SlideShare a Scribd company logo
1 of 13
Mjedisi ka kushtëzuar gjithmonë shumë apo
pak në mënyrë të drejtpërdrejtë statusin e
shëndetit të njeriut.
Hyrje:
 Shumë herë ne mendojmë
se jemi të paprekshem nga
ambjenti. Shikojmë ngado
mbeturina të hedhura aty-
këtu dhe nuk reagojmë.
Jemi bërë indiferentë ndaj
diҫkaje që kërcënon vërtet
shëndetin tonë. Shpesh në
biseda mbetemi pa
argumente përsa i përket
fakteve që pse janë rritur
sëmundjet kronike, lindjet
me patologji të fëmijevë,
rritjes së frikshme të
sëmurevë me kancer etj.
 Në shumë studime thuhet se faktorët
kryesorë janë stresi dhe ndotja e mjedisit.
Mjedisi ka kushtëzuar gjithmonë shumë
apo pak në mënyrë të drejtpërdrejtë
statusin e shëndetit të njeriut. Prej
gjysmës së dytë të shekullit të 19-të, me
revolucionin industrial, ajri ka marrë një
rol gjithnjë e më të rëndësishëm në
përcaktimin e shumë prej sëmundjeve që
sot kanë ndikimin më të madh mbi
popullsinë: të ashtuquajturat sëmundje
kronike. Sipas përkufizimit të
Organizatës Botërore të Shëndetësisë,
mjedisi është një grup i faktorëve të
jashtëm që mund të ketë një efekt të
rëndësishëm në shëndet. Përveç këtyre
faktorëve ne duhet të shtoj se vetëm
kohët e fundit janë zhvilluar dhe janë të
lidhura me fenomenet në rritje, të tilla, si:
zakonet e luksit, migrimet, urbanizimi
etj.
Si ndikon mjedisi në shëndet?
 Janë të shumtë agjentët
mjedisorë. Disa prej tyre
janë:
 Agjentët biologjikë
 Agjentët kimik
 Agjentët fizikë
 Faktorët socialë
 Vlerësimi i efekteve
Agjentet biologjik:
 Faktorët biologjikë janë të përfaqësuara nga
patogjene që shkaktojnë infeksione
(viruset,bakteret etj) dhe që ndodhen në
mjedis, ujë, ajër dhe ushqim. Edhe pse
ndikimi i këtyre agjentëve në shëndetin e
njeriut sot është i kufizuar nga përmirësimi
i kushteve higjienike, nga ndërhyrjet
parandaluese dhe terapia me antibiotikë,
ato janë ende një problem, veçanërisht në
ato zona ku kushtet favorizojnë
shumëzimin dhe përhapjen. Shkak i
përhapjes së këtyre janë migrimet e
popullsisë nga një vend në tjetrin. Një
shembull perfekt i kësaj është Shqipëria, e
cila në periudhën e gushtit popullohet nga
emigrantët që punojnë e jetojnë në vende të
ndryshme
Agjentet kimik:
 Janë substanca të shumta dhe gjithnjë në zgjerimin dhe komponimet
kimike që shkaktojnë ndryshime patologji në trupin e njeriut: disa prej
këtyre tashmë ekzistojnë në mjedise të veçanta, të tjerët rrjedhin nga
aktivitetet njerëzore. Monoksidit të karbonit, dioksidi i squfurit,
dioksinat, hidrokarburet aromatike policiklike janë të gjitha
komponimet që vijnë nga proceset e djegies jo të plota ose nga
fraksionimi, purifikimi, nxjerrja dhe përpunimi i materialeve natyrore.
Faktorët etiologjikë që kontribuojnë në procesin e ndotjes së mjedisit
janë të ndryshëm dhe kryesisht industrialë dhe aktivitetet në zonat
urbane, trafiku i motorizuar dhe ngrohje në familje. Veprimtaritë
industriale veçanërisht ndikojnë në mjedisin me pasoja të dyja në
bilancin, nëpërmjet ndryshimeve që ata sjellin, si në shëndetësi, për
shkak të lirimit të substancave potencialisht të dëmshme. Këto
substanca ndikojnë në gjenet tona duke i modifikuar ato, por jo vetëm.
Ato ndikojnë dhe në modifikimin e materialit gjenetik të viruseve e
baktereve duke i bërë ata më agresivë. Rritja e njerëzve të prekur nga
alergjitë është një tjetër tregues i ajrit të ndotur e me cilësi jo të mirë.
Agjentet fizik:
 Faktorët fizikë gjithashtu janë të shumtë, si: ndriçimi, lagështia,
zhurmat ,rrezatimet jonizuese ose jo etj. a i përket ndotjes nga
zhurma në mjedisin ku banojmë dhe në mjediset e punës, edhe
pse zhurma në vetvete nuk është përgjegjëse për dëmet direkte
ndaj njeriut, veprimi i tij patogjene përcaktohet nga përkeqësimi
progresiv i cilësisë së jetës. Zhurma është përcaktuar nga tre
faktorë: intensiteti, shpeshtësia dhe kohëzgjatja, dhe e ka
origjinë te ndryshme, në varësi të aktiviteteve të ndryshme të
njeriut. Shkalla e ndotjes nga zhurma është ende e lidhur
ngushtë me subjektivitet ose më mirë shkallën e tolerancës
individuale: nga pikëpamja e ekspozimit ndaj zhurmës mund të
rezultojë nga çrregullime të thjeshta, rregullime të gjumit,
vështirësitë në marrëdhëniet njerëzore, çrregulime psikologjike.
Faktoret social:
 Shpesh në këshillat për të luftuar
stresin dhe sëmundje të ndryshme
mjekët rekomandojnë një jetë sa
më të pasur sociale. Si ndikojnë
marrëdhëniet sociale në shëndetin
tonë? Një marrëdhënie jo e mirë
familjare e shoqërore i ҫon shpesh
shumë të rinj, por jo vetëm, drejt
zakoneve të dëmshme, si: duhani,
droga, alkooli. Shumë sëmundje, si:
SIDA, tuberkulozi, infarkti e
ҫrregullimet psikike e kanë
origjinën në një marrëdhënie jo të
mirë të individit me ambjentin
social ku ai zhvillon aktivitetin e tij.
Vlersimi i efekteve
 Shumë njerëz me të drejtë thonë unë
s’konsumoj alkool, droga, bëj një jetë
të mirë shoqërore, kam një higjienë
të mirë personale dhe jetoj e punoj
në ambjente cilësisht të mira. Pse
unë vuaj nga ky apo ai problem?
Mjedisi nuk vepron kurrë i vetëm
mbi shëndetin tonë. Ai i kombinuar
me predispozicionin gjenetik,
mënyrën e jetesës, mënyrën e
ushqyerjes, statusin socio-ekonomik
dhe mundësinë e qasjes në shërbimet
shëndetësore bëjnë të mundur
prekjen e cilësisë së shëndetit.
Disa nga sëmundjet që kanë lidhje
me mjedisin janë:
 ) Sëmundjet kronike degjenerative. Në vendet e industrializuara,
një lidhje me mjedisin është testuar për sëmundjet
kardiovaskulare, kancerit dhe sëmundjeve kronike të
frymëmarrjes. Sëmundje kardiovaskulare, përgjegjës për 40-45% të
të gjitha vdekjeve, kanë si faktor kryesor të rrezikut për
hipertension, nivelet e larta të kolesterolit, obeziteti, mungesa e
aktivitetit fizik, çekuilibri dietik dhe duhanpirja.
 Shkaku i dytë i vdekjes në vendet e industrializuara përfaqësohet
nga tumori, me variacione, jo vetëm të gjinisë, por gjithashtu të
zonave të ndryshme gjeografike. Sëmundjet e rrugëve të
frymëmarrjes, madje edhe në qoftë se ata janë në rënie të mprehtë
në të gjitha rajonet e Evropës, janë shkaku i tretë kryesor i
vdekshmërisë (6-7%), dhe në mesin e këtyre sëmundjeve kronike
degjenerative të përmendura deri tani, janë padyshim ato që të
duket më e lidhur me një ‘ndryshimi i mjedisit (ndotja e ajrit në
natyrë dhe të mbyllura).
Vazhdimi…
 ) 25% të shkaqeve të vdekjes në grupmoshën në mes të 1
dhe 14 vjeҫ është e përfaqësuar nga sëmundjet e
frymëmarrjes, si: bronkit, emfizemë dhe astmë. Në shumë
raste, megjithatë, ajo nuk është e njohur nëse efekti i disa
prej ndotësve kimike erozion është përgjegjës për
sëmundje të frymëmarrjes apo përkeqëson gjendjen e
sëmundjeve ekzistuese, as nuk është përcaktuar ndikimin e
faktorëve gjenetikë në sensibilitet të sëmundjes. Tani një
fakt është efekti i pirjes së duhanit pasiv në zhvillimin e
sëmundjeve të traktit të poshtëm respirator të fëmijët, por
gjithashtu duhet të konsiderohet ndotës kimikë, të tilla si,
p.sh.: Dioksidi i azotit të prodhuara nga djegia e gazit në
familje, agjentëve biologjikë dhe alergeneve (pluhur, spore
fungale, mrrimangat pluhur, etj.).
Shëndetin nuk përkufizohet
vetëm si mungesa e sëmundjes,
por si mirëqenie e individit në
dimension fizik, mendor, social
dhe mjedisor. Nga ky definicion
vë në dukje rëndësinë e
integrimit ndërmjet aftësive
fizike dhe mendore dhe
integrim të suksesshëm në
mjedisin natyror të individit,
familjes dhe shoqërisë. Një
mjedis sa më i pastër, i
gjelbëruar dhe i qetë e bën
shëndetin tonë më të mirë.
Punoi : Melisa Cani
Ambra Dekovi

More Related Content

What's hot

Ngrohja globale dhe pasojat ne shendet
Ngrohja globale dhe pasojat ne shendetNgrohja globale dhe pasojat ne shendet
Ngrohja globale dhe pasojat ne shendet
Freskida
 
Sëmundjet e gjakut, të zemrës dhe të enëve të gjakut (Biologji)
Sëmundjet e gjakut, të zemrës dhe të enëve të gjakut (Biologji)Sëmundjet e gjakut, të zemrës dhe të enëve të gjakut (Biologji)
Sëmundjet e gjakut, të zemrës dhe të enëve të gjakut (Biologji)
Fleurati
 
Gazeta e shkolles A.Z.CAJUPI
Gazeta e shkolles A.Z.CAJUPIGazeta e shkolles A.Z.CAJUPI
Gazeta e shkolles A.Z.CAJUPI
Mirsad
 
Projekt ngrohja globale
Projekt ngrohja globaleProjekt ngrohja globale
Projekt ngrohja globale
Matilda Gremi
 
Biodiversiteti
BiodiversitetiBiodiversiteti
Biodiversiteti
Arlinda
 
Ndotja e Mjedisit
Ndotja e MjedisitNdotja e Mjedisit
Ndotja e Mjedisit
Anida Ago
 

What's hot (20)

Hekuri element kimik me ndikim shendetesor.
Hekuri element kimik me ndikim shendetesor.Hekuri element kimik me ndikim shendetesor.
Hekuri element kimik me ndikim shendetesor.
 
Ngrohja globale
Ngrohja globaleNgrohja globale
Ngrohja globale
 
Mjedisi
MjedisiMjedisi
Mjedisi
 
Problemet e adoleshenteve
Problemet e adoleshenteveProblemet e adoleshenteve
Problemet e adoleshenteve
 
Projekt Kimi - Burime te hidrokarbureve ne Shqiperi
Projekt Kimi - Burime te hidrokarbureve ne ShqiperiProjekt Kimi - Burime te hidrokarbureve ne Shqiperi
Projekt Kimi - Burime te hidrokarbureve ne Shqiperi
 
Teknologjia, ndikimi i saj ne jeten tone
Teknologjia, ndikimi i saj ne jeten toneTeknologjia, ndikimi i saj ne jeten tone
Teknologjia, ndikimi i saj ne jeten tone
 
Kontibuti i Shqipetareve ne mbrojtjen e hebrenjeve gjate luftes se 2 boterore
Kontibuti i Shqipetareve ne mbrojtjen e hebrenjeve  gjate luftes se 2 boteroreKontibuti i Shqipetareve ne mbrojtjen e hebrenjeve  gjate luftes se 2 boterore
Kontibuti i Shqipetareve ne mbrojtjen e hebrenjeve gjate luftes se 2 boterore
 
Ngrohja globale dhe pasojat ne shendet
Ngrohja globale dhe pasojat ne shendetNgrohja globale dhe pasojat ne shendet
Ngrohja globale dhe pasojat ne shendet
 
Komunizmi ne shqiperi
Komunizmi ne shqiperiKomunizmi ne shqiperi
Komunizmi ne shqiperi
 
PROJEKT-Ndotja e Mjedisit
PROJEKT-Ndotja e MjedisitPROJEKT-Ndotja e Mjedisit
PROJEKT-Ndotja e Mjedisit
 
Sëmundjet e gjakut, të zemrës dhe të enëve të gjakut (Biologji)
Sëmundjet e gjakut, të zemrës dhe të enëve të gjakut (Biologji)Sëmundjet e gjakut, të zemrës dhe të enëve të gjakut (Biologji)
Sëmundjet e gjakut, të zemrës dhe të enëve të gjakut (Biologji)
 
Gazeta e shkolles A.Z.CAJUPI
Gazeta e shkolles A.Z.CAJUPIGazeta e shkolles A.Z.CAJUPI
Gazeta e shkolles A.Z.CAJUPI
 
Projekt ngrohja globale
Projekt ngrohja globaleProjekt ngrohja globale
Projekt ngrohja globale
 
Biodiversiteti
BiodiversitetiBiodiversiteti
Biodiversiteti
 
Sinjalistika Rrugore
Sinjalistika RrugoreSinjalistika Rrugore
Sinjalistika Rrugore
 
PROJEKT tema:hekuri
PROJEKT tema:hekuri PROJEKT tema:hekuri
PROJEKT tema:hekuri
 
Ndotja e Mjedisit
Ndotja e MjedisitNdotja e Mjedisit
Ndotja e Mjedisit
 
Figurat letrare
Figurat letrareFigurat letrare
Figurat letrare
 
Mbrojtja e mjedisit
Mbrojtja e mjedisitMbrojtja e mjedisit
Mbrojtja e mjedisit
 
Energjia dhe Burimet e Energjisë
Energjia dhe Burimet e EnergjisëEnergjia dhe Burimet e Energjisë
Energjia dhe Burimet e Energjisë
 

Viewers also liked (10)

Fungal infections2012
Fungal infections2012Fungal infections2012
Fungal infections2012
 
Nail shapes
Nail shapesNail shapes
Nail shapes
 
4 h fungal diseases
4 h fungal diseases4 h fungal diseases
4 h fungal diseases
 
Parasitic and mycotic diseases
Parasitic and mycotic diseasesParasitic and mycotic diseases
Parasitic and mycotic diseases
 
Nje ushqyerje e mire per nje trup dhe mendje te shendoshe
Nje ushqyerje e mire per nje trup dhe mendje te shendosheNje ushqyerje e mire per nje trup dhe mendje te shendoshe
Nje ushqyerje e mire per nje trup dhe mendje te shendoshe
 
Stresi dhe Trauma
Stresi dhe TraumaStresi dhe Trauma
Stresi dhe Trauma
 
innate immunity
innate immunityinnate immunity
innate immunity
 
Skin infection[1]
Skin infection[1]Skin infection[1]
Skin infection[1]
 
NJE USHQYERJE E MIRE PER NJE TRUP E MENDJE TE SHENDOSHE
NJE USHQYERJE E MIRE PER NJE TRUP E MENDJE TE SHENDOSHE NJE USHQYERJE E MIRE PER NJE TRUP E MENDJE TE SHENDOSHE
NJE USHQYERJE E MIRE PER NJE TRUP E MENDJE TE SHENDOSHE
 
Slides on fungal disease 2
Slides on fungal disease 2Slides on fungal disease 2
Slides on fungal disease 2
 

Similar to Ndikimi i mjedisit ne trupin e njeriut

Duhanidrogaalkoli 130424111249-phpapp02
Duhanidrogaalkoli 130424111249-phpapp02Duhanidrogaalkoli 130424111249-phpapp02
Duhanidrogaalkoli 130424111249-phpapp02
Emáá SiiŊăŋîî
 
Sëmundjet gjenetike
Sëmundjet gjenetikeSëmundjet gjenetike
Sëmundjet gjenetike
XhuLia Muca
 
Biologjiprojekt 140224082941-phpapp01
Biologjiprojekt 140224082941-phpapp01Biologjiprojekt 140224082941-phpapp01
Biologjiprojekt 140224082941-phpapp01
Arbi Shkozari
 
NDOTJA E MJEDISIT NE SHKALLE GLOBALE
NDOTJA E MJEDISIT NE SHKALLE GLOBALENDOTJA E MJEDISIT NE SHKALLE GLOBALE
NDOTJA E MJEDISIT NE SHKALLE GLOBALE
roni45
 
I figli del_piacere_viola_lika
I figli del_piacere_viola_likaI figli del_piacere_viola_lika
I figli del_piacere_viola_lika
Orfjold Oro-fjorde
 
Rëndësia 121211212212212sd21221212221212
Rëndësia 121211212212212sd21221212221212Rëndësia 121211212212212sd21221212221212
Rëndësia 121211212212212sd21221212221212
LabinotAjazi
 

Similar to Ndikimi i mjedisit ne trupin e njeriut (20)

Tema :Si funksionaon organizmi njezor ?
Tema :Si funksionaon organizmi njezor ?Tema :Si funksionaon organizmi njezor ?
Tema :Si funksionaon organizmi njezor ?
 
gjenet dhe semundjet gjenetike
gjenet dhe semundjet gjenetikegjenet dhe semundjet gjenetike
gjenet dhe semundjet gjenetike
 
Biologji
BiologjiBiologji
Biologji
 
Ndotja e Ajrit
Ndotja e AjritNdotja e Ajrit
Ndotja e Ajrit
 
Duhanidrogaalkoli 130424111249-phpapp02
Duhanidrogaalkoli 130424111249-phpapp02Duhanidrogaalkoli 130424111249-phpapp02
Duhanidrogaalkoli 130424111249-phpapp02
 
Duhanpirja, drogat e tjera dhe shendeti yne.
Duhanpirja,  drogat e tjera dhe shendeti yne.Duhanpirja,  drogat e tjera dhe shendeti yne.
Duhanpirja, drogat e tjera dhe shendeti yne.
 
Duhani,Droga,Alkoli
Duhani,Droga,AlkoliDuhani,Droga,Alkoli
Duhani,Droga,Alkoli
 
Social
SocialSocial
Social
 
Sëmundjet gjenetike
Sëmundjet gjenetikeSëmundjet gjenetike
Sëmundjet gjenetike
 
Ndotja e mjedisit dhe ndikimi i saj në biodiversitet
Ndotja e mjedisit dhe ndikimi i saj në biodiversitet Ndotja e mjedisit dhe ndikimi i saj në biodiversitet
Ndotja e mjedisit dhe ndikimi i saj në biodiversitet
 
KUJDESI INFERMIEROR NE PACIENTET ME AIDS
KUJDESI INFERMIEROR NE PACIENTET ME AIDSKUJDESI INFERMIEROR NE PACIENTET ME AIDS
KUJDESI INFERMIEROR NE PACIENTET ME AIDS
 
Biologjiprojekt 140224082941-phpapp01
Biologjiprojekt 140224082941-phpapp01Biologjiprojekt 140224082941-phpapp01
Biologjiprojekt 140224082941-phpapp01
 
Mjedisi
MjedisiMjedisi
Mjedisi
 
NDOTJA E MJEDISIT NE SHKALLE GLOBALE
NDOTJA E MJEDISIT NE SHKALLE GLOBALENDOTJA E MJEDISIT NE SHKALLE GLOBALE
NDOTJA E MJEDISIT NE SHKALLE GLOBALE
 
I figli del_piacere_viola_lika
I figli del_piacere_viola_likaI figli del_piacere_viola_lika
I figli del_piacere_viola_lika
 
Rëndësia 121211212212212sd21221212221212
Rëndësia 121211212212212sd21221212221212Rëndësia 121211212212212sd21221212221212
Rëndësia 121211212212212sd21221212221212
 
Presentation 2 (1)
Presentation 2 (1)Presentation 2 (1)
Presentation 2 (1)
 
Presentation 2 (1)
Presentation 2 (1)Presentation 2 (1)
Presentation 2 (1)
 
Tema:Lufta kunder duhanit
Tema:Lufta kunder duhanitTema:Lufta kunder duhanit
Tema:Lufta kunder duhanit
 
Sida dhe shendeti
Sida dhe shendetiSida dhe shendeti
Sida dhe shendeti
 

More from melissa cani (8)

Trashegimia natyrore e shqiperise
Trashegimia natyrore e shqiperiseTrashegimia natyrore e shqiperise
Trashegimia natyrore e shqiperise
 
Obeziteti
ObezitetiObeziteti
Obeziteti
 
Anoreksia
AnoreksiaAnoreksia
Anoreksia
 
Afrika
AfrikaAfrika
Afrika
 
Adoleshenca
AdoleshencaAdoleshenca
Adoleshenca
 
English project
English projectEnglish project
English project
 
Ekonomi
EkonomiEkonomi
Ekonomi
 
Transporti hekurudhor ne shqiperi
Transporti hekurudhor ne shqiperiTransporti hekurudhor ne shqiperi
Transporti hekurudhor ne shqiperi
 

Ndikimi i mjedisit ne trupin e njeriut

  • 1. Mjedisi ka kushtëzuar gjithmonë shumë apo pak në mënyrë të drejtpërdrejtë statusin e shëndetit të njeriut.
  • 2. Hyrje:  Shumë herë ne mendojmë se jemi të paprekshem nga ambjenti. Shikojmë ngado mbeturina të hedhura aty- këtu dhe nuk reagojmë. Jemi bërë indiferentë ndaj diҫkaje që kërcënon vërtet shëndetin tonë. Shpesh në biseda mbetemi pa argumente përsa i përket fakteve që pse janë rritur sëmundjet kronike, lindjet me patologji të fëmijevë, rritjes së frikshme të sëmurevë me kancer etj.
  • 3.  Në shumë studime thuhet se faktorët kryesorë janë stresi dhe ndotja e mjedisit. Mjedisi ka kushtëzuar gjithmonë shumë apo pak në mënyrë të drejtpërdrejtë statusin e shëndetit të njeriut. Prej gjysmës së dytë të shekullit të 19-të, me revolucionin industrial, ajri ka marrë një rol gjithnjë e më të rëndësishëm në përcaktimin e shumë prej sëmundjeve që sot kanë ndikimin më të madh mbi popullsinë: të ashtuquajturat sëmundje kronike. Sipas përkufizimit të Organizatës Botërore të Shëndetësisë, mjedisi është një grup i faktorëve të jashtëm që mund të ketë një efekt të rëndësishëm në shëndet. Përveç këtyre faktorëve ne duhet të shtoj se vetëm kohët e fundit janë zhvilluar dhe janë të lidhura me fenomenet në rritje, të tilla, si: zakonet e luksit, migrimet, urbanizimi etj.
  • 4. Si ndikon mjedisi në shëndet?  Janë të shumtë agjentët mjedisorë. Disa prej tyre janë:  Agjentët biologjikë  Agjentët kimik  Agjentët fizikë  Faktorët socialë  Vlerësimi i efekteve
  • 5. Agjentet biologjik:  Faktorët biologjikë janë të përfaqësuara nga patogjene që shkaktojnë infeksione (viruset,bakteret etj) dhe që ndodhen në mjedis, ujë, ajër dhe ushqim. Edhe pse ndikimi i këtyre agjentëve në shëndetin e njeriut sot është i kufizuar nga përmirësimi i kushteve higjienike, nga ndërhyrjet parandaluese dhe terapia me antibiotikë, ato janë ende një problem, veçanërisht në ato zona ku kushtet favorizojnë shumëzimin dhe përhapjen. Shkak i përhapjes së këtyre janë migrimet e popullsisë nga një vend në tjetrin. Një shembull perfekt i kësaj është Shqipëria, e cila në periudhën e gushtit popullohet nga emigrantët që punojnë e jetojnë në vende të ndryshme
  • 6. Agjentet kimik:  Janë substanca të shumta dhe gjithnjë në zgjerimin dhe komponimet kimike që shkaktojnë ndryshime patologji në trupin e njeriut: disa prej këtyre tashmë ekzistojnë në mjedise të veçanta, të tjerët rrjedhin nga aktivitetet njerëzore. Monoksidit të karbonit, dioksidi i squfurit, dioksinat, hidrokarburet aromatike policiklike janë të gjitha komponimet që vijnë nga proceset e djegies jo të plota ose nga fraksionimi, purifikimi, nxjerrja dhe përpunimi i materialeve natyrore. Faktorët etiologjikë që kontribuojnë në procesin e ndotjes së mjedisit janë të ndryshëm dhe kryesisht industrialë dhe aktivitetet në zonat urbane, trafiku i motorizuar dhe ngrohje në familje. Veprimtaritë industriale veçanërisht ndikojnë në mjedisin me pasoja të dyja në bilancin, nëpërmjet ndryshimeve që ata sjellin, si në shëndetësi, për shkak të lirimit të substancave potencialisht të dëmshme. Këto substanca ndikojnë në gjenet tona duke i modifikuar ato, por jo vetëm. Ato ndikojnë dhe në modifikimin e materialit gjenetik të viruseve e baktereve duke i bërë ata më agresivë. Rritja e njerëzve të prekur nga alergjitë është një tjetër tregues i ajrit të ndotur e me cilësi jo të mirë.
  • 7. Agjentet fizik:  Faktorët fizikë gjithashtu janë të shumtë, si: ndriçimi, lagështia, zhurmat ,rrezatimet jonizuese ose jo etj. a i përket ndotjes nga zhurma në mjedisin ku banojmë dhe në mjediset e punës, edhe pse zhurma në vetvete nuk është përgjegjëse për dëmet direkte ndaj njeriut, veprimi i tij patogjene përcaktohet nga përkeqësimi progresiv i cilësisë së jetës. Zhurma është përcaktuar nga tre faktorë: intensiteti, shpeshtësia dhe kohëzgjatja, dhe e ka origjinë te ndryshme, në varësi të aktiviteteve të ndryshme të njeriut. Shkalla e ndotjes nga zhurma është ende e lidhur ngushtë me subjektivitet ose më mirë shkallën e tolerancës individuale: nga pikëpamja e ekspozimit ndaj zhurmës mund të rezultojë nga çrregullime të thjeshta, rregullime të gjumit, vështirësitë në marrëdhëniet njerëzore, çrregulime psikologjike.
  • 8. Faktoret social:  Shpesh në këshillat për të luftuar stresin dhe sëmundje të ndryshme mjekët rekomandojnë një jetë sa më të pasur sociale. Si ndikojnë marrëdhëniet sociale në shëndetin tonë? Një marrëdhënie jo e mirë familjare e shoqërore i ҫon shpesh shumë të rinj, por jo vetëm, drejt zakoneve të dëmshme, si: duhani, droga, alkooli. Shumë sëmundje, si: SIDA, tuberkulozi, infarkti e ҫrregullimet psikike e kanë origjinën në një marrëdhënie jo të mirë të individit me ambjentin social ku ai zhvillon aktivitetin e tij.
  • 9. Vlersimi i efekteve  Shumë njerëz me të drejtë thonë unë s’konsumoj alkool, droga, bëj një jetë të mirë shoqërore, kam një higjienë të mirë personale dhe jetoj e punoj në ambjente cilësisht të mira. Pse unë vuaj nga ky apo ai problem? Mjedisi nuk vepron kurrë i vetëm mbi shëndetin tonë. Ai i kombinuar me predispozicionin gjenetik, mënyrën e jetesës, mënyrën e ushqyerjes, statusin socio-ekonomik dhe mundësinë e qasjes në shërbimet shëndetësore bëjnë të mundur prekjen e cilësisë së shëndetit.
  • 10. Disa nga sëmundjet që kanë lidhje me mjedisin janë:  ) Sëmundjet kronike degjenerative. Në vendet e industrializuara, një lidhje me mjedisin është testuar për sëmundjet kardiovaskulare, kancerit dhe sëmundjeve kronike të frymëmarrjes. Sëmundje kardiovaskulare, përgjegjës për 40-45% të të gjitha vdekjeve, kanë si faktor kryesor të rrezikut për hipertension, nivelet e larta të kolesterolit, obeziteti, mungesa e aktivitetit fizik, çekuilibri dietik dhe duhanpirja.  Shkaku i dytë i vdekjes në vendet e industrializuara përfaqësohet nga tumori, me variacione, jo vetëm të gjinisë, por gjithashtu të zonave të ndryshme gjeografike. Sëmundjet e rrugëve të frymëmarrjes, madje edhe në qoftë se ata janë në rënie të mprehtë në të gjitha rajonet e Evropës, janë shkaku i tretë kryesor i vdekshmërisë (6-7%), dhe në mesin e këtyre sëmundjeve kronike degjenerative të përmendura deri tani, janë padyshim ato që të duket më e lidhur me një ‘ndryshimi i mjedisit (ndotja e ajrit në natyrë dhe të mbyllura).
  • 11. Vazhdimi…  ) 25% të shkaqeve të vdekjes në grupmoshën në mes të 1 dhe 14 vjeҫ është e përfaqësuar nga sëmundjet e frymëmarrjes, si: bronkit, emfizemë dhe astmë. Në shumë raste, megjithatë, ajo nuk është e njohur nëse efekti i disa prej ndotësve kimike erozion është përgjegjës për sëmundje të frymëmarrjes apo përkeqëson gjendjen e sëmundjeve ekzistuese, as nuk është përcaktuar ndikimin e faktorëve gjenetikë në sensibilitet të sëmundjes. Tani një fakt është efekti i pirjes së duhanit pasiv në zhvillimin e sëmundjeve të traktit të poshtëm respirator të fëmijët, por gjithashtu duhet të konsiderohet ndotës kimikë, të tilla si, p.sh.: Dioksidi i azotit të prodhuara nga djegia e gazit në familje, agjentëve biologjikë dhe alergeneve (pluhur, spore fungale, mrrimangat pluhur, etj.).
  • 12. Shëndetin nuk përkufizohet vetëm si mungesa e sëmundjes, por si mirëqenie e individit në dimension fizik, mendor, social dhe mjedisor. Nga ky definicion vë në dukje rëndësinë e integrimit ndërmjet aftësive fizike dhe mendore dhe integrim të suksesshëm në mjedisin natyror të individit, familjes dhe shoqërisë. Një mjedis sa më i pastër, i gjelbëruar dhe i qetë e bën shëndetin tonë më të mirë.
  • 13. Punoi : Melisa Cani Ambra Dekovi