Download as PDF, PPTX
Conceptของสุโขทัย
- 1.
- 2. อาณาจักรสุ โขทัย ก่อตั้งขึนประมาณ พ.ศ.1792 ้ โดย พ่ อขุนบางกลางหาว กับ พ่ อขุนผาเมือง
- 3. 1) ขอมเสื่ อมอานาจลงเนื่องจากพระเจ้ าชัยวรมันที่ 7 สวรรคต 2) ความเข้ มแข็งของผู้นาและความสามัคคีของคนไทย 3) ทาเลทีต้ังกรุงสุ โขทัยเหมาะสม อยู่บนฝั่งแม่ นายม ่ ้ การ คมนาคมสะดวก
- 4. 1) พ่อขุนศรีอนทราทิตย์ 2) พ่อขุนบาลเมือง ิ 3) พ่อขุนรามคาแหงมหาราช 4) พญาเลอไทย 5) พญางั่วนาถุม 6) พระมหาธรรมราชาที่ 1 (ลิไทย) 7) พระมหาธรรมราชาที่ 2 8) พระมหาธรรมราชาที่ 3 (ไสยลือไทย) 9) พระมหาธรรมราชาที่ 4 (บรมปาล)
- 5. ปกครองแบบพ่ อปกครองลูก กษัตริย์มคานาหน้าพระนามว่ า ี “พ่อขุน” ผู้คนเดือดร้ อนสั่ นกระดิงทีหน้ าประตูวง พ่อขุน ่ ่ ั รามคาแหงมหาราช จะเสด็จออกตัดสิ นด้ วยพระองค์ เอง
- 6. การปกครองของอาณาจักรสุโขทัย การปกครองแบบพ่อปกครองลูก ่ - พ่อขุน อยูในฐานะผูปกครอง มีอานาจสูงสุ ดเด็ดขาดหรื ออธิปไตย ้ - พ่อขุนใช้อานาจอธิปไตยนี้ ปกครองประชาชนบนพื้นฐานของ ความรัก ความ เมตตา ประดุจบิดาพึงมีต่อบุตร ้ ่ ่ - ผูปกครองกับประชาชนผูอยูใต้การปกครองอยูในฐานะเท่าเทียม ้ ่ กันต่างก็อยูในฐานะมนุษย์
- 7. เมืองประเทศราช เมืองลูกหลวง เมืองหลวง เมืองพระยามหานคร
- 8. ผมรู้ ครับ ฮ่ะ ฮ่ ะ คุณยาย เคยเล่าให้ ฟัง เมืองหลวง ปกครองโดยพระมหากษัตริย์ เมืองลกหลวง ปกครองโดยราชโอรส ู เมืองพระยามหานคร ปกครองโดยขุนนางชั้นผู้ใหญ่ เมืองประเทศราช ปกครองโดยเจ้ าเมืองนั้นๆ แต่ ต้องส่ งเรื่องราชบรรณาการ
- 9. การปกครองของอาณาจักรสุโขทัย การจัดแบ่ งส่ วนการปกครอง การแบ่งส่ วนการปกครองแบ่งเป็ น 2 ส่ วน คือ 1. การปกครองส่ วนกลาง เป็ นการปกครองในราชธานี หรื อเมืองหลวง คือ สุ โขทัยเป็ นศูนย์กลางการปกครองของอาณาจักร 2. การปกครองส่ วนภูมิภาค เป็ นการปกครองเมืองต่างๆ นอกเมืองหลวงออกไป แบ่งออกเป็ น 3 ส่ วน คือ
- 10. การปกครองของอาณาจักรสุโขทัย 2.1 เมืองลูกหลวง หรือเมืองหน้ าด่ าน ระยะทางเดินเท้ า 2 วัน จากเมืองหลวง พระมหากษัตริย์จะแต่ งตั้งเจ้ านายเชื้อพระวงศ์ ไป ปกครอง อยู่รอบราชธานีท้ง 4 ทิศ คือ ั - ทิศเหนือ ได้ แก่ เมืองศรีสัชนาลัย (สวรรคโลก) - ทิศใต้ ได้ แก่ เมืองสระหลวง (พิจิตร) - ทิศตะวันออก ได้ แก่ เมืองสองแคว (พิษณุโลก) - ทิศตะวันตก ได้ แก่ เมืองนคร (กาแพงเพชร)
- 11. การปกครองของอาณาจักรสุโขทัย 2.2 เมืองพระยามหานคร พระมหากษัตริ ยจะทรงแต่งตั้งเจ้า ์ เมืองไปปกครองดูแล ในสมัยพ่อขุนรามคาแหงมหาราช มีหลายเมือง เช่น เมืองพระบาง เชียงทอง บางพาน เป็ นต้น 2.3 เมืองประเทศราช เจ้าเมืองเดิมปกครองแต่ตองส่ งเครื่ อง ้ ราชบรรณาการมาถวายต่อกษัตริ ยสุโขทัย และส่ งทัพและเสบียงไป ์ ช่วยในยามสงคราม ในสมัยพ่อขุนรามคาแหง ได้แก่ เมืองแพร่ น่าน นครศรี ธรรมราช มะละกา เวียงจันทร์ หลวงพระบาง ทวาย เมาะตะมะ และ เมืองหงสาวดี
- 12. การเมืองการปกครองช่ วงนีได้ รับอารยธรรมตะวันออกมาจากแหล่งต่างๆ ้ เช่ น อินเดีย ลังกา มอญ เขมร จึงมีการปกครองแบบ “ธรรมราชา ” คา นาหน้ าพระนามพระมหากษัตริย์เปลียนจาก “พ่อขุน” มาเป็ น ่ “พระยา”(พญา) หรือ“พระมหาธรรมราชา”
- 13. แผนทีแสดงอาณาจักรสุโขทัย ่ สมัยพ่อขุนรามคาแหงมหาราช ล้านนา จีน สุ โขทัย ญวน ขอม นครศรีธรรมราช
- 15. เศรษฐกิจของอาณาจักรสุโขทัย ่ พื้นฐานทางเศรษฐกิจอยูที่การเกษตรเป็ นหลัก และมีการค้า กับเครื่ องสังคโลกเป็ นองค์ประกอบ ชลประทาน บริ เวณที่ราบลุ่มแม่น้ า โดยเฉพาะ แม่น้ ายม และแม่น้ าน่าน แต่น้ ามักท่วม ให้ ผลผลิตน้อย ส่ วนบริ เวณที่ราบเชิงเขา เป็ นที่ ดอน ไม่มีน้ า ด้วยเหตุน้ ี สุ โขทัยจึงต้องสร้าง ระบบชลประทานเพื่อควบคุมน้ าให้ใช้ ประโยชน์ได้สูงสุ ด
- 16. เศรษฐกิจของอาณาจักรสุโขทัย สุ โขทัยสร้างสรี ดภงส์ หรื อ ทานบพระร่ วงซึ่งเป็ นเขื่อนดินขนาด ใหญ่ไว้ทางทิศตะวันตกเฉียงใต้ของ ตัวเมืองเพื่อกักเก็บน้ า มีการสร้าง เหมืองฝาย และขุดคลองส่ งน้ าเป็ น แนวยาวผ่านศรี สชนาลัย- สุ โขทัย- ั กาแพงเพชร เกิดเป็ นผืนดินกว้างใหญ่ สาหรับเพาะปลูก
- 17. เศรษฐกิจของอาณาจักรสุโขทัย พืชสาคัญ คือ ข้าว มะม่วง มะพร้าว มะขาม ขนุน หมาก พลู พืชไร่ และไม้ผลอื่นๆ แต่ผลิตได้ปริ มาณน้อย บางปี สุ โขทัย ต้องซื้อข้าวจากแถบลพบุรีไปเลี้ยงประชากรในอาณาจักร
- 18. เศรษฐกิจของอาณาจักรสุโขทัย เครื่ องสังคโลก เป็ นสิ นค้าที่สุโขทัยรับ ช่วงมาจากจีน สุ โขทัยส่ งเครื่ อง สังคโลกไปขายโดยล่องแม่น้ าไป ออกทะเลที่เมาะตะมะ และอ่าว ไทย ซึ่งทารายได้ให้อาณาจักร มากพอสมควร
- 19. เศรษฐกิจของอาณาจักรสุโขทัย เตาที่ใช้เผาเครื่ องสังคโลกเรี ยก ว่า “เตาทุเรี ยง” การเผาจะใช้ความ ร้อนสูง สังคโลกเป็ นภาชนะ ดินเผาเคลือบมีการเขียนสี บน ถ้วยชามแล้วเคลือบอย่างสวยงาม
- 20. เศรษฐกิจของอาณาจักรสุโขทัย ในสมัยสุ โขทัย มีการผลิตเงิน พดด้วงเป็ นครั้งแรก มาตราเงินใช้ ตาลึง บาท สลึง ส่ วนตารที่ประทับ ได้แก่..ตราช้าง สังข์ ราชสี ห์ ฯลฯ นอกจากนี้ยงใช้เบี้ยเป็ นเงินตรา ั ด้วยซึ่งเบี้ยที่นิยม คือ เบี้ยจัน ่
- 21. 1. มีแม่ นาปิ ง ยม และ น่ าน ไหลผ่ าน ้ 2. มีการจัดระบบชลประทาน มี ทานบกักเก็บนา(สรีดภงส์ ) ้ ขุดสระนา(ตระพัง) รอบเมืองสุ โขทัย และเมืองสาคัญ ้
- 22. 1. สิ นค้าออกที่สาคัญคือ เครื่องสั งคโลก พริกไทย นาตาล งาช้ าง ้ 2. สิ นค้ าเข้ าที่สาคัญ คือ ผ้ าไหม ผ้ าทอ อัญมณี 3. ตลาดปสาน คือ ตลาดประจาหมู่บ้าน 4. จกอบ(จังกอบ) คือ ภาษีผ่านด่ าน ซึ่งไม่ มีการเก็บ ทาให้ มีปริมาณ สิ นค้ ามาก ราคาถูก
- 23. งานหัตถกรรมทีมชื่อเสี ยงของสุ โขทัยคือการทา ่ ี เครื่องปั้นดินเผาเครื่องสั งคโลกทีเ่ ผาโดยใช้ เตาทุเรียงซึ่งทีมี ่ ผลิตมากคือ ถ้ วยชาม รองลงมาคือ แจกัน คนโฑ และ ตุ๊กตาต่ างๆ เครื่องสั งคโลก เครื่องสั งคโลก
- 25. 1.เจดีย์แบบสุ โขไทยแท้ ฐานเป็นสี่ เหลียมสามชั้น ตั้งซ้ อนกัน ่ องค์ เจดีย์เป็ นทรงกลม ยอดเจดีย์พ่ มข้ าวบิณฑ์ (ดอกบัวตูม) ุ 2.เจดีย์ทรงกลมแบบลังกา( คล้ ายระฆัง) 3. เจดีย์แบบศรีวชัย ฐานเป็ นสี่ เหลียม องค์ ระฆังสู ง ิ ่
- 26. มีลกษณะเด่ นคือ พระเกศมีรัศมีเปลวเพลิงพระเกศาขมวดเป็ นก้น ั หอย พระพักตร์ รูปไข่ พระนาสิ กแหลมงุ้ม พระโอษฐ์ ยมเล็กน้ อย ิ้ พระอังสะใหญ่ ครองจีวรห่ มเฉลียง ชายจีวรยาวจรดพระนาภี
- 27. สังคมและวัฒนธรรมสมัยสุโขทัย พระพุทธรู ปปางลีลา เป็ นอาการกริ ยาที่พระพุทธเจ้า ทรงเสด็จลงจากสวรรค์ หลังจาก ทรงโปรดพระมารดาของ พระองค์ ที่สวรรคชั้นดาวดึงส์
- 28. สมัยสุ โขทัย พบภาพจิตกรรมทั้งลายเส้นและภาพสี ฝุ่นตามฝา ผนัง สี่ นิยมใช้ เป็ นสี กลุ่มดาแดง ทีเ่ รียกว่ า “สี เอกรงค์ ”
- 30. เป็ นพระราชนิพนธ์ ของพระมหาธรรม ราชาที่ 1(ลิไท) ซึ่งเกียวกับ ่ พระพทธศาสนา ม่ ุงเน้ น ให้ ทาความดี ุ ชี้ให้ เห็นถึงบาปบุญ นรก สวรรค์
- 31. 1) ความไม่ เข้มแข็งของกษัตริย์สุโขทัยบางพระองค์ 2) การแย่ งชิงอาอาจกันเองในหมู่ผู้นาของสุ โขทัย 3) การประกาศตนเป็ นอิสระของอาณาจักรอยุธยา 4) การตั้งตนเป็ นอิสระของหัวเมืองมอญ
- 32. ประเพณีทสาคัญในกรุงสุ โขทัย ี่ ประเพณีลอยกระทง พระราชพิธีจองเปรี ยงต่อมาภายหลังจึง เรี ยกว่าลอยกระทงทรงประทีป และถ้า เป็ นพิธีของชาวบ้านราษฎรทัวไป ่ เรี ยกว่า ลอยกระทง ประเพณีกรานกฐินเดือนสิ บสอง ที่เกี่ยวเนื่องในวันทางศาสนาพุทธ คือ วันออกพรรษา ชาวสุ โขทัยจะพากัน มาร่ วมขบวนแห่ เพื่อนาองค์กฐินไป ยังวัดอรัญญิก เพื่อร่ วมถวายผ้ากฐิน
- 33. อยู่ทางด้ านเหนือของสุ โขทัยพญาเม็งรายแห่ งล้ านนานเป็ น เพือนสนิทกับพ่ อขุนรามคาแหงมหาราช ่ พระเจ้ าฟ้ ารั่ว(มะกะโท) มีฐานะเป็ นราชบุตรเขยของพ่ อขุนราม มหาราช เมือสิ้นสมัยพ่ อขุนรามฯ ก็แยกตัวเป็ นอิสระ ่
- 34. พ่ อขุนรามคาแหงมหาราช ทรงนาพระพุทธศาสนานิกายเถรวาท จากนครศรีธรรมราชมาประดิษฐานในกรุงสุ โขทัย มีความสั มพันธ์ กบสุ โขทัยทางด้ านวัฒนธรรมทางพระพุทธศาสนา ั นิกายเถรวาท ลัทธิลงกาวงศ์ ั มีความสั มพันธ์ กบสุ โขทัยในลักษณะการค้ าในระบบบรรณาการ ั