต๊ะ โยเกิร์ต (ไม่ปรุงแต่งรส) ไขมันเต็มส่วน 1 ถ้วยตวง
  • 37.
    หมวดที่ 3 :หมวดนม (3.2) 1 ส่วน ให้โปรตีน 8 นมพร่องมันเนย กรัม ไขมัน 5 กรัม คาร์โบไฮเดรต 12 กรัม พลังงาน 120 กิโลแคลอรี นมสดพร่องมันเนย 1 ถ้วยตวงหรือ 1 กล่อง โยเกิรต (ไม่ปรุงแต่งรส) พร่องไขมัน 1 ์ ถ้วยตวง
  • 38.
    หมวดที่ 4 :หมวดผลไ 1 ส่วน ให้คาร์โบไฮเดรต 15 กรัม พลังงาน 60 กิโลแคลอรี กล้วยนำ้าว้า 1 ผลเล็ก ฝรั่ง 1/2 ผลกลาง แอปเปิ้ล 1 ผลเล็ก ชมพู่เขียว 4 ผล ส้มเขียวหวาน 2 ผลกลาง
  • 40.
    ตัวอย่างอาหารทั่วไปที่มีปริมาณ แคลเซียม มากกว่า 200 มิลลิกรัมต่อปริมาณ อาหารที่บริโภค ชนิดอาหาร ปริมาณอาหารที่บริโภค ปริมาณนำำาหนักแคลเซียม (กรัม) (มก.) นมและผลิตภัณฑ์นม นมสด รสจืด 1 กล่อง200 มล. 226 นมสด รสต่างๆ ยกเว้นรสจืด 1 กล่อง 200 มล. 228 นมสด พร่องมันเนย 1 กล่อง200 มล. 246
  • 41.
    ตัวอย่างอาหารทั่วไปที่มีปริมาณ แคลเซียม มากกว่า 200 มิลลิกรัมต่อปริมาณ อาหารที่บริโภค ชนิดอาหาร ปริมาณอาหารที่บริโภค ปริมาณ นำำาหนัก แคลเซียม (ช้อนโต๊ะ)(กรัม) (มก.) ปลา ปลาแก้วแห้ง ทอด 2 10 292 ปลาขาวแห้ง 2 10 472 ปลาซิวแห้ง ทอด 2 10 426 ปลาซาดีนกระป๋องในนำำา4 52 274
  • 42.
    ตัวอย่างอาหารทั่วไปที่มีปริมาณ แคลเซียมระหว่าง 100-200 มิลลิกรัมต่อปริมาณ อาหารที่บริโภคปริมาณอาหาร ชนิดอาหาร ที่บริโภค ปริมาณ นำำาหนักแคลเซียม (กรัม) (มก.) สัตว์นำาอื่นๆ กุ้งฝอย (ดิบ) 1 ช้อนโต๊ะ 10 134 กุ้งแห้ง 1 ช้อนโต๊ะ 6 138 ผลิตภัณฑ์จากถั่วเหลือง เต้าหู้ขาวอ่อน1/3 ถ้วยตวง (5 ช้อนโต๊ะ)60
  • 43.
    เปรียบเทียบปริมาณแคลเซียม ระหว่าง นมสดกับผลิตปริมาณอาหารที่ ่บริโภค ชนิดอาหาร ภัณฑ์นมที ปริมาณ ปริมาณ โภคหนัก บริ นำ้า แคลเซียม นมสด รสจืด 1 (กรัม) 200 มล. (มิลลิกรัม) 226 นมสด รสต่างๆยกเว้น กล่อง 200 มล. 1 228 นมสด ด องมันเนย รสจื พร่ กล่อง 200 มล. 1 246 โยเกิร์ตสูตรนม (รส 1 ถ้อง กล่ วย 150 240 ธรรมชาติ) โยเกิร์ต รสต่างๆ 1 ถ้วย 150 160 เฉลีย่ โยเกิร์ต ไขมันตำ่า รส 1 ถ้วย 150 173 ต่างๆ นมเปรี้ยวพร้อมดื่ม ไข 1 180 มล. 215 มันตำ่า รสต่างๆ กล่อง นมเปรี้ยวพร้อมดื่ม รส 1 180 มล. 106 ต่างๆ กล่อง โภชนาการ กรมอนามัย กระทรงสาธารณสุข
  • 44.
    เปรียบเทียบปริมาณแคลเซียม ระหว่าง นมสดกับผลิตภัณฑ์จากถั่วเหลืองที่ ชนิดอาหาร บริโภคภคหนัก่ แคลเซียม ปริมาณอาหารที ปริมาณ โ นำ้า บริ ปริมาณ นมสด รสจืด 1 (กรัม) 200 มล. (มิลลิกรัม) 226 นมสด รสต่างๆยกเว้น กล่อง 200 มล. 1 228 นมสด ด องมันเนย รสจื พร่ กล่อง 200 มล. 1 246 เต้าหูขาวอ่อน ้ กล่อง 1/3 60 150 เต้าหูขาว หลอด ้ ถต. 1/2 95 59 เต้าหูไข่ หลอด ้ หลอด 1/2 63 12 เต้าหูทอด (สี่เหลี่ยม ้ หลอด 2 ลูก 8 16 เต้าฮวย า) รวมนำ้า ลูกเต๋ (ไม่ 1/3 67 36 ขิง้ ) เต้าหูแข็ง 2ถต. ชต. 20 32 โภชนาการ กรมอนามัย กระทรงสาธารณสุข
  • 45.
    นำำาเต้าหูหรือนมถัว ้ ่ เหลือง ทีไม่ได้เสริมแคลเซียม ่ ไม่ใช่แหล่งอาหารทีดี ่ ของแคลเซียม
  • 46.
    เปรียบเทียบปริมาณแคลเซียม ระหว่าง นมสดกับนมถั่วมาณอาหารที่ ่บริโปริมาณ ชนิดอาหาร ปริ เหลืองที ภค ปริมาณ โภคหนัก บริ นำ้า แคลเซียม นมสด รสจืด 1 (กรัม) 200 มล. (มิลลิกรัม) 226 นมสด รสต่างๆ ยกเว้น กล่อง 200 มล. 1 228 นมสด ด องมันเนย รสจื พร่ กล่อง 200 มล. 1 246 นมถัวเหลืองสูตร ่ กล่อง 250 มล. 1 60 ธรรมดา กล่อง (มีนมผสม) นมถัวเหลืองสูตรเจ ่ 1 250 มล. 10 (ไม่มีนมผสม) กล่อง นำ้าเต้าหู้ 1 แก้ว 200 มล. 8 โภชนาการ กรมอนามัย กระทรงสาธารณสุข
  • 47.
    แม่ควรงดอาหารบางอย่างเพื่อ ป้องกัน โรคภูมแDatabase อไม่ ? Cochraneิ พ้ในลูกหรื Systematic Review (2003; 4: CD000133) มีข้อ สรุปดังนีำ • Prescription of an antigen avoidance diet to a high-risk woman during pregnancy is UNLIKELY
  • 48.
    แม่ควรงดอาหารบางอย่างเพื่อ ป้องกัน โรคภูมแDatabase อไม่ ? Cochraneิ พ้ในลูกหรื Systematic Review (2003; 4: CD000133) มีข้อ สรุปดังนีำ • Prescription of an antigen avoidance diet to a high-risk woman during lactation may reduce her
  • 49.
    คำาแนะนำาการให้อาหารแก่ทารกกลุ่ม เสี่ยงต่อโรคภู2000พ้ ESPACI และ AAP, มแ ิ ESPGHAN, 1999 อาหารที่แม่ควรงดระหว่าง ไม่แนะนำาให้ ไม่แนะนำาให้ ตังครรภ์ breast ้ Exclusive งด 6 เดือน 4-6งด อน เดื feeding ่แม่ควรงดระหว่าง ถั่วลิสงและ อาหารที ไม่แนะนำาให้ ให้นมลู่ยงนมถั่วเหลือง หลีกเลี ก nut แนะนำา งด แนะนำา ชนิดของนมผสม สูตร สูตรที่มี (กรณีที่ไม่สามารถให้ hypoallergeni allergenicity นมแม่ี่ให้อาหารเสริม ได้) c ตำ่า อายุท เริ่มอายุ 6 เดือน โดย เลือกชนิดที่มี โอกาสแพ้ได้ น้อย ให้นมวัว อายุ 1 ปี ไข่ อายุ 2 ปี
  • 50.
    DHA ( Docosahexaenoicacid) • Important component of structural lipid of brain and retina • DHA supplementation of breast- feeding mothers increases DHA in breast milk and infant plasma phospholipid. Jensen CL, et al. AJCN 2000; 71:292S.
  • 51.
    FIGURE 1. Relationsbetween maternal plasma phospholipid and milk contents of selected n-3 and n-6 fatty acids in mole percentage of total fatty acids at 8 wk postpartum. , group 1 [algal docosahexaenoic acid (DHA)]; , group 2 (high-DHA eggs); , group 3 (low-eicosapentaenoic-acid fish oil); •, group 4 (control). Jensen CL, et al. AJCN 2000; 71:292S.
  • 52.
    Fatty acids composition(%w/w) of human milk in U.S.A., Europe and Africa Fatty acid U.S.A.1 Europe2 Africa2 LA 15.8 (14.5-18.8) 11 (6.9-16.4) 12 (5.7-17.2) ALA 1.03 (0.3-1.85) 0.9 (0.7-1.3) 0.8 (0.1-1.4) AA 0.5 (0.2-1.2) 0.6 (0.3-1) DHA 0.3 (0.1-0.6) 0.3 (0.1-0.9) Oleic acid 35.5 (30.7-38.2) MUFA 38.8 (34.2-44.9) 28.2 (22.8-49)
  • 53.
    Milk fatty acidcomposition in women from 5 different regions of China Marine Urban 1 Urban 2 Rural Pastoral LA 18.5+4.7 20.6+3.9 19.7+5.4 18.4+5.8 20.4+4.6 ALA 3.0+0.8 3.0+0.7 3.0+1.0 2.7+0.6 2.1+0.5 AA 1.2+0.3 0.9+0.1 1.0+0.5 0.8+1.0 1.2+0.3 DHA 2.8+1.2 0.9+0.3 0.8+0.4 0.7+0.3 0.4+0.3 Oleic 25.1+4.4 29.1+4.1 27.6+4.2 30.6+4.2
  • 54.
    CAFFEINE….แม่ที่ให้นมลูก จะดืม ่ เครื่องดื่มทีมีแคฟเฟอีนได้มากน้อย ่ เพียงใด • Caffeine มีในกาแฟ ชา นำำาอัดลมโคลา ช็อค โกแลต • Caffeine ผ่านจากแม่ไปสู่ทารกในครรภ์ และ นำำานมแม่ได้ • Meta-analysis พบว่าหญิงตังครรภ์ทบริโภค ำ ี่ แคฟเฟอีน >150มก./วัน (กาแฟวันละ 1-2 แก้ว) มีความเสี่ยงต่อการแท้งเพิ่มขึนเป็น 1.4 ำ เท่า มีความเสี่ยงต่อการมีลูก low birth weig htเพิ่มขึำนเป็น 1.5 เท่า • Half-life ในทารก (newborn: 96 hr, 3-5 month-old baby: 14 hr) ยาวกว่าผู้ใหญ่ (5 hr)
  • 55.