4. mailako INGURUNE ( Haritza-Anaya) egokitzapena.

1. Laguntza gela
1 Eguraldia
eta
klima
1

2. Laguntza gela
EGURALDIA
Pertsona askok goizean egiten duen lehenengo gauza ze eguraldi egiten
duen begiratzea da. Horrela erabakitzen dute, adibidez:
Zer jantziko duten, hondartzara joango diren, aterkia hartu behar duten …
Honela hitz egiten dugu eguraldiari
buruz:
Hodeiei dagokienez hodeitsu oskarbi
Haizeari dagokionez haizetsu brisa
Tenperaturari dagokionez beroa hotza
Prezipitazioei dagokienez euria lehorra
txingorra elurra
2

3. Laguntza gela
Nola aztertzen da eguraldia?
Zer eguraldi egingo duen iragarri METEOROLOGO izeneko zientzilariek
egiten dute.
Gaur egun SATETITE ARTIFIZIALAK erabiltzen dituzte argazkiak
ateratzeko.
Horrez gain, METEOROLOGIA ESTAZIOAK dituzte, hainbat tresnekin :
ANEMOMETROA – Haizearekin biratzen duen 3 paleta ditu. Horrela, haizea
neurtzen du.
HAIZE-ORRATZA- Haizeak nondik jotzen duen adierazten du.
PLUBIOMETROA- Ontzi bat da. Euria egiten duenean, urez betetzen
da.Horrela, zenbat euri egon den adierazten du.
3

4. Laguntza gela
TERMOMETROA- Tenperatura neurtzen duen tresna da.Tenperatura
maximoa eta minimoa ematen ditu.
- Ariketak
1- Zergaitik ezagutu nahi ditugu eguraldian gertatzen diren aldaketak?
2- Nolako eguraldia egiten duela esaten dugu
a b d e
3- Nolakoak izan daitezke prezipitazioak?
4- Adierazi zein tresna den eta zertarako erabiltzen den
a b d e
5- Zer ikertzen dute meteorologoek?
Bilatu egunkari batean meteorologi mapa eta itsatsi koadernoan
irakaslearekin komentatzeko.
4

5. Laguntza gela
Eguraldia urtaroekin batera aldatzen
da
Urtaroak eta izaki bizidunak
UDABERRIA UDA UDAZKENA NEGUA
Tenperaturak gora doaz Tenperaturak beroak dira Tenperaturak behera doaz Tenperaturak hotzak dira
Egunak luzeak dira Egunak laburrak dira
Egunak luzeak dira Egunak laburtzen doaz
Landareek fruitua Landareak murrizten dira Zuhaitzak hostorik gabe
Haziak ernaltzen dira
ematen dute
Animaliak
Zenbait
Kumeak hazten dira animaliak migratzen dute Batzuk hibernatzen dute
kumeak egiten dituzte
5

6. Laguntza gela
- Ariketak
1- Zein urtarotan ugaltzen dira izaki bizidun gehienak?
2- Zeintzuk dira urtarorik hotzenak? Zer egiten dute orduan landareek? Eta
animaliek?
KLIMA ETA KLIMAREN ALDAKETAK
Zer da klima?
Eguraldia planetako eskualde bakoitzean diferentea da eta aldatzen doa
urtean zehar.
Klima urte osoan zehar leku batean egiten duen eguraldia da.
Euskal herriko klima
Gure klima OZEANIKOA da. Ezaugarri nagusiak hauexek dira:
Tenperatura suabeak Euri asko urtean zehar
Euskal Herrian 2 klima mota daude:
1- Itsasertzekoa
2- Barrukoa
6

7. Laguntza gela
ITSASERTZEKO KLIMA
Kostaldean dago . Bizkaia eta Gipuzkoan
Tenperaturak suabeak dira urte osoan
Euri asko, hilabete guztietan.
LANDAREAK -
Pinua Haritza Pagoa
7

8. Laguntza gela
BARRUKO KLIMA
Barrukaldean, Araban dago
Tenperaturak hotzak dira neguan eta
beroak udan
Euri gutxiago urte ososan.
Neguan mendietan elurra
LANDAREAK -
Belardia Haritza Pagoa
8

9. Laguntza gela
- Ariketak
1- Zer da klima?
2- Zein klima dago Euskal Herrian? Azaldu erantzuna
3- Nolakoak dira tenperaturak eta prezipitazioak itsasertzean? Eta
barrukaldean?
ITSASERTZEKO KLIMA BARRUKO KLIMA
4- Aipatu bi klimetako landarerik garrantzitsuenak
ITSASERTZEKO KLIMA BARRUKO KLIMA
9

10. Laguntza gela
5- Argazki hau Euskal Herriko leku batekoa da.
Erreparatu argazkiari eta erantzun:
a- Zein urtarotan atera da argazkia? Zergaitik?
b- Paisaiaren zein osagai ikusten duzu bertan?
6- Taulako datuak ordenatu eta grafikoen bidez adierazi
PREZIPITAZIOEI BURUZKO DATUAK
HILABETEAK
URT. MAR MAI UZT IRA AZA
OTS. API EKA ABU URR ABE
40 20 18 50 12 5 0 0 5 12 20 35
KANTITATEA l/m2
10

11. Laguntza gela
l/m2
50
40
30
20
10
0 URT OTS MAR API MAI EKA UZT ABU IRA URR AZA ABE
Negua Udaberria Uda Udazkena
Erantzun :
1- Zeintzuk dira hilabeterik euritsuenak?
2- Zein urtarotan bota du euri gehiago?
3- Eta hilabeterik lehorrenak?
4- Udan egin al du euririk?
5- Nolakoa da leku horretako klima? Zergaitik?
11

12. Laguntza gela
-Moztu eta koadernoan egin
3-
ITSASERTZEKO KLIMA BARRUKO KLIMA
4-
ITSASERTZEKO KLIMA BARRUKO KLIMA
12

13. Laguntza gela
5-
6- PREZIPITAZIOEI BURUZKO DATUAK
HILABETEAK
URT. MAR MAI UZT IRA AZA
OTS. API EKA ABU URR ABE
40 20 18 50 12 5 0 0 5 12 20 35
KANTITATEA l/m2
l/m2
50
40
30
20
10
0 URT OTS MAR API MAI EKA UZT ABU IRA URR AZA ABE
Negua Udaberria Uda Udazkena
13

14. Laguntza gela
1 gaiaren azterketa - EGURALDIA ETA KLIMA
IZENA: …………………………………………...........................
DATA: ……..............................................................................
1- Nolakoak izan daitezke prezipitazioak?
………………… , ………………… , ……………….. , ………………..
2- Adierazi zein tresna den eta zertarako erabiltzen den
a b d e
a- ……………………………………………………………………………
b………………………………………………………………………………
d- ……………………………………………………………………………
e- ……………………………………………………………………………
3- Zein klima mota dago Bizkaian? Azaldu erantzuna
…………………………………………………………………………………….
……………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………….
14

15. Laguntza gela
4- Jarri taulan urtaoretan gertatzen diren aldaketak
UDABERRIA UDA UDAZKENA NEGUA
5- Taulako datuak ordenatu eta grafikoen bidez adierazi
PREZIPITAZIOEI BURUZKO DATUAK
HILABETEAK
URT. MAR MAI UZT IRA AZA
OTS. API EKA ABU URR ABE
40 20 18 50 12 5 0 0 5 12 20 35
KANTITATEA l/m2
15

16. Laguntza gela
l/m2
50
40
30
20
10
0 URT OTS MAR API MAI EKA UZT ABU IRA URR AZA ABE
Negua Udaberria Uda Udazkena
Erantzun :
1- Zeintzuk dira hilabeterik euritsuenak?
…………………………………………………………………………………….
2- Eta hilabeterik lehorrenak?
…………………………………………………………………………………….
3- Udan egin al du euririk?
……………………………………………………………………………………
16