1. ARTE GÓTICO

2. Iníciase na Illa de Francia a mediados do S. XII Dominou Europa entre os S. XIII e XV Nalgunhas rexións prolóngase ata mediados do S. XVI

3. Nesta época: espectacular desenrolo do COMERCIO. Propiciou o crecemento e prosperidade das cidades. As manifestacións artísticas máis importantes do Gótico foron AS CATEDRAIS urbanas. Fronte a servidume feudal, o clima de liberdade das cidades favoreceu o xurdimento dunha BURGUESÍA de comerciantes e artesáns

4. A cidade tamén atraeu as novas ordes relixiosas, como as ordes MENDICANTES de FRANCISCANOS e DOMINICOS CULTURA: comeza a extenderse a máis poboación. Nas catedrais urbanas aparecen as ESCOLAS CATEDRALICIAS, que impartían unha instrucción elemental os fillos da burguesía e da nobreza da cidade. Estas escolas son as precursoras das UNIVERSIDADES. Nas universidades prodúcese unha renovación da filosofía e Teoloxía. Triunfo do PENSAMENTO DA ESCOLÁSTICA

5. FRANCISCANOS: Fundados por S. FRANCISCO DE ASÍS DOMINICOS: Fundados por Sto. Domingo de Guzmán

6. Esta situación provocou unha visión MÁIS OPTIMISTA DO MUNDO. Isto provocou un cambio de actitude ante a vida, fronte o estricto rechazo do mundano durante o Románico. Esta situación cambiou coa CRISE DO S. XIV: MALAS COLLEITAS IMPACTO DA PESTE NEGRA DE 1348 GUERRA DOS CEN ANOS (1337 – 1453) CISMA DE ORIENTE ( 1378 – 1417)

7. Non se producen grandes cambios respecto a Románico en canto a consideración social dos artistas. Aínda que non superaron a condición de artesáns, sí gozaron dunha mellor posición social. Moitas das melloras dos artistas foi grazas os GREMIOS. Ademáis, a riqueza de novas capas sociais explica que aparecesen novos clientes como a BURGUESÍA Xunto as obras de temática relixiosa, añadironse obras destinas para uso privado.

8. Os arquitectos góticos buscan a VERTICALIDADE Empregan o ARCO APUNTADO ou OXIVAL Embregan bóvedas máis altas e lixeiras como A BÓVEDA DE CRUCERÍA (intersección de dúas bóvedas de canón apuntado) composta por varios nervios que converxen na parte central da bóveda chamada CLAVE BÓVEDAS presentan gran lixeireza. Para soster ás bóvedas usan no interior grandes piares e o exterior ARCOBOTANTES. Logran que o peso se descarge gradualmente O uso destas bóvedas permitiu abrir grandes vans nos muros, que van a ser decorados con VIDREIRAS

9. A bóveda de crucería máis elemental consta de catro nervios que confluen na parte central nunha CLAVE, deixando entre eles catros espazos chamados PLEMENTOS. Nas primeiras catedrais góticas tamén foron habituais as bóvedas sexpartitas (divididas en 6 plementos). Co paso do tempo, as bóvedas complícanse engadíndolle moitos nervios secundarios como BÓVEDA DE TRECELETES, BÓVEDA ESTRELADAS ou BÓVEDA DE ABANICO

10. BÓVEDA DE CRUCERÍA SEXPARTITA CLAVE NERVIOS PLEMENTOS BÓVEDA DE CRUCERÍA: CUATRIPARTITA

11. BÓVEDA ESTRELADA

12. BÓVEDA DE ABANICO

13. Planta de CRUZ LATINA, pero diferente a dó románico. Nova valoración do espazo. O coro ou presbiterio acada gran importancia O transepto é mais curto e máis ancho có Románico Adoitan situarse máis abaixo que nas Románicas. Cabeceira é maior cá Románica. Frecuentemente posee doble xirola Poseen maior número de Absidiolos, que en moitos casos non sobresaen da planta No brazo maior poden aparecer tres ou cinco naves, destacando a principal

14. PLANTA CATEDRAL DE REIMS TRANSEPTO XIROLA NAVES

15. Gran altura da nave central e a luminosidade A nave central e moi alta. As bóvedas cque a cobren divídense en tramos mediante arcos faixóns. Os empuxes descargan sobre piares. Estes piares están máis xuntos que no románico. Os piares corresponden directamente coa bóveda.Destaca o piar CILÍNDRICO CON COLUMNILLAS ADOSADAS. Os capiteis, moitas veces son corridos e non individuais. Desaparecen os capiteis historiados. Posteriormente os piares van estar cubertos con BAQUETÓNS (columnas moi finas e estilizadas). Chámaselle PIARES FASCICULADOS

16. Piar FASCICULADO Núcleo central rodeado de BAQUETÓNS

17. TRIFORIO ARCO FORMEIROS CLARISTORIO ALZADO INTERIOR

18. PLANTA Saint Denis

19. CATEDRAL DE REIMS

21. BÓVEDA DE CRUCERÍA: CUATRIPARTITA CLARISTORIO TRIFORIO ARCOS FORMEIROS

22. Piar cilíndrico con columnillas adosadas rematadas en capiteis decorados con vexetación naturista

24. O Gótico aparece no ano 1140 unido á un mosteiro Nese ano estalou a disputa entre dous grandes abades: Abade SUGER, conselleiro do Rei. Abade BERNARDO DE CLARAVAL, superior da orde do Cister. Bernardo de Claraval manifestou posturas enfrontadas con Suger sobre o que debía ser o espírito dunha construción adicada a Deus

25. Para Suger, unha edificación que lembre a beleza de Deus, axuda a achegarse a él. Para Bernardo, un edificio debe ser sinxelo e sen ornamentos para non afastarnos da contemplación de Deus. Cada postura deu lugar a unha manifestación artística diferente: Os grandes mosteiros do Cister foron construidos según o criterio de Bernardo ( principalmente en zonas rurais) As grandes catedrais segen o criterio de Suger, tal e como fixera en Saint Denis. (principalmente nas cidades)

26. Bernardo concibía as igrexas afastadas de calquer ornamento. Propuxo un tipo de edificio basado na austeridade. Xurdiu un estilo construtivo caracterizado pora ausencia de decoración. O primeiro edificio que materializou estas ideas foi o MOSTEIRO DE FONTENAY rematado en 1134. A orde do Cister tivo unha gran difusión chegando a Galicia con rapidez. En 1141 xa se construira o Mosteiro de OSEIRA

27. O nacemento do Gótico prodúcese na Illa de Francia, ligado o poder da dinastía dos Capeto. O principal centro relixioso era a Abadía de Saint Denis ( panteón dos Reis). O abade de Saint Denis era o abade SUGER,que por encargo do monarca levará a cabo a renovación da abadía. Aquí arranca o estilo Gótico. As cidades competirán entre sí por ver cal ten a catedral maís grandiosa e monumental.

28. MOSTEIRO DO CISTER: ABADÍA DE FONTENAY Ausencia de decoración: austeridade

29. Interior de OSEIRA CABECEIRA DE OSEIRA ANO 1141

30. TRIFORIO ARCO FORMEIROS CLARISTORIO ALZADO INTERIOR DA CATEDRAL DE REIMS

31. A escultura libérase progresivamente do MARCO ARQUITECTÓNICO hata independizarse case por completo. Maior naturismo na representación, que busca mostrar unha beleza ideal o servizo da mensaxe. Os xestos e actitudes humanízanse e gañan expresividade. Crecente sentido narrativo Amplíase a TEMÁTICA ICONOGRÁFICA: Xa non só o Apocalípse , senón tamén a vida da Virxe e dos Santos

32. TÍMPANO: acolle o tema principal. XAMBAS: alinéanse os apóstolos e profetas, que evolucionan das estatuas-columna ata practimente o Bulto Redondo sobre pedestal e dosel. PARTELUZ: frecuente representación da Virxe como nai de Deus ARQUIVOLTAS: pequnas figuras sobre ménsulas e baixo dosel na dirección curva do arco

33. PÓRTICO REAL CHARTRES

34. PÓRTICO REAL CHARTRES IMAXE DAS XAMBAS: estatuas- columna dos reis do A. T. Pedestal

36. ANUNCIACIÓN DE REIMS VISITACIÓN DE REIMS

38. O gótico reduce o muro a favor das vidreiras. Isto provocou unha considerable diminución da PINTURA MURAL, salvo en Italia. Destaca a miniatura e sobre todo a PINTURA SOBRE TÁBOA, xeralmente o TEMPLE. Esta pintura úsase para decorar os RETABLOS. Na pintura gótica destacan 4 estilos principais: ESTILO GÓTICO LIÑAL (1200 – 1330) ESTILO ITALO-GÓTICO ( S. XIV) ESTILO GÓTICO INTERNACIONAL (1350-1440) ESTILO GÓTICO FLAMENCO (S. XV)

39. En Italia mantivose viva a tradición da PINTURA MURAL, xunto á pintura sobre TABOA. Destacan dúas escolas: SIENA e FLORENCIA ESCOLA FLORENTINA: tivo como mellor representante a GIOTTO. Superou o carácter liñal e plana da pintura para dotar as súas composicións de volume e profundidade mediante a aplicación natural da luz e a cor. ESCOLA DE SIENA: destaca DUCCIO e SIMONE MARTINI. Interésanse menos polas formas naturais.

40. Capela situada en Padua. Capela funeraria privada dun burgués chamado ENRICO SCROVEGNI Obra realizada cara 1305, en plena madurez do pintor. Giotto pinta escenas en falsos marcos pintados. Amplo programa iconográfico: Escenas da vida dos pais da Virxe: S. XOAQUÍN e STA. ANA. Escenas da vida de Cristo Por último, todo culmina co XUIZO FINAL.

41. Destacan tres aspectos: Monumentalidade e volumetría das figuras, que adquiren corporeidade mediante un correcto xogo de luces e sombras, superando as cores planas. Expresividade dos rostros e a naturalidade de xestos e actitudes. Representación dun espazo e un paisaxe de fondo que enmarca as esceas e integra as figuras nunha composición unitaria, en contraposición os fondos dourados e sen referencias espaciais

42. CAPELA SCROVEGNI

43. MURO OESTE: XUIZO FINAL

44. O BICO DE XUDAS

46. Durante a Idade Media, algunhas cidades dos Paises Baixos transformáronse es prósperos centros comerciais e industriais, en consecuencia, á tradicional clientela de obras de arte, súmaselle unha adiñeirada burguesía, que acabou impoñendo os seus gustos e preferencias Nese ambiente apareceu no S. XV unha escepcional escola pictórica que se denominou ESCOLA FLAMENCA. A maioría das obras son de pequeño tamaño.

47. As obras realizábanse máis para os fogares que para igrexas e pazos. Como material empregábase principalmente a TÁBOA, e técnica maís empregada era a TÉCNICA DO ÓLEO, perfecionada polos irmáns Van Eyck, mediante o emprego de aceite de linaza e noces. Esta técnica proporcionaba cores máis brillantes e ademáis facilitaba a pintura por capas e os retoques.

48. Tema principalmente relixioso, pero cun tratamento peculiar, xa que con frecuencia fundían o Sacro e o Profano. Os persoaxes sagrados aparecen en ambientes da vida cotiá da época, que nos familiarizan coas casas e paisaxes os que estaban acostumados a burguesía flamenca. Os obxectos e detalles dese mundo encerran a miudo unha simboloxía de carácter relixioso Os que encargaban a obra soían facerse retratar en ela xunto a persoaxes sagrados, e case sempre o mesmo tamaño e en condicións de igualdade

49. Aparece o RETRATO como novo xénero pictórico. Acentuado realismo Minuciosidade no detallismo, con tendencia a definir mediante un debuxo moi preciso calquer elemento da composición. Gusto pola paisaxe Perfecta combinación de luz e de cor para dotar de volume as figuras e obxectos. Crean profundidade no espazo representado

50. Os pintores flamencos conseguen ofrecer nas súas obras unha fiel imitación da realidade tal como aparece ante os nosos ollos, mediante a observación atenta e a traslación o cadro de todos os seus detalles. Alcanzaron un absoluto realismo na representación tridimensional do espazo

51. OBRA: O matrimonio Arnolfini ESTILO: FLAMENCO do S. XV AUTOR: Jan Van Eyck CRONOLOXÍA: 1434 MATERIAL: Táboa TÉCNICA: pintura o ÓLEO

52. ZOCOS DELA: miran o interior da estancia, ela traballa na casa. ZOCOS DEL: miran o exterior, el traballa fora da casa. ESTÁN DESCALZOS: alude a fertilidade. CORES: verde (fertilidade), vermello (paixón) CAN: fidelidade no matrimonio LÁMPARA: referencia a Cristo ROSARIO: perseverancia na oración

53. ESPELLO: circular con 10 das 14 estacións do viacrucis. O espello mostra a estancia con outras dúas persoas: serían os testigos da boda BORLA : fertilidade STA MARGARITA: patroa dos partos Sobre as máns unha GÁRGOLA RIQUEZA DE ARNOLFINI: elementos luxosos na estancia, tanto na roupa como no moviliario, alfombra.

56. VIRXE CHANCELER ROLIN