ALTZA HERRI IKASTETXEA
                          HIPI GELA – LAGUNTZA GELA




Duela 3.000 urte Penintsulan herri zeltak eta iberiarrak bizi
ziren.
Tributan, harresiz inguratutako herrixketan bizi ziren.

Zeltak:
          -   Iberiar goi-ordokian eta kostalde atlantikoan bizi ziren.
          -   Abeltzainak.
          -   Metalezko tresnak egiten trebeak ziren.
          -   Etxeak zirkulu formakoak ziren.
          -   Tributan antolatuta zeuden.

Iberiarrak -Kostalde mediterraneoan.
           -Salerosketan aritzen ziren.
           -Dirua zuten.
           -Idazten bazekiten.
           -Nekazariak, abeltzaintzak eta eskulangileak ziren.
           -Etxeak angeluzuzenak ziren.
            -Kaleka antolatuta zeuden.




                                          1
                           http://hipialtza.blogspot.com
                         http://margarigela.blogspot.com
ALTZA HERRI IKASTETXEA
                         HIPI GELA – LAGUNTZA GELA

Beranduago, herri KOLONITZAILEAK iritsi ziren:

   q   FENIZIARRAK
   q   GREZIARRAK
   q   KARTAGOTARRAK


                             FENIZIARRAK

K.A. VII. mendean Asiatik etorri ziren
Itsas gizon trebeak eta merkatari bikainak ziren.
Andaluziako kostaldean kokatu ziren.


                             GREZIARRAK

Beranduago iritsi ziren eta Mediterraneo Kostaldean kokatu ziren.
Greziatik etorri ziren.
Salerosketan aritzen ziren.

                          KARTAGOTARRAK

Afrikatik etorri ziren.
Balear uharteetan eta Iberiar penintsulako ekialdean kokatu ziren.
Erromatarrek menderatu egin zituzten kartagotarrak eta kanporatu egin
zituzten Iberiar penintsulatik.




                                         2
                          http://hipialtza.blogspot.com
                        http://margarigela.blogspot.com
ALTZA HERRI IKASTETXEA
                                     HIPI GELA – LAGUNTZA GELA



                                              ARIKETAK


Hurrengo mapa honetan, Iberiarrak, zeltak, feniziarrak, kartagotarrak eta
greziarrak non bizi ziren eta koloreekin lurralde horiek bereiztu:




Duela 3.000 urte nortzuk bizi ziren Iberiar Penintsulan?


Zerrendatu herri kolonizatzaileak:
   1. ............................................
   2. ............................................
   3. ...........................................

Zein izan zen zelten jarduera nagusia?


                                                    3
                                     http://hipialtza.blogspot.com
                                   http://margarigela.blogspot.com
ALTZA HERRI IKASTETXEA
                          HIPI GELA – LAGUNTZA GELA



Eta iberiarrenena?


Nortzuk erabiltzen zuten dirua?


Zeltek bazekiten idazten?


Nortzuk iritsi ziren Afrikatik?


Eta Asiatik?


Greziarrak nondik iritsi ziren?


Herri hauek zertan aritu ziren Iberiar Penintsulan?



Nortzuk kanporatu zituzten kartagotarrak Iberiar Penintsulatik ?




                                            “La Dama de Elche”, Iberoek egindakoa.




                                          4
                           http://hipialtza.blogspot.com
                         http://margarigela.blogspot.com
ALTZA HERRI IKASTETXEA
                         HIPI GELA – LAGUNTZA GELA


                     ERROMATARRAK

Orain dela 2.000 urte, erromatarrek Iberiar Penintsula konkistatu nahi
zuten.
Erromatarrak eta kartagotarrak elkarren kontra borrokatu ziren.
Erromatarrek kartagotarrak menderatu zituzten eta Iberiar Penintsula hartu
zuten: HISPANIA.

Hiriak sortu zituzten: Saguntum, Tarraco...




Erromatarrek latina eta kristautasuna zabaldu zuten.

Bere legeak ekarri zituzten.

Gizartean bi talde zeuden:
   1. Pertsona askeak: merkatariak, lurren jabeak, artisauak...
   2. Esklaboak: gladiadoreak, soroetan eta etxeetan lan egiten zutenak...

Hispaniarrek erromatarren ohiturak bereganatu zituzten.

Erromatarrak eraikitzaile bikainak ziren. Bi material berri erabiltzen
zituzten: zementua eta hormigoia: zubiak, akueduktoak, zirkuak, antzokiak,
termak...




                                         5
                          http://hipialtza.blogspot.com
                        http://margarigela.blogspot.com
ALTZA HERRI IKASTETXEA
                HIPI GELA – LAGUNTZA GELA




                  Segoviako akueduktoa




                                                 Termak




Koloreztatu:




                                6
                 http://hipialtza.blogspot.com
               http://margarigela.blogspot.com
ALTZA HERRI IKASTETXEA
                         HIPI GELA – LAGUNTZA GELA



                         ARIKETAK
Hispaniako hiri batzuen izenak, aipatu:




Erromatarrek noren       kontra    borrokatu      zuten   Iberiar   Penintsula
bereganatzeko?


Zer hizkuntz hitz egiten zuten erromatarrek?


Erromatar gizartea, nola zegoen banatuta?



Erromatarrek zer eraikin egin zituzten?



Zertarako balio dute akueduktoek?



Erromatarrek zer egiten zuten zirkuetan?



Nortzuk ziren galdiadoreak?




                                         7
                          http://hipialtza.blogspot.com
                        http://margarigela.blogspot.com
ALTZA HERRI IKASTETXEA
 HIPI GELA – LAGUNTZA GELA




     GLADIADOREA




                 8
  http://hipialtza.blogspot.com
http://margarigela.blogspot.com
ALTZA HERRI IKASTETXEA
                     HIPI GELA – LAGUNTZA GELA



 EUSKAL LURRALDEA ANTZINAROAN

Erromatarren konkistaren aurretik, euskaldunen lurraldean
hainbat tribu bizi ziren: barduliarrak, baskoiak, akitaniarrak,
beroiak, karistiarrak...




Erromatarrak K.a. 179. utearen inguruan iritsi ziren gure
lurraldera.
Hemen bizi zirenek erromatarrak onartu zituzten.
Erromatarrak Araban eta Nafarroan kokatu ziren batez ere.




                                     9
                      http://hipialtza.blogspot.com
                    http://margarigela.blogspot.com
ALTZA HERRI IKASTETXEA
                       HIPI GELA – LAGUNTZA GELA

Hiriak, villak, galtzadak eta zubiak eraiki zituzten.




Erromatar hiri garrantzitsuenetako bat Iruña-Veleia izan zen.




                                       10
                        http://hipialtza.blogspot.com
                      http://margarigela.blogspot.com
ALTZA HERRI IKASTETXEA
                      HIPI GELA – LAGUNTZA GELA



                        ARIKETAK

Erromatarrek zer eraiki zituzten?



Galtzadak zer dira?



Aipatu 3 hiri erromatarren izenak:


Erromatarrak Euskal Herrian, non kokatu ziren?




                        KOLOREZTATU


                                   11
                    http://hipialtza.blogspot.com
                  http://margarigela.blogspot.com
ALTZA HERRI IKASTETXEA
 HIPI GELA – LAGUNTZA GELA




   ZELTA-ETXEA




                 12
  http://hipialtza.blogspot.com
http://margarigela.blogspot.com
ALTZA HERRI IKASTETXEA
 HIPI GELA – LAGUNTZA GELA


 IBERIAR ETXEA




                 13
  http://hipialtza.blogspot.com
http://margarigela.blogspot.com

Antzinaroa

  • 1.
    ALTZA HERRI IKASTETXEA HIPI GELA – LAGUNTZA GELA Duela 3.000 urte Penintsulan herri zeltak eta iberiarrak bizi ziren. Tributan, harresiz inguratutako herrixketan bizi ziren. Zeltak: - Iberiar goi-ordokian eta kostalde atlantikoan bizi ziren. - Abeltzainak. - Metalezko tresnak egiten trebeak ziren. - Etxeak zirkulu formakoak ziren. - Tributan antolatuta zeuden. Iberiarrak -Kostalde mediterraneoan. -Salerosketan aritzen ziren. -Dirua zuten. -Idazten bazekiten. -Nekazariak, abeltzaintzak eta eskulangileak ziren. -Etxeak angeluzuzenak ziren. -Kaleka antolatuta zeuden. 1 http://hipialtza.blogspot.com http://margarigela.blogspot.com
  • 2.
    ALTZA HERRI IKASTETXEA HIPI GELA – LAGUNTZA GELA Beranduago, herri KOLONITZAILEAK iritsi ziren: q FENIZIARRAK q GREZIARRAK q KARTAGOTARRAK FENIZIARRAK K.A. VII. mendean Asiatik etorri ziren Itsas gizon trebeak eta merkatari bikainak ziren. Andaluziako kostaldean kokatu ziren. GREZIARRAK Beranduago iritsi ziren eta Mediterraneo Kostaldean kokatu ziren. Greziatik etorri ziren. Salerosketan aritzen ziren. KARTAGOTARRAK Afrikatik etorri ziren. Balear uharteetan eta Iberiar penintsulako ekialdean kokatu ziren. Erromatarrek menderatu egin zituzten kartagotarrak eta kanporatu egin zituzten Iberiar penintsulatik. 2 http://hipialtza.blogspot.com http://margarigela.blogspot.com
  • 3.
    ALTZA HERRI IKASTETXEA HIPI GELA – LAGUNTZA GELA ARIKETAK Hurrengo mapa honetan, Iberiarrak, zeltak, feniziarrak, kartagotarrak eta greziarrak non bizi ziren eta koloreekin lurralde horiek bereiztu: Duela 3.000 urte nortzuk bizi ziren Iberiar Penintsulan? Zerrendatu herri kolonizatzaileak: 1. ............................................ 2. ............................................ 3. ........................................... Zein izan zen zelten jarduera nagusia? 3 http://hipialtza.blogspot.com http://margarigela.blogspot.com
  • 4.
    ALTZA HERRI IKASTETXEA HIPI GELA – LAGUNTZA GELA Eta iberiarrenena? Nortzuk erabiltzen zuten dirua? Zeltek bazekiten idazten? Nortzuk iritsi ziren Afrikatik? Eta Asiatik? Greziarrak nondik iritsi ziren? Herri hauek zertan aritu ziren Iberiar Penintsulan? Nortzuk kanporatu zituzten kartagotarrak Iberiar Penintsulatik ? “La Dama de Elche”, Iberoek egindakoa. 4 http://hipialtza.blogspot.com http://margarigela.blogspot.com
  • 5.
    ALTZA HERRI IKASTETXEA HIPI GELA – LAGUNTZA GELA ERROMATARRAK Orain dela 2.000 urte, erromatarrek Iberiar Penintsula konkistatu nahi zuten. Erromatarrak eta kartagotarrak elkarren kontra borrokatu ziren. Erromatarrek kartagotarrak menderatu zituzten eta Iberiar Penintsula hartu zuten: HISPANIA. Hiriak sortu zituzten: Saguntum, Tarraco... Erromatarrek latina eta kristautasuna zabaldu zuten. Bere legeak ekarri zituzten. Gizartean bi talde zeuden: 1. Pertsona askeak: merkatariak, lurren jabeak, artisauak... 2. Esklaboak: gladiadoreak, soroetan eta etxeetan lan egiten zutenak... Hispaniarrek erromatarren ohiturak bereganatu zituzten. Erromatarrak eraikitzaile bikainak ziren. Bi material berri erabiltzen zituzten: zementua eta hormigoia: zubiak, akueduktoak, zirkuak, antzokiak, termak... 5 http://hipialtza.blogspot.com http://margarigela.blogspot.com
  • 6.
    ALTZA HERRI IKASTETXEA HIPI GELA – LAGUNTZA GELA Segoviako akueduktoa Termak Koloreztatu: 6 http://hipialtza.blogspot.com http://margarigela.blogspot.com
  • 7.
    ALTZA HERRI IKASTETXEA HIPI GELA – LAGUNTZA GELA ARIKETAK Hispaniako hiri batzuen izenak, aipatu: Erromatarrek noren kontra borrokatu zuten Iberiar Penintsula bereganatzeko? Zer hizkuntz hitz egiten zuten erromatarrek? Erromatar gizartea, nola zegoen banatuta? Erromatarrek zer eraikin egin zituzten? Zertarako balio dute akueduktoek? Erromatarrek zer egiten zuten zirkuetan? Nortzuk ziren galdiadoreak? 7 http://hipialtza.blogspot.com http://margarigela.blogspot.com
  • 8.
    ALTZA HERRI IKASTETXEA HIPI GELA – LAGUNTZA GELA GLADIADOREA 8 http://hipialtza.blogspot.com http://margarigela.blogspot.com
  • 9.
    ALTZA HERRI IKASTETXEA HIPI GELA – LAGUNTZA GELA EUSKAL LURRALDEA ANTZINAROAN Erromatarren konkistaren aurretik, euskaldunen lurraldean hainbat tribu bizi ziren: barduliarrak, baskoiak, akitaniarrak, beroiak, karistiarrak... Erromatarrak K.a. 179. utearen inguruan iritsi ziren gure lurraldera. Hemen bizi zirenek erromatarrak onartu zituzten. Erromatarrak Araban eta Nafarroan kokatu ziren batez ere. 9 http://hipialtza.blogspot.com http://margarigela.blogspot.com
  • 10.
    ALTZA HERRI IKASTETXEA HIPI GELA – LAGUNTZA GELA Hiriak, villak, galtzadak eta zubiak eraiki zituzten. Erromatar hiri garrantzitsuenetako bat Iruña-Veleia izan zen. 10 http://hipialtza.blogspot.com http://margarigela.blogspot.com
  • 11.
    ALTZA HERRI IKASTETXEA HIPI GELA – LAGUNTZA GELA ARIKETAK Erromatarrek zer eraiki zituzten? Galtzadak zer dira? Aipatu 3 hiri erromatarren izenak: Erromatarrak Euskal Herrian, non kokatu ziren? KOLOREZTATU 11 http://hipialtza.blogspot.com http://margarigela.blogspot.com
  • 12.
    ALTZA HERRI IKASTETXEA HIPI GELA – LAGUNTZA GELA ZELTA-ETXEA 12 http://hipialtza.blogspot.com http://margarigela.blogspot.com
  • 13.
    ALTZA HERRI IKASTETXEA HIPI GELA – LAGUNTZA GELA IBERIAR ETXEA 13 http://hipialtza.blogspot.com http://margarigela.blogspot.com