SlideShare a Scribd company logo
1 of 18
Logopedie en autisme
Als communicatie miscommunicatie wordt
Vanuit waarneming ontstaan de problemen:
Normale ontwikkeling:
waarnemen, toevoegen van taal, het concept is
waargenomen in zijn totaliteit en wordt
opgeslagen.
Autisme:
Fragmentarisch waarnemen, toevoegen van
taal, concept wordt niet in zijn totaliteit
waargenomen en dus verkeerd opgeslagen.
Waarnemen:
Wat neem je waar en welke betekenis geef je eraan?
Visuele waarneming
• Een moeder die haar baby
aanraakt.
• Handen om een lijf.
• Het is bij de dokter, die
controleert het lichaam.
• Een liefdevolle aanraking.
HHH HHH
HHH HHH
HHH HHH
HHH HHH
HHH HHH
HHH HHH
HHHHHHHHHHHHHHHHHHHHHH
HHHHHHHHHHHHHHHHHHHHHH
HHHHHHHHHHHHHHHHHHHHHH
HHH HHH
HHH HHH
HHH HHH
HHH HHH
HHH HHH
HHH HHH
Wat neem je waar en welke betekenis geef je eraan?
• De letter H
• 138 x de H
Welke hoort niet in het rijtje?
Perzik, Banaan, Bal
Wat neem je waar en welke betekenis geef je eraan?
• Bal, omdat het geen fruit is.
• Perzik, omdat het niet met de /b/ begint.
Verbeelding
Triade bij autisme
Sociale interactie:
Verbeelding:
Ik krijg een punthoofd van jou!
Communicatie:
Autisme en spraak/taal:
Er kan een vertraagde
taalontwikkeling zijn.
Afwijkende woord en
zinsvorming.
Pragmatische
problemen.
Vreemd
intonatiegebruik,
nadrukkelijke
klemtoon of
luidheidproblemen,
echolalie.
Taal is niet
voorspelbaar, dit kan
angstig maken en
weerstand opleveren.
Geen begrip voor
sociale codes of
gespreksregels,
geen dialoog maar
een monoloog.
De pragmatiek van de taal,
het taalgebruik
Verhaalopbouw
Begin midden einde
Communicatieve functies
o.a. sociale functie, regulatiefunctie, expressiefunctie
Conversatievaardigheden
Beurtgedrag, topic initiëren, referentiekader luisteraar
Tips voor de communicatie:
• Liever niet…
• Figuurlijk taalgebruik
• Koosnaampjes gebruiken
• Dubbelzinnigheid (sarcasme en cynisme)
• Opdrachten in vraagvorm stellen
(bijvoorbeeld: Kun je eens naar het bord
komen? Kind antwoord met “ja” maar blijft
vervolgens zitten
• Verbale overlast
• In discussie gaan
• Lichaamstaal of mimiek die niet vergezeld zijn
van duidelijke verbale boodschappen
• Zeker wel!
 Spreek in korte bondige zinnen
 Zorg ervoor dat de leerling klaar is je boodschap
te ontvangen
 Persoonlijk aanspreken
 Positieve boodschap (zeg wat je wel verwacht),
wanneer het kind zelf aangeeft behoefte te
hebben aan wat niet mag, zet er dan een kruis
door (visuele ondersteuning)
 Geef bedenktijd, herhaal de vraag als je geen
reactie krijgt
 Expliciete en volledige informatie geven, zeg wat
je bedoelt
 Concreet taalgebruik
 Ondersteun je communicatie met visuele en/of
tactiele hulpmiddelen
(o.a. praatmeter, praatdomino, praatdoosje)
 Leer kinderen hulp te vragen indien nodig
(o.a. gebruik vraagkaartje)
Het gebruik van hulpmiddelen in de communicatie:
Biedt houvast
Is voorspelbaar
Leren door middel
van gebruiken
Gehoord voelen
Niels
-grimas
-spreekdwang
-luidheid
-verhaalopbouw
-verwoorden van
gevoelens
-auditieve
overgevoeligheid

More Related Content

Viewers also liked

Ilaria Merciai, Marco Cerrone - Monitoring a Learning Community in a Hybrid E...
Ilaria Merciai, Marco Cerrone - Monitoring a Learning Community in a Hybrid E...Ilaria Merciai, Marco Cerrone - Monitoring a Learning Community in a Hybrid E...
Ilaria Merciai, Marco Cerrone - Monitoring a Learning Community in a Hybrid E...
EUmoocs
 
Põhikooli lõpueksam ühiskonnaõpetuses. kordamine.
Põhikooli lõpueksam ühiskonnaõpetuses. kordamine.Põhikooli lõpueksam ühiskonnaõpetuses. kordamine.
Põhikooli lõpueksam ühiskonnaõpetuses. kordamine.
Natalja Dovgan
 
Vana kreeka teater, kirjandus ja filosoofia
Vana kreeka teater, kirjandus ja filosoofiaVana kreeka teater, kirjandus ja filosoofia
Vana kreeka teater, kirjandus ja filosoofia
Natalja Dovgan
 

Viewers also liked (20)

Leeruitstap Gent 28 januari 2016
Leeruitstap Gent 28 januari 2016Leeruitstap Gent 28 januari 2016
Leeruitstap Gent 28 januari 2016
 
Huisstijl, presentatie thema avond Hanzegilde 9 oktober 2016
Huisstijl, presentatie thema avond Hanzegilde 9 oktober 2016Huisstijl, presentatie thema avond Hanzegilde 9 oktober 2016
Huisstijl, presentatie thema avond Hanzegilde 9 oktober 2016
 
Landelijk digitaal toetsen
Landelijk digitaal toetsenLandelijk digitaal toetsen
Landelijk digitaal toetsen
 
Digitale studieboeken: Toekomstmuziek of realiteit? Deel 1
Digitale studieboeken: Toekomstmuziek of realiteit? Deel 1Digitale studieboeken: Toekomstmuziek of realiteit? Deel 1
Digitale studieboeken: Toekomstmuziek of realiteit? Deel 1
 
Sally, Tina, Ramza
Sally, Tina, RamzaSally, Tina, Ramza
Sally, Tina, Ramza
 
Ilaria Merciai, Marco Cerrone - Monitoring a Learning Community in a Hybrid E...
Ilaria Merciai, Marco Cerrone - Monitoring a Learning Community in a Hybrid E...Ilaria Merciai, Marco Cerrone - Monitoring a Learning Community in a Hybrid E...
Ilaria Merciai, Marco Cerrone - Monitoring a Learning Community in a Hybrid E...
 
YUGANDAR RA CHEM RES
YUGANDAR RA CHEM RESYUGANDAR RA CHEM RES
YUGANDAR RA CHEM RES
 
Digitaal toetsen in de versnelling
Digitaal toetsen in de versnellingDigitaal toetsen in de versnelling
Digitaal toetsen in de versnelling
 
12 sleutels voor duurzaam HRM - Peggy De Prins
12 sleutels voor duurzaam HRM - Peggy De Prins12 sleutels voor duurzaam HRM - Peggy De Prins
12 sleutels voor duurzaam HRM - Peggy De Prins
 
Presentatie duurzame inzetbaarheid
Presentatie duurzame inzetbaarheidPresentatie duurzame inzetbaarheid
Presentatie duurzame inzetbaarheid
 
De Commons - Tine De Moor
De Commons - Tine De MoorDe Commons - Tine De Moor
De Commons - Tine De Moor
 
Teamwork by solomon sisay
Teamwork by solomon sisayTeamwork by solomon sisay
Teamwork by solomon sisay
 
Nova ordem mundial.
Nova ordem mundial.Nova ordem mundial.
Nova ordem mundial.
 
Cyberbullismo ordine psicologi
Cyberbullismo ordine psicologiCyberbullismo ordine psicologi
Cyberbullismo ordine psicologi
 
Onderwijs (her)ontwerpen met design thinking
Onderwijs (her)ontwerpen met design thinkingOnderwijs (her)ontwerpen met design thinking
Onderwijs (her)ontwerpen met design thinking
 
Material de apoyo para primero de primaria
Material de apoyo para primero de primariaMaterial de apoyo para primero de primaria
Material de apoyo para primero de primaria
 
Põhikooli lõpueksam ühiskonnaõpetuses. kordamine.
Põhikooli lõpueksam ühiskonnaõpetuses. kordamine.Põhikooli lõpueksam ühiskonnaõpetuses. kordamine.
Põhikooli lõpueksam ühiskonnaõpetuses. kordamine.
 
Vana kreeka teater, kirjandus ja filosoofia
Vana kreeka teater, kirjandus ja filosoofiaVana kreeka teater, kirjandus ja filosoofia
Vana kreeka teater, kirjandus ja filosoofia
 
Keskaegsed linnad
Keskaegsed linnadKeskaegsed linnad
Keskaegsed linnad
 
Jõuluteemaline viktoriin
Jõuluteemaline viktoriinJõuluteemaline viktoriin
Jõuluteemaline viktoriin
 

Similar to Logopedie en autisme

Machteld Verhelst
Machteld VerhelstMachteld Verhelst
Machteld Verhelst
Commissie
 
Presentatie actieonderzoek lisa schoon
Presentatie actieonderzoek lisa schoonPresentatie actieonderzoek lisa schoon
Presentatie actieonderzoek lisa schoon
Gerard Dummer
 
Hanneke maas geesteranus leefstijl
Hanneke maas geesteranus   leefstijlHanneke maas geesteranus   leefstijl
Hanneke maas geesteranus leefstijl
VNUEE
 
Samenwerking tussen logopedist en psycholoog bij kinderen met een neurologisc...
Samenwerking tussen logopedist en psycholoog bij kinderen met een neurologisc...Samenwerking tussen logopedist en psycholoog bij kinderen met een neurologisc...
Samenwerking tussen logopedist en psycholoog bij kinderen met een neurologisc...
koplopers
 
presentatie communictie met kinderen met Ass en hun ouders
presentatie communictie met kinderen met Ass en hun ouderspresentatie communictie met kinderen met Ass en hun ouders
presentatie communictie met kinderen met Ass en hun ouders
anja wagener
 
Kobi van wanningen hogeschool utrecht
Kobi van wanningen   hogeschool utrechtKobi van wanningen   hogeschool utrecht
Kobi van wanningen hogeschool utrecht
VNUEE
 

Similar to Logopedie en autisme (20)

Machteld Verhelst
Machteld VerhelstMachteld Verhelst
Machteld Verhelst
 
Pp actief luisteren_1516
Pp actief luisteren_1516Pp actief luisteren_1516
Pp actief luisteren_1516
 
B4a
B4aB4a
B4a
 
B4a
B4aB4a
B4a
 
Ankergestuurd leren | Symposium 15 maart 2018
Ankergestuurd leren | Symposium 15 maart 2018Ankergestuurd leren | Symposium 15 maart 2018
Ankergestuurd leren | Symposium 15 maart 2018
 
Pp_1213_slideshare
Pp_1213_slidesharePp_1213_slideshare
Pp_1213_slideshare
 
Pp actief luisteren_interact5
Pp actief luisteren_interact5Pp actief luisteren_interact5
Pp actief luisteren_interact5
 
Presentatie actieonderzoek lisa schoon
Presentatie actieonderzoek lisa schoonPresentatie actieonderzoek lisa schoon
Presentatie actieonderzoek lisa schoon
 
Beginnende geletterdheid diagnostiek en advisering
Beginnende geletterdheid diagnostiek en adviseringBeginnende geletterdheid diagnostiek en advisering
Beginnende geletterdheid diagnostiek en advisering
 
Hanneke maas geesteranus leefstijl
Hanneke maas geesteranus   leefstijlHanneke maas geesteranus   leefstijl
Hanneke maas geesteranus leefstijl
 
Hanneke maas geesteranus Leefstijl- 4 nov
Hanneke maas geesteranus Leefstijl- 4 novHanneke maas geesteranus Leefstijl- 4 nov
Hanneke maas geesteranus Leefstijl- 4 nov
 
Pp actief luisteren_interact5
Pp actief luisteren_interact5Pp actief luisteren_interact5
Pp actief luisteren_interact5
 
Communiceren met kinderen met een ontwikkelingsachterstand
Communiceren met kinderen met een ontwikkelingsachterstandCommuniceren met kinderen met een ontwikkelingsachterstand
Communiceren met kinderen met een ontwikkelingsachterstand
 
Pp actief luisteren_interact5
Pp actief luisteren_interact5Pp actief luisteren_interact5
Pp actief luisteren_interact5
 
Samenwerking tussen logopedist en psycholoog bij kinderen met een neurologisc...
Samenwerking tussen logopedist en psycholoog bij kinderen met een neurologisc...Samenwerking tussen logopedist en psycholoog bij kinderen met een neurologisc...
Samenwerking tussen logopedist en psycholoog bij kinderen met een neurologisc...
 
Luisteren
LuisterenLuisteren
Luisteren
 
presentatie communictie met kinderen met Ass en hun ouders
presentatie communictie met kinderen met Ass en hun ouderspresentatie communictie met kinderen met Ass en hun ouders
presentatie communictie met kinderen met Ass en hun ouders
 
Folder STA
Folder STAFolder STA
Folder STA
 
Blog Baby's: Sociale Statistici
Blog Baby's: Sociale StatisticiBlog Baby's: Sociale Statistici
Blog Baby's: Sociale Statistici
 
Kobi van wanningen hogeschool utrecht
Kobi van wanningen   hogeschool utrechtKobi van wanningen   hogeschool utrecht
Kobi van wanningen hogeschool utrecht
 

More from ROS_ZONH

More from ROS_ZONH (20)

Neuro Linguïstisch Programmeren (NLP) / coaching. Hoe kun je mensen in bewegi...
Neuro Linguïstisch Programmeren (NLP) / coaching. Hoe kun je mensen in bewegi...Neuro Linguïstisch Programmeren (NLP) / coaching. Hoe kun je mensen in bewegi...
Neuro Linguïstisch Programmeren (NLP) / coaching. Hoe kun je mensen in bewegi...
 
Logopedie en autisme - communicatie met CASS
Logopedie en autisme - communicatie met CASSLogopedie en autisme - communicatie met CASS
Logopedie en autisme - communicatie met CASS
 
Taalontwikkeling en gedrag
Taalontwikkeling en gedragTaalontwikkeling en gedrag
Taalontwikkeling en gedrag
 
Hoe scoor ik in Google?
Hoe scoor ik in Google?Hoe scoor ik in Google?
Hoe scoor ik in Google?
 
Spraakapraxie versie 5
Spraakapraxie versie 5Spraakapraxie versie 5
Spraakapraxie versie 5
 
Pp regiodag logopedisten 2015 def (2) tos
Pp regiodag logopedisten 2015 def  (2) tosPp regiodag logopedisten 2015 def  (2) tos
Pp regiodag logopedisten 2015 def (2) tos
 
Logopedisten heerhugowaard intro floorplay
Logopedisten heerhugowaard intro floorplayLogopedisten heerhugowaard intro floorplay
Logopedisten heerhugowaard intro floorplay
 
2015 05 indicatiecriteria cluster 2 zonh regiodag
2015 05 indicatiecriteria cluster 2 zonh regiodag2015 05 indicatiecriteria cluster 2 zonh regiodag
2015 05 indicatiecriteria cluster 2 zonh regiodag
 
Presentatie scholing 6 februari 2015
Presentatie scholing 6 februari 2015Presentatie scholing 6 februari 2015
Presentatie scholing 6 februari 2015
 
ZONH-werkconferentie Kompas voor e-health: Workshop Beeldbellen in de zorgpra...
ZONH-werkconferentie Kompas voor e-health: Workshop Beeldbellen in de zorgpra...ZONH-werkconferentie Kompas voor e-health: Workshop Beeldbellen in de zorgpra...
ZONH-werkconferentie Kompas voor e-health: Workshop Beeldbellen in de zorgpra...
 
ZONH-werkconferentie Kompas voor e-health: Workshop Samenspel
ZONH-werkconferentie Kompas voor e-health: Workshop SamenspelZONH-werkconferentie Kompas voor e-health: Workshop Samenspel
ZONH-werkconferentie Kompas voor e-health: Workshop Samenspel
 
ZONH-werkconferentie Kompas voor e-health: Workshop Hoe dichtbij is e-health?
ZONH-werkconferentie Kompas voor e-health: Workshop Hoe dichtbij is e-health?ZONH-werkconferentie Kompas voor e-health: Workshop Hoe dichtbij is e-health?
ZONH-werkconferentie Kompas voor e-health: Workshop Hoe dichtbij is e-health?
 
ZONH-werkconferentie Kompas voor e-health: Workshop E-health: reageren uit an...
ZONH-werkconferentie Kompas voor e-health: Workshop E-health: reageren uit an...ZONH-werkconferentie Kompas voor e-health: Workshop E-health: reageren uit an...
ZONH-werkconferentie Kompas voor e-health: Workshop E-health: reageren uit an...
 
ZONH-werkconferentie Kompas voor e-health: Workshop E-health in de eerste lij...
ZONH-werkconferentie Kompas voor e-health: Workshop E-health in de eerste lij...ZONH-werkconferentie Kompas voor e-health: Workshop E-health in de eerste lij...
ZONH-werkconferentie Kompas voor e-health: Workshop E-health in de eerste lij...
 
ZONH-werkconferentie Kompas voor e-health: Workshop Met e-health een vitale w...
ZONH-werkconferentie Kompas voor e-health: Workshop Met e-health een vitale w...ZONH-werkconferentie Kompas voor e-health: Workshop Met e-health een vitale w...
ZONH-werkconferentie Kompas voor e-health: Workshop Met e-health een vitale w...
 
ZONH-werkconferentie Kompas voor e-health: Workshop Trendition
ZONH-werkconferentie Kompas voor e-health: Workshop TrenditionZONH-werkconferentie Kompas voor e-health: Workshop Trendition
ZONH-werkconferentie Kompas voor e-health: Workshop Trendition
 
ZONH-werkconferentie Kompas voor e-health: Workshop Fysiotherapie in combinat...
ZONH-werkconferentie Kompas voor e-health: Workshop Fysiotherapie in combinat...ZONH-werkconferentie Kompas voor e-health: Workshop Fysiotherapie in combinat...
ZONH-werkconferentie Kompas voor e-health: Workshop Fysiotherapie in combinat...
 
ZONH-werkconferentie Kompas voor e-health: Workshop Zelfmanagement omdat jij ...
ZONH-werkconferentie Kompas voor e-health: Workshop Zelfmanagement omdat jij ...ZONH-werkconferentie Kompas voor e-health: Workshop Zelfmanagement omdat jij ...
ZONH-werkconferentie Kompas voor e-health: Workshop Zelfmanagement omdat jij ...
 
ZONH-werkconferentie Kompas voor e-health: Lezing Anne-Miek Vroom - Digitale ...
ZONH-werkconferentie Kompas voor e-health: Lezing Anne-Miek Vroom - Digitale ...ZONH-werkconferentie Kompas voor e-health: Lezing Anne-Miek Vroom - Digitale ...
ZONH-werkconferentie Kompas voor e-health: Lezing Anne-Miek Vroom - Digitale ...
 
ZONH-werkconferentie Kompas voor e-Health: Lezing Jeroen Crasborn - "E-health...
ZONH-werkconferentie Kompas voor e-Health: Lezing Jeroen Crasborn - "E-health...ZONH-werkconferentie Kompas voor e-Health: Lezing Jeroen Crasborn - "E-health...
ZONH-werkconferentie Kompas voor e-Health: Lezing Jeroen Crasborn - "E-health...
 

Logopedie en autisme

  • 1. Logopedie en autisme Als communicatie miscommunicatie wordt
  • 2. Vanuit waarneming ontstaan de problemen: Normale ontwikkeling: waarnemen, toevoegen van taal, het concept is waargenomen in zijn totaliteit en wordt opgeslagen. Autisme: Fragmentarisch waarnemen, toevoegen van taal, concept wordt niet in zijn totaliteit waargenomen en dus verkeerd opgeslagen.
  • 4.
  • 5. Wat neem je waar en welke betekenis geef je eraan? Visuele waarneming • Een moeder die haar baby aanraakt. • Handen om een lijf. • Het is bij de dokter, die controleert het lichaam. • Een liefdevolle aanraking.
  • 6. HHH HHH HHH HHH HHH HHH HHH HHH HHH HHH HHH HHH HHHHHHHHHHHHHHHHHHHHHH HHHHHHHHHHHHHHHHHHHHHH HHHHHHHHHHHHHHHHHHHHHH HHH HHH HHH HHH HHH HHH HHH HHH HHH HHH HHH HHH
  • 7. Wat neem je waar en welke betekenis geef je eraan? • De letter H • 138 x de H
  • 8. Welke hoort niet in het rijtje? Perzik, Banaan, Bal
  • 9. Wat neem je waar en welke betekenis geef je eraan? • Bal, omdat het geen fruit is. • Perzik, omdat het niet met de /b/ begint.
  • 12. Verbeelding: Ik krijg een punthoofd van jou!
  • 14. Autisme en spraak/taal: Er kan een vertraagde taalontwikkeling zijn. Afwijkende woord en zinsvorming. Pragmatische problemen. Vreemd intonatiegebruik, nadrukkelijke klemtoon of luidheidproblemen, echolalie. Taal is niet voorspelbaar, dit kan angstig maken en weerstand opleveren. Geen begrip voor sociale codes of gespreksregels, geen dialoog maar een monoloog.
  • 15. De pragmatiek van de taal, het taalgebruik Verhaalopbouw Begin midden einde Communicatieve functies o.a. sociale functie, regulatiefunctie, expressiefunctie Conversatievaardigheden Beurtgedrag, topic initiëren, referentiekader luisteraar
  • 16. Tips voor de communicatie: • Liever niet… • Figuurlijk taalgebruik • Koosnaampjes gebruiken • Dubbelzinnigheid (sarcasme en cynisme) • Opdrachten in vraagvorm stellen (bijvoorbeeld: Kun je eens naar het bord komen? Kind antwoord met “ja” maar blijft vervolgens zitten • Verbale overlast • In discussie gaan • Lichaamstaal of mimiek die niet vergezeld zijn van duidelijke verbale boodschappen • Zeker wel!  Spreek in korte bondige zinnen  Zorg ervoor dat de leerling klaar is je boodschap te ontvangen  Persoonlijk aanspreken  Positieve boodschap (zeg wat je wel verwacht), wanneer het kind zelf aangeeft behoefte te hebben aan wat niet mag, zet er dan een kruis door (visuele ondersteuning)  Geef bedenktijd, herhaal de vraag als je geen reactie krijgt  Expliciete en volledige informatie geven, zeg wat je bedoelt  Concreet taalgebruik  Ondersteun je communicatie met visuele en/of tactiele hulpmiddelen (o.a. praatmeter, praatdomino, praatdoosje)  Leer kinderen hulp te vragen indien nodig (o.a. gebruik vraagkaartje)
  • 17. Het gebruik van hulpmiddelen in de communicatie: Biedt houvast Is voorspelbaar Leren door middel van gebruiken Gehoord voelen