1. Αρχαία Ελληνική Γλώσσα
Γ΄ Γυμνασίου
Συντακτική ανάλυση
Ενότητα 6η
Η μουσική εξημερώνει
Επιμέλεια: Όλγα Παΐζη
Φιλόλογος, ΜΕd
users.sch.gr/olpaizi

2. Μουσικὴν [….] πᾶσι μὲν ἀνθρώποις ὄφελος (ἐστι) ἀσκεῖν,
κατηγορηματικός
προσδιορισμός
στο ἀνθρώποις
Συντακτική ανάλυση
Ενότητα 6η
Η μουσική εξημερώνει
Όλγα Παΐζη
Κύρια πρόταση
τοὺς ἀνθρώπους:
υποκείμενο απαρεμφάτου
ετεροπροσωπία
αντικείμενο
απαρεμφάτου
τελικό
απαρέμφατο,
υποκείμενο
απρόσωπης
έκφρασης
απρόσωπη
έκφραση
δοτική
προσωπική
στην
απρόσωπη
έκφραση

3. Ἀρκάσι δὲ καὶ ἀναγκαῖον (ἐστι).
Συντακτική ανάλυση
Ενότητα 6η
Η μουσική εξημερώνει
Όλγα Παΐζη
Κύρια πρόταση
Ἀρκάδας:
υποκείμενο απαρεμφάτου
ετεροπροσωπία
ἀσκεῖν:
τελικό
απαρέμφατο,
υποκείμενο
απρόσωπης
έκφρασης
απρόσωπη
έκφραση
δοτική
προσωπική
στην
απρόσωπη
έκφραση
μουσικήν:
αντικείμενο
απαρεμφάτου

4. [….] Παρὰ μόνοις γὰρ Ἀρκάσι πρῶτον μὲν οἱ παῖδες ἐκ νηπίων ᾄδειν
ἐθίζονται κατὰ νόμους τοὺς ὕμνους καὶ παιᾶνας,
εμπρόθετος
επιρρηματικός
προσδιορισμός
του τόπου
(πλησίον)
Όλγα Παΐζη
Κύρια
πρόταση
υποκείμενο
ρήματος –
απαρεμφάτου,
ταυτοπροσωπία
ρήμα
τελικό
απαρέμφατο,
αντικείμενο
ρήματος
αντικείμενα
απαρεμφάτου
κατηγορηματικός
προσδιορισμός
στο Ἀρκάσι
εμπρόθετος
επιρρηματικός
προσδιορισμός
του χρόνου
εμπρόθετος
επιρρηματικός
προσδιορισμός
της συμφωνίας
επιρρηματικός
προσδιορισμός
του χρόνου

5. οἷς ἕκαστοι κατὰ τὰ πάτρια τοὺς ἐπιχωρίους ἥρωας καὶ θεοὺς
ὑμνοῦσι∙
υποκείμενο
ρήματος
Συντακτική ανάλυση
Ενότητα 6η
Η μουσική εξημερώνει
Όλγα Παΐζη
Δευτερεύουσα ονοματική αναφορική προσδιοριστική πρόταση
ως παράθεση στα τοὺς ὕμνους καὶ παιᾶνας της προηγούμενης
κύριας πρότασης
ρήμα
αντικείμενα
ρήματοςεπιθετικός
προσδιορισμός
στο ἥρωας καὶ
θεοὺς
εμπρόθετος
προσδιορισμός
της συμφωνίας
δοτική
του
μέσου

6. μετὰ δὲ ταῦτα […] πολλῇ φιλοτιμίᾳ χορεύουσι κατ’ ἐνιαυτὸν
τοῖς Διονυσιακοῖς αὐληταῖς ἐν τοῖς θεάτροις [….].
εμπρόθετος
επιρρηματικός
προσδιορισμός
του χρόνου
Όλγα Παΐζη
Κύρια
πρόταση
οὗτοι:
υποκείμενο
ρήματος
ρήμα
επιθετικός
προσδιορισμός
στο αὐληταῖς
επιθετικός
προσδιορισμός
στο φιλοτιμίᾳ
δοτική της
συνοδείας
δοτική
του
τρόπου εμπρόθετος
επιρρηματικός
προσδιορισμός
του χρόνου
εμπρόθετος
επιρρηματικός
προσδιορισμός
της στάσης σε
τόπο

7. Καὶ τῶν μὲν ἄλλων μαθημάτων ἀρνηθῆναί τι μὴ γιγνώσκειν οὐδὲν
αἰσχρὸν (εἶναι) ἡγοῦνται,
ειδικό
απαρέμφατο,
αντικείμενο
στο ἀρνηθῆναί
Συντακτική ανάλυση
Ενότητα 6η
Η μουσική εξημερώνει
Όλγα Παΐζη
Κύρια
πρόταση
ρήμα
γενική
διαιρετική
από το τι
επιθετικός
προσδιορισμός
στο μαθημάτων
τελικό απαρέμφατο,
υποκείμενο στο
αἰσχρὸν εἶναι
ειδικό
απαρέμφατο,
αντικείμενο
ρήματος
οὗτοι:
υποκείμενο
ρήματος
τούτους:
υποκείμενο
ἀρνηθῆναί – μή
γινώσκειν
σύστοιχο
αντικείμενο στο
μή γινώσκειν
αιτιατική
του ποσού

8. τήν γε μὴν ᾠδὴν οὒτ’ ἀρνηθῆναι δύνανται διὰ τὸ κατ’ ἀνάγκην
πάντας μανθάνειν,
Συντακτική ανάλυση
Ενότητα 6η
Η μουσική εξημερώνει
Όλγα Παΐζη
Κύρια
πρόταση
ρήμα
εμπρόθετος
επιρρηματικός
προσδιορισμός
του τρόπου
αντικείμενο
στο ἀρνηθῆναι -
μανθάνειν
τελικό
απαρέμφατο,
αντικείμενο
ρήματος
έναρθρο απαρέμφατο σε
θέση εμπρόθετου
επιρρηματικού
προσδιορισμού της αιτίας
οὗτοι:
υποκείμενο ρήματος -
ἀρνηθῆναι
(ταυτοπροσωπία)
υποκείμενο στο
μανθάνειν
ετεροπροσωπία

9. οὒθ’ ὁμολογοῦντες ἀποτρίβεσθαι διὰ τὸ τῶν αἰσχρῶν παρ’ αὐτοῖς
νομίζεσθαι τοῦτο.
Συντακτική ανάλυση
Ενότητα 6η
Η μουσική εξημερώνει
Όλγα Παΐζη
Κύρια
πρόταση
δύνανται:
ρήμα
εμπρόθετος
επιρρηματικός
προσδιορισμός
του τόπου
(μεταφορικά)
υποθετική μετοχή,
συνημμένη στο
υποκείμενο ρήματος
τελικό
απαρέμφατο,
αντικείμενο
ρήματος
έναρθρο απαρέμφατο σε
θέση εμπρόθετου
επιρρηματικού
προσδιορισμού της αιτίας
οὗτοι:
υποκείμενο ρήματος –
μετοχής -ἀποτρίβεσθαι
(ταυτοπροσωπία)
υποκείμενο στο
νομίζεσθαι
ετεροπροσωπία
γενική
κατηγορηματική
διαιρετική

10. Ταῦτά τέ μοι δοκοῦσιν οἱ πάλαι παρεισαγαγεῖν οὐ τρυφῆς
καὶ περιουσίας χάριν, ἀλλὰ θεωροῦντες μὲν τὴν ἑκάστων αὐτουργίαν
καὶ συλλήβδην τὸ τῶν βίων ἐπίπονον καὶ σκληρόν, θεωροῦντες δὲ τὴν
τῶν ἠθῶν αὐστηρίαν,
ρήμα
Όλγα Παΐζη
Κύρια
πρόταση
υποκείμενο
ρήματος –
μετοχών
απαρεμφάτου -
ταυτοπροσωπία
αντικείμενα 1ης
μετοχής
γενική κτητική από το
ἐπίπονον
αιτιολογική μετοχή,
συνημμένη στο
υποκείμενο ρήματος
δοτική προσωπική
του κρίνοντος
προσώπου
αντικείμενο
απαρεμφάτου
εμπρόθετοι
επιρρηματικοί
προσδιορισμοί του
σκοπού
ειδικό απαρέμφατο,
αντικείμενο ρήματος
γενική
υποκειμενική
από το
αὐτουργίαν
επιρρηματικός
προσδιορισμός του
τρόπου
αιτιολογική
μετοχή,
συνημμένη στο
υποκείμενο
ρήματος
γενική κτητική
από την
αὐστηρίαν
αντικείμενο
2ης μετοχής

11. ἥτις αὐτοῖς παρέπεται διὰ τὴν τοῦ περιέχοντος ψυχρότητα καὶ
στυγνότητα τὴν κατὰ τὸ πλεῖστον ἐν τοῖς τόποις ὑπάρχουσαν.
υποκείμενο
ρήματος
Όλγα Παΐζη
Δευτερεύουσα ονοματική αναφορική προσδιοριστική πρόταση
ως παράθεση στα αὐστηρίαν της προηγούμενης κύριας πρότασης
ρήμα
αντικείμενο
ρήματος
επιθετική μετοχή, ως
επιθετικός
προσδιορισμός στο
ενν. τόπου
εμπρόθετοι
επιρρηματικοί
προσδιορισμοί της
αιτίας
επιθετική μετοχή, ως
επιθετικός
προσδιορισμός στο
ψυχρότητα και
στυγνότητα
εμπρόθετος
επιρρηματικός
προσδιορισμός του
ποσού
εμπρόθετος
επιρρηματικός
προσδιορισμός
του τόπου