1. กลุ่มสาระการเรียนรู้ภาษาไทย
วิชาภาษาไทยพื้นฐาน ๑ รหัสวิชา ท๓๑๑๐๑
แบบทดสอบหลังเรียน เรื่อง การสื่อสารของมนุษย์
ชื่อ_________________ ชั้นม.๔/____ เลขที่____
ได้_______คะแนน
คะแนนเต็ม ๑๐ คะแนน
แบบทดสอบหลังเรียน
เรื่อง การสื่อสารของมนุษย์
๑. การสื่อสารจะมีอุปสรรคมากที่สุดถ้าผู้รับสารและผู้ส่งสารขาดคุณสมบัติข้อใด
ก. ความรู้และประสบการณ์ ข. มารยาทในการสื่อสาร
ค. สื่อที่ใช้ในการสื่อสาร ง. ระดับภาษาที่ใช้ในการสื่อสาร
๒. ข้อใดมิใช่อุปสรรคของการสื่อสาร
ก. การขาดความสนใจและการมีความรู้สึกที่ไม่ดีของผู้รับสาร
ข. การพูดผ่านเครื่องขยายเสียงที่ปรับระดับเสียงไม่พอเหมาะ
ค. ตัวสารซับซ้อนเกินไปจนเกินกาลังสติปัญญาของผู้รับสาร
ง. ตัวสารเข้าใจง่ายเกินไปทาให้ผู้รับสารไม่สนใจ
จากบทประพันธ์ต่อไปนี้จงตอบคาถามข้อ ๓-๔
"ก้านบัวบอกลึกตื้น ชลธาร
มารยาทส่อสันดาน ชาติเชื้อ
โฉดฉลาดเพราะคาขาน ควรทราบ
หย่อมหญ้าเหี่ยวแห้งรื้อ บอกร้ายแสลงดิน"
(โคลงโลกนิติ สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระยาเดชาดิศร)
๓. คาประพันธ์บาทใดเป็นอวัจนภาษา
ก. บาทที่ ๑ ข. บาทที่ ๒
ค. บาทที่ ๓ ง. บาทที่ ๔
๔. บาทใดสะท้อนให้เห็นว่าภาษาเป็นเครื่องมือในการสื่อความคิด
ก. บาทที่ ๑ ข. บาทที่ ๒
ค. บาทที่ ๓ ง. บาทที่ ๔
๕. การกระทาในข้อใดไม่จัดเป็นอวัจนภาษา
ก. เมื่อกลับถึงบ้านสร้อยฟ้าสวัสดีคุณยาย
ข. คุณยายถามว่า "พึ่งกลับหรือลูก"
ค. สร้อยฟ้าพยักหน้ารับและเดินไปเก็บกระเป๋านักเรียน
ง. สร้อยฟ้าหยิบสมุดรายงานผลการเรียนมาให้คุณยายและยืนอมยิ้มอยู่
คาชี้แจง ตอนที่ ๑ : ให้นักเรียนเลือกตอบคาตอบที่ถูกต้องที่สุดเพียงข้อเดียว

2. ๖. ข้อใดขาดมารยาทในการสื่อสาร
ก. เมื่อกลับถึงบ้านสร้อยฟ้าสวัสดีคุณยาย
ข. คุณยายถามว่า "พึ่งกลับหรือลูก"
ค. สร้อยฟ้าพยักหน้ารับและเดินไปเก็บกระเป๋านักเรียน
ง. สร้อยฟ้าหยิบสมุดรายงานผลการเรียนมาให้คุณยายและยืนอมยิ้มอยู่
๗. ข้อใดเป็นอวัจนภาษาที่แสดงว่าผู้ส่งสารมีความสนิทสนมอย่างมากกับผู้รับสาร
ก. ผู้ส่งสารยืนตัวตรงและส่งสาร
ข. ผู้ส่งสารยืนทรงตัวในท่าปกติขณะส่งสาร
ค. ผู้ส่งสารยืนเอามือไขว้หลังขณะส่งสาร
ง. ผู้ส่งสารยืนโดยแขนชิดลาตัวและโน้มตัวไปข้างหน้าเล็กน้อยขณะส่งสาร
๘. "สมชายตะโกนบอก ณรงค์ที่ยืนหลังปรีชาว่าให้ถอยรถออกจากหน้าสวนหย่อม เพราะขวางทางเดิน"
พฤติกรรมของผู้ส่งสารในกรณีนี้เป็นอย่างไร
ก. เอื้อเฟื้อ ข. เป็นกันเอง
ค. ขาดมารยาท ง. ขาดคุณธรรม
๙. "บัวไม่ให้ช้า น้าไม่ให้ขุ่น" เป็นสานวนที่ควรยึดถือสาหรับการสนทนาในข้อใด
ก. การปฏิเสธคาเชิญชวนหรือข้อเสนอของคู่สนทนา
ข. การแนะนาคู่สนทนาให้รู้จักกันก่อนเริ่มสนทนา
ค. การแลกเปลี่ยนความคิดเห็นในระหว่างการสนทนา
ง. การจบการสนทนาและขอโอกาสที่จะสนทนาในครั้งต่อ ๆ ไป
๑๐. "ฟังอาศัยหู รู้อาศัยจิต จิตอย่าล่องลอย" สานวนใดมีลักษณะตรงข้ามกับข้อความนี้
ก. ฟังหูไว้หู ข. ฟังไม่ได้ศัพท์จับไปกระเดียด
ค. เข้าหูซ้ายทะลุหูขวา ง. เอาหูไปนาเอาตาไปไร่
จงใช้ภาษิตหรือสานวนต่อไปนี้ตอบคาถามข้อ ๑๑-๑๒
๑๑. ภาษิตหรือสานวนในข้อใดที่ไม่เกี่ยวข้องกับการสื่อสาร
ก. (๑),(๓),(๕) ข. (๒),(๔),(๖)
ค. (๒),(๖) ง. (๑),(๒)
๑๒. ภาษิตหรือสานวนในข้อใดเป็นอวัจนภาษา
ก. (๑),(๓),(๔) ข. (๑),(๒),(๓)
ค. (๑),(๕) ง. (๑),(๖)
(๑) น้าขุ่นไว้ใน น้าใสไว้นอก (๔) ปากคนยาวกว่าปากกา
(๒) ชิงสุกก่อนห่าม (๕) ขุดด้วยปาก ถากด้วยตา
(๓) กาแพงมีหู ประตูมีตา (๖) จระเข้ขวางคลอง

3. ธาน
จากสถานการณ์ต่อไปนี้จงใช้ตอบคาถามข้อ ๑๓
๑๓. ข้อใดคืออุปสรรคของการสื่อสารของสถานการณ์ข้างต้น
ก. ผู้ส่งสาร ข. สาร
ค. ผู้รับสาร ง. ถูกทั้งข้อ ก. และข้อ ค.
จากสถานการณ์ต่อไปนี้จงใช้ตอบคาถามข้อ ๑๔
๑๔. จากข้อความข้างต้นข้อใดกล่าวถูกต้องว่า ใครคือผู้ส่งสาร – ใครคือผู้รับสาร – สื่อคืออะไร – สารคืออะไร
ตามลาดับ
ก. นักเรียน – ผู้อานวยการโรงเรียน – ประกาศหน้าห้องประชาสัมพันธ์ – เรื่องการหยุดเรียน
ข. ผู้อานวยการโรงเรียน – นักเรียน – ประกาศหน้าห้องประชาสัมพันธ์ – เรื่องการหยุดเรียน
ค. นักเรียน – ผู้อานวยการโรงเรียน – เรื่องการหยุดเรียน – ประกาศหน้าห้องประชาสัมพันธ์
ง. ผู้อานวยการโรงเรียน – นักเรียน – เรื่องการหยุดเรียน – ประกาศหน้าห้องประชาสัมพันธ์
“ในชั่วโมงสังคมศึกษา นักเรียนที่ออกมารายงานข่าวเหตุการณ์โลกมักจะ
รายงานได้ไม่สู้ตรงดีนัก ถึงกับขัดกันก็มี ทาให้ยากที่จะตัดสินได้ว่าสิ่งที่ถูกต้องคืออะไร”
“นักเรียนกาลังอ่านประกาศหน้าห้องประชาสัมพันธ์เรื่องการหยุดเรียนของ
โรงเรียนเนื่องจากทางโรงเรียนมีกิจกกรมซึ่งผู้อานวยการโรงเรียนเป็นผู้ลงนาม”
๑๕. ข้อใดใช้วัจนภาษาไม่เหมาะสม
ก. หวังเป็นเกือกทองรองบาทา พระผู้วงศ์เทวาอันปรากฏ
จะขอพระบุตรีอันมียศ ให้พระโอรสข้าน้อยดังจินดา
ข. ซึ่งสัญญาว่าไว้กับนวลน้อง จะคงครองไมตรีไม่หนีหน่าย
มิได้แกล้งกลอกกลับอภิปราย อย่าสงกาว่าจะวายคลายรัก
ค. ถ้าแม้นมิยินยอมอนุญาต ให้พระราชธิดามารศรี
เร่งระวังพระองค์ให้จงดี ตกแต่งบุรีให้คงมั่น
ง. ใช่ว่าจะไร้ธิดาทุกธานี มีงามแต่บุตรีท้าวดาหา
พระองค์จงควรตรึกตรา ไพร่ฟ้าประชากรจะร้อนนัก

4. ธานจากสถานการณ์ต่อไปนี้จงใช้ตอบคาถามข้อ ๑๖
จากสถานการณ์ข้างต้น (๑) อุปสรรคในการสื่อสารของสถานการณ์นี้คืออะไร
(๒) วิธีแก้ไขปัญหาอุปสรรคของการสื่อสารทาได้อย่างไร
(๓) สานวนใดที่ตรงกับการกระทาของนักเรียนในสถานการณ์ข้างต้น
(๑) อุปสรรคในการสื่อสาร (๒) วิธีแก้ไขปัญหา (๓) สานวนที่เกี่ยวข้อง
ก สื่อ เปลี่ยนวิธีการนาเสนอสาร ฟังไม่ได้ศัพท์จับไปกระเดียด
ข ผู้รับสาร เลือก ปรับใช้เวลาให้เมาะสม พูดอย่างมะนาวไม่มีน้า
ค สาร รีบแก้ไขให้อยู่ในสภาพปกติ ฟังหูไว้หู
ง ภาษาที่ใช้ในการสื่อสาร ศึกษาและหาประสบการณ์ ฟังหูซ้ายทะลุหูขวา
จากสถานการณ์ต่อไปนี้จงใช้ตอบคาถามข้อ ๑๗
คาชี้แจง ตอนที่ ๒ : ให้นักเรียนเลือกตอบให้สัมพันธ์กัน โดยถ้านักเรียนเลือกคาตอบสัมพันธ์กันทั้งหมดจะได้ ๑ คะแนน
“ทุกครั้งที่โรงเรียนเชิญวิทยากรมาให้ความรู้ในห้องประชุม ปัญหา
เกี่ยวกับระบบเสียงมักเกิดขึ้นเสมอ ๆ มีเสียงต่อว่าอึกทึกทุกครั้งไป จนคุณครูบาง
ท่านต้องลุกขึ้นยืนสั่งให้หยุดส่งเสียง แต่ก็ไม่วายมีเสียงดังพึมพาขึ้นมาอีก แม้ระบบ
เสียงจะใช้การได้ดีดังเดิม เสียงพูดคุยกันจ้อกแจ้กก็ยังได้ยินอยู่ต่อไปเป็นเวลานาน
ทั้งที่วิทยากรได้บรรยายต่อเนื่องไปแล้ว”
เวลาประมาณ ๑๐.๐๐ น. นักเรียนหยุดยืนห่างจากยามรักษาการณ์ที่แต่งตัวสุภาพ แล้ว
พูดกับยามด้วยน้าเสียงสุภาพว่า (๑)“ยามครับ ผมต้องการเข้าไปเยี่ยมพี่ชายที่ทางานอยู่ที่นี่
เพื่อบอกข่าวจากทางบ้าน ผมขออนุญาตเข้าไปได้หรือไม่ครับ”
(๒)ยามรักษาการวางสีหน้าปกติ ก้มหน้านิดหนึ่ง มองดูหน้านักเรียนผู้นั้นแล้วพูดช้า ๆ
พอได้ยินชัดเจน
“ขอบัตรประจาตัวประชาชนแลกกับบัตรผ่านเข้าออกก่อน ขากลับต้องออกประตูทาง
นี้นะครับ เอาบัตรผ่านใบนี้มาแลกบัตรประจาตัวกลับคืน”
(๓)“ได้ครับ นี่ครับบัตรประจาตัว” นักเรียนพูดอย่างโล่งใจ ยิ้มน้อย ๆ พูดต่อด้วย
น้าเสียงขอร้องว่า “ห้องพยาบาลอยู่ไหนครับ ช่วยชี้ทางให้ผมหน่อยได้ไหมครับ”
“คุณเดินตรงไปตามถนนสายนี้แหละ แล้วเลี้ยงขึ้นบันไดตึกหลังแรกทางขวามือ ห้อง
พยาบาลอยู่ชั้นล่าง มีป้ายบอกไว้ชัดเจน”
“ขอบคุณครับ” กล่าวแล้วนักเรียนผู้นั้นเดินจากไปด้วยความมั่นใจ
(๔)“ไม่เป็นไรครับ” ยามลากเสียงยาว รู้สึกสบายใจ เด็กคนนี้ฟังอะไรแล้วเข้าใจได้เร็วดี

5. ธาน
จากสถานการณ์ข้างต้น (๑) ข้อความในหมายเลขใดสื่อสารด้วยวัจนภาษาเพียงอย่างเดียว
(๒) ข้อความในหมายเลข (๒) แสดงเจตนาของผู้พูดอย่างไร
(๓) ข้อความในหมายเลข (๔) แสดงอารมณ์ของผู้พูดอย่างไร
(๔) ลักษณะของอวัจนภาษาแบบใดที่ไม่ได้มีอยู่ในสถานการณ์ตัวอย่าง
(๑) วัจนภาษาเพียงอย่าง
เดียว
(๒) เจตนาของผู้พูด (๓) อารมณ์ของผู้พูด
(๔) อวัจนภาษาที่ไม่มีใน
สถานการณ์
ก (๑) แสดงความเต็มใจ แสดงความไม่แน่ใจ สีหน้า
ข (๒) แสดงความตกใจ แสดงความลังเล เครื่องแต่งกาย
ค (๓) แสดงความไม่พอใจ แสดงการข่มขู่ อาการเคลื่อนไหว
ง (๔) แสดงความไม่เต็มใจ แสดงความสุภาพ น้าเสียง
๑๘. ข้อใดไม่ใช่อวัจนภาษา
ก. พี่เร่งเตือนเพื่อนชายพายกระโชก ถึงสามโคกต้องแดดยิ่งแผดแสง
ข. กบิลพรหมตั้งปัญหาท้าธรรมบาล ให้กล่าวขานแก้ไขปัญหา
ค. ถึงวัดแจ้งแสงจันทร์จารัสเรือง แลชาเลืองเหลียวหลังหลั่งน้าตา
ง. อภิวันท์อัญชลีสี่นักเขียน ผู้ส่องเทียนนาทางสร้างวรรณศิลป์
จ. ตลิ่งเบื้องบูรพาศาลาลาน เรือขนานจอดโจษกันจอแจ
ฉ. คาสัญญาที่ให้ไว้แต่ก่อน เหมือนสายลมอ่อนอ่อนผ่านไปมา
ช. นาวาเอียงเสียงกุกลุกขึ้นร้อง มันดาล่องน้าไปช่างไวเหลือ
ซ. วันครอบครัวพร้อมกันวันได้พบ วันประสบสังสรรค์ญาติผู้ใหญ่
ฌ. ถึงบางพูดพูดดีเป็นศรีศักดิ์ มีคนรักรสถ้อยอร่อยจิต
ญ. แล้วชักเชือนชวนเพื่อนให้กลับหลัง ที่อื่นยังมีอยู่หลายคูหา
๑๙. ข้อใดเป็นวัจนภาษา
ก. ฟังไม่ได้ศัพท์จับไปกระเดียด ข. พูดไปสองไพเบี้ย นิ่งเสียตาลึงทอง
ค. ปากคนยาวกว่าปากกา ง. น้าท่วมทุ่งผักบุ้งโหรงเหรง
จ. น้าท่วมปาก ฉ. น้าขุ่นไว้ใน น้าใสไว้นอก
ช. ต่อความยาว สาวความยืด ซ. ขุดด้วยปาก ถากด้วยตา
ฌ. กาแพงมีหู ประตูมีช่อง ญ. หน้าเนื้อใจเสือ
คาชี้แจง ตอนที่ ๓ : ให้นักเรียนเลือกตอบคาตอบที่ถูกต้องที่สุดจากตัวเลือก ๑๐ ตัวเลือก

6. กลุ่มสาระการเรียนรู้ภาษาไทย
วิชาภาษาไทยพื้นฐาน ๑ รหัสวิชา ท๓๑๑๐๑
แบบทดสอบหลังเรียน เรื่อง การสื่อสารของมนุษย์
ชื่อ_________________ ชั้นม.๔/____ เลขที่____
ได้_______คะแนน
คะแนนเต็ม ๑๐ คะแนน
กระดาษคาตอบ
ข้อ ๑ - ๑๕
ก ข ค ง ก ข ค ง ก ข ค ง
๑ ๖ ๑๑
๒ ๗ ๑๒
๓ ๘ ๑๓
๔ ๙ ๑๔
๕ ๑๐ ๑๕
ข้อ ๑๖
(๑) (๒) (๓)
ก
ข
ค
ง
ข้อ ๑๗
(๑) (๒) (๓) (๔)
ก
ข
ค
ง
ข้อ ๑๘
ก ข ค ง จ ฉ ช ซ ฌ ญ
ข้อ ๑๙
ก ข ค ง จ ฉ ช ซ ฌ ญ