ASTIM TANI VE SINIFLAMA
Dr. Önder Çetin
ANAMNEZ!!!!
 Nöbetler halinde nefes darlığı, öksürük
 Hışıltı, göğüste baskı
 Gün içi veya mevsimsel değişkenlik
 Sis, duman, koku, egzersiz ile tetiklenmesi
 Geceleri artış olması
 Uygun tedaviye yanıt vermesi
 Ailede astım öyküsü
 Atopik hastalıkların varlığı
FİZİK MUAYENE
 En sık bulgu obsütriksiyonu gösteren hışıltı ve
ronküslerdir
 Rinit beraberliği sık olduğundan geniz akıntısı ve nasal
obstrüksiyonu değerlendirmek için ÜSY muayenesi
önemli.
SOLUNUM FONKSİYONLARININ ÖLÇÜMÜ
 FEV1/FVC oranının %75’den düşük bulunması hava yolu
obstrüksiyonunu gösterir
 Solunum fonksiyonlarının reversible olduğu tanıyı büyük
oranda doğrular ancak normal olması ekarte ettirmez.
 Reversibilite FEV1 (veya PEF)’de kısa etkili Bd veya
inhaler kst sonrası düzelmeyi ifade eder.
 Kısa etkili beta-2 agonist 4 puf salbutamol (400
mikrogram) veya 4 puf terbutalin (1000 mikrogram) 15-20
dk sonra FEV1’de bazal değere göre >%12 veya >200
ml, PEF değerinde %20 artış olması hava yolu akımı
kısıtlılığının reversible olduğunu gösterir.
 Bazı hastalarda 2-3 hafta oral kts (20-40 mg/gün
prednizolon) veya 6-8 hafta uygun doz inhaler steroid
tedavisi ile FEV1 değerinde başlangıca göre %15 artış
görülmesi geç reversibilite olarak değerlendirilir.
PEF ÖLÇÜMÜ
 Sabah Bd ilaç kullanılmadan önce (yani PEF değerinin
en düşük beklendiği zaman) ,akşam ise Bd kullandıktan
sonra (değerler en yüksek durumdayken) ölçülür.
 Aradaki farkın %20’nin üzerinde olması astım lehine
kabul edilir.
PEF akşam – PEF sabah
 PEF değişkenliği =--------------------------------- ----- x 100
1/2 (PEF akşam + PEF sabah)
 Bir diğer yol, bir hafta içersinde ölçülen en düşük sabah
prebronkodilatör PEF değerinin hastanın en iyi PEF
değerine bölünmesi ile elde edilir.
 %85’in altında olması hava yolu değişkenliğini
gösterebilecek en iyi PEF parametresi olarak kabul edilir.
HAVA YOLU DUYARLILIĞININ ÖLÇÜMÜ
 Astım düşünülen fakat solunum fonksiyonları normal
hastalarda metakolin, histamin, adenozin, mannitol veya
egzersiz ile bronş provokasyonu tanıda yardımcı olabilir.
 Güvenlik nedeniyle eğitimli personel yapmalı
 FEV1 < %65 ise tercih edilmez
 Test sonucunda FEV1 ‘de başlangıca göre %20 veya
daha fazla azalmayı provake eden doz ifade edilir.
 Astım için duyarlıdır fakat özgül değildir
 Negatif sonuç ekarte edilmesi için yararlıdır ancak pozitif
sonuç astım anlamına gelmez
 Çünkü allerjik rinit, kistik fibrozis, bronşektazi veya KOAH
ta pozitif bulunabilir
ALLERJİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ
 Allerji düşünülen hastada ilk tercih deri prik testidir.
 Eğer anamnez test sonucu ile uygunluk göstermiyorsa
değerlendirme anlam taşımaz.
 Testin amacı ise hastanın bulunduğu ortamdan kendisini
etkileyen bir allerjen varsa uzaklaşmasını sağlamaktır.
SINIFLAMA
İntermittan
Hafif persistan
Orta persistan
Ağır persistan
İNTERMİTTAN ASTIM
 Haftada birden az semptomlar
 Kısa ataklar
 Gece semptomları ayda ikiden az
 FEV1 veya PEF ≥ beklenenin %80’i
 PEF veya FEV1 değişkenliği <%20
HAFİF PERSİSTAN
 Semptomlar haftada birden fazla, günde birden
az
 Ataklar aktivite ve gece semptomlarını
etkileyebilir
 Gece semptomları ayda ikiden fazla
 FEV1 veya PEF ≥ beklenenin %80’i
 PEF veya FEV1 değişkenliği <%20-%30
ORTA PERSİSTAN
 Semptomlar günlük
 Ataklar aktivite ve uykuyu etkileyebilir
 Gece semptomları haftada birden fazla
 Günlük hızlı etkili inhaler beta agonist kullanımı
 FEV1 veya PEF beklenenin %60-%80’i
 PEF veya FEV1 değişkenliği >%30
AĞIR PERSİSTAN
 Günlük semptomlar
 Sık alevlenme
 Sık gece semptomları
 Fiziksel aktivitelerde kısıtlanma
 FEV1 veya PEF ≤ beklenenin %60’ı
 PEF veya FEV1 değişkenliği >%30
TEŞEKKÜRLER

Astım tanı ve sınıflama

  • 1.
    ASTIM TANI VESINIFLAMA Dr. Önder Çetin
  • 2.
    ANAMNEZ!!!!  Nöbetler halindenefes darlığı, öksürük  Hışıltı, göğüste baskı  Gün içi veya mevsimsel değişkenlik  Sis, duman, koku, egzersiz ile tetiklenmesi  Geceleri artış olması  Uygun tedaviye yanıt vermesi  Ailede astım öyküsü  Atopik hastalıkların varlığı
  • 3.
    FİZİK MUAYENE  Ensık bulgu obsütriksiyonu gösteren hışıltı ve ronküslerdir  Rinit beraberliği sık olduğundan geniz akıntısı ve nasal obstrüksiyonu değerlendirmek için ÜSY muayenesi önemli.
  • 4.
    SOLUNUM FONKSİYONLARININ ÖLÇÜMÜ FEV1/FVC oranının %75’den düşük bulunması hava yolu obstrüksiyonunu gösterir  Solunum fonksiyonlarının reversible olduğu tanıyı büyük oranda doğrular ancak normal olması ekarte ettirmez.  Reversibilite FEV1 (veya PEF)’de kısa etkili Bd veya inhaler kst sonrası düzelmeyi ifade eder.
  • 5.
     Kısa etkilibeta-2 agonist 4 puf salbutamol (400 mikrogram) veya 4 puf terbutalin (1000 mikrogram) 15-20 dk sonra FEV1’de bazal değere göre >%12 veya >200 ml, PEF değerinde %20 artış olması hava yolu akımı kısıtlılığının reversible olduğunu gösterir.
  • 6.
     Bazı hastalarda2-3 hafta oral kts (20-40 mg/gün prednizolon) veya 6-8 hafta uygun doz inhaler steroid tedavisi ile FEV1 değerinde başlangıca göre %15 artış görülmesi geç reversibilite olarak değerlendirilir.
  • 7.
    PEF ÖLÇÜMÜ  SabahBd ilaç kullanılmadan önce (yani PEF değerinin en düşük beklendiği zaman) ,akşam ise Bd kullandıktan sonra (değerler en yüksek durumdayken) ölçülür.  Aradaki farkın %20’nin üzerinde olması astım lehine kabul edilir. PEF akşam – PEF sabah  PEF değişkenliği =--------------------------------- ----- x 100 1/2 (PEF akşam + PEF sabah)
  • 8.
     Bir diğeryol, bir hafta içersinde ölçülen en düşük sabah prebronkodilatör PEF değerinin hastanın en iyi PEF değerine bölünmesi ile elde edilir.  %85’in altında olması hava yolu değişkenliğini gösterebilecek en iyi PEF parametresi olarak kabul edilir.
  • 9.
    HAVA YOLU DUYARLILIĞININÖLÇÜMÜ  Astım düşünülen fakat solunum fonksiyonları normal hastalarda metakolin, histamin, adenozin, mannitol veya egzersiz ile bronş provokasyonu tanıda yardımcı olabilir.  Güvenlik nedeniyle eğitimli personel yapmalı  FEV1 < %65 ise tercih edilmez  Test sonucunda FEV1 ‘de başlangıca göre %20 veya daha fazla azalmayı provake eden doz ifade edilir.
  • 10.
     Astım içinduyarlıdır fakat özgül değildir  Negatif sonuç ekarte edilmesi için yararlıdır ancak pozitif sonuç astım anlamına gelmez  Çünkü allerjik rinit, kistik fibrozis, bronşektazi veya KOAH ta pozitif bulunabilir
  • 11.
    ALLERJİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ  Allerjidüşünülen hastada ilk tercih deri prik testidir.  Eğer anamnez test sonucu ile uygunluk göstermiyorsa değerlendirme anlam taşımaz.  Testin amacı ise hastanın bulunduğu ortamdan kendisini etkileyen bir allerjen varsa uzaklaşmasını sağlamaktır.
  • 12.
  • 13.
    İNTERMİTTAN ASTIM  Haftadabirden az semptomlar  Kısa ataklar  Gece semptomları ayda ikiden az  FEV1 veya PEF ≥ beklenenin %80’i  PEF veya FEV1 değişkenliği <%20
  • 14.
    HAFİF PERSİSTAN  Semptomlarhaftada birden fazla, günde birden az  Ataklar aktivite ve gece semptomlarını etkileyebilir  Gece semptomları ayda ikiden fazla  FEV1 veya PEF ≥ beklenenin %80’i  PEF veya FEV1 değişkenliği <%20-%30
  • 15.
    ORTA PERSİSTAN  Semptomlargünlük  Ataklar aktivite ve uykuyu etkileyebilir  Gece semptomları haftada birden fazla  Günlük hızlı etkili inhaler beta agonist kullanımı  FEV1 veya PEF beklenenin %60-%80’i  PEF veya FEV1 değişkenliği >%30
  • 16.
    AĞIR PERSİSTAN  Günlüksemptomlar  Sık alevlenme  Sık gece semptomları  Fiziksel aktivitelerde kısıtlanma  FEV1 veya PEF ≤ beklenenin %60’ı  PEF veya FEV1 değişkenliği >%30
  • 17.