Ang kakayahang sosyolingguwistik ay tumutukoy sa kaalaman ng isang katutubong mananalita sa mga pamantayan ng kanyang komunidad, habang ang isang banyagang mananalita ay maaaring mahirapan sa paggamit ng wika. Ipinakilala ni Dell Hymes ang akronim na 'speaking' upang ilarawan ang mga aspeto ng komunikasyon, kabilang ang mga setting, participants, ends, act sequence, keys, instrumentalities, norms, at genre. Ang bawat aspeto ay mahalaga para sa mas mahusay na pag-unawa at pakikipag-ugnayan sa ibang tao.

1. Kakayahang
sosyolingguwistik

2. SPEAKING

3.  Ayon sa mga pag-aaral, ang isang katutubong
mananalita ay maalam sa mga pamantayang
hinihingi ng kanyang komunidad sa paggamit ng
sariling wika, subalit ang isang banyaga o di-taal
na mananalita nito ay maaaring mahirapan sa
kahingian ng kaangkupan sa paggamit ng
naturang wika.
 Ginamit ni Dell Hymes ang akronim na
SPEAKING upang ilarawan ang mga
komunikasyong ito.

4. Settings
Saan ang pook ng
pag-uusap o ugnayan ng
mga tao?

5. Participants
Sino-sino ang mga
kalahok sa pag-uusap o
pakikipagtalastasan?

6. Ends
Ano ang pakay o layunin
ng pag-uusap na ito?

7. Act Sequence
Paano ang takbo ng
usapan?
( may talakayan / may
tanungan )

8. Keys
Ano ang tono ng pag-
uusap? Pormal ba o di
pormal?

9. Instrumentalities
Anong tsanel ang
ginamit? Pasalita ba o
pasulat?

10. Norms
Ano ang paksa ng
usapan? Ano ang umiiral
na panuntunan sa
pagtalakay sa nasabing
paksa?

11. Genre
Ano ang diskursong ginagamit?
Nagsasalaysay ba,
nangangatuwiran, o
nakikipagtalo? Ano ang
espesipikong sitwasyong ginamit?