Successfully reported this slideshow.
We use your LinkedIn profile and activity data to personalize ads and to show you more relevant ads. You can change your ad preferences anytime.

Mini-symposium dementie privacy veiligheid eGPO

309 views

Published on

Mini-symposium dementie, privacy & veiligheid eGPO 31 maart 2016

Published in: Law
  • Be the first to comment

Mini-symposium dementie privacy veiligheid eGPO

  1. 1. DEMENTIE PRIVACY & VEILIGHEID Mini-symposium 31 maart 2016 Sofie van der Meulen www.axonlawyers.com
  2. 2. • Dementie & Privacy • Dementie & wilsbeschikking • Dementie & beroepsgeheim • Afsluiting 2
  3. 3. 3 Wat is privacy?
  4. 4. “I was Patient Zero,” said Lewinsky, now 41, to an auditorium full of 1,000- plus high-achieving millennials at Forbes’ inaugural 30 Under 30 summit in Philadelphia. “The first person to have their reputation completely destroyed worldwide via the Internet.” https://www.ted.com/talks/monica_lewinsky_the_price_of_shame?languag e=en ‘(…)…Don't matter if I step on the scene Or sneak away to the Philippines They still gon' put pictures of my derriere in the magazine You want a piece of me? You want a piece of me’ (Britney Spears – Lyrics ‘Piece of me’) Vraag het Monica Lewinsky… Vraag het Britney Spears… Vraag het Jennifer Lawrence…
  5. 5. You want a piece of me? • Privacy policy Vertel mensen WAAROM (doel) je persoonsgegevens wil verwerken, leg uit HOE je met de gegevens omgaat en WAT je ermee gaat doen. • Privacy by design Maak privacy en beveiliging van persoonsgegevens onderdeel van de ontwikkeling van de dienst of product.
  6. 6. Wat is privacy? • Lichamelijke privacy Artikel 11 Grondwet: recht op onaantastbaarheid van het lichaam. • Relationele privacy Artikel 13 Grondwet: briefgeheim en telefoon- en telegraafgeheim. • Ruimtelijke privacy Artikel 12 Grondwet: het binnentreden van een woning. • Informationele privacy Artikel 8 Handvest van de Grondrechten van de Europese Unie: ‘1. Eenieder heeft recht op bescherming van zijn persoonsgegevens. 2. Deze gegevens moeten eerlijk worden verwerkt, voor bepaalde doeleinden en met toestemming van de betrokkene of op basis van een andere gerechtvaardigde grondslag waarin de wet voorziet. Eenieder heeft recht van inzage in de over hem verzamelde gegevens en op rectificatie daarvan.’ 6
  7. 7. Artikel 10 Grondwet 1. Ieder heeft, behoudens bij of krachtens de wet te stellen beperkingen, recht op eerbiediging van zijn persoonlijke levenssfeer. 2. De wet stelt regels ter bescherming van de persoonlijke levenssfeer in verband met het vastleggen en verstrekken van persoonsgegevens. 3. De wet stelt regels inzake de aanspraken van personen op kennisneming van over hen vastgelegde gegevens en van het gebruik dat daarvan wordt gemaakt, alsmede op verbetering van zodanige gegevens. 7
  8. 8. Privacy • Richtlijn 95/46/EG betreffende de bescherming van natuurlijke personen in verband met de verwerking van persoonsgegevens en betreffende het vrije verkeer van die gegevens. In Nederland geïmplementeerd in: • De Wet bescherming persoonsgegevens (WBP) De WBP legt verplichtingen op aan verwerkers van persoonsgegevens en geeft rechten aan betrokkenen. Daarnaast is toezicht op de verwerking van persoonsgegevens geregeld. • Op Europees niveau wordt nu gewerkt aan een Privacy verordening (GDPR). 8
  9. 9. Wet bescherming persoonsgegevens Centrale begrippen 9 Persoonsgegeven: ‘Elk gegeven betreffende een geïdentificeerde of identificeerbare natuurlijke persoon’ (artikel 1, sub a Wbp) 1. Hoe worden gegevens gebruikt? 2. Aard gegevens (kenmerkend?) en mogelijkheden tot identificatie? Pseudonimiseren? Anonimiseren? Verwerking van persoonsgegevens: ‘Elke handeling of elk geheel van van handelingen met betrekking tot persoonsgegevens, waaronder in ieder geval het verzamelen, vastleggen, ordenen, bewaren, bijwerken, wijzigen, opvragen, raadplegen, gebruiken, verstrekken door middel van doorzending, verspreiding of enige andere vorm van terbeschikkingstelling, samenbrengen, met elkaar in verband brengen, alsmede het afschermen, uitwissen of vernietigen van gegevens’ (artikel 1, sub b Wbp)
  10. 10. Wet bescherming persoonsgegevens Centrale begrippen 10 Verantwoordelijke: ‘de natuurlijke persoon, rechtspersoon of ieder ander die of het bestuursorgaan dat, alleen of tezamen met anderen, het doel van en de middelen voor de verwerking van persoonsgegevens vaststelt’ (artikel 1, sub d Wbp) Bewerker: ‘degene die ten behoeve van de verantwoordelijke persoonsgegevens verwerkt, zonder aan zijn rechtstreeks gezag te zijn onderworpen’ (artikel 1, sub e Wbp) Betrokkene: ‘degene op wie een persoonsgegeven betrekking heeft’ (artikel 1, sub f Wbp)
  11. 11. Wet bescherming persoonsgegevens Centrale begrippen Toestemming van de betrokkene: ‘elke vrije, specifieke en op informatie berustende wilsuiting waarmee de betrokkene aanvaardt dat hem betreffende persoonsgegevens worden verwerkt’ 1. In vrijheid verstrekt? 2. Betrekking op specifieke gegevensverwerking (bepaalbaarheidsvereiste)? 3. Beschikt betrokkene over noodzakelijke informatie om tot oordeel te komen? Ondubbelzinnige toestemming (artikel 8, sub a Wbp) Bewijslast voor verantwoordelijke: 1. Bewijzen dat toestemming is verleend; 2. Waarvoor toestemming is verleend. ! Leg verstrekte informatie, doel verwerking en toestemming schriftelijk vast! 11
  12. 12. Persoonsgegevens betreffende iemands gezondheid Persoonsgegevens betreffende iemands gezondheid zijn bijzondere persoonsgegevens. Verwerking van bijzondere persoonsgegevens is verboden in artikel 16 Wbp, tenzij sprake is van een uitzondering in artikel 21 Wbp. Het verbod is niet van toepassing als de verwerking geschiedt door: • Hulpverleners, instellingen of voorzieningen voor gezondheidszorg of maatschappelijke dienstverlening voor zover dat met het oog op een goede behandeling of verzorging van de betrokkene noodzakelijk is (artikel 21, eerste lid, sub a Wbp) en • de verwerker onderworpen is aan een beroepsgeheim (Wet op de Beroepen in de Individuele Gezondheidszorg, Wet BIG) • Ondubbelzinnige toestemming is gegeven door de betrokkene. 12
  13. 13. Bewaren van persoonsgegevens Wbp Persoonsgegevens mogen niet langer dan noodzakelijk bewaard worden in een vorm die het mogelijk maakt de betrokkene te identificeren (artikel 10, eerste lid, Wbp). Wet op de geneeskundige behandelingsovereenkomst – WGBO (artikel 7:446 – 7:468 Burgerlijk Wetboek) De hulpverlener moet op grond van artikel 7:454 BW een dossier inrichten met betrekking tot de behandeling van een patiënt. De bewaarplicht op grond van de WGBO is 15 jaar (artikel 7:454, derde lid BW) 13
  14. 14. Beveiliging Passende technische en organisatorische maatregelen zijn vereist om persoonsgegevens te beveiligen tegen verlies of tegen enige vorm van onrechtmatige verwerking (artikel 13 Wbp). Beveiliging van bijzondere persoonsgegevens? NEN 7510. Denk ook aan Social Engineering! Hoe veilig is opslag data? https://www.youtube.com/watch?v=ecZL4Q2EVuY 14
  15. 15. Rechten van de betrokkene • Recht op inzage (artikel 35 Wbp en WGBO) • Recht op verbetering, aanvulling, verwijdering en afscherming (artikel 36 Wbp). • Recht van verzet (artikel 40 en 41 Wbp). Als verzet wordt aangetekend tegen direct-marketingdoeleinden moet het gebruik door de organisatie direct beëindigd worden. 15
  16. 16. Verplichtingen voor de verantwoordelijke • Informatieplicht betrokkene (artikel 33 en 34 Wbp) • Betrokkenen de mogelijkheid geven hun rechten uit te oefenen • Beveiligingsplicht • Meldingsplicht (melden van gegevensverwerking bij het College bescherming persoonsgegevens) 16
  17. 17. Wilsbekwaamheid Wilsbekwaamheid: in staat om op een bepaald moment de gevolgen van een bepaalde handeling, situatie of besluitvorming te overzien. Is iemand met dementie wilsonbekwaam? 17
  18. 18. Wilsbekwaamheid Wanneer van belang? • Toestemming behandeling onder WGBO • Toestemming verwerking persoonsgegevens • Voor het verrichten van specifieke rechtshandelingen waarbij bijvoorbeeld een notaris betrokken is 18
  19. 19. Wilsbekwaamheid Wanneer wilsonbekwaam? Iedereen is wilsbekwaam tot dat het tegendeel wordt vastgesteld. Wilsonbekwaam is de patiënt die: • De informatie over de behandeling niet meer kan begrijpen. • Niet begrijpt wat de gevolgen van zijn besluit zijn. • Geen besluit kan nemen. Juridische consequentie: (rechts)handelingen verricht door een wilsonbekwaam persoon zijn vernietigbaar/nietig. Wie stelt wilsbekwaamheid vast? Arts, notaris of rechter. Notaris: KNB Stappenplan Beoordeling Wilsbekwaamheid Arts: KNMG publicaties 19
  20. 20. Eens wilsonbekwaam = altijd wilsonbekwaam? • Beoordeling per beslissing/situatie, onder andere afhankelijk van complexiteit en impact van beslissing. Wilsbekwaamheid bij dementie? Vergeetachtig = wilsonbekwaam? Karakterverandering = wilsonbekwaam? Uitgangspunt: meerderjarig patiënt oefent zelf al zijn patiëntenrechten uit. Wilsonbekwaam en dan? -> Vertegenwoordiging 1. curator of mentor (door de rechter benoemd); 2. de schriftelijk gemachtigde; 3. de echtgenoot, geregistreerd partner of andere levensgezel; 4. ouder, kind, broer of zus 20
  21. 21. Wilsbekwaamheid - casus Een specialist is werkzaam in een verpleeghuis. In het verpleeghuis verblijft een zwaar dementerende vrouw. De zoon van deze vrouw is het niet eens met de zorg en vraagt om een kopie van het gehele medisch dossier. Eerste contactpersoon is echter de echtgenoot van de vrouw. Echtgenoot is de stiefvader van de zoon die om de informatie vraagt. Mag de arts een kopie van het dossier aan de zoon verstrekken? 21
  22. 22. Beroepsgeheim & informatie Zorgverlener is verplicht de vertegenwoordiger van patiënt te informeren. Alle informatie? Noodzakelijkheid en goed hulpverlenerschap zijn bepalend voor de informatie die verstrekt wordt door de zorgverlener. Mag de zorgverlener informatie delen met andere zorgverleners zonder toestemming? 22
  23. 23. Sofie van der Meulen Axon Advocaten Piet Heinkade 183 1019 HC Amsterdam +31 88 650 6500 +31 6 53 44 05 67 sofie.vandermeulen@axonadvocaten.nl
  24. 24. 24

×