1. НАЙРУУЛАН
БИЧИХ

2. Эхийг үсэглэн
цээжлэлгүйгээр гол
агуулгыг бичих эсвэл тэр
эхийг хураах, дэлгэрүүлэх
зэргээр бичихийг
найруулан бичих гэнэ.

3. Эхийг бичиж найруулах
нь дөрвөн зүйл бий.
1. Цээжлэн тогтоох
2. Найруулан бичих (ярих)
3. Дуурайн зохиох
4. Зохион бичих (ярих)

4. Дасгал №1
Үгийг зөв байрлуулж
өгүүлбэр найруулах
дадлага ажил

5. Өгүүлбэр дэх үгийг зөв байрлуулахдаа:
­ тухайн үгийн утга юу болох
­ утгын хувьд ямар үгтэй холбогдож,
ямар үүрэг гүйцэтгэж болох
­ өгүүлбэрийн эзэн болон үйл нь чухам
юу байж болохоор байгаа зэргийг үгийн
цуваанаас ажиглан мэдэрч өгүүлбэр
найруулан бүтээгээрэй.

6. ♣ хүүхдийн хорголжин шулганана
хонх бойтгонд.
♣ ойчно алга гуйлгачны нулимс дээр.
♣ гардаг вэ үйлсийн тэнхээ үндэс
болох их сэтгэлийн хаанаас.
♣ бүтээ их зүйлийг ч бага сэтгэлээр.
♣аажуухан өдрийн наран улаан говьд
зуны урт том жаргалаа.

7. ♣ Хүүхдийн бойтгонд хорголжин хонх
шулганана.
♣ Гуйлгачны алга дээр нулимс ойчно.
♣ Их үйлсийн үндэс болох сэтгэлийн
тэнхээ хаанаас гардаг вэ?
♣ Бага зүйлийг ч их сэтгэлээр бүтээ.
♣Говьд зуны урт өдрийн том улаан
наран аажуухан жаргалаа.

8. Дасгал №2
Өгүүлбэрийн эхлэл хэсгийг
уншаад ямар санаа байж
болохыг эргэцүүлэн бодож
өгүүлбэрийг гүйцээн
бичээрэй.

9. ♣ Уулаа түш... амьдар... ан амьтан тун олон.
♣ Зарим ... өндөр уул... сэрүүн царам... амьдар...
дуртай бол нөгөөдүүл ... бэл... амьдрахдаа
жаргал... байдаг.
♣ Уул нь хичнээн өндөр сүрлэг байх тусам
амьтан... төдий чинээ догшин, сэргэлэн бай...
жамтай.
♣ Анирхан толгод... дүнсгэр байдал... сэргэ...
царцаа үе үе дуугаа аван шаагина.

10. ♣ Залуу Толстойн дэвтэр... үзэв... тэрээр өөрт...
дүрэм боловсруулж, түүнийгээ дагаж
чадаагүйгээ нуулгүй илчилж, шинээр зохио...,
өөрийгөө боловсруул... байжээ.
♣ Оньсого... зохио... оньсого... гэсэн юм үзэгдэл...
нууцлах нь хамгийн гол зүйл юм.
♣ Намар... цагаан хяруу газар дэлхий... мөнгөлөн
гялтгана... нуур... ус зах... мөхөөлтжээ.
♣ Ном... сайхан... унш... төдий биш ухаар...
мэдэрнэ.

11. Дасгал №3
Өгөгдөхүүнийг ашиглан
нэмэн дэлгэрүүлж эх
зохион найруулан
бичээрэй.

12. Идээ ундаа элбэгтэй
айлд хүү төө өсдөг
Эрдэм ажил жигдрээстэй
айлд хүү дэлэм өсдөг

13. Ээжийгээ
баярлуулахсан гэж
мөн ч их хүснэ.

14. Модод
навчистайгаа
шивнэлдэж, одод
тэнгэртэй хүүрнэнэ.

15. Айсуй цагтай
өрсөн хийж
бүтээхийн тулд...