1. ผังมโนทัศน์ความซ้อน
ผูจดทา
้ ั
แบบทดสอบ
เฉลยแบบทดสอบ
แหล่งอ้างอิง

2. ประโยคซ้อนที่มีนามานุประโยค ประโยคซ้อนที่ทีคณานุประโยค
ุ
ความซ้อน
ประโยคที่มีวิเศษณานุประโยค

3. ประโยคความซ้อน หมายถึง ประโยคซึ่งประกอบด้วย
ประโยคหลักหรื อประโยคสาคัญและมีประโยคความเดียวซ้อน
อยูประโยคย่อยที่ซอนอยูอาจทาหน้าที่เป็ นประธานบทขยาย
่ ้ ่
ประธานส่วนเติมเต็มกรรมหรื อบทขยายกรรมของประโยคหลัก
นั้นเอง
เดิมเรียกว่า สังกรประโยค(สังกร อ่าน สัง-กอ-ระ) แปลว่า
แต่งปรุ งซึ่งแปลว่าประโยคที่แต่งหรื อปรุ งด้วยประโยคย่อยๆอีก
ชันหนึ่ งประโยคหลักซึ่งเป็ นประโยคสาคัญเรียกว่า มุขย
้
ประโยค และประโยคย่อยที่เป็ นส่วนของประโยค เรียกว่า อนุ
ประโยค

4. มานานุประโยคคืออนุ ประโยคที่ทาหน้าที่เป็ นนามวลี
คือสามารถทาหน้าที่เป็ นประธานกรรมหน่วยเติมเต็มหรื อ
หน่วยเสริ มความซึ่งนามานุ ประโยคจะใช้คาว่า ที่ ที่วา ว่า ให้
่
เป็ นคาเชื่อมนามานุ ประโยค
เช่น
1.นักการเมืองที่ทุจริตและสามารถมีชื่อเสี ยงใน
สังคมเป็ นตัวอย่างที่ไม่ดใี ห้แก่เยาวชน
2. สุ นัขกระดิกหางที่เห็นเจ้าของกลับมาถึงบ้าน

5. คุณานุประโยค เป็ นอนุ ประโยคทาหน้าที่ขยายนามที่อยู ่
หน้าอนุ ประโยค ซึ่งคุณานุ ประโยคจะใช้คาว่า ที่ ซึ่ง อัน
เป็ นคาเชื่อมคุณานุ ประโยคและเป็ นประธานของอนุ ประโยค
นั้น
เช่น
1. กางเกงที่พฒน์สวมอยู่ตดจากผ้าเนื้ อดี
ั ั
2. ดนุ ซ่ึงเป็ นนักเรียนดีเด่นของโรงเรียนได้รับโล่จาก
ผูอานวยการ
้

6. ประโยคที่มีวิเศษณานุประโยค วิเศษณานุ ประโยค
เป็ นอนุ ประโยคที่ทาหน้าที่เหมือนวิเศษณ์วลี คือ ทา
หน้าที่ขยายกิริยาวลี ซึ่งวิเศษณ์ณานุ ประโยคสามารถ
อยูได้ทงหลังและหน้าประโยคหลัก แต่เมื่ออยูหน้า
่ ั้ ่
ประโยคหลัก มักใช้คาว่า ก็ จึงเลย ถึง เป็ นคาเชื่อม
เสริ มอยูไหนประโยคหลักนัน ด้วย
่ เช่ ้น
1.จิตราอ่านหนังสื อหามรุ ่งหามค่ าจึงส่งผลเสียต่อสุ ขภาพ
2.เศรษฐกิจตกต่ า เราจึงควรประหยัดกันมากขึ้น

7. คาเชื่อมวิเศษณานุ ประโยคสามารถแบ่งได้หลายกลุมดังนี้
่
1.คาเชื่อมวิเศษณานุ ประโยคบอกเวลาได้แก่ เมื่อ ขณะที่ ก่อน หลัง หลังจากที่
ตังแต่ แต่
้
2. คาเชื่อมวิเศษณานุ ประโยคบอกสาเหตุได้แก่ เพราะ เนื่ องจาก
3. คาเชื่อมวิเศษณานุ ประโยคบอกผลได้แก่ จน กระทัง ่
4. คาเชื่อมวิเศษณานุ ประโยคบอกความมุงหมายได้แก่ เพื่อ
่
5. คาเชื่อมวิเศษณานุ ประโยคบอกเงื่อนไขได้แก่ ถ้า หาก หากว่า ถ้าหากว่า
6. คาเชื่อมวิเศษณานุ ประโยคบอกความขัดแย้งได้แก่ ทังที่ แม้วา
้ ่

8. แบบทดสอบ
1.วิเศษณานุ ประโยค บอกเวลาข้อใดถูกต้อง
ก.ขณะที่มุนินทน์กาลังมาถึงวิกจก็กลับไปแล้ว
ิ
ข.กางเกงที่เจสสิกาสวมอยูตดจากผ้าเนื้ อดี
้ ่ั
ค.แม่ภูมิใจที่ลูกเป็นคนดี
ง.ที่คุณพูดเป็นเรื่ องเข้าใจผิด

9. 2.ประโยคที่ มคุณานุ ประโยคมีหน้าที่อย่างไร
ี
ก.ทาหน้าที่เป็นนามวลี
ข.ทาหน้าที่เหมือนวิเศษณ์วลี
ค.ทาหน้าที่เป็นคาวิเศษณ์
ง.ทาหน้าที่ขยายนามที่อยูหน้าประโยค
่

10. 3.ประโยคความซ้อนมีก่ ชนิ ด
ี
ก. 2 ชนิ ด
ข. 3 ชนิ ด
ค. 4 ชนิ ด
ง. 5 ชนิ ด

11. 4.ข้อใดเป็นคาเชื่อมวิเศษณานุ ประโยคบอกเวลาถูกต้อง
ก. ถ้าเขามาช้าฉันจะไปพะเยาคนเดียว
ข. คุณพ่อทางานหนักเพื่อหาเงินเลี้ยงครอบครัว
ค. แม่น่ังพักผ่อนขณะทางานบ้านเสร็จ
ง. เขาขับรถเร็วจนเบรกไม่อยู ่

12. 5. ประโยคใดเป็นประโยคความซ้อน
ก. ผ้าที่คุณถืออยูสวยมาก
่
ข. แม่ครัวปอกกระเทียม ซอยหัวหอม
ค. เจ้าหน้าที่ซ้ ือปลาจากแหล่งเพาะพันธุ ปลา
์
ง. หลังจากที่ถูกขโมยขึ้นบ้านเขาก็ซ้ ือสุ นัขมาเลี้ยง

13. 6.ประโยคความซ้อนเรียกเป็นชื่อในภาษาบาลีสนสกฤต
ั
ในข้อใด ?
ก. เอกรรถประโยค
ข. อเนกรรถประโยค
ค. สังกรสังโยค
ง. มุขยประโยค

14. 7.ข้อใดเป็ นประโยตความซ้อนที่มประโยคย่อยทา
ี
หน้าที่คล้ายคาวิเศษณ์ขยายคานาม เชื่อมอยูดวย
่้
ก. ฉันไม่ชอบคนเอาเปรียบผูอ่ ืน ้
ข. ฉันเห็นภูเขาซึ่งมีน้าขังอยูขางใต้
่ ้
ค. คนป่ วยกินยาตามหมอสั่ง
ง. ก้อยทางานเรียบร้อยกว่าเก่ง

15. 8. ข้อใดเป็นคาเชื่อมวิเศษณานุ ประโยคบอกความขัดแย้ง
ก. ชมพูเ่ ป็นนางแบบและนักแสดง
ข. นักเรียนจะสอบได้คะแนนสู งหากตังใจเรียน
้
ค. ใครหยิบหนังสือไป
ง. แม้วาการจราจรจะติดขัดเขาก็ยงมาโรงเรียนตรงเวลา
่ ั

16. 9. ข้อใดเป็นประโยคความซ้อน
ก. เขาทาอย่างนี้เป็นการก่อนิ สยชัว
ั ่
ข. นครเป็นคนดี
ค. แม่ห่นหมูแล้วเอาไปทอด
ั
ง. ฉันซื้อปลาจากแหล่งเพาะพันธุ ์

17. 10.ประโยคใดเป็นประโยคคุณานุ ประโยค
ก) คนก้าวร้าวซึ่งเป็นคนไม่ดี
ข) คนสุ ดท้ายกาลังเล่นกันอยู ่
ค) คนที่ประพฤติดยอมมีความเจริ ญรุ ่งเรื อง
ี่
ง) คนรักความก้าวหน้ากาลังอ่านหนังสือสอบ

18. เฉลยแบบฝึ กหัด
ข้อ 1 ตอบ ก เพราะมีการบอกเวลาได้ถูกต้องมีคา
ว่า ขณะที่ อยูไหนประโยค ขณะที่มุนินทน์กาลัง
่
มาถึงวีกจก็กลับไปแล้ว
ิ

19. ข้อ 2 ตอบ ง เพราะ คุณานุ ประโยคเป็น
อนุ ประโยคทาหน้าที่ขยายนามที่อยูหน้าอนุ
่
ประโยค

20. ข้อ 3 ตอบ ข เพราะมี 3 ชนิ ด ได้แก่
1. ประโยคซ้อนที่มีนามานุประโยค
2.ประโยคซ้อนที่ทีคณานุประโยค
ุ
3. ประโยคที่มีวิเศษณานุประโยค

21. ข้อ 4 ตอบ ค เพราะบอกเวลามีคาว่า ขณะที่อยูใ่ นประโยค
แม่น่ังพักผ่อนขณะที่ทางานบ้านเสร็จ
เพราะข้อ ก เป็นการเชื่อมวิเศษณานุ ประโยคบอกเงื่อนไข
ข้อ ข เป็นคาเชื่อมวิเศษณานุ ประโยคบอกความมุงหมาย
่
และข้อ ง เป็นการเชื่อมวิเศษณานุ ประโยคบอกผล

22. ข้อที่ 5
เฉลย คาตอบที่ถก คือ ข้อ ก.ผ้าที่คุณถืออยูสวยมาก
ู ่
ประโยคหลัก(มุขยประโยค) - ผ้าสวยมาก
ประโยคย่อย(อนุประโยค) - คุณถือผ้าอยู่
(เป็ นอนุประโยคชนิ ดคุณานุประโยค) คาเชื่อม ที่
ผ้าที่คุณถืออยูสวยมาก
่
ข้อ ข และ ง เป็ นประโยคความรวมที่มีใจความคล้อย
ตามกัน ข้อ ค เป็ นประโยคความเดียว

23. ข้อ 6 ตอบ ค. สังกรสังโยค เพราะ
เดิมเรียกว่า สังกรประโยค(สังกร อ่าน
สัง-กอ-ระ) แปลว่า แต่งปรุงซึ่งแปลว่า
ประโบคที่แต่งหรือปรุงด้วยประโยค
ย่อยๆ

24. ข้อ 7 ตอบ ข.เพราะมีคาว่า ซึ่ง ขยาย
คานามอยู ่ ฉันเห็นภูเขาซึ่งมีน้าขังอยูขางใต้
่ ้

25. ข้อ 8 ตอบ ง.แม้ว่าการจราจรจะติดขัดเขาก็
ยังมาโรงเรียนตรงเวลา
เพราะมีคาขัดแย้งอยูใ่ นประโยคคือคา แม้ว่า

26. ข้อ 9 คาตอบที่ถูก คือ ข้อ ก เขาทาอย่างนี้เป็นการ
ก่อนิ สยชัว เพราะประกอบด้วยประโยค 2 ส่วน
ั ่
(ประโยคหลักและประโยคย่อย)และไม่มคาเชื่อม เขา
ี
ทาอย่างนี้ (ประธาน) (เขา) เป็นการก่อนิ สยชัว
ั ่
ประโยคความซ้อน คือ ประโยคที่มตงแต่ 2 ประโยค
ี ั้
ขึ้นไปที่ซบซ้อนกันอยู ่
ั

27. ข้อ 10 ตอบ ก คนก้าวร้าวซึ่งเป็นคนไม่ดี
เพราะคุณานุ ประโยคจะใช้คาว่า ที่ ซึ่ง อันเป็น
คาเชื่อมคุณานุ ประโยคและเป็นประธานของอนุ
ประโยคนั้น

28. สมาชิก
1.ด.ช.ชัยวัฒน์ ธรรมไชย เลขที่ 3 ชัน 2/5้
2.ด.ช.สิทธานต์ ตนใจ เลขที่ 8 ชัน 2/5
้
3.ด.ญ.บาจรีย ์ ยาวิละ เลขที่ 16 ชัน 2/5
้
4.ด.ญ.จุฬาลักษณ์ เรื องฤทธิ์ เลขที่ 24 ชัน 2/5 ้
5.ด.ญ.มนฤทัย ปั นมิตร เลขที่ 28 ชัน 2/5 ้
6.ด.ญ.พรรษา อินทะเนตร์ เลขที่ 29 ชัน 2/5 ้
เสนอ
ครู นงคราญ เจริ ญพงษ์

29. แหล่งอ้างอิ่ง
http://www.thaigoodview.com/library/contest25
51/thai04/34/workgroup/p28.htm
หนังสือเรียน รายวิชาพื้นฐานภาษาไทย หลักการใช้ภาษาและการใช้ภาษาไทย ม .2