IDYOMA
Ang wikang Filipino ay puno ng mga matatalinghagang
pahayag. Ang mga matatalinhagang pahayag ay may
malalim o hindi tiyak na kahulugan. Sinasalamin ng
paggamit nito ang kagandahan at pagkamalikhain ng
wikang Filipino.
Sawikain o Idyoma
ay isang pagpapahayag na ang kahulugan ay hindi
komposisyunal — sa ibang salita, hindi binubuo ng
tumpak na kahulugan ang mga kanya-kanyang salita na
nabuo.
Ito ay di-tuwirang pagbibigay kahulugan at
pagpapakita ng kaisipan at kaugalian ng isang lugar.
Bilang karagdagan, ang Idyoma ay isang pagpapahayag
na ang kahulugan ay hindi kompusisyonal.
Sa ibang salita, hindi binubuo ng tumpak na kahulugan
ang mga kanya-kanyang salita na nabuo.
Ang sawikain ay maaaring tumukoy sa:
mga kasabihan o kawikaan
Idyoma
Moto
isang pagpapahayag na ang kahulugan ay
hindi komposisyunal.
parirala na nagpapahiwatig ng sentimiento
ng isang grupo ng mga tao.
Salawikain
Mga halimbawa ng Idyoma o Sawikain
Butas ang bulsa walang pera
Halimbawa: Palagi nalang butas ang bulsa mo dahil
palagi ka nagsusugal.
Basa ang papel bistado na
Halimbawa: Huwag ka nang magsinungaling pa. Basa
na ang papel mo sa ating prinsipal na si Ginang
Matutina.
Talinghaga
talinhaga o parabula ay isang maikling kuwentong may
aral na kalimitang hinahango mula sa Bibliya.
Isa itong maikling salaysay na maaaring nasa
anyong patula o prosa na malimit nangangaral o
nagpapayo hinggil sa isang pangyayari, na kadalasang
isinasalarawan ang isang moral o relihiyosong aral.
Mga halimbawa ng mga Talinghagang Salita
Agaw-buhay naghihingalo between life and death
Anak-pawis magsasaka; manggagawa
farmer; laborer; blue-collar worker
Alilang-kanin utusang walang sweldo, pagkain lang
house-help with no income, provided with food and shelter
ALUSYON
- Ito ay paggamit ng mga salita sa pagtukoy sa
isang tao, pook o pangyayari. Karaniwang ginagamit ng
mga taong may pinag-aralan at taong dalubhasa. (Bisa at
Sayas, 1966).
Limang Uri ng Alusyon
Alusyon sa HEOGRAPIYA Halimbawa: Ang Mt. Apo
ang itinuturing na
pinakamataas na bundok sa
ating bayan kung kaya ito
ang Mt. Everest ng
Pilipinas.
Alusyon sa Bibliya Halimbawa: Nagsilbi siyang
isang Moises ng kanyang lipi
upang iligtas ang mga ito sa
kamay ng mga mapang –
aliping nais na sakupin ang
kanilang bayan.
Alusyon sa MITOLOHIYA
Halimbawa: Unang Saknong ng
tulang “Felicitacion” (Maligayg Bati) ni Dr. Jose
Rizal: Kung si Filomena ang dila’y may tamisang
sa kay Apolo, sa kanyang pagsilip,sa may
kabukira’t bundok na masungit,ang may dalang
awit.
Alusyon sa LITERATURA
Halimbawa: Walang alinlangang isa
siyang Ibarra na puno ng pag –asang kanyang
maililigtas ang kanyang bayan sa isang ideyal
na paraan.
Alusyon sa KULTURANG POPULAR
Halimbawa: Kinikilala si Mang Noe bilang Elvis
Prestley ng lungsod ng Davao at ang anak
niyang si Liwaybilang Whitney Houston ng
buong Mindanao.
http://laffyandtaffy.blogspot.com/2012/08/mga-tayutay-
alusyon-at-sawikain-o-idyoma.html
http://randomdiblog.blogspot.com/2012/11/ano-ang-
idyoma-at-mga-halimbawa-nito.html
http://lessonproper.blogspot.com/2011/10/matalinhagang-
pahayag.html
http://misterhomework.blogspot.com/2013/07/sawikain-o-
idyoma.html
Talansanggunian
ROSMAR BAÑAS PINAGA, LPT, MAED
Lecturer

Idyoma

  • 1.
  • 2.
    Ang wikang Filipinoay puno ng mga matatalinghagang pahayag. Ang mga matatalinhagang pahayag ay may malalim o hindi tiyak na kahulugan. Sinasalamin ng paggamit nito ang kagandahan at pagkamalikhain ng wikang Filipino.
  • 3.
    Sawikain o Idyoma ayisang pagpapahayag na ang kahulugan ay hindi komposisyunal — sa ibang salita, hindi binubuo ng tumpak na kahulugan ang mga kanya-kanyang salita na nabuo. Ito ay di-tuwirang pagbibigay kahulugan at pagpapakita ng kaisipan at kaugalian ng isang lugar.
  • 4.
    Bilang karagdagan, angIdyoma ay isang pagpapahayag na ang kahulugan ay hindi kompusisyonal. Sa ibang salita, hindi binubuo ng tumpak na kahulugan ang mga kanya-kanyang salita na nabuo.
  • 5.
    Ang sawikain aymaaaring tumukoy sa: mga kasabihan o kawikaan Idyoma Moto isang pagpapahayag na ang kahulugan ay hindi komposisyunal. parirala na nagpapahiwatig ng sentimiento ng isang grupo ng mga tao. Salawikain
  • 6.
    Mga halimbawa ngIdyoma o Sawikain Butas ang bulsa walang pera Halimbawa: Palagi nalang butas ang bulsa mo dahil palagi ka nagsusugal. Basa ang papel bistado na Halimbawa: Huwag ka nang magsinungaling pa. Basa na ang papel mo sa ating prinsipal na si Ginang Matutina.
  • 7.
    Talinghaga talinhaga o parabulaay isang maikling kuwentong may aral na kalimitang hinahango mula sa Bibliya. Isa itong maikling salaysay na maaaring nasa anyong patula o prosa na malimit nangangaral o nagpapayo hinggil sa isang pangyayari, na kadalasang isinasalarawan ang isang moral o relihiyosong aral.
  • 8.
    Mga halimbawa ngmga Talinghagang Salita Agaw-buhay naghihingalo between life and death Anak-pawis magsasaka; manggagawa farmer; laborer; blue-collar worker Alilang-kanin utusang walang sweldo, pagkain lang house-help with no income, provided with food and shelter
  • 9.
    ALUSYON - Ito aypaggamit ng mga salita sa pagtukoy sa isang tao, pook o pangyayari. Karaniwang ginagamit ng mga taong may pinag-aralan at taong dalubhasa. (Bisa at Sayas, 1966).
  • 10.
    Limang Uri ngAlusyon Alusyon sa HEOGRAPIYA Halimbawa: Ang Mt. Apo ang itinuturing na pinakamataas na bundok sa ating bayan kung kaya ito ang Mt. Everest ng Pilipinas.
  • 11.
    Alusyon sa BibliyaHalimbawa: Nagsilbi siyang isang Moises ng kanyang lipi upang iligtas ang mga ito sa kamay ng mga mapang – aliping nais na sakupin ang kanilang bayan.
  • 12.
    Alusyon sa MITOLOHIYA Halimbawa:Unang Saknong ng tulang “Felicitacion” (Maligayg Bati) ni Dr. Jose Rizal: Kung si Filomena ang dila’y may tamisang sa kay Apolo, sa kanyang pagsilip,sa may kabukira’t bundok na masungit,ang may dalang awit.
  • 13.
    Alusyon sa LITERATURA Halimbawa:Walang alinlangang isa siyang Ibarra na puno ng pag –asang kanyang maililigtas ang kanyang bayan sa isang ideyal na paraan.
  • 14.
    Alusyon sa KULTURANGPOPULAR Halimbawa: Kinikilala si Mang Noe bilang Elvis Prestley ng lungsod ng Davao at ang anak niyang si Liwaybilang Whitney Houston ng buong Mindanao.
  • 15.
  • 16.
    ROSMAR BAÑAS PINAGA,LPT, MAED Lecturer