SlideShare a Scribd company logo
Тамхины хор уршиг


                                     Тамхи   нь    татах,   зажлах,    үнэрлэх    зэргээр

                                     хэрэглэдэг,   мансууруулах       нөлөөтэй,   хараат

                                     байдал үүсгэх чадвартай никотин хэмээх бодис

                                     агуулсан ургамал юм. Аливаа хорт зуршил нь

                                     хүний биед муугаар нөлөөлөөд зогсохгүй, хувь

хүнийхээ үүднээс төгс боловсронгуй хүн болж төлөвшихөд нь саад болж байдаг билээ.

Тиймээс хорт зуршлаас татгалзах нь нийгмийн эрүүл мэндийн тусын тулд хийх ёстой

ажил юм. Тамхи татах үед утаагаар дамжин хэд хэдэн төрлийн бодис ялгарч эхэлдэг.

Никотин, нүүрстөрөгчийн исэл, цианын хүчлээс гадна хүхэрт устөрөгч, аммиак,

шоргоолжны хүчил, нүүрс устөрөгчийн нэгдэл гардаг юм.

Тамхи татах гэдэг нь биеийн хэрэгцээт зүйл огтхон ч биш бөгөөд харин эсрэгээрээ

хүний бие эрхтнийг сүйрүүлэх нэг ёсны эмгэг юм. Хамгийн түрүүнд тамхины утаа амны

хөндийг бохирдуулахаас эхэлдэг. Их хэмжээгээр шүлс ялгаруулдаг тул тамхичин хүн

байнга шүлсээ хаяж байх хэрэгтэй болдог. Тамхины утаа нь өөрийг нь хордуулаад

зогсохгүй, дэргэд нь байгаа янз бүрийн харшилтай, зүрхний хурц дутагдалтай хүмүүст

сөрөг нөлөө үзүүлэх аюултай.


Никотин хүний биед хэрхэн нөлөөлдөг болохыг одоо авч үзье. Хамгийн түрүүнд

амьсгалын замын эрхтнүүд өртдөг. Уруулын салст бүрхэвч, дараа нь улаан хоолой,
залгиур дайралтын анхны бай болно. Тамхичин хүний уушгины багтаамж эрүүл хүнийг

бодвол 20 хувиар бага байдгаас сорох явц нь удааширдаг. Мөн амьсгалын замын

торлог, сүлжээсэн эд, эсүүдийг гэмтээж, агаар соруулах боломжийг нь багасгадаг.


Тамхи татдаг монголчуудын дийлэнх хувь нь тамхины талаар буруу ойлголттой явсаар

цагаасаа эрт нас барах явдал байсаар байна. Та тамхи татдаг найз нөхөд, аав ээж, ах

дүү нар гээд хүн бүрт дараах мэдээллийг хүргээрэй.

Тамхи таталтын хэв шинж :

   • 1995 онд дэлхийн хэмжээнд 6000 тэрбум ширхэг янжуур татсан байна.

   • Ихэнх өндөр орлоготой орны эрэгтэйчүүдийн тамхи татах нь багасчээ.

   • Тамхидалт ядуу, дунд орлоготой орнуудын эрэгтэйчүүд, мөн аль ч орны

      эмэгтэйчүүдийн дунд ихэссэн байна.

   • Ихэнх тамхичин бага насандаа тамхинд ордог. Өдөр бүр 80000-100000 залуу

      тамхичин шинээр нэмэгдэж байна.

   • Тамхи татаж эхэлсэн насны хязгаар улам залуужих нь хүүхдүүдийг тамхинд

      орохыг өдөөсөн хэрэг гэж үзэх болно.


Буруу ойлголт-Ихэнх тамхичин тамхинаас болж нас бардаггүй гэж боддог. Тэд тэртэй

тэргүй насны эцэс болоод нас барж байна гэдэгт итгэдэг.


Үнэн-Удаан хугацаагаар тамхи татагчдын ихэнх нь тамхины шалтгаант өвчний улмаас

нас бардаг. Тэдний тал хувь нь ид насандаа нас барж, амьдралынхаа 20-25 жилийг

алддаг байна.


Буруу ойлголт-Тамхи нь зөвхөн баян орны баян хүний асуудал гэж боддог.
Үнэн-Ихэнх өндөр орлоготой орны эрэгтэйчүүдийн тамхи татах нь буурсан. Харин

үүний эсрэг ядуу орны хүмүүс тамхи татах нь ихэсч байна.


Буруу ойлголт-Тамхи татах нь хувь хүний сонголт хийх эрх чөлөөний хэрэглээ юм.


Үнэн-“Тийм биш” гэсэн хэд хэдэн нотолгоо бий. Нэгдүгээрт, олонх тамхичин өөрт учрах

эрсдэлийн талаар мэддэггүйгээсээ түүнийг дутуу үнэлж, өөрийнх нь эрүүл мэндэд нэг их

хамааралгүй мэт төсөөлдөг. Хоёрдугаарт, ухамсарт сонголт хийж чаддаггүй. Хүүхэд

өсвөр насандаа тамхи татаж эхэлдэг. Яваандаа тамхинаас гарахыг оролдсон ч аль

хэдийнэ түүнээсээ хамааралтай болсон байдаг. Гуравдугаарт, тамхи татах нь татдаггүй

хүмүүстээ сөргөөр нөлөөлдөг. Иймд тамхи татах, эсэх талаар сонголт хийх эрх чөлөө нь

бусад өргөн хэрэглээний барааг худалдаж авах сонголтоос эрс ялгаатай.


Буруу ойлголт-Тамхичид хэрэглээний зардлаа өөрсдөө хариуцдаг.


Үнэн-Тамхичид татдаггүй хүмүүсийнхээ зардалд ямар нэг хэмжээгээр хохирол

учруулдаг. Энэ зардал нь тамхичдын татсан тамхины утаанд хордсоноос үүдэх бие

тавгүйтэл, эрүүл мэндийн болон бусад хохирол ордог. Тамхичид тамхинаас үүдэлтэй

өвчин эмгэгийн үед эрүүл мэндийн зардлаа бусдад тохож байдаг.


Буруу ойлголт-Тамхи татахаар тайвширдаг, бухимдлаас салах нэг арга гэж боддог.


Үнэн-Судалгаагаар энэ таашаал нь даанч уддаггүй нь тогтоогджээ. Нэг ширхэг янжуур

татсаны дараа хэсэг хугацаа өнгөрөхөд улам их хямарч, дараагийн тамхинд гар

сарвайдаг байна. Өдөрт бүтэн хайрцаг тамхи татах нь сэтгэлийн байнгын түгшүүр бий

болгодгийг судлаачид тогтоожээ.
Буруу ойлголт-Ихэнх охид тамхи татах нь бодисын солилцоог сайжруулдаг гэсэн

төсөөлөлд автаж, жингээ хянах зорилгоор тамхи татаж эхэлдэг.


Үнэн-Долоон жилийн турш явуулсан туршилтаараа тамхи болон гоолиг бие хоёр

хоорондоо   ямар   ч   холбоогүй   болохыг   Мемфисийн   их    сургуулийн   профессор

С.Клезжесий тогтоожээ.

Тамхичин юугаар амьсгалж байна вэ ?

   • Тамхины утааны хамгийн гол хэсгийг тамхичин шууд амьсгалдаг.

   • Утааны ихэнх хэсэг уушгины агаар дамжуулах гол замуудад тунаж үлддэг.

   • Багахан хэсэг, мөн хий нь уушигны нилээд гүн хэсэгт нэвтэрдэг.

   • Утаа амьсгалыг улам хэцүү болгодог.

Идэвхгүй тамхидалт ба таны эрүүл мэнд

Тамхины уугиж буй утаагаар тамхи татаагүй байгаа хүн ч нэгэн адил амьсгалж байдаг.

Идэвхгүй тамхичны амьсгалж буй утааны хэмжээ хэд хэдэн зүйлээс хамаарна:


   • Тухайн нөхцөлд хэдэн ширхэг тамхи асаж байгаагаас

   • Тамхины утаанд тухайн хүн хэр зэрэг ойрхон байгаагаас

   • Тухайн өрөөний агаар цэвэр эсэхээс.




Уугиж байгаа тамхины утаа агаарт шингэрдэг учир идэвхгүй тамхичид идэвхтэй

тамхичдаас арай л бага утаагаар амьсгалдаг. Гэвч уугиж буй утаа нь тамхичдын

амьсгалж буй утаанаас химийн бүтэц бүрэлдхүүнээрээ ялгаатай учир илүү аюултай

болсон байдаг. Утаа нь тамхичдын шууд амьсгалж буй утаанаас олон төрлийн хорын
агууламжаар өндөр байдаг билээ. Угаарын хий 2.5-15 дахин, никотин 1.5-20 дахин, бохь

15 дахин их байна.

Тамхины утаанд юу байдаг вэ ?

Тамхины утаанд никотин, угаарын хий зэрэг 4000 гаруй химийн бодис, хорт хавдар

үүсгэдэг 43 бодис агуулдаг. Эдгээр нь хүний биеийн эсийг хувирган өөрчлөх чадалтай.

Нэг ширхэг тамхинд 15-20 миллиграм никотин байдаг бөгөөд ширхгийг татахад 1-2

миллиграм никотиноор амьсгална гэсэн үг. 50-60 миллиграм никотин таныг үхэлд хүргэх

аюултай. Угаарын хий нь цусны улаан эсийн хүчилтөрөгч тээвэрлэх чадварыг

бууруулдаг. Тамхины бохь нь бие махбодийг цочроож, хорт хавдар үүсгэдэг. 600 гаруй

мансууруулах бодис, аммони, цианид зэрэг бодис агуулагддаг юм.

Тамхины бохь

Энэ бол зууралдсан хар хүрэн өнгийн бодис юм. Тамхины бохь нь толботуулсан

газрынхаа эсэд хортой нөлөө үзүүлэх ба хорт хавдар үүсгэх хамгийн хоруу чанартай

бодис байдаг.

More Related Content

What's hot

Охидын шилжилтийн нас, бэлгийн бойжилт
Охидын шилжилтийн нас, бэлгийн бойжилтОхидын шилжилтийн нас, бэлгийн бойжилт
Охидын шилжилтийн нас, бэлгийн бойжилт
Мэндбаяр Мөнхдөл
 
амьтны аймаг
амьтны аймагамьтны аймаг
амьтны аймаг
New beginning school
 
эрүүл бие зөв хоололт
эрүүл бие зөв хоололтэрүүл бие зөв хоололт
эрүүл бие зөв хоололт
Ankhzaya Zaya
 
Хоол боловсруулах тогтолцоо
Хоол боловсруулах тогтолцооХоол боловсруулах тогтолцоо
Хоол боловсруулах тогтолцоо
Сэтгэмж Цогцолбор Сургууль
 
Биологийн төрөл зүйл
Биологийн төрөл зүйлБиологийн төрөл зүйл
Биологийн төрөл зүйл
Ts. Bayarkhuu, Murun, Khuwsgul, Erdmiin dalai complex school
 
гэр бүл төлөвлөлт
гэр бүл төлөвлөлтгэр бүл төлөвлөлт
гэр бүл төлөвлөлт
Virgo Muujig
 
эрдэм шинжилгээний ажил бичих заавар
эрдэм шинжилгээний ажил бичих зааварэрдэм шинжилгээний ажил бичих заавар
эрдэм шинжилгээний ажил бичих заавар
Шинэбаяр Найдан
 
Архины хор уршиг
Архины хор уршигАрхины хор уршиг
Архины хор уршиг
GunJee Gj
 
ээлжит хичээлийн-төлөвлөлт-Tehnologi (1)
ээлжит хичээлийн-төлөвлөлт-Tehnologi (1)ээлжит хичээлийн-төлөвлөлт-Tehnologi (1)
ээлжит хичээлийн-төлөвлөлт-Tehnologi (1)
Багшийн мэргэжил дээшлүүлэх институт
 
Arkhi tamkhi
Arkhi tamkhiArkhi tamkhi
Arkhi tamkhi
hi_bmb
 
хэрэглэгдэхүүн 3
хэрэглэгдэхүүн 3хэрэглэгдэхүүн 3
хэрэглэгдэхүүн 3tsewegmed
 
Tavan saihan1
Tavan saihan1Tavan saihan1
Tavan saihan1
aajuu79
 
бие хүний зан төлөв лекц 2
бие хүний зан төлөв лекц 2бие хүний зан төлөв лекц 2
бие хүний зан төлөв лекц 2
Tserendulam Gan-Erdene
 
халдварт бус өвчин
халдварт бус өвчинхалдварт бус өвчин
халдварт бус өвчинtuya0507
 
хувь хүний соёл
хувь хүний соёлхувь хүний соёл
хувь хүний соёлYadmaa Vic
 
ангилсан асуултууд
ангилсан асуултуудангилсан асуултууд
ангилсан асуултуудNomun Bukh-Ochir
 
темпрамент зан төлөв Copy
темпрамент зан төлөв   Copyтемпрамент зан төлөв   Copy
темпрамент зан төлөв CopySiner AG
 

What's hot (20)

Охидын шилжилтийн нас, бэлгийн бойжилт
Охидын шилжилтийн нас, бэлгийн бойжилтОхидын шилжилтийн нас, бэлгийн бойжилт
Охидын шилжилтийн нас, бэлгийн бойжилт
 
амьтны аймаг
амьтны аймагамьтны аймаг
амьтны аймаг
 
эрүүл бие зөв хоололт
эрүүл бие зөв хоололтэрүүл бие зөв хоололт
эрүүл бие зөв хоололт
 
Хоол боловсруулах тогтолцоо
Хоол боловсруулах тогтолцооХоол боловсруулах тогтолцоо
Хоол боловсруулах тогтолцоо
 
Биологийн төрөл зүйл
Биологийн төрөл зүйлБиологийн төрөл зүйл
Биологийн төрөл зүйл
 
Leg4
Leg4Leg4
Leg4
 
гэр бүл төлөвлөлт
гэр бүл төлөвлөлтгэр бүл төлөвлөлт
гэр бүл төлөвлөлт
 
эрдэм шинжилгээний ажил бичих заавар
эрдэм шинжилгээний ажил бичих зааварэрдэм шинжилгээний ажил бичих заавар
эрдэм шинжилгээний ажил бичих заавар
 
лекц
лекцлекц
лекц
 
Архины хор уршиг
Архины хор уршигАрхины хор уршиг
Архины хор уршиг
 
ээлжит хичээлийн-төлөвлөлт-Tehnologi (1)
ээлжит хичээлийн-төлөвлөлт-Tehnologi (1)ээлжит хичээлийн-төлөвлөлт-Tehnologi (1)
ээлжит хичээлийн-төлөвлөлт-Tehnologi (1)
 
Arkhi tamkhi
Arkhi tamkhiArkhi tamkhi
Arkhi tamkhi
 
тамхины хэрэглээ.
тамхины хэрэглээ.тамхины хэрэглээ.
тамхины хэрэглээ.
 
хэрэглэгдэхүүн 3
хэрэглэгдэхүүн 3хэрэглэгдэхүүн 3
хэрэглэгдэхүүн 3
 
Tavan saihan1
Tavan saihan1Tavan saihan1
Tavan saihan1
 
бие хүний зан төлөв лекц 2
бие хүний зан төлөв лекц 2бие хүний зан төлөв лекц 2
бие хүний зан төлөв лекц 2
 
халдварт бус өвчин
халдварт бус өвчинхалдварт бус өвчин
халдварт бус өвчин
 
хувь хүний соёл
хувь хүний соёлхувь хүний соёл
хувь хүний соёл
 
ангилсан асуултууд
ангилсан асуултуудангилсан асуултууд
ангилсан асуултууд
 
темпрамент зан төлөв Copy
темпрамент зан төлөв   Copyтемпрамент зан төлөв   Copy
темпрамент зан төлөв Copy
 

Viewers also liked

архи тамхи таны эрүүл мэндэд
архи тамхи  таны эрүүл мэндэдархи тамхи  таны эрүүл мэндэд
архи тамхи таны эрүүл мэндэд
Tuul Tula
 
ЭМ довтолгоо
ЭМ довтолгоо ЭМ довтолгоо
ЭМ довтолгоо
Tuul Tula
 
тамхи Chinee 247
тамхи Chinee 247тамхи Chinee 247
тамхи Chinee 247eeneee
 
Tamhinii hor hunuul
Tamhinii hor hunuulTamhinii hor hunuul
Tamhinii hor hunuul
Munguuzb
 
Sudalgaa
SudalgaaSudalgaa
Sudalgaaouyha
 
эрэгтэйн нөхөн үржихүйн анатоми, физиологи
эрэгтэйн нөхөн үржихүйн анатоми, физиологиэрэгтэйн нөхөн үржихүйн анатоми, физиологи
эрэгтэйн нөхөн үржихүйн анатоми, физиологиAltanzul Bayarsaikhan
 
лекц 6. осол гэмтэл, анхн ы тусламж урьдчилан сэрг ийлэлт 2012
лекц   6. осол гэмтэл, анхн ы тусламж урьдчилан сэрг ийлэлт 2012лекц   6. осол гэмтэл, анхн ы тусламж урьдчилан сэрг ийлэлт 2012
лекц 6. осол гэмтэл, анхн ы тусламж урьдчилан сэрг ийлэлт 2012serkaubuns
 
Осол гэмтлийн үед үзүүлэх анхны тусламж
Осол гэмтлийн үед үзүүлэх анхны тусламжОсол гэмтлийн үед үзүүлэх анхны тусламж
Осол гэмтлийн үед үзүүлэх анхны тусламжE-Gazarchin Online University
 
Анхны тусламж үзүүлэх семинар О.Батбаяр
Анхны тусламж үзүүлэх семинар О.БатбаярАнхны тусламж үзүүлэх семинар О.Батбаяр
Анхны тусламж үзүүлэх семинар О.Батбаяр
The Institute of Social Sciences
 

Viewers also liked (9)

архи тамхи таны эрүүл мэндэд
архи тамхи  таны эрүүл мэндэдархи тамхи  таны эрүүл мэндэд
архи тамхи таны эрүүл мэндэд
 
ЭМ довтолгоо
ЭМ довтолгоо ЭМ довтолгоо
ЭМ довтолгоо
 
тамхи Chinee 247
тамхи Chinee 247тамхи Chinee 247
тамхи Chinee 247
 
Tamhinii hor hunuul
Tamhinii hor hunuulTamhinii hor hunuul
Tamhinii hor hunuul
 
Sudalgaa
SudalgaaSudalgaa
Sudalgaa
 
эрэгтэйн нөхөн үржихүйн анатоми, физиологи
эрэгтэйн нөхөн үржихүйн анатоми, физиологиэрэгтэйн нөхөн үржихүйн анатоми, физиологи
эрэгтэйн нөхөн үржихүйн анатоми, физиологи
 
лекц 6. осол гэмтэл, анхн ы тусламж урьдчилан сэрг ийлэлт 2012
лекц   6. осол гэмтэл, анхн ы тусламж урьдчилан сэрг ийлэлт 2012лекц   6. осол гэмтэл, анхн ы тусламж урьдчилан сэрг ийлэлт 2012
лекц 6. осол гэмтэл, анхн ы тусламж урьдчилан сэрг ийлэлт 2012
 
Осол гэмтлийн үед үзүүлэх анхны тусламж
Осол гэмтлийн үед үзүүлэх анхны тусламжОсол гэмтлийн үед үзүүлэх анхны тусламж
Осол гэмтлийн үед үзүүлэх анхны тусламж
 
Анхны тусламж үзүүлэх семинар О.Батбаяр
Анхны тусламж үзүүлэх семинар О.БатбаярАнхны тусламж үзүүлэх семинар О.Батбаяр
Анхны тусламж үзүүлэх семинар О.Батбаяр
 

Similar to тамхины хор уршиг

тамхи Chinee 247
тамхи Chinee 247тамхи Chinee 247
тамхи Chinee 247DorjhandB
 
тамхи Chinee 247
тамхи Chinee 247тамхи Chinee 247
тамхи Chinee 247eeneee
 
Tamhi hortoi zoblogoo
Tamhi hortoi zoblogooTamhi hortoi zoblogoo
Tamhi hortoi zoblogooByaNarangerel
 
шавь цогцолбор сургуулийн эрүүл мэндийн багш г
шавь цогцолбор сургуулийн эрүүл мэндийн багш гшавь цогцолбор сургуулийн эрүүл мэндийн багш г
шавь цогцолбор сургуулийн эрүүл мэндийн багш гAlmangerl Odhuu
 
Tamhinii hereglee ba dontolt
Tamhinii hereglee ba dontoltTamhinii hereglee ba dontolt
Tamhinii hereglee ba dontolt
hi_bmb
 
Хорт-зуршил.pptx
Хорт-зуршил.pptxХорт-зуршил.pptx
Хорт-зуршил.pptx
ssuser8966c4
 
Сургалтын хэрэглэгдэхүүн
Сургалтын хэрэглэгдэхүүнСургалтын хэрэглэгдэхүүн
Сургалтын хэрэглэгдэхүүнEnhmaa Purevsuren
 
Архи , тамхины талаарх бодит мэдээлэл
Архи , тамхины талаарх бодит мэдээлэлАрхи , тамхины талаарх бодит мэдээлэл
Архи , тамхины талаарх бодит мэдээлэл
П. Эрдэнэсайхан
 
зөвлөгөө3
зөвлөгөө3зөвлөгөө3
зөвлөгөө3byamba-1
 
зөвлөгөө3
зөвлөгөө3зөвлөгөө3
зөвлөгөө3byamba-1
 
Setguulchdiin uulzalt
Setguulchdiin uulzaltSetguulchdiin uulzalt
Setguulchdiin uulzaltorkhoo-97
 
Хар тамхи ба мансууруулах бодис
Хар тамхи ба мансууруулах бодисХар тамхи ба мансууруулах бодис
Хар тамхи ба мансууруулах бодис
uyanga yura
 
архи
архиархи

Similar to тамхины хор уршиг (20)

тамхи Chinee 247
тамхи Chinee 247тамхи Chinee 247
тамхи Chinee 247
 
тамхи Chinee 247
тамхи Chinee 247тамхи Chinee 247
тамхи Chinee 247
 
Tamhi hortoi zoblogoo
Tamhi hortoi zoblogooTamhi hortoi zoblogoo
Tamhi hortoi zoblogoo
 
шавь цогцолбор сургуулийн эрүүл мэндийн багш г
шавь цогцолбор сургуулийн эрүүл мэндийн багш гшавь цогцолбор сургуулийн эрүүл мэндийн багш г
шавь цогцолбор сургуулийн эрүүл мэндийн багш г
 
Tamhinii hereglee ba dontolt
Tamhinii hereglee ba dontoltTamhinii hereglee ba dontolt
Tamhinii hereglee ba dontolt
 
Хорт-зуршил.pptx
Хорт-зуршил.pptxХорт-зуршил.pptx
Хорт-зуршил.pptx
 
Khort zurshil
Khort zurshilKhort zurshil
Khort zurshil
 
9a angi a.soyol erdene - tamxi
9a angi a.soyol erdene - tamxi9a angi a.soyol erdene - tamxi
9a angi a.soyol erdene - tamxi
 
9a angi a.soyol erdene - tamxi
9a angi a.soyol erdene - tamxi9a angi a.soyol erdene - tamxi
9a angi a.soyol erdene - tamxi
 
Сургалтын хэрэглэгдэхүүн
Сургалтын хэрэглэгдэхүүнСургалтын хэрэглэгдэхүүн
Сургалтын хэрэглэгдэхүүн
 
архи
архиархи
архи
 
Архи , тамхины талаарх бодит мэдээлэл
Архи , тамхины талаарх бодит мэдээлэлАрхи , тамхины талаарх бодит мэдээлэл
Архи , тамхины талаарх бодит мэдээлэл
 
зөвлөгөө3
зөвлөгөө3зөвлөгөө3
зөвлөгөө3
 
зөвлөгөө3
зөвлөгөө3зөвлөгөө3
зөвлөгөө3
 
äîîãèé
äîîãèéäîîãèé
äîîãèé
 
Setguulchdiin uulzalt
Setguulchdiin uulzaltSetguulchdiin uulzalt
Setguulchdiin uulzalt
 
тамхи
тамхитамхи
тамхи
 
Хар тамхи ба мансууруулах бодис
Хар тамхи ба мансууруулах бодисХар тамхи ба мансууруулах бодис
Хар тамхи ба мансууруулах бодис
 
Urangua 85 2
Urangua 85 2Urangua 85 2
Urangua 85 2
 
архи
архиархи
архи
 

More from tuya0507

судалгаа туяа
судалгаа туяасудалгаа туяа
судалгаа туяаtuya0507
 
цахим тест
цахим тестцахим тест
цахим тестtuya0507
 
халдварт бус өвчин
халдварт бус өвчинхалдварт бус өвчин
халдварт бус өвчинtuya0507
 
цусны эргэлт
цусны эргэлтцусны эргэлт
цусны эргэлтtuya0507
 
алжаал тайлах
алжаал тайлахалжаал тайлах
алжаал тайлахtuya0507
 
гарын ариун цэвэр
гарын ариун цэвэргарын ариун цэвэр
гарын ариун цэвэрtuya0507
 
зөв хооллолт
зөв хооллолтзөв хооллолт
зөв хооллолтtuya0507
 
стресс
стрессстресс
стрессtuya0507
 
шүдээ арчлах
шүдээ арчлахшүдээ арчлах
шүдээ арчлахtuya0507
 
амны хөндийн эрүүл мэнд
амны хөндийн эрүүл мэндамны хөндийн эрүүл мэнд
амны хөндийн эрүүл мэндtuya0507
 
амны хөндийн эрүүл мэнд
амны хөндийн эрүүл мэндамны хөндийн эрүүл мэнд
амны хөндийн эрүүл мэндtuya0507
 
вакцин
вакцинвакцин
вакцинtuya0507
 
үерхэл нөхөрлөл
үерхэл нөхөрлөлүерхэл нөхөрлөл
үерхэл нөхөрлөлtuya0507
 
хөдөлгөөний хомсдол
хөдөлгөөний хомсдолхөдөлгөөний хомсдол
хөдөлгөөний хомсдолtuya0507
 
судалгаа туяа
судалгаа туяасудалгаа туяа
судалгаа туяаtuya0507
 

More from tuya0507 (15)

судалгаа туяа
судалгаа туяасудалгаа туяа
судалгаа туяа
 
цахим тест
цахим тестцахим тест
цахим тест
 
халдварт бус өвчин
халдварт бус өвчинхалдварт бус өвчин
халдварт бус өвчин
 
цусны эргэлт
цусны эргэлтцусны эргэлт
цусны эргэлт
 
алжаал тайлах
алжаал тайлахалжаал тайлах
алжаал тайлах
 
гарын ариун цэвэр
гарын ариун цэвэргарын ариун цэвэр
гарын ариун цэвэр
 
зөв хооллолт
зөв хооллолтзөв хооллолт
зөв хооллолт
 
стресс
стрессстресс
стресс
 
шүдээ арчлах
шүдээ арчлахшүдээ арчлах
шүдээ арчлах
 
амны хөндийн эрүүл мэнд
амны хөндийн эрүүл мэндамны хөндийн эрүүл мэнд
амны хөндийн эрүүл мэнд
 
амны хөндийн эрүүл мэнд
амны хөндийн эрүүл мэндамны хөндийн эрүүл мэнд
амны хөндийн эрүүл мэнд
 
вакцин
вакцинвакцин
вакцин
 
үерхэл нөхөрлөл
үерхэл нөхөрлөлүерхэл нөхөрлөл
үерхэл нөхөрлөл
 
хөдөлгөөний хомсдол
хөдөлгөөний хомсдолхөдөлгөөний хомсдол
хөдөлгөөний хомсдол
 
судалгаа туяа
судалгаа туяасудалгаа туяа
судалгаа туяа
 

тамхины хор уршиг

  • 1. Тамхины хор уршиг Тамхи нь татах, зажлах, үнэрлэх зэргээр хэрэглэдэг, мансууруулах нөлөөтэй, хараат байдал үүсгэх чадвартай никотин хэмээх бодис агуулсан ургамал юм. Аливаа хорт зуршил нь хүний биед муугаар нөлөөлөөд зогсохгүй, хувь хүнийхээ үүднээс төгс боловсронгуй хүн болж төлөвшихөд нь саад болж байдаг билээ. Тиймээс хорт зуршлаас татгалзах нь нийгмийн эрүүл мэндийн тусын тулд хийх ёстой ажил юм. Тамхи татах үед утаагаар дамжин хэд хэдэн төрлийн бодис ялгарч эхэлдэг. Никотин, нүүрстөрөгчийн исэл, цианын хүчлээс гадна хүхэрт устөрөгч, аммиак, шоргоолжны хүчил, нүүрс устөрөгчийн нэгдэл гардаг юм. Тамхи татах гэдэг нь биеийн хэрэгцээт зүйл огтхон ч биш бөгөөд харин эсрэгээрээ хүний бие эрхтнийг сүйрүүлэх нэг ёсны эмгэг юм. Хамгийн түрүүнд тамхины утаа амны хөндийг бохирдуулахаас эхэлдэг. Их хэмжээгээр шүлс ялгаруулдаг тул тамхичин хүн байнга шүлсээ хаяж байх хэрэгтэй болдог. Тамхины утаа нь өөрийг нь хордуулаад зогсохгүй, дэргэд нь байгаа янз бүрийн харшилтай, зүрхний хурц дутагдалтай хүмүүст сөрөг нөлөө үзүүлэх аюултай. Никотин хүний биед хэрхэн нөлөөлдөг болохыг одоо авч үзье. Хамгийн түрүүнд амьсгалын замын эрхтнүүд өртдөг. Уруулын салст бүрхэвч, дараа нь улаан хоолой,
  • 2. залгиур дайралтын анхны бай болно. Тамхичин хүний уушгины багтаамж эрүүл хүнийг бодвол 20 хувиар бага байдгаас сорох явц нь удааширдаг. Мөн амьсгалын замын торлог, сүлжээсэн эд, эсүүдийг гэмтээж, агаар соруулах боломжийг нь багасгадаг. Тамхи татдаг монголчуудын дийлэнх хувь нь тамхины талаар буруу ойлголттой явсаар цагаасаа эрт нас барах явдал байсаар байна. Та тамхи татдаг найз нөхөд, аав ээж, ах дүү нар гээд хүн бүрт дараах мэдээллийг хүргээрэй. Тамхи таталтын хэв шинж : • 1995 онд дэлхийн хэмжээнд 6000 тэрбум ширхэг янжуур татсан байна. • Ихэнх өндөр орлоготой орны эрэгтэйчүүдийн тамхи татах нь багасчээ. • Тамхидалт ядуу, дунд орлоготой орнуудын эрэгтэйчүүд, мөн аль ч орны эмэгтэйчүүдийн дунд ихэссэн байна. • Ихэнх тамхичин бага насандаа тамхинд ордог. Өдөр бүр 80000-100000 залуу тамхичин шинээр нэмэгдэж байна. • Тамхи татаж эхэлсэн насны хязгаар улам залуужих нь хүүхдүүдийг тамхинд орохыг өдөөсөн хэрэг гэж үзэх болно. Буруу ойлголт-Ихэнх тамхичин тамхинаас болж нас бардаггүй гэж боддог. Тэд тэртэй тэргүй насны эцэс болоод нас барж байна гэдэгт итгэдэг. Үнэн-Удаан хугацаагаар тамхи татагчдын ихэнх нь тамхины шалтгаант өвчний улмаас нас бардаг. Тэдний тал хувь нь ид насандаа нас барж, амьдралынхаа 20-25 жилийг алддаг байна. Буруу ойлголт-Тамхи нь зөвхөн баян орны баян хүний асуудал гэж боддог.
  • 3. Үнэн-Ихэнх өндөр орлоготой орны эрэгтэйчүүдийн тамхи татах нь буурсан. Харин үүний эсрэг ядуу орны хүмүүс тамхи татах нь ихэсч байна. Буруу ойлголт-Тамхи татах нь хувь хүний сонголт хийх эрх чөлөөний хэрэглээ юм. Үнэн-“Тийм биш” гэсэн хэд хэдэн нотолгоо бий. Нэгдүгээрт, олонх тамхичин өөрт учрах эрсдэлийн талаар мэддэггүйгээсээ түүнийг дутуу үнэлж, өөрийнх нь эрүүл мэндэд нэг их хамааралгүй мэт төсөөлдөг. Хоёрдугаарт, ухамсарт сонголт хийж чаддаггүй. Хүүхэд өсвөр насандаа тамхи татаж эхэлдэг. Яваандаа тамхинаас гарахыг оролдсон ч аль хэдийнэ түүнээсээ хамааралтай болсон байдаг. Гуравдугаарт, тамхи татах нь татдаггүй хүмүүстээ сөргөөр нөлөөлдөг. Иймд тамхи татах, эсэх талаар сонголт хийх эрх чөлөө нь бусад өргөн хэрэглээний барааг худалдаж авах сонголтоос эрс ялгаатай. Буруу ойлголт-Тамхичид хэрэглээний зардлаа өөрсдөө хариуцдаг. Үнэн-Тамхичид татдаггүй хүмүүсийнхээ зардалд ямар нэг хэмжээгээр хохирол учруулдаг. Энэ зардал нь тамхичдын татсан тамхины утаанд хордсоноос үүдэх бие тавгүйтэл, эрүүл мэндийн болон бусад хохирол ордог. Тамхичид тамхинаас үүдэлтэй өвчин эмгэгийн үед эрүүл мэндийн зардлаа бусдад тохож байдаг. Буруу ойлголт-Тамхи татахаар тайвширдаг, бухимдлаас салах нэг арга гэж боддог. Үнэн-Судалгаагаар энэ таашаал нь даанч уддаггүй нь тогтоогджээ. Нэг ширхэг янжуур татсаны дараа хэсэг хугацаа өнгөрөхөд улам их хямарч, дараагийн тамхинд гар сарвайдаг байна. Өдөрт бүтэн хайрцаг тамхи татах нь сэтгэлийн байнгын түгшүүр бий болгодгийг судлаачид тогтоожээ.
  • 4. Буруу ойлголт-Ихэнх охид тамхи татах нь бодисын солилцоог сайжруулдаг гэсэн төсөөлөлд автаж, жингээ хянах зорилгоор тамхи татаж эхэлдэг. Үнэн-Долоон жилийн турш явуулсан туршилтаараа тамхи болон гоолиг бие хоёр хоорондоо ямар ч холбоогүй болохыг Мемфисийн их сургуулийн профессор С.Клезжесий тогтоожээ. Тамхичин юугаар амьсгалж байна вэ ? • Тамхины утааны хамгийн гол хэсгийг тамхичин шууд амьсгалдаг. • Утааны ихэнх хэсэг уушгины агаар дамжуулах гол замуудад тунаж үлддэг. • Багахан хэсэг, мөн хий нь уушигны нилээд гүн хэсэгт нэвтэрдэг. • Утаа амьсгалыг улам хэцүү болгодог. Идэвхгүй тамхидалт ба таны эрүүл мэнд Тамхины уугиж буй утаагаар тамхи татаагүй байгаа хүн ч нэгэн адил амьсгалж байдаг. Идэвхгүй тамхичны амьсгалж буй утааны хэмжээ хэд хэдэн зүйлээс хамаарна: • Тухайн нөхцөлд хэдэн ширхэг тамхи асаж байгаагаас • Тамхины утаанд тухайн хүн хэр зэрэг ойрхон байгаагаас • Тухайн өрөөний агаар цэвэр эсэхээс. Уугиж байгаа тамхины утаа агаарт шингэрдэг учир идэвхгүй тамхичид идэвхтэй тамхичдаас арай л бага утаагаар амьсгалдаг. Гэвч уугиж буй утаа нь тамхичдын амьсгалж буй утаанаас химийн бүтэц бүрэлдхүүнээрээ ялгаатай учир илүү аюултай болсон байдаг. Утаа нь тамхичдын шууд амьсгалж буй утаанаас олон төрлийн хорын
  • 5. агууламжаар өндөр байдаг билээ. Угаарын хий 2.5-15 дахин, никотин 1.5-20 дахин, бохь 15 дахин их байна. Тамхины утаанд юу байдаг вэ ? Тамхины утаанд никотин, угаарын хий зэрэг 4000 гаруй химийн бодис, хорт хавдар үүсгэдэг 43 бодис агуулдаг. Эдгээр нь хүний биеийн эсийг хувирган өөрчлөх чадалтай. Нэг ширхэг тамхинд 15-20 миллиграм никотин байдаг бөгөөд ширхгийг татахад 1-2 миллиграм никотиноор амьсгална гэсэн үг. 50-60 миллиграм никотин таныг үхэлд хүргэх аюултай. Угаарын хий нь цусны улаан эсийн хүчилтөрөгч тээвэрлэх чадварыг бууруулдаг. Тамхины бохь нь бие махбодийг цочроож, хорт хавдар үүсгэдэг. 600 гаруй мансууруулах бодис, аммони, цианид зэрэг бодис агуулагддаг юм. Тамхины бохь Энэ бол зууралдсан хар хүрэн өнгийн бодис юм. Тамхины бохь нь толботуулсан газрынхаа эсэд хортой нөлөө үзүүлэх ба хорт хавдар үүсгэх хамгийн хоруу чанартай бодис байдаг.