Tài liệu mô tả nguyên nhân, triệu chứng và phương pháp điều trị sỏi tiết niệu, bao gồm các yếu tố nguy cơ và biến chứng. Nguyên nhân có thể do nhiễm trùng, ứ đọng nước tiểu và rối loạn chuyển hóa. Các phương pháp điều trị bao gồm nội khoa và ngoại khoa như tán sỏi hoặc phẫu thuật.

1. SỎI TIẾT NIỆU
BS Đỗ Minh Tùng
BM Ngoại-PTTH

2. Mục tiêu
• Kể được nguyên nhân, YTNC sỏi tiết niệu
• Mô tả triệu chứng lâm sàng sỏi tiết niệu
• Kể tên các phương pháp điều trị sỏi tiết niệu

3. Nguyên nhân
• Tại chỗ (sỏi cơ quan)
- Nhiễm trùng niệu
- Ứ đọng nước tiểu
• Toàn thân (sỏi cơ thể)
- Do rối loạn chuyển hóa:
Gout, cường cận giáp

4. Viên sỏi
• Số lượng: 1- hàng trăm viên
• Hình dạng: tùy vị trí
- Sỏi nhu mô tròn nhẵn
- Sỏi bể thận hình tam giác
- Sỏi đài thận hình bầu dục
- Sỏi san hô
- Sỏi hình cầu, ô van

5. Thành phần hóa học của sỏi
• Sỏi Can xi: cao nhất (80%)
- Sỏi oxalat: màu nâu, nhiều
gai, rắn, cản quang
- Sỏi photphat: Trắng ngà,
nhiều lớp đồng tâm
• Sỏi Uric: màu hung, rắn,
không cản quang
• Sỏi cystine: Vàng nhạt, rắn,
không cản quang

6. Yếu tố nguy cơ
• Nhiễm khuẩn niệu
• Tắc nghẽn đường niệu
• Uống ít nước
• Ít vận động: thói quen, do bệnh phải nằm lâu
• Chế độ ăn
• Địa dư: vùng khí hậu nóng
• Bệnh toàn thân
• Gãy xương lớn

7. Triệu chứng lâm sàng
CƠ NĂNG
• Cơn đau quặn thận
• Đái máu
• Đái mủ
• Đái ra sỏi
• Đái buốt, đái rắt

8. TOÀN THÂN
• Có thể có hội chứng nhiễm trùng
THỰC THỂ
• Vùng thắt lưng vồng cao
• Ấn các điểm niệu quản
• Dấu hiệu chạm thận bệp bềnh thận
• Nghiệm pháp rung thận
• Dấu hiệu chạm sỏi

9. CẬN LÂM SÀNG
• Xn nước tiểu
• Siêu âm
• XQ: Chụp hệ tiết niệu không chuẩn bị, UIV,
UPR
• Soi bàng quang
• Chụp cắt lớp vi tính

10. BIẾN CHỨNG
• Nhiễm khuẩn niệu
• Giãn niệu quản, đài bể thận
• Viêm tấy quanh thận, áp-xe quanh thận
• Ứ nước, ứ mủ thận
• Suy thận
• Sỏi kẹt niệu đạo

11. Điều trị
• Nội khoa: kháng sinh, giảm đau, giãn cơ trơn ...
• Ngoại khoa:
- Điều trị ít xâm lấn: Tán sỏi ngoài cơ thể, tán sỏi
qua da, nội soi tán sỏi ngược dòng
- Phẫu thuật: PTNS, mổ mở

12. XIN CẢM ƠN!