3. atmosfera eta klima

GIZARTE ZIENTZIAK LH5 – SANTILLANA EGOKITZAPENA
www.margarigela.blogspot.com http://laguntza3ziklo.blogspot.com.es/
Irudiak: Internet eta ARASAAC: Piktoen egileak: Sergio Palao Jatorria: ARASAAC (http://arasaac.org)
Lizentzia: CC (BY-NC-SA) Jabetza: Gobierno de Aragon 1
ATMOSFERA
ETA
KLIMA
ATMOSFERA, EGURALDIA ETA KLIMA
ATMOSFERA: Gure planeta inguratzen duen gas-geruza
da.
Geruza hau nitrogeno eta oxigenoz osatuta dago.
TROPOSFERA eta ESTRATOSFERA Lurraren gainazaletik
gertuen dauden geruzak dira.
3
TROPOSFERA: Beheko
geruza da eta
meteorologia-fenomeno
gehienak gertatzen dira.
ESTRATOSFERA:
Ozono gas ugari dago.
Ozonoari esker, izpi
ultramoreak ez dira
Lurraren gainazalera
iristen.

EGURALDIA: leku eta momentu jakin
batean atmosferan gertatzen diren egoera
batzuk: temperatura, haizea eta
prezipitazioak (hotza, euria, elurra…).
KLIMA: Leku jakin batean urte askotan zehar egin duen
eguraldiari, klima deitzen diogu.
Leku bateko klima jakiteko, urte askotan zehar
meteorología-estazioetako tresnak datuak jasotzeko erabili
behar izan ditugu.

KLIMAREN OSAGAIAK
KLIMAN ERAGITEN DUTEN FAKTOREAK:
1.Ekuatorearekiko distantzia
- Zona hotza
- Zona epela
- Zona beroa
2.Itsasoarekiko distantzia
3.Erliebea.
TENPERATURA:
Aireak duen bero
kantitatea da.
Termometroaz neurtzen
da.
Celsius gradutan (ºC)
adierazten da.
PREZIPITAZIOAK: Leku
jakin batean erortzen den
ur kantitatea.
Plubiometroaz neurtzen
dira.
Litro metro koadroko
 adierazten da.

1. EKUATOREAREKIKO DISTANTZIA:
 ZONA BERO BAT: Ekuatoretik gertuen dagoena (Espainian, Kanariar
Uharteak).
 BI ZONA EPEL: Tenperaturak epelagoak dira. Espainia Ipar zona
epelean dago .
 BI ZONA HOTZ: Poloetan. Tenperatura beti baxuak. Prezipitazioak
elur moduan erortzen dira. Udak motzak eta epelak dira.
2.ITSASOAREKIKO DISTANTZIA
Itsas brisari esker , itsasertzeko
tenperaturak suabeagoak dira .
Donostia kostaldean dago. Hemengo
tenperaturak leunak dira: neguan ez dira oso
hotzak eta udan, ez beroak.
3. ERLIEBEA
Goimendiko zonetan tenperaturak baxuagoak izaten dira.
Prezipitazio asko, euritsuago guneak dira.

ESPAINIAKO KLIMAK:
1. KLIMA MEDITERRANEO OHIKOA
2. KLIMA SUBTROPIKALA
3. KLIMA OZEANIKOA
4. GOI MENDIKO KLIMA/MENDIALDEKO KLIMA
5. BARNEALDEKO/BARRUALDEKO KLIMA MEDITERRANEOA

HIZTEGIA
ARTEA encina ARTELATZA
alcornoque
PINUA
SASTRAKADIAK
matorrales
EZKAIA
tomillo
ERROMEROA
IPURUA
enebro
SABINA ISATSA
Retama
LARREA pradera HARITZA roble PAGOA haya
INTXAURRONDOA
nogal
GAZTAINONDOA
castaño
IZEIA
abeto

KLIMA MEDITERRANEO OHIKOA
Tenperaturak Prezipitazioak Landaretza
Neguan epelak
eta udan beroak.
Euri gutxi.
Udazkenean eta
udaberrian
gehiago.
SASTRAKADIAK
Ezkaia
Erromeroa
HOSTO
IRAUNKORREKO
ZUHAITZAK:
pinua, artea,
artelatza
Klima Mediterraneo ohikoa

BARRUALDEKO KLIMA MEDITERRANEOA
Neguan oso
hotzak
eta udan oso
beroak.
Euri gutxi baina
batez ere
udaberrian eta
udazkenean.
Pinua, ipurua,
artea, sabina
eta isatsa.

KLIMA ATLANTIKOA /OZEANIKOA
Kostaldean.
Suabeak leunak
urte osoan.
Udan freskoak eta
neguan epelak
Ugariak (asko) ia
urte osoan.
Larreak, belardiak
Zuhaitz
hostoerorkor
basoak:
Haritzak, pagoak,
intxaurrondoak,
gaztainondoak…

GOI MENDIKO KLIMA – MENDIALDEKO KLIMA
Neguan oso
baxuak,
Udan suabeak
Ugariak, asko.
Neguan elurra
egiten du.
Zenbat eta altuago,
tenperaturak
baxuagoak eta
prezipitazio gehiago.
Belardi
naturalak.
Hosto
iraunkorreko
basoak: pinuak,
izeiak…
Hosto
erorkorreko
basoak: haritzak,
pagadiak...

KLIMA SUBTROPIKALA
Kanariar uhartekoa.
Leunak, suabeak
urte osoan.
Euri gutxi urte
osoan.
Kanariar pinuak,
laurisilba basoak,
palmondoak,
tabaiba…

ZER DA KLIMOGRAMA BAT?
Grafiko bat da.
Urte osoan zehar toki bateko prezipitazioak eta
tenperaturak irudikatuta daude.
Urdinez prezipitazioak eta gorriz tenperaturak.
Aurreko klimogramak aztertu eta erantzun:

DONOSTIA:
 Nolakoak dira tenperaturak ?
 Nolakoak dira prezipitazioak?
 Zein hilabetetan euri egiten du gehien?
 Zure ustez, ze klima motari dagokio?
SANTANDER:
 Kalkulatu temperatura altuenaren eta baxuenaren
arteko aldea:
 Zeintzuk dira hilabete euritsuenak?
 Eta hilabeterik lehorrenak?

Hurrengo datu hauekin, klimograma egin:
DONOSTIA:
Donostiak, euskal kostalde guztiak bezala, klima
ozeanikoa du.
Donostiako datu klimatologikoak.
Hila Urt Ots Mar Api Mai Eka Uzt Abu Ira Urr Aza Abe Urtea
Hilez hileko batez besteko
tenperaturak (Igeldo) (°C)
7.9 8.3 9,8 10,8 13,8 16,3 18,5 18,9 17,7 15,0 11,0 8,8 13,1
Prezipitazioak (mm) 140 110 85 98 120 95 98 110 142 158 142 162
Klimograma :

ERANTZUN:
 Zein da Lurraren gainazaletik dagoen atmosferako geruza?
 Atmosfera zerez osatuta dago?
TAULA BETE:
TRESNA
Izena idatzi
ZER NEURTZEN DUEN

 Zeintzuk dira klimaren osagaiak?
Taula bete:
Zer da? Zerekin neurtu?
TENPERATURA
PREZIPITAZIOAK

 Zeintzuk dira Kliman eragiten duten faktoreak?
 Eskema baten bidez, azaldu zeintzuk diren Lurreko
klima-zonak:
Donostian, zer faktorek eragiten duen tenperaturetan?

Eskema osatu:
Klima bakoitzari buruz, tala osatu:
TENPERATURAK PREZIPITAZIOAK
KLIMA:

KLIMA:
KLIMA:

Irudiak: Internet eta ARASAAC: Piktoen egileak: Sergio Palao Jatorria: ARASAAC (http://arasaac.org) Lizentzia: CC (BY-NC-SA) Jabetza: Gobierno de Aragon 21Aurreko mapan, seinalatu eta koloreztatu.

Irudiak: Internet eta ARASAAC: Piktoen egileak: Sergio Palao Jatorria: ARASAAC (http://arasaac.org) Lizentzia: CC (BY-NC-SA) Jabetza: Gobierno de Aragon 22
Ozeanikoa (Gorriz)
Mediterraneoa (Berdez)
Barrualdekoa ( Horiz)
Goimendikoa (morez)
Subtropikala (Urdinez)
ESPAINIAKO KLIMAK

Irudiak: Internet eta ARASAAC: Piktoen egileak: Sergio Palao Jatorria: ARASAAC (http://arasaac.org) Lizentzia: CC (BY-NC-SA) Jabetza: Gobierno de Aragon 23
KLIMA OZEANIKOA
KLIMA MEDITERRANEOA
GOI MENDIKO KLIMA
KLIMA SUBTROPIKALA
BARNEALDEKO KLIMA

Hiztegia konsultatu, izenak idatzi eta ze klimari dagokion:

LABURPENA
 …………………Lurra inguratzen duen gas-geruza da.
 Hainbat geruzetan dago bananduta. Lurreko gainazaletik gertuen
daudenak ………………………. eta …………………….. dira.
 ………………………….. leku eta une jakin batean atmosferak due egoera
da.
 ………………………….. leku jakin batean urte askoan izanten den
eguraldia da.
 Klima baten osagaiak ………………………….. eta …………………………. Dira.
 Klima hauek ikasi ditugu:
1. …………………………………………………….
2. …………………………………………………….
3. ……………………………………………………
4. ……………………………………………………
5. ……………………………………………………
Temperatura, prezipitazioak, atmosfera, klima, eguraldia, troposfera,
estratosfera

3. atmosfera eta klima

More Related Content

What's hot

Viewers also liked

Similar to 3. atmosfera eta klima

More from MargaGutierrez

3. atmosfera eta klima