More Related Content
Similar to Guruvadi guna
Guruvadi guna
- 1. Guruvadi GUNA Dr. Sachin S.Bagali MD (Ayu) Assistant Professor Department of Samhita & Siddantha BLDEA’s AVS AMV Vijayapur
- 2.
- 3. गुर्वादि गुणवाः(20) गुरु मन्िदिम स्निग्ध श्लक्ष्ण सवन्र मृिु स्निराः । गुणवाः सनमूक्षवर्शिव वर्िंशत ाः सवर्पर्ार्वाः ॥ (अ. हृ. सू. १/१८) Guru Mandha Hima Snigdha Slaksna Sandra Mrudu Sthira Suksma Visada Laghu Tiksna Usna Ruksna Khara Drava Katina Chala Sthula Picchila Heavy Dull Cold Unctuous Smooth Solid Soft Stable Minute Non slimy Light Sharp Hot Dry Rough Liquid Hard Movable Large Slimy
- 4. Guru Laghu Prithvi &Jala Agni , Vayu & Akasha Kapha karaka & Vata hara Kapha hara & Vata karaka यस्य द्रव्यस्य बृहंणे कममणण शक्थिः स गुरू॥ यस्य द्रव्यस्य ऱङ्घने कममणण शक्थिः स ऱघुिः Tarpana Apatarpana Bruhmana Vranaropaka Agnimadyata Agnidipaka Chirapaki Shigrapaki Angasadakara Anga laghavakara Eg: Curd; Masha: Kharjura Eg: Buttermilk; Hot water Nourishment Reduce energy Increase bulk of body Healing agent Apathya Unhealthy Pathya Healthy Cause for loss of appetite Cause for appetite Delayed digestion Quick digestion Cause Discomfort Cause comfort
- 5. Mandha (Dull) Tiksna(Sharp) Prithvi & Jala Agni Kapha karaka Pitta hara Vata Kapha hara, Pitta karaka यस्य द्रव्यस्य शमने कममणण शक्थिः स मन्दिः ॥ यस्य द्रव्यस्य शोधने कममणण शक्थिः स तीक्ष्णिः ॥ Daha Paka Srava Slow spreading Long acting Slow action Fast & Quick action Eg: Guduchi; Dadhi; Kutaja; Vatsanab Eg: Shunti; Maricha; Pippali
- 6. Seeta (Cold) Usna(Hot) Jala Agni Vata Kapha karaka Pitta hara Vata Kapha hara, Pitta karaka यस्य द्रव्यस्य स्तम्भनो कममणण शक्थिः स हहमिः ॥ यस्य द्रव्यस्य स्वेदने कममणण शक्थिः स उष्ण: ॥ Reduce Murcha, Daha, Trusna Induce Murcha, Daha, Trusna Eg: Chandana Useera, Narikela Eg: Citraka , Chavya Guggulu, Maricha Agni Sadaka Agni Deepaka
- 7. Snigdha (Unctous) Ruksha(Dryness) Jala Prithvi & Vayu Kapha karaka , Vata hara Kapha hara, Vata karaka यस्य द्रव्यस्य ्ऱेदने कममणण शक्थिः स कस्नग्ध ॥ यस्य द्रव्यस्य शोषणे कममणण शक्थिः स रूऺिः Increase Bala, varna Decrease Bala, Varna Eg: Ghruta, Majja Taila, Vasa Eg : Yava Gomutra Induce Mrudutwa Induce Kathinata
- 8. Slakshna (Smooth) Khara(Rough) Jala (sus); Akasha (cha) Vayu , Prithvi Kapha karaka Vata hara Kapha hara, Vata karaka यस्य द्रव्यस्य रोऩणे कममणण शक्थिः स श्ऱक्ष्ण ॥ यस्य द्रव्यस्य ऱेखने कममणण शक्थिः स खरिः श्लक्ष्ण वपस्छिलर्ज्ज्ञेर्ाः । कक ा शो वर्शवि र्िव । Eg: Mukta Pravala Eg : Karanja Phala Kamaladanda Dosha Sthabhana Dosha Soshana Balya ; Brumhana Dhatu kshayakara
- 9. Visada (Clearness) Piccila(Slimyness) Vayu, Akasha Jala Vata karaka Kapha karaka यस्य द्रव्यस्य ऺाऱने कममणण शक्थिः स ववशाद ॥ यस्य द्रव्यस्य ऱेऩने कममणण शक्थिः स वऩकछिऱ ॥ Causes langhana Causes gurutwa Eg: Nimbha Kshara Eg : Milk products Guda, Ikshu varga Vrana ropaka Snehana ; Brumhana
- 10. Sandra (Solid) Drava(Liquid) Prithvi Jala Kapha karaka, Pitta hara Kapha hara Pitta karaka यस्य द्रव्यस्य प्रसादने कममणण शक्थिः स सान्द्र ॥ यस्य द्रव्यस्य ववऱोडने कममणण शक्थिः स द्रविः | Sroto Avarodha Kledana Eg: Cheese Eg : Milk, Water
- 11. Mrudu (Softness) Kathina(Hardness) Akasha, Jala Prithvi Vata hara , Kapha karaka Kapha hara Vata karakara यस्य द्रव्यस्य श्ऱथने कममणण शक्थिः स मृदुिः ॥ brings softness to the body यस्य द्रव्यस्य दृढीकरणे कममणण शक्थिः स कहिनिः | makes rigidity & hardness Snehana ; Brumhana Rukshana; langhana Eg: Eranda Ghruta Taila Eg : Pravala Mukta, Shanka
- 12. Sthira (Stable) Sara(Mobility) Prithvi Vayu , Jala Sthambana (restrict the movement of vata & mala) Expulsion of vata & mala यस्य द्रव्यस्य धारणे कममणण शक्थिः स कस्थरिः ॥ firmness or immobility यस्य द्रव्यस्य प्रेरणे कममणण शक्थिः स चऱिः easily spreads all over the body Kapha karaka Vata - Pitta karaka Eg: Bala Ashwagandha Jatiphala Eg : Amlavetasa Gorochana, Swarnapatri Madhura , Tikta , Kasaya Rasa Lavana , Katu Rasa
- 13. Suksma (Minuteness) Sthula(Bulkyness) Agni, Vayu, Akasha Prithvi, Jala यस्य द्रव्यस्य वर्र्रणे कममणण शक्थिः स सूक्ष्म ॥ Enters into minute srotus यस्य द्रव्यस्य सिंर्रणे कममणण शक्थिः स निूल | Obstructs the srotus Sroto Shodaka Sroto Rodakara Sthoulyakara Eg: Madya Kasturi Eg : Curd Sweet Kapha hara, Vata karaka Kapha karaka, Vata hara
- 14. Karma Gunas KarmaGunas Brimhana Guru Langhana Laghu Shamana Manda Shodana Tiksna Stambhana Hima Swedana Usna Kledana Snigdha Shosana Ruksha Ropana Slakshna Lekhana Khara Prasadana Sandra Vilayana Drava Slathana Mrudu Dridhikarana Katina Dharana Sthira Prerana –gati Cala/Sara Vivarna Suksma Samvarana Sthula Kshalana Visada Lepana Piccila Visesa laksana of Guruvadi Guna:
- 15. Importance of GuruvadiGuna Useful for the maintenance of health Eg Ajirna Tiksna Usna Laghu dravyas Jwara Sheeta dravya Ruksha shareera Snigdha dravya Sthula Shareera Laghu, Ruksha dravyas