บทที่ 11
ภาษามือหมวด ร่างกายและเครื่องแต่งกาย
มนุษย์มีร่างกายซึ่งร่างกายประกอบไปด้วยอวัยวะต่างๆ ซึ่งทาให้มนุษย์สามารถดารงชีวิตอยู่
ได้ซึ่งแต่ละส่วนมีหน้าที่แตกต่างกันไป ในสมัยก่อนมนุษย์ไม่มีสิ่งใดในการปกปิดร่างกายของตนเอง
สมัยต่อมาจึงมีการคิดเรื่องเครื่องแต่งกายขึ้นเพื่อปิดบังร่างกาย มิให้มีอาการร้อน อาการหนาว หรือ
ช่วยป้องกันอันตรายได้ ภาษาหมวดนี้นาเสนอคาศัพท์ต่างๆ ที่น่าสนใจสาหรับผู้ศึกษา
1. ภาษามือหมวดร่างกาย
ภาษามือหมวดร่างกาย โดยประกอบไปด้วยร่างกายภายนอก ร่างกายภายใน ในการทา
ภาษามือร่างกายนั้นเป็นการชี้ที่ตัวของเราเองและทาท่ามือ เลขหนึ่งและชี้นิ้วตามลูกศร ดังภาพ
ร่างกาย
ทำท่ำมือ เลขหนึ่งและชี้นิ้วตำมลูกศร
เริ่มต้นเรียนรู้จากร่างกายภายนอก ในการทาภาษามือในหมวดนี้สามารถทาได้โดยการชี้
ส่วนต่าง ๆ เช่น คาว่า ตา ก็ให้ชี้ไปที่ตาของตนเอง เป็นต้น แต่ในบางกรณีที่ส่วนนั้นอยู่ใกล้กันให้ใช้
การหยิบก็ได้ เช่น คาว่าศรีษะและคาว่าผม ซึ่งคาว่าศรีษะ สามารถทาท่ามือ เลขหนึ่งและชี้ที่ศีรษะ
ส่วนคาว่า ผม จะใช้การหยิบผมขึ้นมา ตามภาพ
88
ศีรษะ
ทำท่ำมือ เลขหนึ่งและชี้ที่ศีรษะ
ผม
หยิบที่ผม ตำมภำพ
ขนตา
แบมือและนำมือมำข้ำงตำ ทำตำมภำพ
ลูกกระเดือก
จับที่ลูกกระเดือกขยับขึ้นลง
สะดือ
ทำท่ำมือ เลขหนึ่ง ชี้หมุนนิ้วที่สะดือ ตำมภำพ
ลูกอัณฑะ
ห่อมือสองข้ำงระดับเอว และทำท่ำมือผู้ชำย
ภาษามืออวัยวะภายในคาศัพท์ส่วนใหญ่จะใช้ท่ามือที่เป็นลักษณะของคาศัพท์นั้นๆ เช่น
คาว่าหัวใจ ท่ามือจะเหมือนกับหัวใจของคนเราเต้นโดยทาท่าขยับมือที่หัวใจขยับไปมา ในคาบางคาจะ
ชี้ตรงอวัยวะนั้นๆ และทาพยัญชนะต้นประกอบการทาภาษามือ เช่น คาว่าตับ ชี้ที่ท้องตรงที่ตับอยู่
และทาตัวพยัญชนะ ต ตามภาพ
89
หัวใจ
ห่อมือที่หัวใจและขยับมือเข้ำออกกระพริบเหมือนดำว
สมอง
ทำท่ำมือ เลขหนึ่ง ชี้ที่หัวและทำมือบีบขึ้นลง
ตับ
ทำท่ำมือ ต และจับที่ข้ำงสะดือ
ไต
ห่อมือระดับหน้ำอก ทำท่ำมือ ไ และท่ำมือ ต
ลาไส้ใหญ่
มือขยุมชนกัน มืออีกข้ำงหนึ่งทำตำมภำพ
กระเพาะอาหาร
มือขยุ้มชนกันมือข้ำงหนึ่งลำก ตำมภำพ
2. ภาษามือหมวดเครื่องแต่งกาย
การพูดถึงเครื่องแต่งกาย บุคคลที่มีความบกพร่องทางการได้ยินได้นาลักษณะของ
เครื่องแต่งกายแบบต่างๆ มาเป็นท่ามือในการสื่อสารกัน เช่น เสื้อแขนยาว การทาท่ามือเริ่มจากจับที่
เสื้อและมีบอกลักษณะแขนยาว ดังภาพต่อไปนี้
90
เครื่องแต่งกาย
แบมือลูบลง ทำท่ำมือ เลขหนึ่ง ปัดลง
เสื้อแขนสั้น
จับที่เสื้อและมืออีกข้ำงแตะที่เหนือข้อศอก
เสื้อแขนยาว
จับที่เสื้อและมืออีกข้ำงแตะที่ข้อมือ
เสื้อกันหนาว
จับที่เสื้อและมืออีกข้ำงแตะที่ข้อมือแล้วทำท่ำหนำว
เสื้อยืด
จับที่เสื้อและกำมือระดับหน้ำอกดึงมือออก
เสื้อกล้าม
จับที่เสื้อและมือทั้งสองข้ำงแตะที่ไหล่ลำกลง
เครื่องแต่งกายผู้ชายมีภาษามือที่ใช้กันโดยที่ทาท่าของลักษณะเครื่องแต่งกายนั้นๆ และ
ทาท่ามือบอกเพศด้วย เช่น คาว่าหมวกผู้ชาย ท่ามือที่ใช้นามือแตะที่ศีรษะ และทาท่ามือผู้ชาย
ดังภาพต่อไปนี้
91
เสื้อเชิ้ต
จับที่เสื้อและทำมือเหมือนปกเสื้อ ตำมภำพ
หมวกผู้ชาย
แบมือแตะที่ศีรษะ และทำท่ำมือ ผู้ชำย
เน็คไท
ทำท่ำมือ c แตะที่คอ และทำมือตำมภำพ
เข็มขัด
ทำท่ำมือ c ด้วยมือสองข้ำง แล้ววำงที่เอว ขยับไปมำ
กางเกงในชาย
แบมือแล้วขยับขึ้น ทำท่ำมือ ผู้ชำย
กางเกงขาสั้น
จับกำงเกงและจับที่ขำ ตำมภำพ
ในการทาภาษามือเครื่องแต่งกายผู้หญิง จะนาเอาลักษณะของเครื่องแต่งกายมาทาเป็น
ท่ามือ เพื่อให้ง่ายต่อการเข้าใจสาหรับบุคคลที่มีความบกพร่องทางการได้ยิน ดังตัวอย่างต่อไปนี้
หมวกผู้หญิง
แบมือแตะที่ศรีษะ และทำท่ำมือ ผู้หญิง
กระโปรง
แบมือระดับเอวและเลื่อนมือลง ตำมภำพ
92
เสื้อชั้นใน
ทำมือรูปตัว c และขยับไปมำในระดับหน้ำอก
กางเกงชั้นในผู้หญิง
แบมือแล้วขยับขึ้น ทำท่ำมือ ผู้หญิง
รองเท้า
กำมือสองข้ำงและขยับขึ้นลง ตำมภำพ
ถุงเท้า
ทำท่ำมือ เลขหนึ่ง และขยับขึ้นลง ตำมภำพ
3. การสนทนาในหมวดร่างกายและเครื่องแต่งกาย
การสนทนาในหมวดร่างกายและเครื่องแต่งกายมีการพูดคุยกันในหลายๆ สถานการณ์
โดยในแต่ละสถานการณ์สามารถนาคาศัพท์อื่นๆ เข้ามาด้วยได้ ตามที่ยกตัวอย่างมานี้
ก : ตัดผมมาใหม่เหรอ ข : ใช่คะ
93
ก : เสื้อซื้อมาจากไหน ข : ซื้อจากบิ๊กซีคะ
สรุป
ร่างกายของเราทาภาษามือง่ายเพียงแค่ชี้ที่อวัยวะต่างๆ ตามที่ต้องการ ส่วนเครื่องแต่งกาย
นาท่ามือต่างๆ มาจากลักษณะของการใช้งาน เช่น หมวก ก็จะหยิบขึ้นมาใส่ที่ศีรษะ เป็นต้น ภาษามือ
หมวดร่างกายและเครื่องแต่งกายจึงเป็นหมวดที่ต้องนาไปใช้ในโรงเรียน บ้าน และที่ต่างๆ ที่มีความ
เชื่อมโยงและสัมพันธ์กับคาศัพท์เหล่านี้อีกด้วย
แบบฝึกท้ายบท
1. ให้นักศึกษาเขียนคาศัพท์ต่อไปนี้
1.1 ………………………………
94
1.2 ………………………………
1.3 ………………………………
1.4 ………………………………
1.5 ………………………………
2. ให้นักศึกษานาคาศัพท์ต่อไปนี้ทาเป็นรูปประโยคสนทนา
2.1 เสื้อยืด
2.2 หมวกผู้หญิง หมวกผู้ชาย
2.3 มือ หู ตา ปาก จมูก
2.4 กระโปรง
2.5 ผ้าขาวม้า
95
เอกสารอ้างอิง
96
กองการศึกษาพิเศษ. (2526). ภาษามือ เล่ม 2. กรุงเทพฯ : สานักพิมพ์จงเจริญการพิมพ์.
ปทานุกรมภาษามือไทย. (2533). ความรู้เบื้องต้นเกี่ยวกับภาษามือไทย เล่ม 1. กรุงเทพฯ :
สานักพิมพ์ไทยวัฒนาพานิช.
สมาคมคนหูหนวกแห่งประเทศไทย. (2542). หนังสือภาษามือไทย เล่ม 1. กรุงเทพฯ :
สานักพิมพ์บพิธการพิมพ์.
สมาคมคนหูหนวกแห่งประเทศไทย. (2542). หนังสือภาษามือไทย เล่ม 3. กรุงเทพฯ :
สานักพิมพ์บพิธการพิมพ์.
สมาคมคนหูหนวกแห่งประเทศไทย. (2542). หนังสือภาษามือไทย เล่ม 5. กรุงเทพฯ :
สานักพิมพ์บพิธการพิมพ์.

บทที่ 11

  • 1.
    บทที่ 11 ภาษามือหมวด ร่างกายและเครื่องแต่งกาย มนุษย์มีร่างกายซึ่งร่างกายประกอบไปด้วยอวัยวะต่างๆซึ่งทาให้มนุษย์สามารถดารงชีวิตอยู่ ได้ซึ่งแต่ละส่วนมีหน้าที่แตกต่างกันไป ในสมัยก่อนมนุษย์ไม่มีสิ่งใดในการปกปิดร่างกายของตนเอง สมัยต่อมาจึงมีการคิดเรื่องเครื่องแต่งกายขึ้นเพื่อปิดบังร่างกาย มิให้มีอาการร้อน อาการหนาว หรือ ช่วยป้องกันอันตรายได้ ภาษาหมวดนี้นาเสนอคาศัพท์ต่างๆ ที่น่าสนใจสาหรับผู้ศึกษา 1. ภาษามือหมวดร่างกาย ภาษามือหมวดร่างกาย โดยประกอบไปด้วยร่างกายภายนอก ร่างกายภายใน ในการทา ภาษามือร่างกายนั้นเป็นการชี้ที่ตัวของเราเองและทาท่ามือ เลขหนึ่งและชี้นิ้วตามลูกศร ดังภาพ ร่างกาย ทำท่ำมือ เลขหนึ่งและชี้นิ้วตำมลูกศร เริ่มต้นเรียนรู้จากร่างกายภายนอก ในการทาภาษามือในหมวดนี้สามารถทาได้โดยการชี้ ส่วนต่าง ๆ เช่น คาว่า ตา ก็ให้ชี้ไปที่ตาของตนเอง เป็นต้น แต่ในบางกรณีที่ส่วนนั้นอยู่ใกล้กันให้ใช้ การหยิบก็ได้ เช่น คาว่าศรีษะและคาว่าผม ซึ่งคาว่าศรีษะ สามารถทาท่ามือ เลขหนึ่งและชี้ที่ศีรษะ ส่วนคาว่า ผม จะใช้การหยิบผมขึ้นมา ตามภาพ
  • 2.
    88 ศีรษะ ทำท่ำมือ เลขหนึ่งและชี้ที่ศีรษะ ผม หยิบที่ผม ตำมภำพ ขนตา แบมือและนำมือมำข้ำงตำทำตำมภำพ ลูกกระเดือก จับที่ลูกกระเดือกขยับขึ้นลง สะดือ ทำท่ำมือ เลขหนึ่ง ชี้หมุนนิ้วที่สะดือ ตำมภำพ ลูกอัณฑะ ห่อมือสองข้ำงระดับเอว และทำท่ำมือผู้ชำย ภาษามืออวัยวะภายในคาศัพท์ส่วนใหญ่จะใช้ท่ามือที่เป็นลักษณะของคาศัพท์นั้นๆ เช่น คาว่าหัวใจ ท่ามือจะเหมือนกับหัวใจของคนเราเต้นโดยทาท่าขยับมือที่หัวใจขยับไปมา ในคาบางคาจะ ชี้ตรงอวัยวะนั้นๆ และทาพยัญชนะต้นประกอบการทาภาษามือ เช่น คาว่าตับ ชี้ที่ท้องตรงที่ตับอยู่ และทาตัวพยัญชนะ ต ตามภาพ
  • 3.
    89 หัวใจ ห่อมือที่หัวใจและขยับมือเข้ำออกกระพริบเหมือนดำว สมอง ทำท่ำมือ เลขหนึ่ง ชี้ที่หัวและทำมือบีบขึ้นลง ตับ ทำท่ำมือต และจับที่ข้ำงสะดือ ไต ห่อมือระดับหน้ำอก ทำท่ำมือ ไ และท่ำมือ ต ลาไส้ใหญ่ มือขยุมชนกัน มืออีกข้ำงหนึ่งทำตำมภำพ กระเพาะอาหาร มือขยุ้มชนกันมือข้ำงหนึ่งลำก ตำมภำพ 2. ภาษามือหมวดเครื่องแต่งกาย การพูดถึงเครื่องแต่งกาย บุคคลที่มีความบกพร่องทางการได้ยินได้นาลักษณะของ เครื่องแต่งกายแบบต่างๆ มาเป็นท่ามือในการสื่อสารกัน เช่น เสื้อแขนยาว การทาท่ามือเริ่มจากจับที่ เสื้อและมีบอกลักษณะแขนยาว ดังภาพต่อไปนี้
  • 4.
    90 เครื่องแต่งกาย แบมือลูบลง ทำท่ำมือ เลขหนึ่งปัดลง เสื้อแขนสั้น จับที่เสื้อและมืออีกข้ำงแตะที่เหนือข้อศอก เสื้อแขนยาว จับที่เสื้อและมืออีกข้ำงแตะที่ข้อมือ เสื้อกันหนาว จับที่เสื้อและมืออีกข้ำงแตะที่ข้อมือแล้วทำท่ำหนำว เสื้อยืด จับที่เสื้อและกำมือระดับหน้ำอกดึงมือออก เสื้อกล้าม จับที่เสื้อและมือทั้งสองข้ำงแตะที่ไหล่ลำกลง เครื่องแต่งกายผู้ชายมีภาษามือที่ใช้กันโดยที่ทาท่าของลักษณะเครื่องแต่งกายนั้นๆ และ ทาท่ามือบอกเพศด้วย เช่น คาว่าหมวกผู้ชาย ท่ามือที่ใช้นามือแตะที่ศีรษะ และทาท่ามือผู้ชาย ดังภาพต่อไปนี้
  • 5.
    91 เสื้อเชิ้ต จับที่เสื้อและทำมือเหมือนปกเสื้อ ตำมภำพ หมวกผู้ชาย แบมือแตะที่ศีรษะ และทำท่ำมือผู้ชำย เน็คไท ทำท่ำมือ c แตะที่คอ และทำมือตำมภำพ เข็มขัด ทำท่ำมือ c ด้วยมือสองข้ำง แล้ววำงที่เอว ขยับไปมำ กางเกงในชาย แบมือแล้วขยับขึ้น ทำท่ำมือ ผู้ชำย กางเกงขาสั้น จับกำงเกงและจับที่ขำ ตำมภำพ ในการทาภาษามือเครื่องแต่งกายผู้หญิง จะนาเอาลักษณะของเครื่องแต่งกายมาทาเป็น ท่ามือ เพื่อให้ง่ายต่อการเข้าใจสาหรับบุคคลที่มีความบกพร่องทางการได้ยิน ดังตัวอย่างต่อไปนี้ หมวกผู้หญิง แบมือแตะที่ศรีษะ และทำท่ำมือ ผู้หญิง กระโปรง แบมือระดับเอวและเลื่อนมือลง ตำมภำพ
  • 6.
    92 เสื้อชั้นใน ทำมือรูปตัว c และขยับไปมำในระดับหน้ำอก กางเกงชั้นในผู้หญิง แบมือแล้วขยับขึ้นทำท่ำมือ ผู้หญิง รองเท้า กำมือสองข้ำงและขยับขึ้นลง ตำมภำพ ถุงเท้า ทำท่ำมือ เลขหนึ่ง และขยับขึ้นลง ตำมภำพ 3. การสนทนาในหมวดร่างกายและเครื่องแต่งกาย การสนทนาในหมวดร่างกายและเครื่องแต่งกายมีการพูดคุยกันในหลายๆ สถานการณ์ โดยในแต่ละสถานการณ์สามารถนาคาศัพท์อื่นๆ เข้ามาด้วยได้ ตามที่ยกตัวอย่างมานี้ ก : ตัดผมมาใหม่เหรอ ข : ใช่คะ
  • 7.
    93 ก : เสื้อซื้อมาจากไหนข : ซื้อจากบิ๊กซีคะ สรุป ร่างกายของเราทาภาษามือง่ายเพียงแค่ชี้ที่อวัยวะต่างๆ ตามที่ต้องการ ส่วนเครื่องแต่งกาย นาท่ามือต่างๆ มาจากลักษณะของการใช้งาน เช่น หมวก ก็จะหยิบขึ้นมาใส่ที่ศีรษะ เป็นต้น ภาษามือ หมวดร่างกายและเครื่องแต่งกายจึงเป็นหมวดที่ต้องนาไปใช้ในโรงเรียน บ้าน และที่ต่างๆ ที่มีความ เชื่อมโยงและสัมพันธ์กับคาศัพท์เหล่านี้อีกด้วย แบบฝึกท้ายบท 1. ให้นักศึกษาเขียนคาศัพท์ต่อไปนี้ 1.1 ………………………………
  • 8.
    94 1.2 ……………………………… 1.3 ……………………………… 1.4……………………………… 1.5 ……………………………… 2. ให้นักศึกษานาคาศัพท์ต่อไปนี้ทาเป็นรูปประโยคสนทนา 2.1 เสื้อยืด 2.2 หมวกผู้หญิง หมวกผู้ชาย 2.3 มือ หู ตา ปาก จมูก 2.4 กระโปรง 2.5 ผ้าขาวม้า
  • 9.
  • 10.
    96 กองการศึกษาพิเศษ. (2526). ภาษามือเล่ม 2. กรุงเทพฯ : สานักพิมพ์จงเจริญการพิมพ์. ปทานุกรมภาษามือไทย. (2533). ความรู้เบื้องต้นเกี่ยวกับภาษามือไทย เล่ม 1. กรุงเทพฯ : สานักพิมพ์ไทยวัฒนาพานิช. สมาคมคนหูหนวกแห่งประเทศไทย. (2542). หนังสือภาษามือไทย เล่ม 1. กรุงเทพฯ : สานักพิมพ์บพิธการพิมพ์. สมาคมคนหูหนวกแห่งประเทศไทย. (2542). หนังสือภาษามือไทย เล่ม 3. กรุงเทพฯ : สานักพิมพ์บพิธการพิมพ์. สมาคมคนหูหนวกแห่งประเทศไทย. (2542). หนังสือภาษามือไทย เล่ม 5. กรุงเทพฯ : สานักพิมพ์บพิธการพิมพ์.