مقاله در مورد مدل های تصمیم گیری

1. ‫اسالمی‬ ‫آزاد‬ ‫دانشگاه‬
‫شهرری‬ )‫(ره‬ ‫خمینی‬ ‫امام‬ ‫یادگار‬ ‫واحد‬
‫ارشد‬ ‫(کارشناسی‬–)‫بازرگانی‬ ‫مدیریت‬
‫پروژه‬ ‫عنوان‬
‫بندی‬ ‫اولویت‬‫گذاری‬ ‫سرمایه‬‫در‬‫بخش‬‫خدمات‬‫به‬‫روش‬‫گیری‬ ‫تصمیم‬‫فازی‬ ‫تاپسیس‬
‫موردی‬ ‫مطالعه‬
.‫آ.ت‬ ‫سازمان‬
‫راهنما‬ ‫استاد‬
‫محمدی‬ ‫دکتر‬ ‫آقای‬ ‫جناب‬
‫تنظیم‬ ‫و‬ ‫تهیه‬
‫قائدی‬-‫رضا‬‫ترکاشوند‬
‫بهار‬6931
‫منبع‬
)‫پایدار‬ ‫توسعه‬ ‫و‬ ‫اقتصادی(رشد‬ ‫پژوهشهای‬ ‫فصلنامه‬-‫شانزدهم‬ ‫سال‬-‫اول‬ ‫شماره‬-‫بهار‬5931-
‫صفحات‬541-525.

2. ‫چکيده‬:
‫با‬‫توجه‬‫به‬‫کمبود‬‫منابع‬‫تولید‬‫و‬‫نیازهای‬‫جوامع‬‫به‬‫کاالها‬‫و‬‫خدمات‬،‫مختلف‬‫اولویتبندی‬‫مناسب‬‫و‬‫کارآمد‬‫در‬
‫سرمایهگذاری‬‫بخشهای‬‫مختلف‬‫اقتصادی‬‫میتواند‬‫ضمن‬‫بهبود‬‫نظام‬‫تخصیص‬،‫منابع‬‫سطح‬‫رفاه‬‫را‬‫نیز‬‫ارتقاء‬
‫بخشد‬.‫مقاله‬‫حاضر‬‫چهارچوبی‬‫برای‬‫اولویتبندی‬‫سرمایهگذاری‬‫در‬‫بخش‬‫خدمات‬‫ایران‬‫منطبق‬‫با‬‫اهداف‬‫و‬
‫سیاستهای‬‫سازمان‬‫آ‬.‫ت‬.‫را‬‫ارائه‬‫میدهد‬.‫برای‬‫این‬‫منظور‬‫پس‬‫از‬‫تعیین‬‫معیارهای‬‫تأثیرگذار‬‫در‬‫تعیین‬‫اولویت‬
،‫سرمایهگذاری‬‫روش‬‫تاپسیس‬‫فازی‬‫به‬‫عنوان‬‫مدل‬‫اولویتبندی‬‫در‬‫این‬‫مقاله‬‫استفاده‬‫شده‬‫است‬.‫روشهای‬
‫مرسوم‬‫برای‬‫اولویتبندی‬‫سرمایهگذاری‬‫برای‬‫مواجهه‬‫با‬‫شرایط‬‫مبهم‬‫و‬‫ارزیابیهای‬‫کالمی‬‫ناکافی‬‫اند‬.‫بنابراین‬
‫برای‬‫ترکیب‬‫نظرات‬‫کارشناسان‬‫و‬‫تصمیمگیرندگان‬‫و‬‫ارزیابی‬‫عملکرد‬‫معیارهای‬‫کیفی‬‫که‬‫به‬‫صورت‬‫اعداد‬‫فازی‬
‫مثلثی‬‫بیان‬،‫شده‬‫از‬‫روش‬‫تاپسیس‬‫فازی‬-‫مبتنی‬‫بر‬‫ترکیب‬‫مفاهیم‬‫تئوری‬‫فازی‬-‫استفاده‬‫به‬‫عمل‬‫آمده‬‫و‬‫نتایج‬
،‫مطالعه‬‫این‬‫بوده‬‫که‬‫بخش‬‫خدمات‬‫مالی‬‫و‬،‫بیمهای‬‫اولویت‬‫نخست‬‫سرمایهگذاری‬‫را‬‫در‬‫بین‬‫بخشهای‬‫خدماتی‬
‫کسب‬.‫است‬ ‫نموده‬

3. ‫مقدمه‬
‫با‬‫توجه‬‫به‬‫کمبود‬‫منابع‬‫تولید‬‫و‬‫نیازهای‬‫جوامع‬‫به‬‫کاالها‬‫و‬‫خدمات‬،‫مختلف‬‫اولویت‬‫بندی‬‫مناسب‬‫و‬
‫کارآمد‬‫در‬‫سرمایه‬‫گذاری‬‫بخشهای‬‫مختلف‬‫اقتصادی‬‫میتواند‬‫ضمن‬‫بهبود‬‫نظام‬‫تخصیص‬،‫منابع‬‫سطح‬
‫رفاه‬‫را‬‫نیز‬‫ارتقاء‬‫بخشد‬.‫اولویت‬‫بندی‬‫سرمایهگذاری‬‫عالوه‬‫بر‬‫اینکه‬‫امکان‬‫تخصیص‬‫بهینه‬‫منابع‬‫را‬
‫فراهم‬،‫میآورد‬‫از‬‫زمان‬‫و‬‫هزینه‬‫های‬‫مراحل‬‫پیش‬‫از‬‫سرمایه‬‫گذاری‬‫و‬‫تهیه‬‫مطالعات‬‫توجیهی‬‫طرح‬
‫میکاهد‬.
‫در‬‫این‬،‫مقاله‬‫به‬‫بررسی‬‫اولویت‬‫های‬‫بخش‬‫خدمات‬‫به‬‫عنوان‬‫بخشی‬‫که‬‫نه‬‫تنها‬‫تعداد‬‫بیشتری‬‫از‬
‫فعالیت‬‫های‬‫اقتصادی‬‫را‬‫به‬‫خود‬‫تخصیص‬،‫میدهد‬‫بلکه‬‫از‬‫لحاظ‬‫ایجاد‬‫ارزش‬‫افزوده‬‫نیز‬‫اهمیت‬‫بیشتری‬
‫نسبت‬‫به‬‫فعالیت‬‫های‬‫تولیدی‬،‫دارد‬‫پرداخته‬‫میشود‬.ً‫ا‬‫اساس‬‫هدف‬‫این‬،‫پژوهش‬‫شناسایی‬‫اولویتهای‬
‫در‬‫بخش‬‫خدمات‬ )FMCDM ‫سرمایه‬‫گذاری‬‫با‬‫استفاده‬‫از‬‫رویکرد‬‫تصمیمگیری‬‫چندمعیاره‬‫فازی‬)5
‫کاالیی‬‫اقتصادی‬‫و‬‫غیرفیزیکی‬‫است‬‫که‬،‫شخص‬‫بنگاه‬‫یا‬‫صنعت‬‫برای‬‫استفاده‬‫دیگران‬»‫خدمت‬. «‫است‬
‫تولید‬‫کرده‬‫است‬.‫هر‬‫بنگاهی‬‫که‬‫محصول‬،‫آن‬‫کاالیی‬‫غیرمرئی‬‫و‬‫غیرملموس‬،‫باشد‬‫به‬‫عنوان‬‫یک‬‫بنگاه‬
‫خدماتی‬‫شناخته‬‫می‬‫شود‬.
‫بنابراین‬‫تعیین‬‫معیارهایی‬‫برای‬‫اندازگیری‬‫مزیت‬‫هر‬‫بخش‬‫نسبت‬‫به‬‫بخش‬‫دیگر‬‫و‬‫اولویت‬‫بندی‬
‫سرمایه‬‫گذاری‬‫در‬‫بخش‬،‫خدمات‬‫از‬‫پیچیدگی‬‫خاصی‬‫برخوردار‬‫است‬‫که‬‫البته‬‫تحت‬‫تأثیر‬‫معیارهای‬
‫کمی‬‫و‬‫کیفی‬‫متعددی‬‫قرار‬‫دارد‬.‫عالوه‬‫بر‬،‫این‬‫عدم‬‫قطعیت‬‫موجود‬‫در‬‫معیارهای‬‫کمی‬‫و‬،‫کیفی‬‫این‬
‫پیچیدگی‬‫را‬‫دو‬‫چندان‬‫میسازد‬.‫در‬‫ارزیابی‬‫معیارهای‬‫کمی‬‫از‬‫آنجا‬‫که‬‫فرایند‬‫آمارگیری‬‫دارای‬‫خطا‬
‫در‬‫جمع‬‫آوری‬‫و‬‫محاسبات‬،‫است‬‫همواره‬‫با‬‫عدم‬‫قطعیت‬‫مواجه‬‫هستیم‬.‫در‬‫ارزیابی‬‫معیارهای‬‫کیفی‬‫نیز‬
‫که‬‫اغلب‬‫به‬‫صورت‬‫واژه‬‫های‬‫کالمی‬‫توسط‬‫تصمیم‬‫گیران‬‫بیان‬،‫میشوند‬‫قضاوت‬‫ها‬‫مشتمل‬‫بر‬‫دانش‬
‫مبهم‬‫و‬‫نامعلوم‬‫آنها‬‫است‬.‫جهت‬‫تعامل‬‫با‬‫این‬‫پیچیدگی‬،‫نیز‬‫تئوری‬‫مجموعه‬‫های‬‫فازی‬‫مورد‬‫استفاده‬

4. ‫قرار‬‫میگیرد‬‫که‬‫انعطاف‬‫پذیری‬‫مورد‬‫نیاز‬‫را‬‫برای‬‫نمایش‬‫عدم‬‫قطعیت‬‫ناشی‬‫از‬‫خطای‬‫دادهای‬‫یا‬‫ابهام‬
‫در‬‫قضاوت‬‫ها‬‫فراهم‬‫میکند‬.
‫در‬‫این‬،‫مقاله‬‫ابتدا‬‫به‬‫مروری‬‫بر‬‫ادبیات‬‫و‬‫تحقیقات‬‫انجام‬‫شده‬‫در‬‫مورد‬‫اولویت‬‫بندی‬‫و‬‫مدلهای‬
‫تصمیم‬‫گیری‬‫چند‬‫معیاره‬‫با‬‫رویکرد‬‫فازی‬‫پرداخته‬‫میشود‬.‫سپس‬‫تئوری‬‫فازی‬‫و‬‫روش‬‫تاپسیس‬‫فازی‬
‫به‬‫عنوان‬‫رویکرد‬‫مورد‬‫استفاده‬‫در‬‫این‬‫پژوهش‬‫معرفی‬‫میگردد‬.‫و‬‫در‬‫پایان‬‫با‬‫تصریح‬‫الگوی‬‫جدیدی‬
‫الگوی‬‫اولویت‬‫بندی‬‫را‬‫پایه‬‫گذاری‬‫و‬‫نتایج‬‫مورد‬‫تجزیه‬‫وتحلیل‬، TOPSIS ‫از‬‫روش‬‫تاپسیس‬‫فازی‬2
‫قرار‬‫میگیرد‬.

5. ‫مروري‬‫بر‬‫ادبيات‬
‫مطالعات‬‫گستردهای‬‫با‬‫رویکردهای‬‫متعددی‬‫به‬‫مساله‬‫اولویت‬‫بندی‬‫و‬‫پروژههای‬‫سرمایه‬‫گذاری‬‫پرداخته‬
‫اند‬‫که‬‫پارهای‬‫از‬‫کارهای‬‫انجام‬‫شده‬‫در‬‫ایران‬‫به‬‫شرح‬‫زیر‬‫هستند‬:
‫جهانگیری‬‫و‬‫نصیری‬‫با‬‫تعریف‬‫دودسته‬‫ازشاخصهای‬‫نمایانگر‬‫مزیت‬‫تجاری‬‫مزیت‬‫مطلق‬
‫و‬‫مزیت‬‫تولیدی‬‫مزیت‬‫نسبی‬‫و‬‫تأکید‬‫بر‬‫شاخص‬‫مزیت‬‫نسبی‬‫آشکارشده‬‫با‬‫استفاده‬‫از‬‫کدهای‬‫سه‬
‫شاخصهای‬‫صنایع‬‫را‬‫محاسبه‬‫و‬‫سپس‬‫ازروش‬‫تاکسونومی‬2،‫عددی‬‫صنایع‬‫مذکور‬‫را‬ ISIC ‫رقمی‬5
‫رتبهبندی‬‫کرده‬‫است‬.‫نتیجۀ‬‫تحقیق‬‫نشان‬‫میدهد‬‫که‬‫سه‬‫گروه‬‫صنایع‬‫در‬‫کشور‬‫وجود‬‫دارد‬‫که‬
‫اولویت‬‫بندی‬‫کلی‬‫آنها‬‫عبارتند‬‫از‬:‫گروه‬،‫اول‬‫دارای‬‫مزیت‬‫تولیدی‬‫و‬‫مزیت‬،‫تجاری‬‫گروه‬،‫دوم‬‫دارای‬
‫مزیت‬‫تولیدی‬‫بدون‬‫مزیت‬،‫تجاری‬‫و‬‫گروه‬،‫سوم‬‫دارای‬‫مزیت‬‫تجاری‬‫و‬‫بدون‬‫مزیت‬‫تولیدی‬‫هستند‬.
‫پهلوان‬،‫اولویت‬‫بندی‬‫سرمایه‬‫گذاری‬‫در‬‫بانک‬‫صنعت‬‫ومعدن‬‫را‬‫با‬‫استفاده‬‫از‬‫نسخه‬‫بهبود‬
‫یافته‬‫ایی‬‫از‬،‫تاپسیس‬‫انجام‬‫داده‬‫که‬‫این‬‫رویکرد‬‫قابلیت‬‫در‬‫نظر‬‫گرفتن‬‫سلسله‬،‫مراتب‬‫معیارها‬‫و‬‫زیر‬
‫معیارها‬‫را‬‫دارا‬‫بوده‬‫و‬‫همچنین‬‫به‬‫دلیل‬‫عدم‬‫قطعیت‬‫و‬‫ابهام‬‫در‬‫برخی‬‫از‬‫معیارهای‬،‫تصمیمگیری‬
‫رویکرد‬‫فازی‬‫در‬‫بطن‬‫روش‬‫تاپسیس‬‫مورد‬‫استفاده‬‫قرار‬‫گرفته‬‫است‬.‫نتایج‬‫نهایی‬‫اخذ‬‫شده‬‫از‬،‫مدل‬
‫صنایع‬‫پاالیشگاهی‬‫و‬‫پتروشیمی‬‫را‬‫در‬‫رتبه‬‫اول‬‫اولویت‬‫برای‬‫سرمایه‬‫گذاری‬‫نشان‬‫میدهد‬.
‫عبدالملکی‬‫،مدلسازی‬‫مزیت‬‫سنجی‬‫در‬‫بخشهای‬‫تولیدی‬‫مناطق‬‫مختلف‬‫کشور‬‫را‬‫بررسی‬
‫و‬‫از‬‫روش‬‫تصمیم‬‫گیری‬‫چند‬‫معیاره‬‫استفاده‬‫کرده‬‫و‬‫با‬‫استفاده‬‫از‬‫این‬‫مدل،به‬‫مزیت‬‫سنجی‬99‫بخش‬
‫تولیدی‬‫در‬99‫استان‬‫کشور‬‫پرداخته‬‫است‬.‫برایند‬‫مثبت‬‫و‬‫قوی‬‫نیروهای‬‫مزیت‬‫ساز‬‫در‬‫استانهای‬
‫توسعه‬‫یافته‬‫مانند‬‫تهران‬‫و‬‫اصفهان‬‫باعث‬‫مزیت‬‫باالی‬‫این‬‫مناطق‬‫در‬‫تعداد‬‫زیادی‬‫از‬‫فعالیتهای‬
‫تولیدی‬‫شده‬‫است‬.
‫با‬‫انتخاب‬‫رتبه‬‫های‬‫کیفی‬‫برای‬‫گزینه‬‫ها‬‫با‬،‫توجه‬‫به‬‫معیارها‬‫و‬‫انتخاب‬‫متغیرهای‬ ‫مهدوی‬‫و‬‫همکاران‬

6. ‫کالمی‬9‫فازی‬،‫مناسب‬‫مدل‬‫جدیدی‬‫از‬‫تاپسیس‬‫فازی‬‫برای‬‫مسائل‬‫تصمیم‬‫گیری‬‫چند‬‫معیاره‬‫را‬‫نشان‬‫داده‬‫اند‬.
‫در‬‫این‬،‫مقاله‬‫ماتریس‬‫تصمیم‬‫گیری‬‫به‬‫ماتریس‬‫تصمیم‬‫گیری‬‫فازی‬‫تبدیل‬‫و‬‫سپس‬‫ماتریس‬‫فازی‬‫وزندار‬‫با‬
‫ترکیب‬‫نظریات‬‫تصمیم‬‫گیرندگان‬‫ساخته‬‫شده‬‫است‬.
‫با‬‫مشخص‬‫شدن‬‫راه‬‫حل‬‫ایده‬‫آل‬‫مثبت‬‫و‬‫راه‬‫حل‬‫ایده‬‫آل‬‫منفی‬‫فاصله‬‫هر‬‫گزینه‬‫با‬‫آنها‬‫محاسبه‬‫میشود‬.
‫در‬‫پایان‬‫نویسندگان‬‫برای‬‫انتخاب‬‫بهترین‬‫گزینه‬‫از‬‫میان‬‫گزینه‬‫ها‬‫از‬‫شاخص‬‫شباهت‬‫استفاده‬‫کردهاند‬.
‫نتایج‬‫عددی‬‫حاصل‬‫از‬،‫مدل‬‫کاربرد‬‫روش‬‫پیشنهادی‬‫را‬‫نشان‬‫میدهد‬.‫نتایج‬‫مقایسهای‬‫این‬‫روش‬‫انطباق‬
‫بیشتری‬‫با‬‫روش‬‫لی‬‫در‬‫مقایسه‬‫با‬‫روشهای‬‫چن‬-‫هوانگ‬،‫و‬‫چن‬‫را‬‫نشان‬‫میدهد‬.
،‫مفتح‬‫به‬‫بررسی‬‫اولویت‬‫های‬‫خدماتی‬‫قابل‬‫ارائه‬‫برای‬‫خانواده‬‫های‬‫نیروهای‬‫مسلح‬‫کشور‬‫با‬‫اقتباس‬‫از‬‫خدمات‬
‫ارائه‬
‫شده‬‫برای‬‫این‬‫نیروها‬‫در‬‫کشورهای‬‫پیشرفته‬‫و‬‫کشورهای‬‫منطقه‬‫پرداخته‬‫است‬‫او‬‫خدمات‬‫ارائه‬‫شده‬‫ر‬‫ا‬‫با‬‫در‬‫نظر‬
‫گرفتن‬‫قوانین‬‫و‬‫مقررات‬‫کشور‬‫انتخاب‬‫و‬‫بر‬‫اساس‬‫میزان‬‫تأثیر‬‫بر‬‫افزایش‬‫کارآیی‬‫کارکنان‬‫و‬‫افزایش‬‫رفاه‬‫خانواده‬
‫های‬‫نیروهای‬‫مسلح‬‫اولویت‬‫بندی‬‫نموده‬‫است‬.
‫امیران‬‫و‬‫رادفر‬‫به‬‫ارزیابی‬‫عملکرد‬9‫کارخانه‬‫فوالد‬‫با‬‫استفاده‬‫از‬‫رویکرد‬‫تصمیم‬‫گیری‬‫چند‬‫معیاره‬‫فازی‬‫بر‬‫اساس‬
‫کارت‬‫های‬‫امتیازدهی‬‫متوازن‬‫پرداخته‬‫اند‬.‫آنها‬‫از‬‫روشهای‬‫سلسله‬‫مراتبی‬‫فازی‬‫برای‬‫اندازگیری‬‫وزن‬‫معیارها‬‫و‬
‫تاپسیس‬‫فازی‬‫برای‬‫رتبه‬‫بندی‬‫عملکرد‬9‫کارخانه‬‫مورد‬‫مطالعه‬‫با‬‫محاسبه‬‫فاصله‬‫تا‬‫حل‬‫ایده‬‫آل‬‫و‬‫حل‬‫ضدایده‬
‫آل‬‫استفاده‬‫کرده‬‫اند‬.
‫فالح‬‫و‬‫جهانباز،به‬‫ارائه‬‫روشی‬‫برای‬‫اولویت‬‫بندی‬‫و‬‫بودجه‬‫بندی‬‫موضوع‬‫های‬‫تحقیقاتی‬‫با‬‫هدف‬‫توسعه‬‫فعالیتهای‬
‫اقتصادی‬‫پرداخته‬‫و‬‫اولویت‬‫بندی‬‫طرحهای‬‫پژوهشی‬‫را‬‫به‬‫عنوان‬‫بهترین‬‫شاخص‬‫برای‬‫تخصیص‬‫بودجه‬‫در‬‫هر‬
‫ناحیه‬‫معرفی‬‫کرده‬‫اند‬.‫نتایج‬‫حاصل‬‫از‬‫این‬‫تحقیق‬‫تخصیص‬‫بودجه‬‫بیشتر‬‫به‬‫فعالیتهای‬‫اقتصادی‬‫اولویت‬‫دار‬‫بوده‬
‫است‬.
‫روش‬‫پژوهش‬
‫به‬،‫طورکلی‬‫مقایسه‬‫مطالعات‬‫انجام‬‫شده‬‫با‬‫یکدیگر‬‫حاکی‬‫از‬‫آن‬‫است‬‫که‬‫اختالف‬‫معناداری‬‫میان‬‫نتایج‬
‫حاصل‬‫از‬‫رتبه‬‫بندی‬‫با‬‫استفاده‬‫از‬‫روشهای‬‫مختلف‬‫تصمیم‬‫گیری‬‫چند‬‫معیاره‬‫وجود‬‫نداشته‬‫و‬‫به‬‫کارگیری‬

7. ‫روشهای‬‫مذکور‬‫در‬‫بسیاری‬‫ازموارد‬‫منجر‬‫به‬‫حصول‬‫رتبه‬‫های‬‫مشابهی‬‫گردیده‬‫است‬.‫ازمیان‬‫این‬‫روشها‬
‫به‬‫دلیل‬‫آسانی‬‫و‬‫سرعت‬‫بیشتر‬‫در‬‫ارزیابی‬‫و‬‫رتبه‬‫دهی‬‫روش‬‫مناسبی‬‫است‬ AHP ‫اگرچه‬‫روش‬‫تحلیل‬‫سلسله‬
‫ولی‬‫مدل‬‫سلسله‬‫مراتبی‬‫در‬‫بررسی‬‫مسائل‬‫با‬‫تعداد‬‫معیار‬‫و‬‫گزینه‬‫باال‬‫و‬‫در‬‫نظر‬‫گرفتن‬‫همزمان‬‫معیارهای‬
‫تصمیمگیری‬‫از‬‫نوع‬‫سود‬‫و‬‫هزینه‬‫دارای‬‫محاسبات‬‫پیچیده‬‫و‬‫وقتگیر‬‫است‬.
‫همچنین‬‫در‬‫روش‬‫سلسله‬‫مراتبی‬‫ماتریس‬‫تصمیمگیری‬‫وابسته‬‫به‬‫آرای‬‫تحلیلگران‬‫است‬.
‫و‬‫این‬‫وابستگی‬‫از‬‫طریق‬‫مقایسۀ‬‫دو‬‫به‬‫دوی‬‫المانهای‬‫ساختار‬‫سلسله‬‫مراتبی‬‫صورت‬‫میگیرد‬‫در‬،‫نتیجه‬
ً‫ا‬‫بعض‬‫تناقض‬‫بین‬‫اولویتها‬‫و‬‫سالیق‬‫افراد‬‫مختلف‬‫باعث‬‫آشفتگی‬‫و‬‫انحراف‬‫در‬‫محاسبات‬‫میشود‬‫و‬‫اغلب‬‫روش‬
‫تحلیل‬‫سلسله‬‫مراتبی‬‫از‬‫این‬‫منظر‬‫مورد‬‫نقد‬‫قرار‬‫میگیرد‬.
‫رویکرد‬‫مورد‬‫استفاده‬‫در‬‫این‬‫مقاله‬‫برای‬‫اولویت‬‫بندی‬‫سرمایه‬،‫گذاری‬‫مبتنی‬‫بر‬‫ترکیب‬‫مفاهیم‬‫تئوری‬
‫فازی‬‫و‬‫تصمیم‬‫گیری‬‫چند‬‫معیاره‬‫است‬.‫نظریه‬‫مجموعه‬‫های‬‫فازی‬‫از‬‫سوی‬‫پروفسور‬‫لطفی‬
‫زاده‬‫ارائه‬‫گردید‬‫که‬‫موضوع‬‫عدم‬‫قطعیت‬‫و‬‫نادقیقی‬‫داده‬‫ای‬‫را‬‫اداره‬‫می‬‫کند‬.
‫در‬‫روش‬‫تاپسیس‬‫کالسیک‬‫شباهت‬‫به‬‫گزینه‬‫ایدهآل‬،‫کالسیک‬‫برای‬‫تعیین‬‫وزن‬‫معیارها‬‫و‬‫رتبه‬‫بندی‬
‫گزینه‬‫ها‬‫از‬‫مقادیر‬‫دقیق‬‫و‬‫معین‬‫استفاده‬‫میشود‬.‫در‬‫بسیاری‬‫از‬‫مواقع‬‫تفکرات‬‫انسان‬‫با‬‫عدم‬‫قطعیت‬‫همراه‬
‫است‬‫و‬‫این‬‫عدم‬‫قطعیت‬‫در‬‫تصمیمگیری‬‫تأثیرگذار‬‫است‬.‫در‬‫این‬‫شرایط‬‫از‬‫روشهای‬‫تصمیمگیری‬‫فازی‬
‫استفاده‬‫شود‬‫که‬‫روش‬‫تاپسیس‬‫فازی‬‫شباهت‬‫به‬‫گزینه‬‫ایدهآل‬‫فازی‬‫یکی‬‫از‬‫این‬‫روشهاست‬.
‫این‬‫روش‬‫اولین‬‫بار‬‫در‬‫سال‬5332‫توسط‬‫هوانگ‬ ‫و‬ ‫چن‬‫استفاده‬‫شد‬.‫در‬‫این‬‫حالت‬‫عناصر‬‫ماتریس‬‫تصمیمگیری‬‫یا‬
‫وزن‬‫معیارها‬‫و‬‫یا‬‫هر‬‫دو‬‫توسط‬‫متغیرهای‬‫کالمی‬‫که‬‫توسط‬‫اعداد‬‫فازی‬‫ارائه‬،‫شدهاند‬‫ارزیابی‬‫شده‬‫و‬‫بدین‬‫ترتیب‬
‫بر‬‫مشکالت‬‫روش‬‫شباهت‬‫به‬‫گزینه‬‫ایدهآل‬‫کالسیک‬‫غلبه‬‫شده‬‫است‬.‫تفاوت‬‫مدل‬‫های‬‫مختلف‬‫این‬‫روش‬‫در‬‫نوع‬
‫عدد‬‫فازی‬‫استفاده‬،‫شده‬‫روش‬‫نرمالیزه‬‫کردن‬‫و‬‫روش‬‫رتبه‬‫بندی‬‫است‬.‫این‬‫روش‬‫در‬‫زمینه‬‫های‬‫متعددی‬‫از‬‫جمله‬
‫انتخاب‬‫پروژه‬‫انتخاب‬‫مکان‬‫ایجاد‬‫کارخانه‬‫انتخاب‬‫تکنولوژی‬‫اطالعات‬‫لجیستیک‬‫وانتخاب‬‫اعضای‬‫هیات‬‫علمی‬
‫استفاده‬‫شده‬‫است‬.

8. ‫بيان‬‫رياضی‬‫مساله‬:
‫بر‬‫اساس‬‫طبقه‬‫بندی‬‫مرکز‬‫آمار‬،‫ایران‬‫بخش‬‫خدمات‬‫شامل‬55‫زیربخش‬‫میشود‬.
‫در‬‫اینجا‬‫به‬‫دلیل‬‫تفاوتهای‬‫موجود‬‫در‬‫نتایج‬‫طرحها‬‫و‬‫گزارشهای‬‫آماری‬‫در‬‫سطح‬‫ملی‬‫و‬‫بین‬‫المللی‬‫ناشی‬‫از‬
‫یکسان‬‫نبودن‬‫تعاریف‬‫و‬‫مفاهیم‬‫و‬‫طبقه‬‫بندی‬‫های‬‫مورد‬‫استفاده‬‫در‬‫تولید‬،‫آمار‬‫از‬‫طبقه‬‫بندی‬‫های‬‫استاندارد‬
‫بین‬‫المللی‬‫ایساک‬‫برای‬‫انتخاب‬‫گروههای‬‫خدماتی‬‫استفاده‬‫شده‬‫است‬.
‫در‬‫روش‬‫تاپسیس‬‫فازی‬‫به‬‫کاربرده‬‫شده‬‫در‬‫این‬،‫پژوهش‬‫با‬‫توجه‬‫به‬‫کمبود‬‫اطالعات‬‫آماری‬‫در‬‫بخش‬‫خدمات‬
‫برای‬‫برخی‬‫از‬‫مقادیر‬‫معیارها‬‫در‬‫گزینه‬‫ها‬‫از‬‫روش‬‫فازی‬‫برای‬‫استفاده‬‫از‬‫اطالعات‬‫کیفی‬/‫کالمی‬‫متخصصان‬
‫و‬‫تبدیل‬‫آن‬‫به‬‫اطالعات‬‫کمی‬‫استفاده‬‫شده‬،‫است‬‫که‬‫در‬‫این‬،‫پژوهش‬‫جامعه‬‫آماری‬‫برای‬‫داده‬‫های‬‫کیفی‬
‫از‬‫کارشناسان‬‫مرکز‬‫توسعه‬‫و‬‫پژوهش‬‫سازمان‬‫آ‬.‫ت‬.‫و‬‫مدیران‬‫بخشهای‬‫مالی‬‫و‬‫برنامه‬‫ریزی‬‫اقتصادی‬‫این‬‫سازمان‬
‫به‬‫همراه‬2‫تن‬‫از‬‫استادان‬‫دانشکده‬،‫اقتصاد‬‫دانشگاه‬،‫اصفهان‬‫به‬‫عنوان‬‫خبرگان‬‫تشکیل‬‫شده‬‫اند‬.
‫جامعه‬‫آماری‬‫مربوط‬‫به‬‫داده‬‫های‬‫ّی‬‫م‬‫ک‬‫شامل‬‫داده‬‫های‬‫سری‬‫زمانی‬‫و‬‫حسابهای‬‫ملی‬‫در‬‫پایگاههای‬‫اطالعاتی‬
‫مرکزآمار‬‫ایران‬‫و‬‫بانک‬‫مرکزی‬‫است‬.
‫در‬‫مساله‬‫تحت‬،‫بررسی‬‫کمیتهای‬‫متشکل‬‫از‬‫کارشناسان‬‫و‬‫مدیران‬‫سازمان‬‫آ‬.‫ت‬.‫گروه‬‫های‬‫خدماتی‬‫که‬‫امکان‬
‫سرمایه‬‫گذاری‬‫در‬‫آنها‬‫توسط‬‫این‬،‫سازمان‬‫با‬‫توجه‬‫به‬‫خط‬‫مشی‬‫و‬‫وظایف‬،‫سازمان‬‫وجود‬‫دارد‬‫را‬‫ارزیابی‬‫و‬
‫در‬‫نهایت‬‫رتبه‬‫بندی‬‫میکنند‬.
‫پس‬‫از‬‫تعیین‬‫گزینه‬،‫ها‬‫به‬‫انتخاب‬‫معیارهایی‬‫برای‬‫ارزیابی‬‫و‬‫اولویت‬‫بندی‬‫گزینه‬‫های‬‫منتخب‬‫برای‬‫سرمایه‬
‫گذاری‬
‫که‬‫هدف‬‫این‬‫مقاله‬،‫است‬‫پرداخته‬‫میشود‬.‫بدین‬‫منظور‬‫ابتدا‬‫با‬‫مراجعه‬‫به‬‫منابع‬،‫ای‬‫مصاحبه‬‫با‬‫مدیران‬‫و‬‫مطالعه‬
‫اسناد‬‫راهبردی‬،‫سازمان‬‫معیارهای‬‫اصلی‬‫مشخص‬‫گردید‬.
‫معيارهاي‬‫اصلی‬‫شامل‬"‫رشد‬‫ارزش‬‫افزوده‬"،"‫میزان‬‫ارزش‬‫افزوده‬"،"‫میزان‬‫سوددهی‬"،"‫میزان‬‫کاهش‬

9. ‫در‬‫هزینه‬‫خانوار‬"‫و‬"‫هزینه‬‫سرمایه‬‫گذاری‬"‫است‬.
‫مساله‬‫تصمیم‬‫گیری‬‫بر‬‫اساس‬‫روش‬‫تاپسیس‬‫را‬‫میتوان‬‫در‬‫قالب‬‫یک‬‫نمودار‬‫درختی‬‫به‬‫منظور‬‫خالصه‬‫نویسی‬
‫و‬‫فهم‬‫بهتر‬‫مساله‬‫ترسیم‬‫نمود‬.‫لذا‬‫بر‬‫این‬،‫اساس‬‫درخت‬‫مساله‬‫تصمیم‬‫گیری‬‫تعیین‬‫اولویت‬‫سرمایهگذاری‬
‫سازمان‬‫آ‬.‫ت‬.‫نسبت‬‫به‬‫هر‬‫یک‬‫از‬‫گزینه‬‫های‬‫ذکر‬‫شده‬‫با‬‫توجه‬‫به‬‫شاخصهای‬‫گفته‬‫شده‬‫و‬‫مدنظر‬‫مدیران‬
‫و‬‫برنامه‬‫ریزان‬‫این‬‫سازمان‬‫به‬‫صورت‬‫نمودار‬‫میباشد‬.
‫این‬،‫نمودار‬‫سلسله‬،‫مراتبی‬‫معیارها‬‫و‬‫گزینه‬‫ها‬‫را‬‫نمایش‬‫می‬‫دهد‬.‫در‬‫تحلیل‬‫مسائل‬‫تصمیم‬،‫گیری‬‫معیارها‬
‫فازی‬‫یا‬‫غیرفازی‬‫در‬‫دو‬‫طبقه‬‫سود‬‫مطلوب‬‫و‬‫هزینه‬‫نامطلوب‬‫قرار‬‫می‬‫گیرند‬.
‫در‬‫خصوص‬‫معیارهای‬،‫سود‬‫هر‬‫چقدر‬‫مقدار‬‫معیار‬‫بزرگتر‬،‫باشد‬‫مطلوب‬،‫تر‬‫در‬‫حالی‬‫که‬‫در‬‫خصوص‬‫معیارهای‬
،‫هزینه‬‫هر‬‫چقدر‬‫مقدار‬‫معیار‬‫کوچکتر‬،‫باشد‬‫مطلوب‬‫تر‬‫است‬.
‫مراحل‬‫حل‬‫مساله‬:
‫به‬‫طور‬‫کلی‬‫روش‬‫تاپسیس‬‫فازی‬‫در‬‫این‬‫مقاله‬‫طی‬9‫مرحله‬‫به‬‫صورت‬‫زیر‬‫انجام‬‫شده‬‫است‬:

10. ‫مرحله‬5:‫تشکیل‬‫ماتریس‬‫تصمیم‬‫گیری‬:
‫برای‬‫تشکیل‬‫ماتریس‬‫تصمیم‬‫با‬‫توجه‬‫به‬‫تعداد‬،‫معیارها‬‫تعداد‬‫گزینهها‬‫و‬‫ارزیابی‬‫همه‬‫گزینهها‬‫برای‬‫معیارهای‬
‫مختلف‬‫و‬‫به‬‫کارگیری‬‫روش‬‫مورد‬‫نظر‬‫در‬‫این‬‫مقاله‬‫ابتدا‬‫برای‬،‫معیارها‬‫گزینه‬‫ها‬‫و‬‫نتایج‬‫ارزیابی‬‫عالمتهای‬‫ریاضی‬
‫استفاده‬،‫شده‬‫مشخص‬‫میشوند‬‫که‬‫عبارتند‬‫از‬:
‫ماتریس‬‫تصمیمگیری‬ :D̃
‫صورت‬‫اعداد‬‫عضویت‬ ‫تابع‬ ‫با‬ ‫فازی‬‫مثلثی‬ (j=1,2,…,n) ،j ‫در‬‫رابطه‬‫با‬‫معیار‬ )i= 1,2,…,m( ،i ‫عملکرد‬‫گزینه‬ :X̃ij
‫بنابراین‬‫برای‬‫تشکیل‬‫ماتریس‬،‫تصمیم‬‫ابتدا‬‫متغیر‬‫های‬‫کالمی‬‫فازی‬‫که‬‫یکی‬‫از‬‫ابزارهای‬‫تئوری‬‫فازی‬‫برای‬
‫مشخص‬‫می‬‫شود‬.‫عدد‬‫فازی‬‫با‬‫تابع‬‫عضویت‬‫مثلثی‬‫که‬‫در‬ μ(x) ‫نمایش‬‫عدم‬‫قطعیت‬،‫است‬‫باتوابع‬‫عضویت‬
‫این‬‫مقاله‬‫به‬‫منظور‬‫فازی‬‫سازی‬‫اوزان‬‫و‬‫ارزیابی‬‫ها‬‫استفاده‬‫شده‬،‫است‬‫به‬‫صورت‬‫نمودار‬2:‫شود‬ ‫می‬ ‫داده‬ ‫نمایش‬
‫ازآنجاکه‬‫برای‬‫معیارهای‬‫کیفی‬‫مقدار‬‫عددی‬‫وجود‬،‫ندارد‬‫ارزیابی‬‫آنها‬‫مبتنی‬‫بر‬‫مقادیر‬‫کالمی‬‫تصمیم‬‫گیران‬‫است‬
‫مقادیرکالمی‬‫مورد‬‫استفاده‬‫در‬‫این‬،‫مقاله‬‫برای‬‫اوزان‬‫معیارها‬‫و‬‫ارزیابی‬‫گزینه‬‫ها‬‫هستند‬‫و‬‫توابع‬‫فازی‬‫آنها‬‫در‬
‫جدول‬‫های‬9‫و‬4‫آمده‬‫است‬.

11. ‫پس‬‫از‬‫جمع‬‫آوری‬‫نتایج‬‫ارزیابی‬‫هر‬‫یک‬‫از‬،‫تصمیمگیران‬‫برای‬‫ترکیب‬‫نتایج‬‫و‬‫به‬‫دست‬‫آوردن‬‫ماتریس‬‫تصمیم‬
،‫نهایی‬‫را‬ ‫ها‬ ‫گزینه‬‫بر‬‫اساس‬‫روابط‬‫زیر‬‫به‬‫دست‬‫می‬‫آوریم‬:
‫رشد‬‫ارزش‬،‫افزوده‬‫مقدار‬‫ارزش‬‫افزوده‬‫و‬‫میزان‬‫کاهش‬‫در‬‫هزینه‬‫خانوار‬‫به‬‫عنوان‬‫معیارهای‬‫ّی‬‫م‬‫ک‬
‫و‬‫مقدار‬‫سوددهی‬‫و‬‫هزینه‬‫سرمایهگذاری‬‫به‬‫عنوان‬‫معیارهای‬‫کیفی‬‫در‬‫نظر‬‫گرفته‬‫شدهاند‬.‫پس‬‫کل‬
‫کار‬‫آماری‬‫صورت‬‫گرفته‬‫به‬‫دو‬‫گروه‬‫تقسیم‬‫شده‬‫است‬:5-‫استفاده‬‫از‬‫دادههای‬‫سری‬‫زمانی‬‫مربوط‬‫به‬
‫سالهای‬5759‫تا‬9359‫برای‬‫بررسی‬‫معیارهای‬،‫کمی‬‫و‬‫منظور‬‫از‬‫معیارهای‬،‫کمی‬‫معیارهایی‬‫می‬ -
‫باشند‬‫که‬‫دادههای‬‫آماری‬‫در‬‫مورد‬‫آنها‬‫وجود‬‫داشته‬‫باشد؛‬2-‫استفاده‬‫از‬‫نظرات‬‫کارشناسان‬‫با‬‫استفاده‬‫از‬
‫منطق‬‫فازی‬‫برای‬‫معیارهای‬‫کیفی‬‫میباشد‬.‫الزم‬‫به‬‫ذکر‬،‫است‬‫با‬‫توجه‬‫به‬‫لزوم‬‫حفظ‬‫اطالعات‬‫اقتصادی‬
‫برای‬‫سازمان‬‫آ‬.‫ت‬.،‫از‬‫انتشارکامل‬‫اطالعات‬‫مورد‬‫استفاده‬،‫خودداری‬‫و‬‫نتایج‬‫مرحله‬5‫در‬‫جدول‬1

12. ‫ارائه‬‫شده‬‫است‬.
‫مرحله‬2:‫تعیین‬‫ماتریس‬‫وزن‬‫معیارها‬
‫در‬‫این‬،‫مرحله‬‫ضریب‬‫اهمیت‬‫معیارهای‬‫تصمیمگیری‬‫تعیین‬،‫میشود‬‫که‬‫به‬‫صورت‬‫زیر‬‫قابل‬‫تعریف‬‫است‬:
‫در‬‫این‬‫مرحله‬‫نیز‬‫برای‬‫رتبهبندی‬،‫فازی‬‫ترکیبی‬‫از‬‫روابط‬‫زیر‬‫استفاده‬‫میشود‬:
‫در‬‫این‬،‫مرحله‬‫اوزان‬‫فازی‬‫برآمده‬‫از‬‫رابطه‬)4(‫مبتنی‬‫بر‬‫نظرات‬‫تصمیمگیران‬‫در‬‫خصوص‬‫اهمیت‬‫معیارها‬‫با‬
‫استفاده‬‫از‬‫مقادیرکالمی‬‫جدول‬4،‫آمده‬‫و‬‫نتایج‬‫مطابق‬‫جدول‬6‫محاسبه‬‫شده‬‫است‬:

13. ‫مرحله‬9:‫بیمقیاس‬‫کردن‬‫ماتریس‬‫تصمیم‬‫فازی‬
‫برای‬‫بیمقیاس‬‫کردن‬‫ماتریس‬‫تصمیم‬‫فازی‬‫به‬‫جای‬‫محاسبات‬‫پیچیده‬‫در‬‫روش‬‫شباهت‬‫به‬‫گزینه‬
‫ایده‬‫آل‬،‫کالسیک‬‫از‬‫تغییر‬‫مقیاس‬‫خطی‬‫برای‬‫تبدیل‬‫مقیاس‬‫معیارهای‬‫مختلف‬‫به‬‫مقیاس‬‫قابل‬‫مقایسه‬
‫استفاده‬‫میشود‬.
‫به‬‫صورت‬‫فازی‬،‫هستند‬‫درایه‬‫های‬‫ماتریس‬‫تصمیم‬‫بی‬‫مقیاس‬‫شده‬ x̃ij ‫زمانی‬‫که‬‫درایههای‬‫ماتریس‬‫تصمیم‬
‫نیز‬‫فازی‬‫خواهند‬‫بود‬.‫برای‬‫اعداد‬‫فازی‬،‫مثلثی‬‫درایههای‬‫ماتریس‬‫تصمیم‬‫بی‬‫مقیاس‬‫شده‬‫برای‬‫معیارهای‬‫مثبت‬
‫و‬،‫منفی‬‫به‬‫ترتیب‬‫از‬‫روابط‬‫زیر‬‫محاسبه‬‫میشود‬:
‫در‬‫این‬،‫شرایط‬‫ماتریس‬‫تصمیم‬‫خام‬‫که‬‫عناصر‬‫آن‬‫اعداد‬‫فازی‬‫مثلثی‬،‫هستند‬‫براساس‬‫روابط‬9‫و‬3
‫به‬‫ماتریس‬‫نرمال‬‫فازی‬‫تبدیل‬‫میشود‬‫که‬‫بخشی‬‫از‬‫آن‬‫درجدول‬7‫آمده‬‫است‬.
‫مرحله‬4:‫تعیین‬‫ماتریس‬‫تصمیم‬‫فازی‬‫وزندار‬
‫حال‬‫با‬‫توجه‬‫به‬‫وزن‬‫معیارهای‬،‫مختلف‬‫ماتریس‬‫تصمیم‬‫فازی‬‫وزندار‬‫از‬‫ضرب‬‫فازی‬‫ضریب‬‫اهمیت‬‫مربوط‬‫به‬‫هر‬
‫معیار‬‫در‬‫درایه‬‫های‬‫ماتریس‬‫بیمقیاس‬‫شده‬‫فازی‬‫مربوط‬‫به‬‫آن‬‫معیار‬‫به‬‫صورت‬‫زیر‬‫به‬‫دست‬‫می‬‫آید‬. .

14. ‫مرحله‬1:‫یافتن‬‫جواب‬‫ایدهآل‬‫فازی‬‫و‬‫جواب‬‫ضدایدهآل‬‫فازی‬:
‫هدف‬‫در‬‫این‬،‫مرحله‬‫دستیابی‬‫به‬‫بهترین‬‫گزینه‬‫با‬‫توجه‬‫به‬‫معیارهای‬‫مورد‬‫نظر‬‫است‬.‫بنابراین‬‫منطق‬‫اصولی‬‫روش‬
‫تعریف‬‫حل‬‫ایدهآل‬‫و‬‫ضد‬‫ایدهآل‬‫است؛‬‫زیرا‬‫جواب‬‫ایدهآل‬‫جوابی‬‫است‬‫که‬‫معیارهای‬‫سود‬‫را‬‫حداکثر‬‫و‬‫معیارهای‬
‫هزینه‬‫را‬‫حداقل‬‫مینماید‬.‫به‬‫طور‬،‫خالصه‬‫جواب‬‫ایدهآل‬‫شامل‬‫تمام‬‫بهترین‬‫مقادیر‬‫معیارهای‬‫در‬‫دسترس‬‫میباشد‬
‫در‬‫حالی‬‫که‬‫جواب‬‫ضد‬،‫ایدهآل‬‫ترکیبی‬‫از‬‫بدترین‬‫مقادیر‬‫معیارهای‬‫در‬‫دسترس‬،‫بوده‬‫و‬‫گزینه‬،‫بهینه‬‫گزینهای‬
‫است‬‫که‬‫کوتاه‬‫ترین‬‫فاصله‬‫از‬‫جواب‬‫ایدهآل‬‫و‬‫بیشترین‬‫فاصله‬‫را‬‫از‬‫جواب‬‫ضد‬‫ایدهآل‬‫دارد‬.
‫جواب‬‫ایدهآل‬‫فازی‬‫و‬‫جواب‬‫ضدایدهآل‬،‫فازی‬‫به‬‫ترتیب‬‫به‬‫صورت‬‫زیر‬‫تعریف‬‫میشوند‬:
‫مقادیر‬‫ماتریس‬‫نرمال‬‫فازی‬‫موزون‬‫براساس‬‫روابط‬51‫تا‬95‫مشخص‬‫میگردد‬.‫نتایج‬‫مرحله‬1‫در‬‫زیر‬‫آمده‬
‫است‬:

15. ‫مرحله‬6:‫محاسبه‬‫فاصله‬‫از‬‫جواب‬‫ایدهآل‬‫و‬‫ضدایدهآل‬‫فازی‬
‫در‬‫مرحله‬،‫قبل‬‫بهترین‬‫و‬‫بدترین‬‫گزینه‬‫ممکن‬‫مشخص‬‫شد‬.‫حال‬‫دراین‬،‫مرحله‬‫فاصله‬‫هر‬‫گزینه‬‫از‬‫جواب‬‫ایدهآل‬
‫و‬‫ضد‬‫ایده‬‫آل‬‫فازی‬‫به‬،‫ترتیب‬‫از‬‫روابط‬‫زیر‬‫قابل‬‫محاسبه‬‫است‬:
‫مرحله‬7:‫محاسبه‬‫شاخص‬‫شباهت‬
‫شاخص‬‫شباهت‬‫از‬‫رابطه‬‫زیر‬‫محاسبه‬‫میشود‬:

16. ‫جهت‬‫رتبهبندی‬‫نهایی‬‫گزینهها‬‫در‬‫مرحله‬5،‫فاصله‬‫از‬‫ایدهآل‬‫مثبت‬‫به‬‫صورت‬‫مجموع‬‫فواصل‬‫گزینه‬‫از‬
‫بهترین‬‫مقدار‬‫در‬‫معیارها‬‫و‬‫فاصله‬‫از‬‫ایدهآل‬‫منفی‬‫به‬‫صورت‬‫مجموع‬‫فواصل‬‫گزینه‬‫از‬‫بدترین‬‫مقدار‬‫در‬‫معیارها‬
‫محاسبه‬‫میشود‬‫و‬‫بر‬‫اساس‬‫آنها‬‫شاخص‬‫نزدیکی‬‫برای‬‫هر‬‫گزینه‬‫از‬‫طریق‬‫رابطه‬22‫به‬‫دست‬‫میآید‬.
‫نتایج‬‫این‬‫مرحله‬‫در‬‫جدول‬52‫نشان‬‫داده‬‫شده‬‫است‬:
‫مرحله‬9:‫رتبهبندی‬‫گزینه‬‫ها‬
‫در‬‫این‬،‫مرحله‬‫با‬‫توجه‬‫به‬‫میزان‬‫شاخص‬،‫شباهت‬‫گزینهها‬‫رتبهبندی‬‫میشوند؛‬‫به‬‫گونه‬‫ای‬‫که‬‫گزینه‬‫های‬‫با‬
‫شاخص‬‫شباهت‬،‫بیشتر‬‫در‬‫اولویت‬‫قرار‬‫دارند‬.‫در‬‫مرحله‬،‫آخر‬‫گزینهها‬‫به‬،‫ترتیب‬‫از‬‫بزرگترین‬‫به‬‫کوچکترین‬
‫شاخص‬‫نزدیکی‬‫رتبه‬‫بندی‬‫شده‬‫اند‬.
A4 > A5 > A1 > A3 > A2
‫نتایج‬‫نهایی‬‫اجرای‬‫مدل‬‫و‬‫تحلیل‬‫یافته‬‫ها‬:
‫در‬‫این‬،‫مقاله‬‫الگویی‬‫برای‬‫اولویتبندی‬‫سرمایهگذاری‬‫سازمان‬‫آ‬.‫ت‬.‫ارائه‬‫شد‬.‫با‬‫توجه‬‫به‬‫ویژگیهای‬،‫مساله‬‫رویکرد‬
‫تصمیم‬‫گیری‬‫مورد‬،‫استفاده‬‫نسخه‬‫بهبود‬‫یافتهای‬‫از‬‫تاپسیس‬‫است‬‫که‬‫قابلیت‬‫در‬‫نظر‬‫گرفتن‬‫معیارهای‬‫کمی‬
‫و‬‫کیفی‬‫را‬‫نیز‬‫دارد‬.‫همچنین‬‫به‬‫دلیل‬‫وجود‬‫عدم‬‫قطعیت‬‫و‬‫ابهام‬‫در‬‫برخی‬‫از‬،‫معیارها‬‫رویکرد‬‫فازی‬‫در‬‫بطن‬
‫روش‬‫مورد‬‫استفاده‬‫قرار‬‫گرفته‬‫است‬.‫نتایج‬‫نهایی‬‫اخذ‬‫شده‬‫از‬،‫مدل‬‫مطلوبیت‬‫باالیی‬‫را‬‫از‬‫لحاظ‬‫معیارها‬‫و‬
‫شاخصهای‬‫تعریف‬‫شده‬‫برای‬‫سازمان‬‫آ‬.‫ت‬.‫ایجاد‬‫مینماید‬.‫با‬‫این‬،‫وجود‬‫مدل‬‫دارای‬‫محدودیتهایی‬‫نیز‬‫میباشد‬.

17. :‫مآخذ‬ ‫و‬ ‫منابع‬

18. ‫شما‬ ‫توجه‬ ‫از‬ ‫سپاس‬ ‫با‬
‫ترکاشوند‬ ‫و‬ ‫قائدي‬