SlideShare a Scribd company logo
1 of 61
Download to read offline
Szmulowizna czy Michałów? Dzieje terenów wokół Bazyliki
Najświętszego Serca Jezusowego na Pradze

Praski Otwarty Samozwańczy Uniwersytet Latający
Warszawa, 27 stycznia 2014 r.
Widok na Bazylikę NSJ
Wszystko zaczęło się od Szmula…
Szmul Jakubowicz vel Józef Samuel
Sonnenberg zwany Zbytkowerem
(ur. 1729 lub 1756-zm. 1801)
 Bankier i kupiec żydowski
 Od 1764 r. bliski współpracownik króla
Stanisława Augusta Poniatowskiego
 Od 1775 r. „generalny liwerant dla wojsk
rosyjskich”
 Trzykrotnie żonaty (najbardziej znaną
żoną Zbytkowera była Judyta, która
kierowała różnymi interesami męża po
jego śmierci)
Ryc. rp.pl (ze zbiorów A. Nieuważnego)
Szmul i Praga










Szmul prowadził rozległe interesy na
Pradze (m.in. młyn, garbarnię, rzeźnie,
cegielnię, tartak, gorzelnie)
W 1780 r. dzięki jego zabiegom powstał
cmentarz żydowski na części
Golędzinowa (dziś Bródno)
Ufundował na Pradze żydowski dom
modlitwy
Związany z targowiczanami, po wybuchu
powstania kościuszkowskiego uciekł ze
stolicy
Zasłużył się dla mieszkańców po rzezi
Pragi organizując pogrzeby poległych

http://pl.wikipedia.org/wiki/Plik:Jewish_cemetery_Warszawa_Brod
no_IMGP3586.jpg
Początki Szmulowizny








Płaskorzeźba z grobu Bera Sonnenberga, syna Szmula,
przedstawiająca włości ojca na prawym brzegu.
Fot. M. Jachura, polskiekrajobrazy.pl

W 1780 r. król Stanisław August
Poniatowski wydzierżawił Szmulowi na
40 lat cześć terenów znajdujących się
wówczas w granicach Targówka
Na części wydzierżawionych terenów
Szmul utworzył folwark Bojnówek
(którego centralna część znajdowała się
między dzisiejszą ul. Nieporęcką, a ul.
Markowską – tam gdzie Koneser)
Po rozbiorach tereny dzierżawy stały się
własnością rodziny Szmula
W 1834 r. dobra należące do rodziny
Szmula zostały sprzedane rodzinie Brühl
Dwór Bojnówek
Praga na mapach – 1808 r. (mapa J. G. Lehmanna)

http://www.mapywig.org/m/City_plans/PLAN_MASTA_WARSZAWY_11.5K_Bach_1808.jpg
Praga -1836-1860-

http://www.mapywig.org/m/City_plans/KARTA_OKRESTNOSTEJ_VARSHAVY_1_18,800K_1836-1860.jpg
Plan parcelacyjny Szmulowizny Abrahama Loewe – 1866 r.

Facebook.com/WarszawaNaWyrywki
Szmulowizna – 1879 r. – plan Służby Inżynierskiej Miasta

Na Szmulowiźnie stoi wówczas 100 domów, w
których mieszka ok.. 1,8 tys. mieszkańców
http://www.mapywig.org/m/City_plans/PLAN_M._WARSZAWY_16.8K_1879.jpg
1900 r. – plan Warszawy Williama H. Lindleya

W latach 1889/1891 r. Szmulowiznę wraz z Kamionkiem i Nową Pragą włączono do Warszawy
http://www.mapywig.org/m/City_plans/PLAN_GORODA_VARSHAVY_10K_1900.jpg
Początki Michałowa

Książę Michał Radziwiłł (1853-1903)





Księżna Maria Radziwiłłowa (1860-1930)

Małżeństwo filantropów (działali w Warszawskim Towarzystwie Dobroczynności)
Księżna ufundowała wiele kościołów w Warszawie (Pelcowizna, Bródno, Pl. Szembeka,
Michałów)
We wrześniu 1902 r. nabyli część Szmulowizny pomiędzy Otwocką, Siedlecką,
Objazdową, Wojnicką i torami kolejowymi
Odtąd dobra te od imienia właściciela będą nazywane Michałowem
Fot. twoja-praga.pl
Kalendarium budowy nowego kościoła na Pradze








1902 r. – powstaje pierwszy projekt budowlany aut. Stanisława
Grochowicza
30 marca 1904 r. – błogosławieństwo papieża Piusa X dla planowanego
kościoła
1907 r. – budowa drewnianej kaplicy na ul. Otwockiej (ks. Alojzy Volkmer,
wikariusz parafii Matki Boskiej Loretańskiej) oraz początek prac
budowlanych przy kościele (projekt aut. Łukasza Wolskiego)
22 października 1919 r. – niedokończony kościół wraz z placem na którym
był wznoszony przeszedł na własność archidiecezji warszawskiej (abp
Kakowski)
Drewniana tymczasowa kaplica przy ul. Otwockiej
Fot. twoja-praga.pl
Budowa kościoła

Fot. twoja-praga.pl
Erygowanie nowej parafii 30 października 1919 r.






Abp Kakowski dekretem z 30 października 1919 r. erygował
nową parafię, której administratorem został ks. Jan
Poskrobko
[…] erygowaliśmy nową parafię w Warszawie na
przedmieściu Praga, przy ulicy Kawęczyńskiej na Michałowie
(Szmulowizna) pod wezwaniem Najświętszego Serca
Jezusowego
obszar parafii zamyka się: w granicach ul. Lubelskiej wzdłuż
parkanu kolei Brzeskiej po stronie płn. - wsch. do nasypu
kolei Nadwiślańskiej granicząc z parafią Bożego Ciała na
Kamionku, dalej drogą żelazną Nadwiślańską do drogi
Petersburskiej, po czym biegnie przez Targówek do
przejazdu kolejowego i skręca w ulicę Nowożerańską, a tą
później do drogi Lampego na Targówku, wreszcie granicą
drogi Petersburskiej przez ulicę Markowską łączy się z
parkanem kolei Brzeskiej, granicząc w ten sposób z
pozostałych stron z parafią Matki Boskiej Loretańskiej

Fot. twoja-praga.pl
Dalsza budowa kościoła i tworzenie parafii






1919 r. – nowym budowniczym
kościoła zostaje Hugon Kudera
16 września 1923 r. konsekracja
kościoła przez kard. Kakowskiego
(papież Pius XI nadaje kościołowi
na Michałowie tytuł Bazyliki
Mniejszej)
18 listopad 1931 r. – przekazanie
parafii zakonowi salezjanów
Fot. twoja-praga.pl
Bazylika Najświętszego Serca Jezusowego

Fot. twoja-praga.pl
Plan Michałowa z lat 20-tych obejmujący teren parafii

Fot. Archiwum Parafialne –
parafia NSJ na Michałowie
Mapa Warszawy – 1924 r.

Fot. trasbus.com
Mapa Warszawy – 1932 r.

Fot. trasbus.com
Mapa Warszawy – 1936 r.

Fot. trasbus.com
Pierwszy wniosek o zmianę nazwy dzielnicy w 1920 r.
Dziennik Zarządu m. st. Warszawy,
nr 16 z 19 lutego 1920 r., s. 4
Z obrad magistratu dnia
10.02.1920 r. - O zmianę nazwy
Na petycję mieszkańców Pragi co do
przemianowania dzielnicy
„Szmulowizna” na „Michałów”
postanowił magistrat odpowiedzieć
odmownie
Promocja Michałowa w kręgach związanych z Bazyliką

Fot. za B. Kant,
Bazylika Serca
Jezusowego,
Warszawa 2008
Rozwój Michałowa – przemysł

Fot. archiwumwoli.waw.pl
Rozwój Michałowa – transport
Rozwój Michałowa – transport
Rozwój Michałowa – oświata
Towarzystwo Przyjaciół Michałowa na Pradze
•

•

•

•

21 kwietnia 1934 r. do rejestru stowarzyszeń i
związków Komisariatu Miasta St. Warszawy
wpisano pod nr 342 Towarzystwo Przyjaciół
Michałowa na Pradze
Prezesem Piotr Ciesielski (dyrektor szkoły na
Kawęczyńskiej 2), wiceprezesami ks. Antoni Hlond
(proboszcz parafii) oraz Leopold Viroux (dyrektor
„Drucianki”)
„Terenem działalności jest dzielnica Michałów m.
st. Warszawy w granicach torów kolejowych
Wileńskiego, Wschodniego i Wału kolejowego”
Cele Towarzystwa to:
- rozbudzenie poczucia obywatelskiego
- podniesienia Michałowa pod względem
materialnym i kulturalnym
Towarzystwo Przyjaciół Michałowa na Pradze
•
Ks. Antoni Hlond
(1884-1962),
fot. wikipedia.org

•
•

Fot. Tomasz Hardej

Budowa ogródka jordanowskiego
przy ul. Siedleckiej
Organizacja festynów przy
Bazylice NSJ
Promocja Michałowa
Michałów pojawia się na planach miejskich…
Warszawa-Praga plan szkolny z 1938 r., aut. T. Garlej (źródło: rcin.org.pl)
…i na rozkładach tramwajowych

Fot. rcin.org.pl

Fot. pragagada.pl
Michałów na Targówku Fabrycznym?
Fragment planu
Miasta St.
Warszawy z
1939 r.

Fot. trasbus.com
Nazwa Michałowa dotrwała do okresu okupacji niemieckiej

Niemiecki plan
Warszawy z 1941 r.

Fot. trasbus.com
Orlęta z Michałowa







W latach 30-tych przy Państwowym Monopolu Spirytusowym
powstał hufiec „Michałów”, młodzieżowej organizacji „Orląt”
działającej w ramach Związku Strzeleckiego, jeden z
najliczniejszych i najaktywniejszych na prawym brzegu
W okresie okupacji hufiec działał w konspiracji – Stanisław
Srzednicki „Stach”, Józef Zbigniew Polak,
Główne działania: mały sabotaż, kolportaż prasy konspiracyjnej,
rozpoznanie i obserwacja jednostek niemieckich stacjonujących
na Pradze,
Walki w powstaniu warszawskim (m.in. krótkotrwałe zajęcie Avii)
Projekt Osiedla Michałów






1953 r. – powstaje wstępny projekt planu zagospodarowania
przestrzennego Michałowa
autorami Zygmunt Stępiński z Biura Urbanistyki Warszawy
wraz oraz Arnold Majorek z pracowni „Miastoprojekt Stolica”
plan przewidywał budowę socrealistycznego „Osiedla
Michałów”
Projekt Osiedla Michałów
Parametry techniczne projektowanego osiedla:
 35 ha powierzchni osiedla
 30 ha powierzchni przyosiedlowego parku między ul. Kawęczyńska i torami
kolejowymi
 18 tys. mieszkańców miało mieszkać w projektowanych blokach
 800 tys. m³ - kubatura nowych budynków mieszkalnych
 8 tys. pomieszczeń mieszkalnych w 4- i 5- piętrowych blokach
 150 tys. m³ - kubatura budynków socjalnych i usługowych
 8 żłobków, 6 przedszkoli, 2 nowe szkoły podstawowe, 1 szkoła zawodowa
Projekt Osiedla Michałów
Oś. Osiedla stanowić miała aleja szerokości 40 metrów biegnąca od Bazyliki NSJ w kierunku
planowanego skrzyżowania Trasy W-Z z Trasą Płn.-Płd. (równolegle do Kawęczyńskiej)

Fot. Tyg.
Stolica
1953
Projekt Osiedla Michałów
Vis-a-vis Bazyliki, w miejscu przecięcia się tras powstać miał 25-piętrowy wysokościowiec,
podobny do Prudentialu

Fot. Tyg.
Stolica
1953
Projekt Osiedla Michałów
Widok na Długi Rynek

Fot. Tyg.
Stolica
1953
Projekt Osiedla Michałów
Nie wszystkim podobał się projekt Osiedla Michałów, o czym świadczyły listy wysyłane do
„Stolicy”

„Wspaniały projekt nowego osiedla napawa radością tych, którzy znają tę dzielnicę
nędznych walących się drewniaków, odrapanych, szpetnych czynszówek,
cuchnących rynsztoków. Pełen zachwytu dla wspaniałego projektu przebudowy
dzielnicy, w której spędziłem dzieciństwo i młodość, oburzony jestem, podobnie
zapewne jak większość robociarzy tej części miasta, nazwą Michałów, którą
projektanci nadali mającemu powstać osiedlu socjalistycznej Warszawy. (...) Otóż
nazwę Michałów dla okolic bazyliki wzniesionej tuż przed pierwszą wojną
światową zaczął forsować kler i koła klerykalne w okresie międzywojennym dla
uczczenia księcia Michała Radziwiłła, który był fundatorem bazyliki. (...)
Robotnicza ludność tej dzielnicy czuje instynktowną niechęć do tej nazwy
przypominającą jej czasy jaśniepańskiej dobroczynności (...)" „Stolica” nr 6 z 7
lutego 1954 r.
Stefan Wiechecki „Wiech” i Szmulki



Fot. W. Miernicki, NAC sygn.
20-113

Piewca gwary warszawskiej
W swoich felietonach przedstawiał
folklor i kulturę m.in. mieszkańców
praskiej Szmulowizny
Osiedle Kijowska (proj. Jana Kalinowskiego)










Szmulowizna A (Szmulowizna I) powstała w latach
1969-1972 (budynki Kijowska 11, Al. Tysiąclecia 151,
Ząbkowska 40, Korsaka 1 i Markowska 6).
Szmulowizna B powstała w latach 1973-1978 (budynki
Wiosenna 1, 2, 3 i Tarchomińska 10).
Szmulowizna Wschodnia i Szmulowizna II powstały
w latach 1972-1975 (budynki Wołomińska 19,
Radzymińska 54/58; 60/66; 68/72, Łomżyńska 15/25,
Łochowska 1/29, Siedlecka 1/15; 16/24 oraz
wybudowane w latach 1978 - 1984 budynki
Radzymińska 52a, Łochowska 34, Łomżyńska 22/24).
Kolonia Białostocka powstała w latach 1982-1986.
W skład tej części wchodzą budynki Białostocka 7, 9,
11 oraz wybudowany w 2001 roku budynek Białostocka
48.
Łącznie w 24 budynkach osiedla w 4199 mieszkaniach
zamieszkuje około 10 tys. mieszkańców.

Fot. twoja-praga.pl
Kto jeszcze pamięta Michałów? - lata dziewięćdziesiąte


Podział administracyjny Warszawy od 1994 r. – dzielnica Praga Północ składa się z
Golędzinowa, Michałowa, Pragi, Szmulowizny/Szmulek, Śliwic, za: K. Handke, Słownik
Nazewnictwa Warszawy, Warszawa 1998, s. 36. (Praga Północ zgodnie z Ustawą z dnia
25 marca 1994 r. o ustroju miasta stołecznego Warszawy wchodzi w skład Gminy
Warszawa-Centrum).



W przyszłą niedzielę zbiega się Święto Świętych Archaniołów: Michała, Gabriela i Rafała.
Św. Michał Archanioł jest, równocześnie z Sercem Jezusowym, Patronem naszej Parafii i
Patronem tej dzielnicy, tej części Pragi. Przed wojną ta część Pragi nosiła nazwę
„Michałów”. Istniało też Koło Przyjaciół Michałowa. Należy do tej nazwy powrócić, a
zaniechać pejoratywnej nazwy „Szmulki”. Cyt. za: „Bazylika-Biuletyn Informacyjny Parafii
NSJ”, 22 września 1996 r.
Miejski System Informacji
Uchwała nr 389/XXXVI/96 Rady Gminy Warszawa-Centrum z dnia 19 września 1996 r. w
sprawie Miejskiego Systemu Informacji w Gminie Warszawa-Centrum
§ 1 W celu uporządkowania przestrzeni publicznej i osiągnięcia ładu przestrzennego oraz dla poprawy
stanu porządku publicznej i bezpieczeństwa w Gminie Warszawa-Centrum wprowadza się Miejski
System Informacji […]

Zarządzenie Nr 804/96 Prezydenta Miasta Stołecznego Warszawy z dnia 21 października
1996 r. w sprawie ustalenia podziału Gminy Warszawa-Centrum na obszary dla potrzeb
Miejskiego Systemu Informacyjnego w Gminie Warszawa-Centrum
W załączniku do ww. Zarządzenia wymieniono obszary Gminy Warszawa-Centrum wraz ze
wskazaniem ich granic.
Miejski System Informacji
Podział Pragi Północ na 4 obszary MSI:
 Pelcowizna
 Nowa Praga
 Szmulowizna
 Stara Praga
Kontrowersje: gdzie Śliwice, Golędzinów, Michałów?
Miejski System Informacji
Szmulowizna to:
obszar pomiędzy linią kolejową biegnącą wzdłuż
Al. Solidarności, ul. Markowską, linią kolejową ze
stacją Warszawa-Wschodnia (wzdłuż granicy
dzielnic Praga Północ/Praga Południe) do
granicy gminy – linia kolejowa wzdłuż u.
Zabranieckiej i Naczelnikowskiej (granica gminy).
Pamięć o Michałowie nie zginęła
Pamięć o Michałowie nie zginęła
Kolejowy posterunek odgałęźny Warszawa-Michałów
Michałów jest również obecny na współczesnych mapach
Michałów jest również obecny na współczesnych mapach
Warszawa Atlas Miasta, Wydawnictwo Demart, 2008
Praskie Stowarzyszenie Mieszkańców „Michałów”


27 listopada 2008 r. grupa mieszkańców nawiązując do
tradycji Towarzystwa Przyjaciół Michałowa powołała do
życia Praskie Stowarzyszenie Mieszkańców „Michałów”



Do głównych statutowych celów stowarzyszenia należy
podnoszenie jakości życia mieszkańców poprzez
wspieranie rewitalizacji rozwoju Pragi Północ,
współpracę z samorządem terytorialnym w zakresie
konsultacji społecznych oraz współtworzenia
programu rewitalizacji rejonu Pragi, w szczególności
Michałowa i Szmulowizny



6 marca 2009 r. PSM „Michałów” zostało wpisane do
Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem
0000324790
Przywrócenie nazwy


30 stycznia 2009 r. do Zarządu i Rady Dzielnicy
Praga Północ zostaje złożony wniosek
Stowarzyszenia o wyłączenie z rejonu
urbanistycznego „Szulowizna” i utworzenie rejonu
urbanistycznego pod nazwą „Michałów”



5 stycznia 2010 r. Rada Dzielnicy podejmuje
uchwałę nr II/338/2010 w sprawie utworzenia
rejonu urbanistycznego pod nazwą „Michałów”



Michałów obejmuje teren położony w granicach od
północy – ul. Radzymińska, od południowego
wschodu – linia kolejowa Warszawa Praga,
Warszawa Wschodnia, od zachodu – ul.
Folwarczna (od ul. Radzymińskiej, wzdłuż zajezdni
tramwajowej do terenów Dworca Wschodniego)
Przywrócenie nazwy
Uchwała nr XCIV/2810/2010 Rady
Miasta Stołecznego Warszawy z dnia
9 listopada 2010 r. w sprawie
przystąpienia do sporządzania
miejscowego planu
zagospodarowania przestrzennego
rejonów Michałowa i Szmulowizny
Michałów – budowa tożsamości
Dzień Michałowa – 28
września (św. Michała)
– do tej pory 4 edycje
Michałów – budowa tożsamości
Praski Rajd Pojazdów Zabytkowych – do tej pory 4 edycje
Michałów – budowa wspólnoty
Michałów – budowa wspólnoty

Fot. W. Artyniew
Michałów – troska o dziedzictwo

Fot. B. Sztabowski
Michałów - rewitalizacja
PSM Michałów

Znajdź nas na:
@:
stowarzyszenie.michalow@gmail.com
www:
stowarzyszeniemichalow.blogspot.com
FB:
facebook.com/psmmichalow
Publikacje: slideshare.net/Michalow

More Related Content

What's hot

FABRYKA LOKOMOTYW „FABLOK” W CHRZANOWIE - „Szlakiem Fabloku” (przewodnik)
FABRYKA LOKOMOTYW „FABLOK” W CHRZANOWIE - „Szlakiem Fabloku” (przewodnik)FABRYKA LOKOMOTYW „FABLOK” W CHRZANOWIE - „Szlakiem Fabloku” (przewodnik)
FABRYKA LOKOMOTYW „FABLOK” W CHRZANOWIE - „Szlakiem Fabloku” (przewodnik)Małopolski Instytut Kultury
 
KASA OSZCZĘDNOŚCI MIASTA KRAKOWA - „Oszczędność i dobrobyt” (wystawa)
KASA OSZCZĘDNOŚCI MIASTA KRAKOWA - „Oszczędność i dobrobyt” (wystawa)KASA OSZCZĘDNOŚCI MIASTA KRAKOWA - „Oszczędność i dobrobyt” (wystawa)
KASA OSZCZĘDNOŚCI MIASTA KRAKOWA - „Oszczędność i dobrobyt” (wystawa)Małopolski Instytut Kultury
 
Mmateusz cyzz
Mmateusz cyzzMmateusz cyzz
Mmateusz cyzzczyzyk55
 
Prezentacja strzelce opolskie
Prezentacja strzelce opolskiePrezentacja strzelce opolskie
Prezentacja strzelce opolskieErwinWsb
 
Jacek szewczyk prezentacja myszków
Jacek szewczyk prezentacja myszkówJacek szewczyk prezentacja myszków
Jacek szewczyk prezentacja myszkówJacek Szewczyk
 
Jacek Szewczyk prezentacja WSB
Jacek Szewczyk prezentacja WSBJacek Szewczyk prezentacja WSB
Jacek Szewczyk prezentacja WSBJacek Szewczyk
 
Polecane miejsce Warszawa
Polecane miejsce WarszawaPolecane miejsce Warszawa
Polecane miejsce Warszawapiotrtata
 
Tablice z rzutem fortu 50 1/2 O Barycz i fortu 51 Rajsko w Krakowie
Tablice z rzutem fortu 50 1/2 O Barycz i fortu 51 Rajsko w KrakowieTablice z rzutem fortu 50 1/2 O Barycz i fortu 51 Rajsko w Krakowie
Tablice z rzutem fortu 50 1/2 O Barycz i fortu 51 Rajsko w KrakowieMałopolski Instytut Kultury
 
KOŚCIÓŁ PW. NARODZENIA NMP W RACŁAWICACH "Na granicy zaborów" (wystawa)
KOŚCIÓŁ PW. NARODZENIA NMP W RACŁAWICACH "Na granicy zaborów" (wystawa)KOŚCIÓŁ PW. NARODZENIA NMP W RACŁAWICACH "Na granicy zaborów" (wystawa)
KOŚCIÓŁ PW. NARODZENIA NMP W RACŁAWICACH "Na granicy zaborów" (wystawa)Małopolski Instytut Kultury
 
Wizerunek i rola Bydgoszczy w powieści "Obóz wszystkich świętych" T. Nowakows...
Wizerunek i rola Bydgoszczy w powieści "Obóz wszystkich świętych" T. Nowakows...Wizerunek i rola Bydgoszczy w powieści "Obóz wszystkich świętych" T. Nowakows...
Wizerunek i rola Bydgoszczy w powieści "Obóz wszystkich świętych" T. Nowakows...Damian Skawiński
 
MUZEUM IM. ALEKSANDRA KŁOSIŃSKIEGO W KĘTACH (przewodnik)
MUZEUM IM. ALEKSANDRA KŁOSIŃSKIEGO W KĘTACH (przewodnik)MUZEUM IM. ALEKSANDRA KŁOSIŃSKIEGO W KĘTACH (przewodnik)
MUZEUM IM. ALEKSANDRA KŁOSIŃSKIEGO W KĘTACH (przewodnik)Małopolski Instytut Kultury
 
KOŚCIÓŁ PW. NAWIEDZENIA NMP W IWKOWEJ "Pamiątki z przeszłości" (wystawa)
KOŚCIÓŁ PW. NAWIEDZENIA NMP W IWKOWEJ "Pamiątki z przeszłości" (wystawa)KOŚCIÓŁ PW. NAWIEDZENIA NMP W IWKOWEJ "Pamiątki z przeszłości" (wystawa)
KOŚCIÓŁ PW. NAWIEDZENIA NMP W IWKOWEJ "Pamiątki z przeszłości" (wystawa)Małopolski Instytut Kultury
 
Prezentacja czeladź
Prezentacja czeladźPrezentacja czeladź
Prezentacja czeladźMateusz Zub
 

What's hot (20)

Elearning informatyka Wroclaw
Elearning informatyka WroclawElearning informatyka Wroclaw
Elearning informatyka Wroclaw
 
Warszawa
WarszawaWarszawa
Warszawa
 
Prezentacja1
Prezentacja1Prezentacja1
Prezentacja1
 
Prezentacja1
Prezentacja1Prezentacja1
Prezentacja1
 
FABRYKA LOKOMOTYW „FABLOK” W CHRZANOWIE - „Szlakiem Fabloku” (przewodnik)
FABRYKA LOKOMOTYW „FABLOK” W CHRZANOWIE - „Szlakiem Fabloku” (przewodnik)FABRYKA LOKOMOTYW „FABLOK” W CHRZANOWIE - „Szlakiem Fabloku” (przewodnik)
FABRYKA LOKOMOTYW „FABLOK” W CHRZANOWIE - „Szlakiem Fabloku” (przewodnik)
 
KASA OSZCZĘDNOŚCI MIASTA KRAKOWA - „Oszczędność i dobrobyt” (wystawa)
KASA OSZCZĘDNOŚCI MIASTA KRAKOWA - „Oszczędność i dobrobyt” (wystawa)KASA OSZCZĘDNOŚCI MIASTA KRAKOWA - „Oszczędność i dobrobyt” (wystawa)
KASA OSZCZĘDNOŚCI MIASTA KRAKOWA - „Oszczędność i dobrobyt” (wystawa)
 
Mmateusz cyzz
Mmateusz cyzzMmateusz cyzz
Mmateusz cyzz
 
Prezentacja strzelce opolskie
Prezentacja strzelce opolskiePrezentacja strzelce opolskie
Prezentacja strzelce opolskie
 
Jacek szewczyk prezentacja myszków
Jacek szewczyk prezentacja myszkówJacek szewczyk prezentacja myszków
Jacek szewczyk prezentacja myszków
 
Jacek Szewczyk prezentacja WSB
Jacek Szewczyk prezentacja WSBJacek Szewczyk prezentacja WSB
Jacek Szewczyk prezentacja WSB
 
BELUARD W ROŻNOWIE (przewodnik)
BELUARD W ROŻNOWIE (przewodnik)BELUARD W ROŻNOWIE (przewodnik)
BELUARD W ROŻNOWIE (przewodnik)
 
Polecane miejsce Warszawa
Polecane miejsce WarszawaPolecane miejsce Warszawa
Polecane miejsce Warszawa
 
Tablice z rzutem fortu 50 1/2 O Barycz i fortu 51 Rajsko w Krakowie
Tablice z rzutem fortu 50 1/2 O Barycz i fortu 51 Rajsko w KrakowieTablice z rzutem fortu 50 1/2 O Barycz i fortu 51 Rajsko w Krakowie
Tablice z rzutem fortu 50 1/2 O Barycz i fortu 51 Rajsko w Krakowie
 
KOŚCIÓŁ PW. NARODZENIA NMP W RACŁAWICACH "Na granicy zaborów" (wystawa)
KOŚCIÓŁ PW. NARODZENIA NMP W RACŁAWICACH "Na granicy zaborów" (wystawa)KOŚCIÓŁ PW. NARODZENIA NMP W RACŁAWICACH "Na granicy zaborów" (wystawa)
KOŚCIÓŁ PW. NARODZENIA NMP W RACŁAWICACH "Na granicy zaborów" (wystawa)
 
Wizerunek i rola Bydgoszczy w powieści "Obóz wszystkich świętych" T. Nowakows...
Wizerunek i rola Bydgoszczy w powieści "Obóz wszystkich świętych" T. Nowakows...Wizerunek i rola Bydgoszczy w powieści "Obóz wszystkich świętych" T. Nowakows...
Wizerunek i rola Bydgoszczy w powieści "Obóz wszystkich świętych" T. Nowakows...
 
MUZEUM IM. ALEKSANDRA KŁOSIŃSKIEGO W KĘTACH (przewodnik)
MUZEUM IM. ALEKSANDRA KŁOSIŃSKIEGO W KĘTACH (przewodnik)MUZEUM IM. ALEKSANDRA KŁOSIŃSKIEGO W KĘTACH (przewodnik)
MUZEUM IM. ALEKSANDRA KŁOSIŃSKIEGO W KĘTACH (przewodnik)
 
KOŚCIÓŁ PW. NAWIEDZENIA NMP W IWKOWEJ "Pamiątki z przeszłości" (wystawa)
KOŚCIÓŁ PW. NAWIEDZENIA NMP W IWKOWEJ "Pamiątki z przeszłości" (wystawa)KOŚCIÓŁ PW. NAWIEDZENIA NMP W IWKOWEJ "Pamiątki z przeszłości" (wystawa)
KOŚCIÓŁ PW. NAWIEDZENIA NMP W IWKOWEJ "Pamiątki z przeszłości" (wystawa)
 
Prezentacja czeladź
Prezentacja czeladźPrezentacja czeladź
Prezentacja czeladź
 
28074
2807428074
28074
 
Bielsko biała 2
Bielsko biała 2Bielsko biała 2
Bielsko biała 2
 

Similar to POSUL - wyklad 27.01.2014 r.

Similar to POSUL - wyklad 27.01.2014 r. (20)

Historia
HistoriaHistoria
Historia
 
Historia
HistoriaHistoria
Historia
 
Historia
HistoriaHistoria
Historia
 
Historia
HistoriaHistoria
Historia
 
Prezentacja
PrezentacjaPrezentacja
Prezentacja
 
Jakub śmietana
Jakub śmietanaJakub śmietana
Jakub śmietana
 
Jakub śmietana
Jakub śmietanaJakub śmietana
Jakub śmietana
 
Marcin Wiltosiński prezentacja
Marcin Wiltosiński prezentacjaMarcin Wiltosiński prezentacja
Marcin Wiltosiński prezentacja
 
PrelekcjaLaweczki23_cz4_mp.pdf
PrelekcjaLaweczki23_cz4_mp.pdfPrelekcjaLaweczki23_cz4_mp.pdf
PrelekcjaLaweczki23_cz4_mp.pdf
 
Architektura Publiczna
Architektura PublicznaArchitektura Publiczna
Architektura Publiczna
 
Prezentacja CzęStochowa
Prezentacja CzęStochowaPrezentacja CzęStochowa
Prezentacja CzęStochowa
 
Prezentacja anna tamborek
Prezentacja anna tamborekPrezentacja anna tamborek
Prezentacja anna tamborek
 
Szymon śmietana
Szymon śmietanaSzymon śmietana
Szymon śmietana
 
Sosnowiec
SosnowiecSosnowiec
Sosnowiec
 
Sosnowiec
SosnowiecSosnowiec
Sosnowiec
 
DWOREK RUTKOWSKICH W KRAKOWIE "Dobrze skrojony dwór dla chirurga" (wystawa)
DWOREK RUTKOWSKICH W KRAKOWIE "Dobrze skrojony dwór dla chirurga" (wystawa)DWOREK RUTKOWSKICH W KRAKOWIE "Dobrze skrojony dwór dla chirurga" (wystawa)
DWOREK RUTKOWSKICH W KRAKOWIE "Dobrze skrojony dwór dla chirurga" (wystawa)
 
KLASZTOR DUCHACZEK Z KOŚCIOŁEM PW. ŚW. TOMASZA W KRAKOWIE "800 lat historii k...
KLASZTOR DUCHACZEK Z KOŚCIOŁEM PW. ŚW. TOMASZA W KRAKOWIE "800 lat historii k...KLASZTOR DUCHACZEK Z KOŚCIOŁEM PW. ŚW. TOMASZA W KRAKOWIE "800 lat historii k...
KLASZTOR DUCHACZEK Z KOŚCIOŁEM PW. ŚW. TOMASZA W KRAKOWIE "800 lat historii k...
 
Mikulczycka gala
Mikulczycka galaMikulczycka gala
Mikulczycka gala
 
Powiat Staszowski - Zaprasza
Powiat  Staszowski - ZapraszaPowiat  Staszowski - Zaprasza
Powiat Staszowski - Zaprasza
 
Powiat Staszowski Zaprasza
Powiat Staszowski ZapraszaPowiat Staszowski Zaprasza
Powiat Staszowski Zaprasza
 

More from Michalow

Przejścia naziemne w poziomie torów - Komisja Infrastruktury 9.04.2015
Przejścia naziemne w poziomie torów - Komisja Infrastruktury 9.04.2015Przejścia naziemne w poziomie torów - Komisja Infrastruktury 9.04.2015
Przejścia naziemne w poziomie torów - Komisja Infrastruktury 9.04.2015Michalow
 
Drewniak Burkego na Kawęczyńskiej
Drewniak Burkego na KawęczyńskiejDrewniak Burkego na Kawęczyńskiej
Drewniak Burkego na KawęczyńskiejMichalow
 
Skwer Otwocka 1 - rewitalizacja
Skwer Otwocka 1 - rewitalizacjaSkwer Otwocka 1 - rewitalizacja
Skwer Otwocka 1 - rewitalizacjaMichalow
 
Centrum Aktywizacji Społeczno-Kulturalnej Mieszkańców "Kawęczyńska"
Centrum Aktywizacji Społeczno-Kulturalnej Mieszkańców "Kawęczyńska"Centrum Aktywizacji Społeczno-Kulturalnej Mieszkańców "Kawęczyńska"
Centrum Aktywizacji Społeczno-Kulturalnej Mieszkańców "Kawęczyńska"Michalow
 
Projekt Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego Michałowa i Szmulow...
Projekt Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego Michałowa i Szmulow...Projekt Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego Michałowa i Szmulow...
Projekt Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego Michałowa i Szmulow...Michalow
 
Polityka lokalowa na pradze północ
Polityka lokalowa na pradze północPolityka lokalowa na pradze północ
Polityka lokalowa na pradze północMichalow
 
Koncepcja ruchu na Pradze Północ debata kino Praha 11 grudnia 2013
Koncepcja ruchu na Pradze Północ debata kino Praha 11 grudnia 2013Koncepcja ruchu na Pradze Północ debata kino Praha 11 grudnia 2013
Koncepcja ruchu na Pradze Północ debata kino Praha 11 grudnia 2013Michalow
 
Suburbanizacja jako bariera rozwojowa Warszawy (Urban Sprawl)
Suburbanizacja jako bariera rozwojowa Warszawy (Urban Sprawl)Suburbanizacja jako bariera rozwojowa Warszawy (Urban Sprawl)
Suburbanizacja jako bariera rozwojowa Warszawy (Urban Sprawl)Michalow
 
Kawęczyńska prezentacja na komisję infrastruktury 23.09
Kawęczyńska   prezentacja na komisję infrastruktury 23.09Kawęczyńska   prezentacja na komisję infrastruktury 23.09
Kawęczyńska prezentacja na komisję infrastruktury 23.09Michalow
 
Praga uspokojenie ruchu - Strefa Tempo 30 na Pradze
Praga uspokojenie ruchu - Strefa Tempo 30 na PradzePraga uspokojenie ruchu - Strefa Tempo 30 na Pradze
Praga uspokojenie ruchu - Strefa Tempo 30 na PradzeMichalow
 
Kawęczyńska prezentacja na komisję infrastruktury
Kawęczyńska   prezentacja na komisję infrastrukturyKawęczyńska   prezentacja na komisję infrastruktury
Kawęczyńska prezentacja na komisję infrastrukturyMichalow
 

More from Michalow (12)

Przejścia naziemne w poziomie torów - Komisja Infrastruktury 9.04.2015
Przejścia naziemne w poziomie torów - Komisja Infrastruktury 9.04.2015Przejścia naziemne w poziomie torów - Komisja Infrastruktury 9.04.2015
Przejścia naziemne w poziomie torów - Komisja Infrastruktury 9.04.2015
 
Drewniak Burkego na Kawęczyńskiej
Drewniak Burkego na KawęczyńskiejDrewniak Burkego na Kawęczyńskiej
Drewniak Burkego na Kawęczyńskiej
 
Skwer Otwocka 1 - rewitalizacja
Skwer Otwocka 1 - rewitalizacjaSkwer Otwocka 1 - rewitalizacja
Skwer Otwocka 1 - rewitalizacja
 
Centrum Aktywizacji Społeczno-Kulturalnej Mieszkańców "Kawęczyńska"
Centrum Aktywizacji Społeczno-Kulturalnej Mieszkańców "Kawęczyńska"Centrum Aktywizacji Społeczno-Kulturalnej Mieszkańców "Kawęczyńska"
Centrum Aktywizacji Społeczno-Kulturalnej Mieszkańców "Kawęczyńska"
 
Targowa
TargowaTargowa
Targowa
 
Projekt Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego Michałowa i Szmulow...
Projekt Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego Michałowa i Szmulow...Projekt Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego Michałowa i Szmulow...
Projekt Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego Michałowa i Szmulow...
 
Polityka lokalowa na pradze północ
Polityka lokalowa na pradze północPolityka lokalowa na pradze północ
Polityka lokalowa na pradze północ
 
Koncepcja ruchu na Pradze Północ debata kino Praha 11 grudnia 2013
Koncepcja ruchu na Pradze Północ debata kino Praha 11 grudnia 2013Koncepcja ruchu na Pradze Północ debata kino Praha 11 grudnia 2013
Koncepcja ruchu na Pradze Północ debata kino Praha 11 grudnia 2013
 
Suburbanizacja jako bariera rozwojowa Warszawy (Urban Sprawl)
Suburbanizacja jako bariera rozwojowa Warszawy (Urban Sprawl)Suburbanizacja jako bariera rozwojowa Warszawy (Urban Sprawl)
Suburbanizacja jako bariera rozwojowa Warszawy (Urban Sprawl)
 
Kawęczyńska prezentacja na komisję infrastruktury 23.09
Kawęczyńska   prezentacja na komisję infrastruktury 23.09Kawęczyńska   prezentacja na komisję infrastruktury 23.09
Kawęczyńska prezentacja na komisję infrastruktury 23.09
 
Praga uspokojenie ruchu - Strefa Tempo 30 na Pradze
Praga uspokojenie ruchu - Strefa Tempo 30 na PradzePraga uspokojenie ruchu - Strefa Tempo 30 na Pradze
Praga uspokojenie ruchu - Strefa Tempo 30 na Pradze
 
Kawęczyńska prezentacja na komisję infrastruktury
Kawęczyńska   prezentacja na komisję infrastrukturyKawęczyńska   prezentacja na komisję infrastruktury
Kawęczyńska prezentacja na komisję infrastruktury
 

POSUL - wyklad 27.01.2014 r.

  • 1. Szmulowizna czy Michałów? Dzieje terenów wokół Bazyliki Najświętszego Serca Jezusowego na Pradze Praski Otwarty Samozwańczy Uniwersytet Latający Warszawa, 27 stycznia 2014 r.
  • 3. Wszystko zaczęło się od Szmula… Szmul Jakubowicz vel Józef Samuel Sonnenberg zwany Zbytkowerem (ur. 1729 lub 1756-zm. 1801)  Bankier i kupiec żydowski  Od 1764 r. bliski współpracownik króla Stanisława Augusta Poniatowskiego  Od 1775 r. „generalny liwerant dla wojsk rosyjskich”  Trzykrotnie żonaty (najbardziej znaną żoną Zbytkowera była Judyta, która kierowała różnymi interesami męża po jego śmierci) Ryc. rp.pl (ze zbiorów A. Nieuważnego)
  • 4. Szmul i Praga      Szmul prowadził rozległe interesy na Pradze (m.in. młyn, garbarnię, rzeźnie, cegielnię, tartak, gorzelnie) W 1780 r. dzięki jego zabiegom powstał cmentarz żydowski na części Golędzinowa (dziś Bródno) Ufundował na Pradze żydowski dom modlitwy Związany z targowiczanami, po wybuchu powstania kościuszkowskiego uciekł ze stolicy Zasłużył się dla mieszkańców po rzezi Pragi organizując pogrzeby poległych http://pl.wikipedia.org/wiki/Plik:Jewish_cemetery_Warszawa_Brod no_IMGP3586.jpg
  • 5. Początki Szmulowizny     Płaskorzeźba z grobu Bera Sonnenberga, syna Szmula, przedstawiająca włości ojca na prawym brzegu. Fot. M. Jachura, polskiekrajobrazy.pl W 1780 r. król Stanisław August Poniatowski wydzierżawił Szmulowi na 40 lat cześć terenów znajdujących się wówczas w granicach Targówka Na części wydzierżawionych terenów Szmul utworzył folwark Bojnówek (którego centralna część znajdowała się między dzisiejszą ul. Nieporęcką, a ul. Markowską – tam gdzie Koneser) Po rozbiorach tereny dzierżawy stały się własnością rodziny Szmula W 1834 r. dobra należące do rodziny Szmula zostały sprzedane rodzinie Brühl
  • 7. Praga na mapach – 1808 r. (mapa J. G. Lehmanna) http://www.mapywig.org/m/City_plans/PLAN_MASTA_WARSZAWY_11.5K_Bach_1808.jpg
  • 9. Plan parcelacyjny Szmulowizny Abrahama Loewe – 1866 r. Facebook.com/WarszawaNaWyrywki
  • 10. Szmulowizna – 1879 r. – plan Służby Inżynierskiej Miasta Na Szmulowiźnie stoi wówczas 100 domów, w których mieszka ok.. 1,8 tys. mieszkańców http://www.mapywig.org/m/City_plans/PLAN_M._WARSZAWY_16.8K_1879.jpg
  • 11. 1900 r. – plan Warszawy Williama H. Lindleya W latach 1889/1891 r. Szmulowiznę wraz z Kamionkiem i Nową Pragą włączono do Warszawy http://www.mapywig.org/m/City_plans/PLAN_GORODA_VARSHAVY_10K_1900.jpg
  • 12. Początki Michałowa Książę Michał Radziwiłł (1853-1903)     Księżna Maria Radziwiłłowa (1860-1930) Małżeństwo filantropów (działali w Warszawskim Towarzystwie Dobroczynności) Księżna ufundowała wiele kościołów w Warszawie (Pelcowizna, Bródno, Pl. Szembeka, Michałów) We wrześniu 1902 r. nabyli część Szmulowizny pomiędzy Otwocką, Siedlecką, Objazdową, Wojnicką i torami kolejowymi Odtąd dobra te od imienia właściciela będą nazywane Michałowem Fot. twoja-praga.pl
  • 13. Kalendarium budowy nowego kościoła na Pradze     1902 r. – powstaje pierwszy projekt budowlany aut. Stanisława Grochowicza 30 marca 1904 r. – błogosławieństwo papieża Piusa X dla planowanego kościoła 1907 r. – budowa drewnianej kaplicy na ul. Otwockiej (ks. Alojzy Volkmer, wikariusz parafii Matki Boskiej Loretańskiej) oraz początek prac budowlanych przy kościele (projekt aut. Łukasza Wolskiego) 22 października 1919 r. – niedokończony kościół wraz z placem na którym był wznoszony przeszedł na własność archidiecezji warszawskiej (abp Kakowski)
  • 14. Drewniana tymczasowa kaplica przy ul. Otwockiej Fot. twoja-praga.pl
  • 16. Erygowanie nowej parafii 30 października 1919 r.    Abp Kakowski dekretem z 30 października 1919 r. erygował nową parafię, której administratorem został ks. Jan Poskrobko […] erygowaliśmy nową parafię w Warszawie na przedmieściu Praga, przy ulicy Kawęczyńskiej na Michałowie (Szmulowizna) pod wezwaniem Najświętszego Serca Jezusowego obszar parafii zamyka się: w granicach ul. Lubelskiej wzdłuż parkanu kolei Brzeskiej po stronie płn. - wsch. do nasypu kolei Nadwiślańskiej granicząc z parafią Bożego Ciała na Kamionku, dalej drogą żelazną Nadwiślańską do drogi Petersburskiej, po czym biegnie przez Targówek do przejazdu kolejowego i skręca w ulicę Nowożerańską, a tą później do drogi Lampego na Targówku, wreszcie granicą drogi Petersburskiej przez ulicę Markowską łączy się z parkanem kolei Brzeskiej, granicząc w ten sposób z pozostałych stron z parafią Matki Boskiej Loretańskiej Fot. twoja-praga.pl
  • 17. Dalsza budowa kościoła i tworzenie parafii    1919 r. – nowym budowniczym kościoła zostaje Hugon Kudera 16 września 1923 r. konsekracja kościoła przez kard. Kakowskiego (papież Pius XI nadaje kościołowi na Michałowie tytuł Bazyliki Mniejszej) 18 listopad 1931 r. – przekazanie parafii zakonowi salezjanów Fot. twoja-praga.pl
  • 18. Bazylika Najświętszego Serca Jezusowego Fot. twoja-praga.pl
  • 19. Plan Michałowa z lat 20-tych obejmujący teren parafii Fot. Archiwum Parafialne – parafia NSJ na Michałowie
  • 20. Mapa Warszawy – 1924 r. Fot. trasbus.com
  • 21. Mapa Warszawy – 1932 r. Fot. trasbus.com
  • 22. Mapa Warszawy – 1936 r. Fot. trasbus.com
  • 23. Pierwszy wniosek o zmianę nazwy dzielnicy w 1920 r. Dziennik Zarządu m. st. Warszawy, nr 16 z 19 lutego 1920 r., s. 4 Z obrad magistratu dnia 10.02.1920 r. - O zmianę nazwy Na petycję mieszkańców Pragi co do przemianowania dzielnicy „Szmulowizna” na „Michałów” postanowił magistrat odpowiedzieć odmownie
  • 24. Promocja Michałowa w kręgach związanych z Bazyliką Fot. za B. Kant, Bazylika Serca Jezusowego, Warszawa 2008
  • 25. Rozwój Michałowa – przemysł Fot. archiwumwoli.waw.pl
  • 29. Towarzystwo Przyjaciół Michałowa na Pradze • • • • 21 kwietnia 1934 r. do rejestru stowarzyszeń i związków Komisariatu Miasta St. Warszawy wpisano pod nr 342 Towarzystwo Przyjaciół Michałowa na Pradze Prezesem Piotr Ciesielski (dyrektor szkoły na Kawęczyńskiej 2), wiceprezesami ks. Antoni Hlond (proboszcz parafii) oraz Leopold Viroux (dyrektor „Drucianki”) „Terenem działalności jest dzielnica Michałów m. st. Warszawy w granicach torów kolejowych Wileńskiego, Wschodniego i Wału kolejowego” Cele Towarzystwa to: - rozbudzenie poczucia obywatelskiego - podniesienia Michałowa pod względem materialnym i kulturalnym
  • 30. Towarzystwo Przyjaciół Michałowa na Pradze • Ks. Antoni Hlond (1884-1962), fot. wikipedia.org • • Fot. Tomasz Hardej Budowa ogródka jordanowskiego przy ul. Siedleckiej Organizacja festynów przy Bazylice NSJ Promocja Michałowa
  • 31. Michałów pojawia się na planach miejskich… Warszawa-Praga plan szkolny z 1938 r., aut. T. Garlej (źródło: rcin.org.pl)
  • 32. …i na rozkładach tramwajowych Fot. rcin.org.pl Fot. pragagada.pl
  • 33. Michałów na Targówku Fabrycznym? Fragment planu Miasta St. Warszawy z 1939 r. Fot. trasbus.com
  • 34. Nazwa Michałowa dotrwała do okresu okupacji niemieckiej Niemiecki plan Warszawy z 1941 r. Fot. trasbus.com
  • 35. Orlęta z Michałowa     W latach 30-tych przy Państwowym Monopolu Spirytusowym powstał hufiec „Michałów”, młodzieżowej organizacji „Orląt” działającej w ramach Związku Strzeleckiego, jeden z najliczniejszych i najaktywniejszych na prawym brzegu W okresie okupacji hufiec działał w konspiracji – Stanisław Srzednicki „Stach”, Józef Zbigniew Polak, Główne działania: mały sabotaż, kolportaż prasy konspiracyjnej, rozpoznanie i obserwacja jednostek niemieckich stacjonujących na Pradze, Walki w powstaniu warszawskim (m.in. krótkotrwałe zajęcie Avii)
  • 36. Projekt Osiedla Michałów    1953 r. – powstaje wstępny projekt planu zagospodarowania przestrzennego Michałowa autorami Zygmunt Stępiński z Biura Urbanistyki Warszawy wraz oraz Arnold Majorek z pracowni „Miastoprojekt Stolica” plan przewidywał budowę socrealistycznego „Osiedla Michałów”
  • 37. Projekt Osiedla Michałów Parametry techniczne projektowanego osiedla:  35 ha powierzchni osiedla  30 ha powierzchni przyosiedlowego parku między ul. Kawęczyńska i torami kolejowymi  18 tys. mieszkańców miało mieszkać w projektowanych blokach  800 tys. m³ - kubatura nowych budynków mieszkalnych  8 tys. pomieszczeń mieszkalnych w 4- i 5- piętrowych blokach  150 tys. m³ - kubatura budynków socjalnych i usługowych  8 żłobków, 6 przedszkoli, 2 nowe szkoły podstawowe, 1 szkoła zawodowa
  • 38. Projekt Osiedla Michałów Oś. Osiedla stanowić miała aleja szerokości 40 metrów biegnąca od Bazyliki NSJ w kierunku planowanego skrzyżowania Trasy W-Z z Trasą Płn.-Płd. (równolegle do Kawęczyńskiej) Fot. Tyg. Stolica 1953
  • 39. Projekt Osiedla Michałów Vis-a-vis Bazyliki, w miejscu przecięcia się tras powstać miał 25-piętrowy wysokościowiec, podobny do Prudentialu Fot. Tyg. Stolica 1953
  • 40. Projekt Osiedla Michałów Widok na Długi Rynek Fot. Tyg. Stolica 1953
  • 41. Projekt Osiedla Michałów Nie wszystkim podobał się projekt Osiedla Michałów, o czym świadczyły listy wysyłane do „Stolicy” „Wspaniały projekt nowego osiedla napawa radością tych, którzy znają tę dzielnicę nędznych walących się drewniaków, odrapanych, szpetnych czynszówek, cuchnących rynsztoków. Pełen zachwytu dla wspaniałego projektu przebudowy dzielnicy, w której spędziłem dzieciństwo i młodość, oburzony jestem, podobnie zapewne jak większość robociarzy tej części miasta, nazwą Michałów, którą projektanci nadali mającemu powstać osiedlu socjalistycznej Warszawy. (...) Otóż nazwę Michałów dla okolic bazyliki wzniesionej tuż przed pierwszą wojną światową zaczął forsować kler i koła klerykalne w okresie międzywojennym dla uczczenia księcia Michała Radziwiłła, który był fundatorem bazyliki. (...) Robotnicza ludność tej dzielnicy czuje instynktowną niechęć do tej nazwy przypominającą jej czasy jaśniepańskiej dobroczynności (...)" „Stolica” nr 6 z 7 lutego 1954 r.
  • 42. Stefan Wiechecki „Wiech” i Szmulki   Fot. W. Miernicki, NAC sygn. 20-113 Piewca gwary warszawskiej W swoich felietonach przedstawiał folklor i kulturę m.in. mieszkańców praskiej Szmulowizny
  • 43. Osiedle Kijowska (proj. Jana Kalinowskiego)      Szmulowizna A (Szmulowizna I) powstała w latach 1969-1972 (budynki Kijowska 11, Al. Tysiąclecia 151, Ząbkowska 40, Korsaka 1 i Markowska 6). Szmulowizna B powstała w latach 1973-1978 (budynki Wiosenna 1, 2, 3 i Tarchomińska 10). Szmulowizna Wschodnia i Szmulowizna II powstały w latach 1972-1975 (budynki Wołomińska 19, Radzymińska 54/58; 60/66; 68/72, Łomżyńska 15/25, Łochowska 1/29, Siedlecka 1/15; 16/24 oraz wybudowane w latach 1978 - 1984 budynki Radzymińska 52a, Łochowska 34, Łomżyńska 22/24). Kolonia Białostocka powstała w latach 1982-1986. W skład tej części wchodzą budynki Białostocka 7, 9, 11 oraz wybudowany w 2001 roku budynek Białostocka 48. Łącznie w 24 budynkach osiedla w 4199 mieszkaniach zamieszkuje około 10 tys. mieszkańców. Fot. twoja-praga.pl
  • 44. Kto jeszcze pamięta Michałów? - lata dziewięćdziesiąte  Podział administracyjny Warszawy od 1994 r. – dzielnica Praga Północ składa się z Golędzinowa, Michałowa, Pragi, Szmulowizny/Szmulek, Śliwic, za: K. Handke, Słownik Nazewnictwa Warszawy, Warszawa 1998, s. 36. (Praga Północ zgodnie z Ustawą z dnia 25 marca 1994 r. o ustroju miasta stołecznego Warszawy wchodzi w skład Gminy Warszawa-Centrum).  W przyszłą niedzielę zbiega się Święto Świętych Archaniołów: Michała, Gabriela i Rafała. Św. Michał Archanioł jest, równocześnie z Sercem Jezusowym, Patronem naszej Parafii i Patronem tej dzielnicy, tej części Pragi. Przed wojną ta część Pragi nosiła nazwę „Michałów”. Istniało też Koło Przyjaciół Michałowa. Należy do tej nazwy powrócić, a zaniechać pejoratywnej nazwy „Szmulki”. Cyt. za: „Bazylika-Biuletyn Informacyjny Parafii NSJ”, 22 września 1996 r.
  • 45. Miejski System Informacji Uchwała nr 389/XXXVI/96 Rady Gminy Warszawa-Centrum z dnia 19 września 1996 r. w sprawie Miejskiego Systemu Informacji w Gminie Warszawa-Centrum § 1 W celu uporządkowania przestrzeni publicznej i osiągnięcia ładu przestrzennego oraz dla poprawy stanu porządku publicznej i bezpieczeństwa w Gminie Warszawa-Centrum wprowadza się Miejski System Informacji […] Zarządzenie Nr 804/96 Prezydenta Miasta Stołecznego Warszawy z dnia 21 października 1996 r. w sprawie ustalenia podziału Gminy Warszawa-Centrum na obszary dla potrzeb Miejskiego Systemu Informacyjnego w Gminie Warszawa-Centrum W załączniku do ww. Zarządzenia wymieniono obszary Gminy Warszawa-Centrum wraz ze wskazaniem ich granic.
  • 46. Miejski System Informacji Podział Pragi Północ na 4 obszary MSI:  Pelcowizna  Nowa Praga  Szmulowizna  Stara Praga Kontrowersje: gdzie Śliwice, Golędzinów, Michałów?
  • 47. Miejski System Informacji Szmulowizna to: obszar pomiędzy linią kolejową biegnącą wzdłuż Al. Solidarności, ul. Markowską, linią kolejową ze stacją Warszawa-Wschodnia (wzdłuż granicy dzielnic Praga Północ/Praga Południe) do granicy gminy – linia kolejowa wzdłuż u. Zabranieckiej i Naczelnikowskiej (granica gminy).
  • 48. Pamięć o Michałowie nie zginęła
  • 49. Pamięć o Michałowie nie zginęła Kolejowy posterunek odgałęźny Warszawa-Michałów
  • 50. Michałów jest również obecny na współczesnych mapach
  • 51. Michałów jest również obecny na współczesnych mapach Warszawa Atlas Miasta, Wydawnictwo Demart, 2008
  • 52. Praskie Stowarzyszenie Mieszkańców „Michałów”  27 listopada 2008 r. grupa mieszkańców nawiązując do tradycji Towarzystwa Przyjaciół Michałowa powołała do życia Praskie Stowarzyszenie Mieszkańców „Michałów”  Do głównych statutowych celów stowarzyszenia należy podnoszenie jakości życia mieszkańców poprzez wspieranie rewitalizacji rozwoju Pragi Północ, współpracę z samorządem terytorialnym w zakresie konsultacji społecznych oraz współtworzenia programu rewitalizacji rejonu Pragi, w szczególności Michałowa i Szmulowizny  6 marca 2009 r. PSM „Michałów” zostało wpisane do Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem 0000324790
  • 53. Przywrócenie nazwy  30 stycznia 2009 r. do Zarządu i Rady Dzielnicy Praga Północ zostaje złożony wniosek Stowarzyszenia o wyłączenie z rejonu urbanistycznego „Szulowizna” i utworzenie rejonu urbanistycznego pod nazwą „Michałów”  5 stycznia 2010 r. Rada Dzielnicy podejmuje uchwałę nr II/338/2010 w sprawie utworzenia rejonu urbanistycznego pod nazwą „Michałów”  Michałów obejmuje teren położony w granicach od północy – ul. Radzymińska, od południowego wschodu – linia kolejowa Warszawa Praga, Warszawa Wschodnia, od zachodu – ul. Folwarczna (od ul. Radzymińskiej, wzdłuż zajezdni tramwajowej do terenów Dworca Wschodniego)
  • 54. Przywrócenie nazwy Uchwała nr XCIV/2810/2010 Rady Miasta Stołecznego Warszawy z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przystąpienia do sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego rejonów Michałowa i Szmulowizny
  • 55. Michałów – budowa tożsamości Dzień Michałowa – 28 września (św. Michała) – do tej pory 4 edycje
  • 56. Michałów – budowa tożsamości Praski Rajd Pojazdów Zabytkowych – do tej pory 4 edycje
  • 57. Michałów – budowa wspólnoty
  • 58. Michałów – budowa wspólnoty Fot. W. Artyniew
  • 59. Michałów – troska o dziedzictwo Fot. B. Sztabowski
  • 61. PSM Michałów Znajdź nas na: @: stowarzyszenie.michalow@gmail.com www: stowarzyszeniemichalow.blogspot.com FB: facebook.com/psmmichalow Publikacje: slideshare.net/Michalow