Dokumen ini membincangkan penggubalan soalan dalam ujian pendidikan dengan menggariskan proses dan teknik yang berkaitan dengan pembinaan instrumen ujian, termasuk pengenalan taksonomi Bloom untuk pelbagai aras soalan. Ia juga memberikan panduan tentang format soalan, pemarkahan, dan penggunaan kata kerja serta memastikan kesesuaian dalam penggubalan soalan untuk mencapai objektif pembelajaran. Terdapat juga garis panduan untuk memastikan keseragaman dan objektiviti dalam evaluasi hasil ujian.

1. PENGGUBALAN SOALAN OLEH Hjh. Norhayati bt. Hj. Ahmad Zakaria P.P.T., B.K.M. UNIT PEPERIKSAAN & PENILAIAN INSTITUT PERGURUAN DARULAMAN 06000 JITRA, KEDAH.

2. Perancangan Ujian Rasional Tujuan Pembinaan Instrumen Membina JPU Membina Item Mentadbir ujian Pemeriksaan skrip Analisis data/item

3. Rasional Pengubal perlu mengenal pasti mengapa perlu sesuatu ujian itu dijalankan dan Kepada siapa kumpulan sasarannya.

4. Tujuan Pengubal juga perlu mengenal pasti apakah tujuan sesuatu ujian itu dilaksanakan sebelum menggubal ujian tersebut.

5. Kaedah Pembinaan Instrumen Kenal pasti konstruk/trait Rancang Bina Analisis Nilai

6. Rancang Format ujian Jenis item Spesifikasi ujian Jadual penentu ujian Matriks konstruk & kontek Bilangan item per konstruk Bilangan item per konteks Aras kesukaran item

7. Jadual Penentu Ujian Pengertian Ia menghuraikan aspek-aspek pencapaian yang hendak diukur serta memberi panduan untuk mendapatkan satu sampel item-item soalan.

8. Fungsi JPU Sebagai panduan kepada penggubal soalan. Menentukan bidang atau topik-topik dan objektif-objektif pengajaran yang perlu diuji. Menentukan bidang/topik-topik dan pemberatan yang akan diberi. Menentukan aras soalan dan bilangannya. Menyelaras aras kesukaran dan menstabilkan taraf dan mutu ujian. Membolehkan perbandingan dibuat di antara satu ujian dengan ujian yang lain. Membolehkan ujian dibina oleh penggubal-penggubal lain.

9. Penentuan Aras Penentuan aras mengikut Taksonomi Bloom Pengetahuan Kefahaman Aplikasi Analisis Sintesis Penilaian

10. Taksonomi Bloom Aras: Pengetahuan Ciri Soalan: Memerlukan calon mengingat semula. Jawapan calon menggunakan bahasa asal. Contoh Kata Kerja: Labelkan, Senaraikan, Nyatakan, Manakah, Apakah, Berikan, dll.

11. Contoh Soalan Aras Pengetahuan The word ‘dignity’ in the poem signifies A. power B. wealth C. honour D. independence

12. Aras Pengetahuan 1. Apakah maksud perkataan culas ? A. Rajin B. Lalai C. Malas D. Cergas

13. Taksonomi Bloom Aras: Kefahaman Ciri Soalan: Memerlukan calon memahami fakta dan menghuraikannya, memberi contoh atau illutrasi dalam bahasanya sendiri. Contoh Kata Kerja: Terangkan, Jelaskan, Huraikan, Tukarkan, Mengapakah, dll.

14. Contoh Soalan Aras Kefahaman They wanted to reach Kuantan by 11.00 p.m. because A. Puan Ainon had to go to school. B. Encik Roslan had a meeting that night. C. Puan Ainon wanted to have enough rest. D. Encik Roslan was afraid of another puncture.

15. Aras Kefahaman Pilih peribahasa yang paling sesuai bagi penyataan di bawah. Kuala Lumpur menjadi tumpuan orang ramai untuk mencari pekerjaan. Ada ubi ada batas Ada gula ada semut Ada udang di sebalik batu Banyak udang banyak ragam

16. Taksonomi Bloom Aras: Aplikasi Ciri Soalan: Memerlukan calon menyelesaikan masalah ‘non-routine’ atau masalah baru. Ciri soalan adalah ‘problem- solving’. Masalah diselesaikan dengan cara tersendiri menggunakan gabungan teori, pengalaman dan pelbagai kaedah penyelesaian masalah yang mempunyai unsur persamaan.

17. Taksonomi Bloom Aras: Aplikasi Contoh Kata Kerja: Selesaikan, Binakan, Carikan,Tunjukkan, Kirakan, Demostrasikan, dll.

18. Contoh Soalan Aras Aplikasi To congratulate A. Really, Nelson. B. Well done, Nelson. C. Thank you, Nelson. D. I believe you, Nelson.

19. Aras Aplikasi Pilih ayat yang menggunakan perkataan bergaris dengan betul. “ Radio ini ada kelas nya yang tersendiri,” kata Adib. “ Jangan makan di dalam kelas !” kata pengawas itu. Mereka masyarakat kelas menengah. Kulitnya kelas kerana terkena api. I, ii dan iv sahaja Ii, iii dan iv sahaja I,ii dan iii sahaja I ,ii ,iii dan iv sahaja

20. Taksonomi Bloom Aras: Analisis Ciri Soalan: Memerlukan calon menganalisis, memecah/mencerakinkan fakta untuk mengkaji unsur- unsurnya secara mendalam termasuk membanding, membeza, mengupas dan membukti. Contoh Kata Kerja: Bandingkan, Bezakan, Buktikan, Beri sebab, Buat analisis, Cerakinkan, Tafsirkan, dll.

21. Contoh Soalan Aras Analisis How long did the fireman take to put out the fire? A. 1 hour. B. 40 minutes. C. 45 minutes. D. half an hour.

22. Aras Analisis Baca sajak di bawah, kemudian jawab soalan di bawah. Tiba-tiba aku tersedar Lamunan yang merugikan terlepas kini Sejarah hempedu pahit ku lupakan Kini, ku semaikan benih-benih harapan Bersama jutaan impian Aku kan tempuh segala cabaran Soalan 4 Ku semai benih-benih harapan bermaksud Pemuisi menanamkan cita-cita untuk berjaya Pemuisi belajar dengan bersungguh-sungguh Pemuisi menanam benih-benih baru di ladangnya Pemuisi mengharapkan dirinya tidak dilupakan

23. Taksonomi Bloom Aras: Sintesis Ciri Soalan: Memerlukan calon merancang, mereka/mencipta dan menghasilkan sesuatu hasil yang kreatif hasil dari penggabungan pelbagai unsur. Ini termasuk penghasilan sesuatu rancangan, rumusan, kaedah/prosedur, atau cadangan. Contoh Kata Kerja: Rancangkan, Rumuskan, Sediakan, Cadangkan, Karangkan, Gubahkan, dll.

24. Contoh Soalan Aras Sintesis Sabrina was born in 1985. In what year did she take her PMR? A. 1997 B. 1998 C. 1999 D. 2000

25. Aras Sintesis Arahan: Susun semula baris-baris pantun di bawah supaya menjadi pantun yang lengkap. Budi yang baik dikenang juga, Pulau Pandan jauh ke tengah, Hancur badan dikandung tanah, Gunung Daik bercabang tiga ___________________________, ___________________________; ___________________________, ___________________________.

26. Taksonomi Bloom Aras: Penilaian Ciri Soalan: Memerlukan calon menilai, membuat pertimbangan atau justifikasi untuk mencapai atau mendapatkan sesuatu kesimpulan. Calon perlu melihat fakta dari aspek ‘pro dan cons’ semasa membuat penilaian. Contoh Kata Kerja: Bincangkan, Nilaikan, Beri pendapat, Beri justifikasi, Pertimbangkan, dll.

27. Contoh Soalan Aras Penilaian Why do you think interested members should submit their names early? A. They will receive prizes. B. To show that they are really interested. C. The secretary will not be free after first of April. D. Only the first 80 names received will be accepted.

28. Aras Penilaian Pencerobohan tentera Amerika dan Britain terhadap Iraq merupakan satu tindakan yang zalim dan tidak berperikemanusiaan. Rakyat Iraq sanggup mempertahankan segenap inci tanah tumpah darah mereka. Mereka sanggup berputih tulang daripada berputih mata. Soalan. Apakah yang anda faham mengenai ungkapan “ Biar berputih tulang jangan berputih mata”. __________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________

29. Penggunaan kata kerja di atas, bergantung kepada wacana. Sesetengah kata kerja boleh digunakan merentasi aras.

30. Teknik/Spekfikasi Font New Times Roman System Saiz 12

31. Spacing/Jarak Jarak di antara baris dalam soalan ialah 1 jarak Jarak di antara rangsangan/situasi dengan tugasan ialah 2 Jarak di antara tugasan/soalan dengan pilihan jawapan bagi soalan objektif ialah 2 Jarak di antara setiap pilihan jawapan dalam soalan objektif ialah 2

32. Jarak di antara soalan dengan sistem nombor ialah 1 tab Jarak di antara soalan dengan ruang jawapan dalam soalan struktur ialah 2 Jarak di antara baris-baris ruang jawapan ialah 2 Jarak di antara soalan dengan soalan ialah 3 Jarak di antara soalan (esei) / ruang jawapan (soalan struktur) dengan markah ialah 2 contoh: soalan………………………………… (2 markah)

33. Sistem Nombor Soalan yang tiada pecahan dinomborkan dengan nombor biasa (arab), titik dan mulakan soalan pada jarak 1 tab. Nombor soalan pecahan adalah mengikut nombor arab (biasa) diikuti oleh huruf kecil, nombor Roman kecil dan berakhir dengan nombor biasa (semua dalam kurungan) Jarak antara sistem nombor di atas ialah 1 tab contoh: 1. (a) (i) (1) _________

34. Jarak soalan pada barisan kedua dan seterusnya dan nombor adalah mengikut jarak barisan pertama. contoh: 1. ___________________ ___________________ (a) ________________ ________________ (i) ______________ ______________ (1) ____________ (2) ____________

35. Elakkan daripada membaca soalan yang mempunyai pecahan soalan yang banyak seperti di atas. Mulakan setiap soalan pada muka surat yang baru. Sempurnakan setiap soalan dan pecahan-pecahannya dalam satu muka surat jika boleh.

36. Teknik Umum Pastikan setiap soalan ada tugasan @ task Rangsangan/situasi mungkin tidak perlu bagi setengah soalan, tetapi soalan yang digubal dengan baik biasanya mempunyai rangsangan atau situasi. Pastikan rangsangan tidak menjadi pembayang kepada jawapan sama ada bagi soalan itu atau yang lain. Pastikan tanda bacaan (. , ? ; :) digunakan dengan betul. Soalan atau pilihan jawapan berbentuk pernyataan lengkap mestilah di akhiri dengan noktah (.)

37. Soalan objektif berbentuk pelengkap tidak di akhiri dengan sebarang tanda bacaan. Huruf besar digunakan dalam permulaan ayat, nama khas, selepas tanda noktah dan tanda soal. Hitamkan @ boldkan perkataan-perkataan yang hendak ditekankan seperti: tidak, kecuali, paling, bukan, semua dan bilangan seperti: dua Tidak ada ruang jawapan di pangkal atau di tengah dalam soalan struktur atau soalan objektif berbentuk pelengkap (completion)

38. Nombor muka surat mula dicetak pada muka surat 2. Nombor muka surat pertama (muka hadapan kertas soalan) tidak dicetak. Bahagian bawah muka surat akhir setiap buku soalan dan buku Peraturan Memberi Markah (PMM) dituliskan dengan pernyataan berikut dan ditulis muka surat. © Hak Cipta Kerajaan Malaysia 2004

39. Hanya ada 4 pilihan jawapan sahaja dalam setiap soalan objektif aneka pilihan. Huruf-huruf untuk pilihan jawapan adalah huruf besar A, B, C dan D dalam kurungan penuh dan ditulis 1 tab dari nombor soalan dan 2 jarak di bawah soalan. Contoh: 1. soalan………………………… (A) …………….

40. Bagi soalan objektif berbentuk cantuman, pastikan terdapat lima unsur sebagai pilihan dan dicantumkan dalam pilihan jawapan seperti contoh berikut:

41. contoh: 1. soalan……………. I unsur 1 II unsur 2 III unsur 3 IV unsur 4 V unsur 5 (A) I, II dan III sahaja (B) II, III dan IV sahaja (C) I, II, IV dan V sahaja (D) I, III, IV dan V sahaja atau

42. (A) I dan II sahaja (B) IV dan V sahaja (C) I, II dan III sahaja (D) III, IV dan V sahaja Pastikan kelima-lima unsur disebarkan seimbang dalam pilihan jawapan. Elakkan daripada menampakkan unsur secara maksimum atau minimum dalam pilihan jawapan. Dalam contoh di atas, contoh pilihan jawapan kedua adalah lebih baik kerana semua unsurnya tersebar seimbang.

43. Sesuatu unsur menjadi tidak berfungsi sekiranya terdapat dalam kesemua pilihan jawapan. Pastikan ada tugasan dalam setiap soalan cantuman. Elakkan daripada menggunakan pilihan jawapan berbentuk pernyataan ‘semua yang di atas’ atau ‘tiada satu pun yang di atas’. Ini bermaksud sama ada semua pilihan itu betul atau semua tidak betul.

44. Susun pilihan jawapan mengikut urutan. Pendek ke panjang Kuantiti kecil ke banyak Abjad (bagi nama orang dan tempat)

45. Soalan struktur Pastikan pecahan-pecahan soalan ada menunjukkan perkaitan dan kesinambungan mengenai sesuatu tema. Adakan sesuatu bahan berbentuk petikan, rajah atau jadual sebagai asas kepada soalan (rangsangan) Pecahan soalan meliputi pelbagai aras yang disusun mengikut urutan. Ruang jawapan bergaris disediakan selepas setiap pecahan soalan. Bagi pecahan soalan yang melibatkan pengiraan, ruang jawapan tidak perlu digariskan. Setiap pecahan soalan diberi peruntukan 1 hingga 5 markah.

46. Untuk semua jenis soalan, rajah, jadual, peta dan petikan diletakkan di bahagian atas soalan dan dinomborkan jika melebihi satu. Rajah dinomborkan menggunakan nombor biasa (Arab) dan jadual dengan nombor Roman besar. Rajah, jadual, peta dan sebagainya boleh diletakkan di bawah soalan jika soalan itu meminta calon mengisi maklumat pada bahan tersebut. Jika petikan digunakan, pastikan sumbernya dicatatkan. Kurungkan serta hitamkan peruntukan markah di bawah setiap soalan (sebelah kanan – bawah)

47. Unsur KBKK Semua soalan esei dikehendaki mengandungi unsur KBKK. Soalan struktur dan objektif digalakkan mempunyai unsur KBKK jika didapati sesuai. Di mana sesuai, soalan berunsur KBKK perlu terbuka (open-ended) dan berbentuk rujukan kriteria.

48. PMM Skima pemarkahan mestilah menepati kehendak soalan dan mempunyai ciri keobjektifan yang tinggi. Ini bermakna markah yang diberikan kepada setiap soalan adalah tekal atau konsisten tanpa mengira siapa yang memeriksa dan dalam situasi apa sekali pun. Untuk memenuhi ciri keobjektifan ini, pemeriksa perlu menjustifikasi setiap markah yang diberi secara terperinci.

49. Beri 1 markah bagi setiap fakta dan 1-3 markah untuk huraian dan illustrasi/rajah setiap fakta. Bagi soalan objektif, hanya 1 markah diberi kepada setiap jawapan yang betul. Jika markah soalan itu besar, beri peruntukan markah 1% kepada pengolahan Bagi soalan yang melibatkan KBKK, markah perlu diberikan kepada ‘proses’ dan kriteria. Penggunaan frasa ‘lain-lain jawapan yang munasabah’ elakkan. Penggubal perlu menyenaraikan semua jawapan yang dikatakan munasabah jika boleh.

50. Maksimum 1% markah ditolak kerana kesilapan bahasa. Contoh permarkahan adalah seperti berikut dan dituliskan di bahagian bawah sebelah kanan jawapan. (4 fakta/isi x 1 markah) = 4 markah (4 huraian x 2 markah) = 8 markah Penggunaan pengurusan grafik = 5 markah Pengolahan = 2 markah Nilai afektif = 1 markah Jumlah = 20 markah

51. Hitamkan jumlah markah bagi setiap soalan dan pecahan soalan. Akhiri PMM dengan © Hak Cipta Kerajaan Malaysia 2004 dan tulis muka surat

52. SEKIAN TERIMA KASIH SELAMAT MENJALANKAN TUGAS