ทฤษฎีการพัฒนาการทาง
    จริยธรรมของ

   โคลเบิร์ก
โคลเบิร์ก
โคห์ล เบิร ์ก (Lawrence Kohlberg)

นักจิตวิทยาชาวอเมริกน ผู้มีแนวคิดเช่น
                      ั
เดียวกับ พีอาเจต์ คือ สนใจพฤติกรรม
  ภายใน หรือความรู้ความเข้าใจของ
  บุคคลทีแสดงพฤติกรรมต่างๆแต่เน้น
          ่
 ศึกษาไปที่การตัดสินใจจริยธรรม คือ
  เรื่องความดีหรือไม่ดีของพฤติกรรม
•       โคห์ลเบิร์ก เชือว่าพัฒนาการทางจริยธรรม
                       ่
    เป็นผลจากการพัฒนาการของโครงสร้างทาง
    ความคิดความเข้าใจเกี่ยวกับจริยธรรม
    นอกจากนั้น โคห์ลเบิร์ก ยังพบว่าส่วนมากการ
    พัฒนาทางจริยธรรมของเด็กจะไม่ถึงขั้นสูงสุด
    ในอายุ 10 ปี แต่จะมีการพัฒนาขึ้นอีกหลายขั้น
    จากอายุ          11-25 ปี จากการใช้เหตุผลเพื่อ
    การตัดสินใจที่จะเลือกทำาอย่างใดอย่างหนึ่ง จะ
    แสดงให้เห็นถึงความเจริญของจิตใจของบุคคล
    การใช้เหตุผลเชิงจริยธรรม
หลัก การตามแนวคิด ของทฤษฎีน ี้

• โคห์ลเบิร์ก เห็นว่า เหตุผลที่คนหนึงๆมีการกระ
                                    ่
  ทำาต่อพฤติกรรมของเขาแต่ละอย่าง เป็นเครื่องชี้
  ระดับ จริยธรรม ของเขาว่าสูงหรือตำ่า ซึ่งเด็กอา
  ยุน้อยๆมักมีระดับจริยธรรมตำ่ากว่าบุคคลอายุ
  มากๆ แต่อายุก็มิใช่เกณฑ์กำาหนดระดับ
  จริยธรรม เพราะเหตุผลที่บุคคลยกขึ้นมาอ้างนั้น
  มีความสำาคัญต่อการแสดงพฤติกรรมมากกว่า
  ขั้นพัฒนาการทางจริยธรรม
โคห์ลเบิร์ก ได้แบ่งการพัฒนาการทางจริยธรรมได้
                    แบ่งไว้
 3 ระดับ (Levels) แต่ละระดับแบ่งออกเป็น 2 ขั้น
                     (Stages)
 ดังนัน พัฒนาการทางจริยธรรมของ โคห์ลเบิร์ก
       ้
มีทั้ง หมด 6 ขั้น คำาอธิบายของระดับและขั้นต่างๆ
           ของพัฒนาการทางจริยธรรม
• ระดับที่1 ระดับจริยธรรมก่อนกฎเกณฑ์ทางสังคม
• ระดับที่2 ระดับจริยธรรมตามกฎเกณฑ์สงคมั
• ระดับที่3 ระดับจริยธรรมอย่างมีวิจารณญาณ
ระดับที่1 ระดับจริยธรรมก่อนกฎเกณฑ์
                   ทางสังคม
             Pre convention level
•         ในระดับนี้พฤติกรรมทางจริยธรรมของบุคคลจะ
     ขึ้นอยูกับเหตุผลทีผู้อำานาจกำาหนดให้ หรือเพือผล
            ่          ่                         ่
     ประโยชน์ของตนเองเป็นใหญ่ แบ่งออกเป็น 2 ขั้น คือ

                 ขั้น ที1 ระดับ จริย ธรรมของผู้อ ื่น
                         ่
                     (Heteronomous Morality)
       เด็กจะยอมทำาตามคำาสั่งผู้มอำานาจเหนือตนโดยไม่มี
                                  ี
                 เงื่อนไขเพือไม่ให้ตนถูกลงโทษ
                               ่
    ขั้นนี้แสดงพฤติกรรมเพือหลบหลีกการถูกลงโทษ เพราะ
                             ่
                       กลัวความเจ็บปวดยอม
          ทำาตามผู้ใหญ่เพราะมีอำานาจทางกายเหนือตน
ระดับที่1 ระดับจริยธรรมก่อนกฎเกณฑ์
               ทางสังคม
     Pre convention level (ต่อ)
 ขั้น ที่ 2 ผลประโยชน์ข องตนเป็น ใหญ่
  (Individualism and instrumental purpose and
  exchange)

 • ในขั้นนีพฤติกรรมที่ดงามนั้นเหตุผลของเด็กจะขึ้น
           ้            ี
   อยู่กบรางวัลหรือสิ่งของทีเขาจะได้รับ ถ้าเขาได้รับ
        ั                   ่
   รางวัล

 • เช่น คำาชม ขนม เงิน ในการกระทำาใดๆ ก็แสดงว่า
   พฤติกรรมนันถูกต้อง
              ้
ระดับที่2 ระดับจริยธรรมตามกฎเกณฑ์
      สังคม(Conventional level )
• ในระดับนี้บุคคลเริ่มใช้กฎเกณฑ์ตางๆ ขึ้นมา
                                    ่
  กำาหนดความถูกต้อง ความดี ความควร ขึ้นมาโดย
  เริ่มจากการยอมรับของกลุมเป็นกฎเกณฑ์ในสังคม
                            ่
• เช่น ระเบียบ ประเพณี จนถึงกฎหมาย
       ในระดับนี้จะแบ่งออกเป็น 2 ขั้น คือ

 ขั้น ที่ 3 การยอมรับ ของกลุม Mutual
                                ่
  interpersonal expectations relationships and
  interpersonal conformity
  เป็นพฤติกรรมทีถูก ที่ดี ทีควร ในขั้นการพัฒนาใน
                  ่         ่
  วัยนี้ คือ การยอมรับจากกลุม หรือการยอมรับของ
                              ่
ระดับที่2 ระดับจริยธรรมตามกฎเกณฑ์
   สังคม(Conventional level ) (ต่อ)
     ขั้น ที่ 4 ระเบีย บระบบสัง คม Social
  system and conscience
• ในขั้นนีพฤติกรรมที่ถูก ที่ควร ที่ดี ขึ้นอยู่กับ
           ้
  ระเบียบ ประเพณี หรือกฎเกณฑ์ที่ถูกกำาหนดไว้
  หรือตั้งไว้
• เช่น การขโมยเป็นสิ่งที่ไม่ดี เพราะผิดศีล ดังนั้น
  การขโมยผิดศีลจึงเป็นสิงที่ไม่ดี
                           ่
ระดับที3 ระดับจริยธรรมอย่างมี
            ่
              วิจารณญาณ
        Post conventional level
• ในระดับนีพฤติกรรมทางจริยธรรมของโคลเบิร์ก
               ้
  นั้น ขึ้นอยู่กับอิทธิพลของสังคมประกิตของ
  บุคคล สิ่งที่ดีงามถูกต้อง
• เช่น สิ่งที่ในสังคมยอมรับกันแล้วว่าเป็นที่ดี ที่
  ควร เป็นสิ่งที่ดี ที่ถูกต้อง และจากเรียนการเป็น
  สมาชิกของสังคม สามารถทำาให้บคคลพัฒนาสิ่ง
                                      ุ
  ที่ดีงามได้ด้วยตนเอง ในลักษณะที่เป็นสมาชิก
  ของสังคม

• ในระดับนี้ ได้แบ่ง ออกเป็น 2 ขั้น คือ
ระดับที3 ระดับจริยธรรมอย่างมี
             ่
               วิจารณญาณ
       Post conventional level (ต่อ)
 ขั้น ที่ 5 สัญ ญาสัง คม Social contract or
  utitity and individual rights
• เป็นพฤติกรรมที่ถูกที่ควรที่ดีในขั้นนี้ ได้แก่
  พฤติกรรมที่เสียงส่วนมากในสังคมให้การ
  ยอมรับ
• เช่น การช่วยเหลือคนจน เป็นสิ่งที่ดีเพราะคน
  ส่วนมากยอมรับและเห็นด้วย
ระดับที3 ระดับจริยธรรมอย่างมี
            ่
              วิจารณญาณ
      Post conventional level (ต่อ)
 ขั้น ที่ 6 คุณ ธรรมสากล Universal ethical
  principle
• เหตุผลที่ในจรรยาวิพากษ์ขั้นนี้นน โคลเบิร์ก
                                  ั้
  เชือว่าน่าจะถูกต้องที่เป็นสากล ได้แก่ ความถูก
     ่
  ต้องที่ได้รับการยอมจากคนส่วนมาก ทั่วโลกและ
  ทุกสังคม
• เช่น ความมีใจยุติธรรมเป็นสิงดีไม่ว่าจะอยู่ที
                               ่
  ไหนที่ใด ก็จะได้รับการยอมรับจากสังคม และ
  คุณธรรมสากลนี้จะหล่อหลอมในจิตของมนุษย์
  โดยกาลเวลา

โคลเบิร์ก

  • 1.
    ทฤษฎีการพัฒนาการทาง จริยธรรมของ โคลเบิร์ก
  • 2.
  • 3.
    โคห์ล เบิร ์ก(Lawrence Kohlberg) นักจิตวิทยาชาวอเมริกน ผู้มีแนวคิดเช่น ั เดียวกับ พีอาเจต์ คือ สนใจพฤติกรรม ภายใน หรือความรู้ความเข้าใจของ บุคคลทีแสดงพฤติกรรมต่างๆแต่เน้น ่ ศึกษาไปที่การตัดสินใจจริยธรรม คือ เรื่องความดีหรือไม่ดีของพฤติกรรม
  • 4.
    โคห์ลเบิร์ก เชือว่าพัฒนาการทางจริยธรรม ่ เป็นผลจากการพัฒนาการของโครงสร้างทาง ความคิดความเข้าใจเกี่ยวกับจริยธรรม นอกจากนั้น โคห์ลเบิร์ก ยังพบว่าส่วนมากการ พัฒนาทางจริยธรรมของเด็กจะไม่ถึงขั้นสูงสุด ในอายุ 10 ปี แต่จะมีการพัฒนาขึ้นอีกหลายขั้น จากอายุ 11-25 ปี จากการใช้เหตุผลเพื่อ การตัดสินใจที่จะเลือกทำาอย่างใดอย่างหนึ่ง จะ แสดงให้เห็นถึงความเจริญของจิตใจของบุคคล การใช้เหตุผลเชิงจริยธรรม
  • 5.
    หลัก การตามแนวคิด ของทฤษฎีนี้ • โคห์ลเบิร์ก เห็นว่า เหตุผลที่คนหนึงๆมีการกระ ่ ทำาต่อพฤติกรรมของเขาแต่ละอย่าง เป็นเครื่องชี้ ระดับ จริยธรรม ของเขาว่าสูงหรือตำ่า ซึ่งเด็กอา ยุน้อยๆมักมีระดับจริยธรรมตำ่ากว่าบุคคลอายุ มากๆ แต่อายุก็มิใช่เกณฑ์กำาหนดระดับ จริยธรรม เพราะเหตุผลที่บุคคลยกขึ้นมาอ้างนั้น มีความสำาคัญต่อการแสดงพฤติกรรมมากกว่า ขั้นพัฒนาการทางจริยธรรม
  • 6.
    โคห์ลเบิร์ก ได้แบ่งการพัฒนาการทางจริยธรรมได้ แบ่งไว้ 3 ระดับ (Levels) แต่ละระดับแบ่งออกเป็น 2 ขั้น (Stages) ดังนัน พัฒนาการทางจริยธรรมของ โคห์ลเบิร์ก ้ มีทั้ง หมด 6 ขั้น คำาอธิบายของระดับและขั้นต่างๆ ของพัฒนาการทางจริยธรรม • ระดับที่1 ระดับจริยธรรมก่อนกฎเกณฑ์ทางสังคม • ระดับที่2 ระดับจริยธรรมตามกฎเกณฑ์สงคมั • ระดับที่3 ระดับจริยธรรมอย่างมีวิจารณญาณ
  • 7.
    ระดับที่1 ระดับจริยธรรมก่อนกฎเกณฑ์ ทางสังคม Pre convention level • ในระดับนี้พฤติกรรมทางจริยธรรมของบุคคลจะ ขึ้นอยูกับเหตุผลทีผู้อำานาจกำาหนดให้ หรือเพือผล ่ ่ ่ ประโยชน์ของตนเองเป็นใหญ่ แบ่งออกเป็น 2 ขั้น คือ  ขั้น ที1 ระดับ จริย ธรรมของผู้อ ื่น ่ (Heteronomous Morality) เด็กจะยอมทำาตามคำาสั่งผู้มอำานาจเหนือตนโดยไม่มี ี เงื่อนไขเพือไม่ให้ตนถูกลงโทษ ่ ขั้นนี้แสดงพฤติกรรมเพือหลบหลีกการถูกลงโทษ เพราะ ่ กลัวความเจ็บปวดยอม ทำาตามผู้ใหญ่เพราะมีอำานาจทางกายเหนือตน
  • 8.
    ระดับที่1 ระดับจริยธรรมก่อนกฎเกณฑ์ ทางสังคม Pre convention level (ต่อ) ขั้น ที่ 2 ผลประโยชน์ข องตนเป็น ใหญ่ (Individualism and instrumental purpose and exchange) • ในขั้นนีพฤติกรรมที่ดงามนั้นเหตุผลของเด็กจะขึ้น ้ ี อยู่กบรางวัลหรือสิ่งของทีเขาจะได้รับ ถ้าเขาได้รับ ั ่ รางวัล • เช่น คำาชม ขนม เงิน ในการกระทำาใดๆ ก็แสดงว่า พฤติกรรมนันถูกต้อง ้
  • 9.
    ระดับที่2 ระดับจริยธรรมตามกฎเกณฑ์ สังคม(Conventional level ) • ในระดับนี้บุคคลเริ่มใช้กฎเกณฑ์ตางๆ ขึ้นมา ่ กำาหนดความถูกต้อง ความดี ความควร ขึ้นมาโดย เริ่มจากการยอมรับของกลุมเป็นกฎเกณฑ์ในสังคม ่ • เช่น ระเบียบ ประเพณี จนถึงกฎหมาย ในระดับนี้จะแบ่งออกเป็น 2 ขั้น คือ  ขั้น ที่ 3 การยอมรับ ของกลุม Mutual ่ interpersonal expectations relationships and interpersonal conformity เป็นพฤติกรรมทีถูก ที่ดี ทีควร ในขั้นการพัฒนาใน ่ ่ วัยนี้ คือ การยอมรับจากกลุม หรือการยอมรับของ ่
  • 10.
    ระดับที่2 ระดับจริยธรรมตามกฎเกณฑ์ สังคม(Conventional level ) (ต่อ)  ขั้น ที่ 4 ระเบีย บระบบสัง คม Social system and conscience • ในขั้นนีพฤติกรรมที่ถูก ที่ควร ที่ดี ขึ้นอยู่กับ ้ ระเบียบ ประเพณี หรือกฎเกณฑ์ที่ถูกกำาหนดไว้ หรือตั้งไว้ • เช่น การขโมยเป็นสิ่งที่ไม่ดี เพราะผิดศีล ดังนั้น การขโมยผิดศีลจึงเป็นสิงที่ไม่ดี ่
  • 11.
    ระดับที3 ระดับจริยธรรมอย่างมี ่ วิจารณญาณ Post conventional level • ในระดับนีพฤติกรรมทางจริยธรรมของโคลเบิร์ก ้ นั้น ขึ้นอยู่กับอิทธิพลของสังคมประกิตของ บุคคล สิ่งที่ดีงามถูกต้อง • เช่น สิ่งที่ในสังคมยอมรับกันแล้วว่าเป็นที่ดี ที่ ควร เป็นสิ่งที่ดี ที่ถูกต้อง และจากเรียนการเป็น สมาชิกของสังคม สามารถทำาให้บคคลพัฒนาสิ่ง ุ ที่ดีงามได้ด้วยตนเอง ในลักษณะที่เป็นสมาชิก ของสังคม • ในระดับนี้ ได้แบ่ง ออกเป็น 2 ขั้น คือ
  • 12.
    ระดับที3 ระดับจริยธรรมอย่างมี ่ วิจารณญาณ Post conventional level (ต่อ)  ขั้น ที่ 5 สัญ ญาสัง คม Social contract or utitity and individual rights • เป็นพฤติกรรมที่ถูกที่ควรที่ดีในขั้นนี้ ได้แก่ พฤติกรรมที่เสียงส่วนมากในสังคมให้การ ยอมรับ • เช่น การช่วยเหลือคนจน เป็นสิ่งที่ดีเพราะคน ส่วนมากยอมรับและเห็นด้วย
  • 13.
    ระดับที3 ระดับจริยธรรมอย่างมี ่ วิจารณญาณ Post conventional level (ต่อ)  ขั้น ที่ 6 คุณ ธรรมสากล Universal ethical principle • เหตุผลที่ในจรรยาวิพากษ์ขั้นนี้นน โคลเบิร์ก ั้ เชือว่าน่าจะถูกต้องที่เป็นสากล ได้แก่ ความถูก ่ ต้องที่ได้รับการยอมจากคนส่วนมาก ทั่วโลกและ ทุกสังคม • เช่น ความมีใจยุติธรรมเป็นสิงดีไม่ว่าจะอยู่ที ่ ไหนที่ใด ก็จะได้รับการยอมรับจากสังคม และ คุณธรรมสากลนี้จะหล่อหลอมในจิตของมนุษย์ โดยกาลเวลา