λογοτεχνια, επιστημη και τεχνη τησ μεσαιωνικησ ευρωπησ
1.
ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ, ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΚΑΙ
ΤΕΧΝΗ ΤΗΣ ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗΣ
ΕΥΡΩΠΗΣ
ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΟΥ ΙΩΑΝΝΑ
ΦΙΛΟΛΟΓΟΣ 6ου ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ
ΠΑΤΡΩΝ
2.
α. Λογοτεχνία
• Για αιώνες τα λατινικά ήταν η
γραπτή γλώσσα στη Μεσαιωνική
Ευρώπη.
• Από τον 11ο αι. αναπτύσσονται οι
εθνικές γλώσσες → οι
Ευρωπαίοι συνειδητοποιούν την
εθνική τους ταυτότητα.
• Σημαντικά λογοτεχνικά έργα:
- Άσμα του Ρολάνδου (στα
γαλλικά)
- Έπος των Νιμπελούγκεν (στα
γερμανικά).
• 13ος – 14ος αι. : έμμετρα ιπποτικά
μυθιστορήματα με θέμα τον
έρωτα( τροβαδούροι).
3.
Στη Φλωρεντία ζουνοι τρεις κορυφαίοι εκπρόσωποι της
ευρωπαϊκής λογοτεχνίας, πρόδρομοι του κινήματος του
ανθρωπισμού: Δάντης, Πετράρχης, Βοκκάκιος.
4.
β. Επιστήμη
• Κατάτο Μεσαίωνα η Εκκλησία απαγόρευε κάθε
καινούρια σκέψη, αντίθετη στις επίσημες θέσεις της.
• Αυτό δε σταμάτησε την αναζήτηση νέων γνώσεων.
• Έτσι, εκτός από τη θεολογία αναπτύσσονται:
- η φιλοσοφία,
- η αστρονομία,
- η βοτανολογία,
- η ζωολογία,
- η ιατρική.
• Στην ανάπτυξη των επιστημών συνέβαλε η επαφή της
Δύσης με τον Αραβικό πολιτισμό και τα έργα του
Πλάτωνα και του Αριστοτέλη.
5.
Αλχημεία
• Συνδυασμός χημείας,
φιλοσοφίας,
αστρολογίας,
αποκρυφισμού, που
εισήγαγαν στη Δύση οι
μεταφράσεις Αραβικών
έργων.
• Οι αλχημιστές
θεωρούσαν ότι μέσω της
φιλοσοφικής λίθου τα
σώματα μπορούσαν ν’
αλλάξουν ουσία και να
βρεθεί το ελιξίριο της
ζωής που θα έκανε τον
άνθρωπο αθάνατο.
6.
ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑ ΚΑΙ ΔΙΑΝΟΗΤΕΣ
• Τέλη 12ου αι. ιδρύονται με τη
βοήθεια της Εκκλησίας τα
πρώτα Πανεπιστήμια στην
Οξφόρδη, στο Παρίσι, στη
Μπολόνια.
• Σημαντικοί διανοητές:
- Θωμάς Ακινάτης (συνδύασε
την χριστιανική με την
αριστοτελική σκέψη).
- Ρογήρος Βάκων (πρότεινε
την πειραματική μέθοδο στην
επιστήμη).
7.
ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ
• Αναπτύσσονται:
-η τεχνική της
υαλογραφίας,
- η τεχνική της
ελαιογραφίας,
- το πυροβόλο όπλο (14ος
αι.),
- νέοι μέθοδοι
κατασκευής χαρτιού.
8.
γ. ΤΕΧΝΗ
Αρχιτεκτονική
1. Ρομανικός ρυθμός (τέλη 10ου
αι.). Χαρακτηριστικά του:
- Συμπαγής δομή,
- Ημικυκλικά τόξα,
- Λίθινοι θόλοι και πύργοι
κωδωνοστασίων,
- Ανθρώπινα γλυπτά στο
εξωτερικό του ναού,
- Τοιχογραφίες από την Παλαιά
και την Καινή Διαθήκη στο
εσωτερικό του ναού.
• Καθεδρικός ναός Πίζας
( Duomo).
2. Γοτθικός ρυθμός( 12ος αι.)
• Χαρακτηριστικά:
- μεγάλο ύψος και όγκος,
- οξυκόρυφα τόξα,
- μεγάλα παράθυρα
διακοσμημένα με
υαλογραφήματα (βιτρό), που
αντικαθιστούν τις
τοιχογραφίες.
• Παναγία των Παρισίων (12ος
-13ος αι.).
ΓΛΥΠΤΙΚΗ
• Ρομανικός ρυθμός:δίνει
έμφαση στο φυτικό και
ζωικό διάκοσμο και
λιγότερο στον
ανθρώπινο.
• Γοτθικός ρυθμός: δίνει
έμφαση στο ανθρώπινο
στοιχείο με έντονη
επίδραση από την
ελληνιστική τέχνη.
16.
ΖΩΓΡΑΦΙΚΗ
• Μέχρι το 10ο αι. η ζωγραφική της
Δυτικής Ευρώπης επηρεάζεται
από τη Βυζαντινή.
• Από τον 11ο αι. στρέφεται και σε
κοσμικά θέματα, όπως:
- απεικονίσεις ηγεμόνων και
τεχνιτών,
- φοιτητικές σκηνές,
- αλληγορικές παραστάσεις των
Μουσών και των αμαρτημάτων.
• Επίδραση από Κλασσική
αρχαιότητα.
17.
ΜΟΥΣΙΚΗ
Εκκλησιαστική μουσική:
• Ποίηση θείας λειτουργίας στη
λατινική, επίδραση
Εκκλησιαστικής μουσικής
Ανατολής.
• 4ος αι.: Αμβροσιανό μέλος
• 6ος αι.: Γρηγοριανό μέλος
• Πολυφωνία.
• 9ος αι.: χρήση οργάνων στη
Ρωμαιοκαθολική Εκκλησία.
• Θρησκευτικό μουσικοθεατρικό
θέαμα σε τρεις μορφές:
- Λειτουργικό δράμα (από το 10ο αι.)
- Θαύμα (από το 12ο αι.)
- Μυστήριο (από το 15ο αι.).
18.
ΚΟΣΜΙΚΗ ΜΟΥΣΙΚΗ
• 8ος αι. : Όργκανουμ, το πρώτο
σύστημα πολυφωνίας που
στηρίζεται σε αρχαία μουσικά
όργανα.
• Νέα μουσικά όργανα.
• Από τον 11ο αι. περιπλανώμενοι
τραγουδιστές διαδίδουν στη
Γαλλία το πνεύμα του ιπποτισμού.
• Αυτοί ονομάζονται τροβαδούροι
στη Ν. Γαλλία και τρουβέροι στη
Βόρεια.
• Το 13ο αι. εμφανίζεται το
αντίστοιχό τους στη Γερμανία, οι
ερωτοτραγουδιστές.
• Από το 14ο αι. εμφανίζονται και οι
αρχιτραγουδιστές,που ιδρύουν
σχολές μουσικής.