กิจกรรมแสงเทียนเสี ยงธรรม
                                           เปิ ดเพลง อิ่มอุ่น
                             จบแล้วเปิ ดดนตรี เพลงราตรี ประดับดาว
                                       อ่านกลอนเกี่ยวกับแม่
                 รักของใคร                 คนหนึ่ง                ซึ่งรู ้จก
                                                                           ั
                 ลึกซึ้งนัก                เกินกว่า               หาคาเฉลย
                 ตั้งแต่ฉน ั               ลืมตาดู                สู่ โลกเลย
                 เธอมิเคย                  ห่างไกล                ให้หมองมัว
                 เลือดจากกอก               สละให้                 ป้ องภัยพาล
                 เช้าผันผ่าน               กาลล่วงไป              ไฟสลัว
                 คอยปัดเหลือบ              ริ้ นไร                ไต่ตามตัว
                 มิให้กลัว                 คอยกล่อมขวัญ           ที่สั่นคลอน
                 ยามจะกิน                  เธอจะป้ อน             ฉันอ่อนหัด
                 เธอคอยพัด                 ยามฉันง่วง             ร่ วงซบหมอน
                 ยามฉันดื้อ                เธอคอยเฝ้ า            เว้าอ้อนวอน
                 เธอคอยสอน                 แม้ยามว่าง             อย่างรู ้ดี
                 ยามล้มกลิ้ง               ใครหนอวิง  ่           มาช่วยเป่ า
                 มาบรรเทา                  ความทุกข์              สุ ขแทนที่
                 ลุกขึ้นเร้ว…              เจ็บเล็กน้อย           ยิมหน่อยซี
                                                                     ้
                 โอ๋ …คนดี                 นี่ของเล่น             เจ้าเย็นใจ
                 ยามมีทุกข์                ใครช่วยปลุก            ช่วยปลอบขวัญ
                 ให้ยดมัน
                       ึ ่                 ทาแต่ดี                มิเหลวไหล
                 ยามเจ็บป่ วย              ใครเล่า                เฝ้ าห่วงใย
                 มิใช่ใคร                  ที่แท้                 แม่เราเอง…
          ขอเจริ ญในธรรม จงมีแด่คณะครู อาจารย์และนักเรี ยน ผูเ้ ข้ารับการอบรมทุก ๆ ท่าน ช่วงเวลา
อันมีค่าต่อจากนี้ไป เป็ นรายการธรรมบรรยาย ที่ทางคณะพระอาจารย์ได้จดทาขึ้นมา ด้วยความ
                                                                              ั
ปรารถนาอันแรงกล้า เพื่อเตือนสติ ย้าเตือนให้ลูก ๆ ทุกคนได้เห็นความสาคัญ ได้หวนราลึกถึงบุคคลผู ้
ซึ่งมีความสาคัญยิงต่อลูก ๆ ผูให้กาเนิด ให้การเลี้ยงดู ให้ชีวต หล่อหลอมจิตวิญญาณ ผูมีใจประเสริ ฐ
                     ่           ้                              ิ                   ้
เปรี ยบประดุจดังพระอรหันต์ มีความสาคัญกว่าใคร ๆ ทังพื้นปฐพี   ่
          บุคคลที่กล่าวถึงนี้ คือ คุณพ่อ คุณแม่ของเราทั้งหลายนันเอง ดังนั้น พระอาจารย์ใคร่ ขอเชิญลูก
                                                                   ่
ๆ ที่น่ารักทุก ๆ คน ผูมีใจเปี่ ยมด้วยความรักความเคารพ เทิดทูนบูชาบุพการี ท้ งสองคนนี้ จงตั้งใจ ตั้ง
                         ้                                                      ั
กายให้ตรง ส่ งกระแสจิตไปตามกระแสเสี ยงธรรมบรรยาย เพื่อน้อมราลึกบูชาพระคุณอันยิงใหญ่ของ        ่
ท่านทั้งสองนี้
          ทัวทุกถิ่นในโลกนี้ หากจะกล่าวถึงความรัก ความห่วงใย ย่อมเป็ นที่ประจักษ์แก่ทุกคนแล้วว่า
             ่
ความรัก ความห่วงใย ความเอื้ออาทร ของพ่อแม่ที่มีต่อลูก ๆ นั้นยิงใหญ่ มันคง ไม่หวันไหว คลอน
                                                                            ่     ่      ่
แคลน แม้กาลเวลาจะผ่านไป
          วันที่ลูก ๆ ออกจากบ้านมา เพื่อเช้าค่ายอบรมพัฒนาจิตใจ ณ วัดราชโอรสารามแห่งนี้ ลูก ๆ ทุก
คนเชื่อไหมว่า ความรู ้สึกห่วงใย กังวล เกิดขึ้นในจิตใจของพ่อและแม่แล้ว มีคาถามมากมายที่หาคาตอบ
ไม่ได้ คิดอยูตลอดเวลาว่า ลูก ๆ ของแม่จะอยูกินอย่างไร จะนอนอย่างไร ตอนกลางคืนใครจะช่วยห่ม
               ่                                 ่
ผ้าให้ พระอาจารย์ที่วดจะตาหนิ ทาโทษลูกของแม่หรื อเปล่า ส่ วนพ่อนั้นเล่า ก็มีความกังวลไม่แตกต่าง
                         ั
                                                                   ่
ไปจากแม่เลย คาพูดหยอกล้อ เสี ยงหัวเราะที่สดใส ที่เคยมีอยูประจาทุกค่าเช้า วันนี้ดูเงียบเชียบสงัดไป
พ่อและแม่น้ นเฝ้ ารอการกลับมาของลูก ด้วยสายตาที่เปี่ ยมด้วยความรัก ถวิลหา ด้วยสายใยแห่งรักที่ไม่
                 ั
มีวนเสื่ อมคลาย
    ั
                                          (เปิ ดเพลงธรณี กรรแสง)
ลูก ๆ ที่รักทั้งหลาย
          เคยคิดกันบ้างไหมว่า แม่น้ นเป็ นผูให้ เป็ นผูมีความอดทนเป็ นเลิศ เก็บความรู ้สึกได้ดี ไม่เคย
                                       ั      ้           ้
แสดงให้ลูกได้เห็น
                           แม่ไม่หิว               ถ้าลูก            ไม่อิ่มก่อน
                           แม่ไม่นอน               ถ้าลูก            ไม่หลับสนิท
                           แม่เลี้ยงดู             ปลูกใจ               ่
                                                                     อยูใกล้ชิด
                           แม่อุทิศ                ทุกสิ่ ง          อย่างจริ งใจ
          ร่ างกายของแม่ดูอิดโรยซูบผอมไป ตรากตราทางานหนัก เหน็ดเหนื่อยแทบขาดใจ ก็เพื่อจะหา
เงินมาเลี้ยงดู ให้ลูกได้ใช้จ่าย ให้ได้รับการศึกษา เผือวันข้างหน้า ลูกของแม่คนนี้ จะมีความเป็ นอยูที่ดี
                                                        ่                                            ่
สุ ขสบายกว่าแม่คนนี้ กาลังใจที่จะต่อสู ้เพื่อลูกมีอยูเ่ ต็มเปี่ ยมในหัวใจของแม่ แล้วลูกล่ะ เคยคิดถึงแม่
และคิดจะทาอะไรเพื่อแม่บางหรื อเปล่า ?
                               ้
          ลูก ๆ ลองมองด้วยใจเป็ นธรรมบ้างเถิดแล้วลูก ๆ จะได้รับคาตอบว่า
                           ใครหนอ                  รักเราเท่าชีวี
                           ใครหนอ                  ปรานีไม่เสื่ อมคลาย
                           ใครหนอ                  รักเราใช่เพียงรู ปกาย
                           รักแล้วมิหน่ายมิคิดทาลาย ใครหนอ ?
ลูก ๆ ที่รักทั้งหลาย
          แม่น้ น เป็ นบุคคลที่ลูกต้องเคารพ เชื่อฟัง บูชาและเทิดทูนไว้เหนือสิ่ งใด แต่บางครั้งอาจเป็ น
                   ั
เพราะสัตว์นรกมาดลใจ จึงทาให้ลูกบางคนลืมหน้าที่ที่จะพึงปฏิบติเหล่านี้ไปจนหมดสิ้ น กระทาในสิ่ ง
                                                                          ั
ที่ไม่ควรกระทา พูดประชดประชัน ประพฤติตวไม่เหมาะสม ทาให้แม่ลาบากใจ หรื ออาจทาให้แม่เสี ย
                                                    ั
                  ็
น้ าตา แต่แม่กพร้อมที่จะอภัยให้ลูกเสมอ เพราะแม่เป็ นพระพรหมของลูก เป็ นผูนาทาง ชี้ทางสว่างให้
                                                                                     ้
                                                       ่
ลูก เปรี ยบไปแล้วก็เปรี ยบประดุจแสงเทียนที่อยูตรงหน้าของนักเรี ยนขณะนี้ แม่ได้ช้ ีนา ส่ องสว่าง
                                                                       ่
เพื่อให้ลก ๆ ได้เดินไปพบกับความเจริ ญก้าวหน้า เจิดจรัส ยืนหยัดอยูได้อย่างปลอดภัยและมีความสุ ข
            ู
แม้วาตัวของแม่น้ น จะยืนอยูในมุมมืด ความสะดวกสบายจะมีนอยลง ร่ างกายจะดูร่วงโรยไปก็ตาม
      ่             ั           ่                                 ้
ลูก ๆ ที่รักทั้งหลาย
                                                                ่
            องค์สมเด็จพระสัมมาสัมพุทธะเจ้า ได้ตรัสยกย่องไว้วา แม่เปรี ยบดังพระอรหันต์ ดังพระพรหม
เป็ นบูรพาจารย์ของลูก ๆ เป็ นผูมีพระคุณต่อลูก ๆ ล้นเหลือ มีความเอื้ออาทร ห่วงใยต่อลูก ๆ ด้วยใจอัน
                                  ้
บริ สุทธิ์ พระคุณของแม่น้ นจึงยากที่จะหาสิ่ งใดเทียบเท่าได้เลย ดังบทประพันธ์ที่วา…
                            ั                                                            ่
                         พระคุณแม่                 นั้นประมาณ            ไม่สิ้นสุ ด
                         แม้นสมมติ                 เอาแผ่นดิน            สิ้ นหนทาง
                         เป็ นหมึกก้อน             ละลาย                 ในสายชล
                         ในทัวหน
                              ่                    สมุทร                 สุ ดนที
                         แล้วเอาเขา                พระสุ เมรุ            ที่เด่นหล้า
                         เป็ นปากกา                จุ่มหมึก              บันทึกที่
                         เอาท้องฟ้ า               เป็ นกระดาษ           วาดคดี
                         แล้วเขียนชี้              ชมบุญ                 คุณมารดา
                         เขียนจนสุ ด               ท้องฟ้ า              มหาสมุทร
                         เขียนจนสุ ด               พระสุ เมรุ            ที่เด่นหล้า
                         แต่ไม่สุด                 สิ้ นบุญ              คุณมารดา
                         จึงนับว่า                 ใหญ่ยง  ิ่            สิ่ งทั้งปวง
                                           (เปิ ดเพลงค่าน้ านม)
ลูก ๆ ที่รักทั้งหลาย
                          ่
            ในขณะที่เราอยูในท้องของแม่น้ น แม่ไม่เคยตั้งความรังเกียจ หรื อราคาญในตัวลูกแม้แต่นอย
                                         ั                                                        ้
ทั้ง ๆ ที่แม่น้ น หมดความสะดวกสบายในหลาย ๆ ด้าน แม้แต่อาหารการกิน แม่ตองคอยระมัดระวัง
                ั                                                                      ้
                                                                    ่
เกรงว่าลูกในครรภ์จะได้รับอันตราย แม่ไม่รู้หรอกว่าลูกน้อยที่อยูในครรภ์ของแม่น้ น เป็ นใครมาจาก
                                                                                           ั
ไหน มาจากนรกขุมไหน หรื อจากสวรรค์ช้ นใด แม่จะคิดเสมอว่า “ เราจะได้ ทาหน้ าทีอนยิงใหญ่ ” ลูก
                                             ั                                               ่ั ่
                      ่
ๆ ทั้งหลาย แม่รู้อยูตลอดเวลาว่า วันหนึ่งข้างหน้านี้ เป็ นวันที่แม่จะต้องเจ็บปวดที่สุด ทรมานที่สุด
                                    ็
จะต้องเสี่ ยงกับความตาย แต่แม่กพร้อมและเต็มใจ ที่จะเผชิญหน้ากับวันนั้น และตั้งใจรอวันนั้น ด้วยใจ
ที่เต็มเปี่ ยมไปด้วยความรัก วันนั้น…วันที่แม่เกือบเอาชีวตไม่รอด กลับเป็ นวันที่…บัดนี้ ลูก ๆ ลืมนึกถึง
                                                              ิ
ผูหญิงคนนั้นจนหมดสิ้ น จัดงานวันเกิดอย่างยิงใหญ่ สนุกสนานร่ าเริ ง ลืมนึกถึงบุคคลผูมีพระคุณอย่าง
   ้                                             ่                                             ้
มากล้นผูน้ ีอย่างน่าสลดใจ….ขอให้ลูก ๆ ทุกคนน้อมใจ นึกถึงภาพของแม่ที่กาลังคลอดลูก ที่ได้ดูผาน
              ้                                                                                     ่
ไปแล้วเมื่อสักครู่ น้ ี กว่าที่แม่จะคลอดลูกออกมาได้น้ น แม่ตองเจ็บปวด ทรมานขนาดไหน ดังนั้น ในวัน
                                                                       ั ้
คล้ายวันเกิดเช่นนี้ พระอาจารย์จึงขอให้ลูก ๆ ทั้งหลาย ปรับตัวเองเสี ยใหม่ อย่ามัวสนุกสนานร่ าเริ งอยู่
เลย ในวันที่แม่ของเราเกือบเอาชีวตไม่รอดเช่นนี้ ทาสิ่ งดี ๆ ทาให้ท่านสบายใจเพื่อตอบแทนท่านบ้าง
                                                 ิ
ไปกราบท่าน มอบสิ่ งดี ๆ ให้ท่าน เท่านี้กเ็ ป็ นการตอบแทนบุญคุณต่อบุคคลผูที่ยอมสละได้แม้ชีวต เลิก
                                                                                           ้    ิ
        ั
เสี ยทีกบการจัดงานฉลองวันเกิด เพราะ
                            วันเกิดลูก                      เกือบคล้าย            วันตายแม่
                            เจ็บท้องแท้                     เท่าไร                แม่ไม่บ่น
                            กว่าอุมท้อง
                                      ้                     กว่าคลอด              รอดเป็ นคน
                            เติบโตจน                        บัดนี้                นี่เพราะใคร
                            แม่เจ็บเจียน                    ขาดใจ                 ในวันนั้น
                            กลับเป็ นวัน                    ลูกฉลอง               กันผ่องใส
                            ได้ชีวต     ิ                   แล้วก็เหลิง           ระเริ งใจ
                            ลืมผูให้้                       ชีวต ิ                อนิจจา
                            ไฉนเรา                          เรี ยกกัน             ว่าวันเกิด
                            วันผูให้
                                  ้                         กาเนิด                จะถูกกว่า
                            คาอวยพร                         ที่เขียน              ควรเปลี่ยนมา
                            ให้มารดา                        คุณเป็ นสุ ข          จึงถูกแท้
                            เลิกจัดงาน                      วันเกิด               กันเถิดนะ
                            ควรที่จะ                        คุกเข่า               กราบเท้าแม่
                              ราลึกใน                       พระคุณ                อบอุ่นแด
                            อย่ามัวแต่                      จัดงาน                ประจานตัว
                                            (เปิ ดเพลงแว่วเสี ยงแม่ – เพลงบูชาบุพการี )
ลูก ๆ ที่รักทั้งหลาย
ในบางครั้ง หากลูก ๆ กระทาผิด มีเรื่ องเดือดเนื้อร้อนใจ แม่เท่านั้นที่จะคอยเป็ นกาลังใจปลอบขวัญและ
หาทางออกที่ดีให้เสมอ แม่ไม่เคยซ้ าเติม ดุด่าให้ลูกเสี ยกาลังใจ แม่จะคอยปกป้ องคุมครองให้ลูก   ้
ปลอดภัย หากลูกเจ็บป่ วยไม่สบาย หรื อมีอุบติเหตุเพทภัยต่าง ๆ ดวงใจของแม่ประหนึ่งว่าจะแตกสลาย
                                                          ั
ไปพร้อม ๆ กับลูก ๆ แม่อยากเป็ นผูมีส่วนแบ่งเบาบรรเทาทุกข์ เอาความเจ็บปวดนั้นมากองไว้ที่ตวแม่
                                                   ้                                              ั
คนนี้เสี ยเอง ดังคากล่าวที่วา   ่
                             เพียงคาน้อย                    แม่ไม่เหน็บ           ให้เจ็บจิต
                             ผิดเท่าผิด                     ถือว่าบุตร            สุ ดจักหา
                             แม้ชีวต      ิ                 แม่กให้็              เมื่อภัยมา
                             ขอลูกยา                        ได้อยูรอด่            ปลอดภัยพาล
ลูก ๆ ที่รักทั้งหลาย
                                         ่                              ่ ั
         ขณะที่พระอาจารย์บรรยายอยูน้ ี แสงเทียนที่เคยสว่างไสวอยูน้ น….บัดนี้ บางดวงได้ริบหรี่ สิ้น
                                                                              ็
แสงลงไปและก็จะดับ สิ้ นเชื้อไปในโอกาสอันใกล้น้ ีแน่นอน ชีวตของแม่กมีอุปมาดังดวงเทียนนี้
                                                                    ิ
เหมือนกัน สุ ดท้ายที่เหลืออยูกเ็ พียงเถ้ากระดูก เพื่อให้ลูก ๆ ได้เก็บมาไว้สักการะบูชาเท่านั้น ยังไม่สาย
                              ่
เกินไปสาหรับลูก ๆ ทั้งหลาย ที่จะตอบแทนบุญคุณพ่อแม่เสี ยตอนนี้ อย่ารอจนถึงวันที่พ่อแม่เรานอน
    ่
อยูบนเชิงตะกอน แล้วจึงมาคิดตอบแทนเลย เพรานันหมายถึงว่า เราตอบแทนบุญคุณพ่อแม่ชาไป
                                                       ่                                       ้
(เปิ ดเพลงธรณี กรรแสง)
                       ั                                 ่
          ในขณะที่นกเรี ยนฟังพระอาจารย์บรรยายอยูน้ ี บางคนอาจน้ าตาไหลริ นลงอาบแก้ม นัน… มิใช่   ่
น้ าตาแห่ ความอ่อนแอ มิใช่น้ าตาแห่งความปลื้มปี ติในพระคุณของพ่อแม่ และเป็ นน้ าตาแห่งความ
สานึกผิด ที่ตนได้กระทาลงไป เพราะความโง่เขลาขาดสติ พระอาจารย์เชื่อว่าลูกๆ ทุกคนคงจะสานึก
และทาตัวให้เป็ นคนดี ตั้งแต่วนนี้เป็ นต้นไป
                                ั
         ท้ายที่สุดนี้ พระอาจารย์ขอให้ลูก ๆทุกคน ประนมมือขึ้น กล่าวคามันสัญญา และขอขมาต่อแม่
                                                                                ่
พร้อมๆ กัน ….ว่าตาม พระอาจารย์ “ด้วยกายก็ดี ด้วยใจก็ดี ที่ลูกเคยล่วงเกิน เคยกระทาความผิด ต่อ
คุณพ่อและคุณแม่ เคยทาให้คุณพ่อและคุณแม่ ต้องเสี ยใจ ต้องผิดหวัง ต้องน้ าตาไหล บัดนี้…. ลูก
สานึกแล้ว ลูกจะกลับตัวใหม่ เริ่ มต้นเป็ นคนดี เชื่อฟังคาสั่งสอน ของคุณพ่อ
และคุณแม่ ครู อาจารย์ จะไม่ทาให้คุณพ่อและคุณแม่ตองผิดหวัง ไม่ทาให้ครู อาจารย์ ต้องเดือดร้อน
                                                           ้
ด้วยสัจจะวาจานี้ ขอพรอันประเสริ ฐ จงบังเกิดมี แก่ลูกๆ ทังหลาย ตลอดกาลนาน เทอญ….
         ท้ายที่สุดแห่งธรรมบรรยายเรื่ องพระคุณแม่ ในวันนี้ พระอาจารย์ขอให้ลกๆ ทุกคน มาร่ วมใจ
                                                                                  ู
กันราลึกนึกถึงพระคุณแม่ อีกครั้งหนึ่ง ขอให้ทุกคน ทาใจให้เป็ นสมาธิ เพื่อน้อมราลึกถึง พระคุณของ
                                                                      ่
ท่านขณะที่ลูก ๆ ทั้งหลายกาลงทาสมาธิ เพื่อนึกถึงพระคุณแม่ อยูน้ ี พระอาจารย์จะเปิ ดเพลง ๆ หนึ่ง ซึ่ ง
เป็ นเพลงที่มี ความหมายให้ลูกทั้งหลายไปด้วย และเมื่อเสี ยงเพลงจบลง เป็ นอันว่ากิจกรรม แสงเทียน
เสี ยงธรรมในวันนี้ ก็จบลงเช่นกัน
                                    (เว้นระยะนิดหนึ่งแล้วอ่านกลอน)
                  มือประนม                 ก้มกราบเท้า           เพียงเท่านี้
                  น้อมฤดี                  คิดโอบเอื้อ          และเกื้อหนุน
                  ให้แม่สุข                    ่
                                           อยูสบาย              ถ่ายแทนคุณ
                  ให้แม่อุ่น               ไอรัก                 จากลูกยา
                  พระคุณแม่                ยิงใหญ่
                                             ่                  สุ ดไพศาล
                  เกินกล่าวขาน             เปรี ยบปานใด          ในแหล่งหล้า
                  ขอเชิญลูก                มอบแด่…แม่            ด้วยแดเอย….
เกิดใน        ที่แย่          ก็ดีได้
       เกิดที่ดี     แล้วก็แย่       มีถมไป
       เกิดที่ไหน    ก็ดีได้         ถ้าใฝ่ ดี
                   ของฝากส่ งท้ าย
      ๑.ไม่มีคาว่า “เข้มแข็ง”        สาหรับคนอ่อนแอ
        ไม่มีคาว่า “แคร์”            สาหรับคนมักง่าย
        ไม่มีคาว่า “กล้า”            สาหรับคนอาย
       ไม่มีคาว่า “สาย”              สาหรับคนทาความดี

       ๒.ก่อนจะลุก          ก็ตองผ่าน
                               ้             การล้ม
         ก่อนจะคม           ก็ตองผ่าน
                                 ้           การทื่อ
         ก่อนจะเก่ง         ก็ตองผ่าน
                                   ้         การฝึ กปรื อ
         ก่อนจะมีชื่อ       ก็ตองผ่าน้       การอดทน

      ๓. อย่าทา……….. ในสิ่ งที่ไม่มีสิทธิ์
         อย่าคิด……….. ในสิ่ งที่ไม่มีค่า
         อย่ารอ……….. ในสิ่ งที่ไม่มีมา
         อย่าไขว่คว้า…… ในสิ่ งที่ไม่มีทาง
       ๔ เกิดใน ที่แย่            ก็ดีได้
         เกิดที่ดี    แล้วก็แย่ มีถมไป
         เกิดที่ไหน ก็ดีได้       ถ้าใฝ่ ดี



บทยรรยายแสงเทียนแด่แม่3

  • 1.
    กิจกรรมแสงเทียนเสี ยงธรรม เปิ ดเพลง อิ่มอุ่น จบแล้วเปิ ดดนตรี เพลงราตรี ประดับดาว อ่านกลอนเกี่ยวกับแม่ รักของใคร คนหนึ่ง ซึ่งรู ้จก ั ลึกซึ้งนัก เกินกว่า หาคาเฉลย ตั้งแต่ฉน ั ลืมตาดู สู่ โลกเลย เธอมิเคย ห่างไกล ให้หมองมัว เลือดจากกอก สละให้ ป้ องภัยพาล เช้าผันผ่าน กาลล่วงไป ไฟสลัว คอยปัดเหลือบ ริ้ นไร ไต่ตามตัว มิให้กลัว คอยกล่อมขวัญ ที่สั่นคลอน ยามจะกิน เธอจะป้ อน ฉันอ่อนหัด เธอคอยพัด ยามฉันง่วง ร่ วงซบหมอน ยามฉันดื้อ เธอคอยเฝ้ า เว้าอ้อนวอน เธอคอยสอน แม้ยามว่าง อย่างรู ้ดี ยามล้มกลิ้ง ใครหนอวิง ่ มาช่วยเป่ า มาบรรเทา ความทุกข์ สุ ขแทนที่ ลุกขึ้นเร้ว… เจ็บเล็กน้อย ยิมหน่อยซี ้ โอ๋ …คนดี นี่ของเล่น เจ้าเย็นใจ ยามมีทุกข์ ใครช่วยปลุก ช่วยปลอบขวัญ ให้ยดมัน ึ ่ ทาแต่ดี มิเหลวไหล ยามเจ็บป่ วย ใครเล่า เฝ้ าห่วงใย มิใช่ใคร ที่แท้ แม่เราเอง… ขอเจริ ญในธรรม จงมีแด่คณะครู อาจารย์และนักเรี ยน ผูเ้ ข้ารับการอบรมทุก ๆ ท่าน ช่วงเวลา อันมีค่าต่อจากนี้ไป เป็ นรายการธรรมบรรยาย ที่ทางคณะพระอาจารย์ได้จดทาขึ้นมา ด้วยความ ั ปรารถนาอันแรงกล้า เพื่อเตือนสติ ย้าเตือนให้ลูก ๆ ทุกคนได้เห็นความสาคัญ ได้หวนราลึกถึงบุคคลผู ้ ซึ่งมีความสาคัญยิงต่อลูก ๆ ผูให้กาเนิด ให้การเลี้ยงดู ให้ชีวต หล่อหลอมจิตวิญญาณ ผูมีใจประเสริ ฐ ่ ้ ิ ้ เปรี ยบประดุจดังพระอรหันต์ มีความสาคัญกว่าใคร ๆ ทังพื้นปฐพี ่ บุคคลที่กล่าวถึงนี้ คือ คุณพ่อ คุณแม่ของเราทั้งหลายนันเอง ดังนั้น พระอาจารย์ใคร่ ขอเชิญลูก ่ ๆ ที่น่ารักทุก ๆ คน ผูมีใจเปี่ ยมด้วยความรักความเคารพ เทิดทูนบูชาบุพการี ท้ งสองคนนี้ จงตั้งใจ ตั้ง ้ ั
  • 2.
    กายให้ตรง ส่ งกระแสจิตไปตามกระแสเสียงธรรมบรรยาย เพื่อน้อมราลึกบูชาพระคุณอันยิงใหญ่ของ ่ ท่านทั้งสองนี้ ทัวทุกถิ่นในโลกนี้ หากจะกล่าวถึงความรัก ความห่วงใย ย่อมเป็ นที่ประจักษ์แก่ทุกคนแล้วว่า ่ ความรัก ความห่วงใย ความเอื้ออาทร ของพ่อแม่ที่มีต่อลูก ๆ นั้นยิงใหญ่ มันคง ไม่หวันไหว คลอน ่ ่ ่ แคลน แม้กาลเวลาจะผ่านไป วันที่ลูก ๆ ออกจากบ้านมา เพื่อเช้าค่ายอบรมพัฒนาจิตใจ ณ วัดราชโอรสารามแห่งนี้ ลูก ๆ ทุก คนเชื่อไหมว่า ความรู ้สึกห่วงใย กังวล เกิดขึ้นในจิตใจของพ่อและแม่แล้ว มีคาถามมากมายที่หาคาตอบ ไม่ได้ คิดอยูตลอดเวลาว่า ลูก ๆ ของแม่จะอยูกินอย่างไร จะนอนอย่างไร ตอนกลางคืนใครจะช่วยห่ม ่ ่ ผ้าให้ พระอาจารย์ที่วดจะตาหนิ ทาโทษลูกของแม่หรื อเปล่า ส่ วนพ่อนั้นเล่า ก็มีความกังวลไม่แตกต่าง ั ่ ไปจากแม่เลย คาพูดหยอกล้อ เสี ยงหัวเราะที่สดใส ที่เคยมีอยูประจาทุกค่าเช้า วันนี้ดูเงียบเชียบสงัดไป พ่อและแม่น้ นเฝ้ ารอการกลับมาของลูก ด้วยสายตาที่เปี่ ยมด้วยความรัก ถวิลหา ด้วยสายใยแห่งรักที่ไม่ ั มีวนเสื่ อมคลาย ั (เปิ ดเพลงธรณี กรรแสง) ลูก ๆ ที่รักทั้งหลาย เคยคิดกันบ้างไหมว่า แม่น้ นเป็ นผูให้ เป็ นผูมีความอดทนเป็ นเลิศ เก็บความรู ้สึกได้ดี ไม่เคย ั ้ ้ แสดงให้ลูกได้เห็น แม่ไม่หิว ถ้าลูก ไม่อิ่มก่อน แม่ไม่นอน ถ้าลูก ไม่หลับสนิท แม่เลี้ยงดู ปลูกใจ ่ อยูใกล้ชิด แม่อุทิศ ทุกสิ่ ง อย่างจริ งใจ ร่ างกายของแม่ดูอิดโรยซูบผอมไป ตรากตราทางานหนัก เหน็ดเหนื่อยแทบขาดใจ ก็เพื่อจะหา เงินมาเลี้ยงดู ให้ลูกได้ใช้จ่าย ให้ได้รับการศึกษา เผือวันข้างหน้า ลูกของแม่คนนี้ จะมีความเป็ นอยูที่ดี ่ ่ สุ ขสบายกว่าแม่คนนี้ กาลังใจที่จะต่อสู ้เพื่อลูกมีอยูเ่ ต็มเปี่ ยมในหัวใจของแม่ แล้วลูกล่ะ เคยคิดถึงแม่ และคิดจะทาอะไรเพื่อแม่บางหรื อเปล่า ? ้ ลูก ๆ ลองมองด้วยใจเป็ นธรรมบ้างเถิดแล้วลูก ๆ จะได้รับคาตอบว่า ใครหนอ รักเราเท่าชีวี ใครหนอ ปรานีไม่เสื่ อมคลาย ใครหนอ รักเราใช่เพียงรู ปกาย รักแล้วมิหน่ายมิคิดทาลาย ใครหนอ ? ลูก ๆ ที่รักทั้งหลาย แม่น้ น เป็ นบุคคลที่ลูกต้องเคารพ เชื่อฟัง บูชาและเทิดทูนไว้เหนือสิ่ งใด แต่บางครั้งอาจเป็ น ั เพราะสัตว์นรกมาดลใจ จึงทาให้ลูกบางคนลืมหน้าที่ที่จะพึงปฏิบติเหล่านี้ไปจนหมดสิ้ น กระทาในสิ่ ง ั
  • 3.
    ที่ไม่ควรกระทา พูดประชดประชัน ประพฤติตวไม่เหมาะสมทาให้แม่ลาบากใจ หรื ออาจทาให้แม่เสี ย ั ็ น้ าตา แต่แม่กพร้อมที่จะอภัยให้ลูกเสมอ เพราะแม่เป็ นพระพรหมของลูก เป็ นผูนาทาง ชี้ทางสว่างให้ ้ ่ ลูก เปรี ยบไปแล้วก็เปรี ยบประดุจแสงเทียนที่อยูตรงหน้าของนักเรี ยนขณะนี้ แม่ได้ช้ ีนา ส่ องสว่าง ่ เพื่อให้ลก ๆ ได้เดินไปพบกับความเจริ ญก้าวหน้า เจิดจรัส ยืนหยัดอยูได้อย่างปลอดภัยและมีความสุ ข ู แม้วาตัวของแม่น้ น จะยืนอยูในมุมมืด ความสะดวกสบายจะมีนอยลง ร่ างกายจะดูร่วงโรยไปก็ตาม ่ ั ่ ้ ลูก ๆ ที่รักทั้งหลาย ่ องค์สมเด็จพระสัมมาสัมพุทธะเจ้า ได้ตรัสยกย่องไว้วา แม่เปรี ยบดังพระอรหันต์ ดังพระพรหม เป็ นบูรพาจารย์ของลูก ๆ เป็ นผูมีพระคุณต่อลูก ๆ ล้นเหลือ มีความเอื้ออาทร ห่วงใยต่อลูก ๆ ด้วยใจอัน ้ บริ สุทธิ์ พระคุณของแม่น้ นจึงยากที่จะหาสิ่ งใดเทียบเท่าได้เลย ดังบทประพันธ์ที่วา… ั ่ พระคุณแม่ นั้นประมาณ ไม่สิ้นสุ ด แม้นสมมติ เอาแผ่นดิน สิ้ นหนทาง เป็ นหมึกก้อน ละลาย ในสายชล ในทัวหน ่ สมุทร สุ ดนที แล้วเอาเขา พระสุ เมรุ ที่เด่นหล้า เป็ นปากกา จุ่มหมึก บันทึกที่ เอาท้องฟ้ า เป็ นกระดาษ วาดคดี แล้วเขียนชี้ ชมบุญ คุณมารดา เขียนจนสุ ด ท้องฟ้ า มหาสมุทร เขียนจนสุ ด พระสุ เมรุ ที่เด่นหล้า แต่ไม่สุด สิ้ นบุญ คุณมารดา จึงนับว่า ใหญ่ยง ิ่ สิ่ งทั้งปวง (เปิ ดเพลงค่าน้ านม) ลูก ๆ ที่รักทั้งหลาย ่ ในขณะที่เราอยูในท้องของแม่น้ น แม่ไม่เคยตั้งความรังเกียจ หรื อราคาญในตัวลูกแม้แต่นอย ั ้ ทั้ง ๆ ที่แม่น้ น หมดความสะดวกสบายในหลาย ๆ ด้าน แม้แต่อาหารการกิน แม่ตองคอยระมัดระวัง ั ้ ่ เกรงว่าลูกในครรภ์จะได้รับอันตราย แม่ไม่รู้หรอกว่าลูกน้อยที่อยูในครรภ์ของแม่น้ น เป็ นใครมาจาก ั ไหน มาจากนรกขุมไหน หรื อจากสวรรค์ช้ นใด แม่จะคิดเสมอว่า “ เราจะได้ ทาหน้ าทีอนยิงใหญ่ ” ลูก ั ่ั ่ ่ ๆ ทั้งหลาย แม่รู้อยูตลอดเวลาว่า วันหนึ่งข้างหน้านี้ เป็ นวันที่แม่จะต้องเจ็บปวดที่สุด ทรมานที่สุด ็ จะต้องเสี่ ยงกับความตาย แต่แม่กพร้อมและเต็มใจ ที่จะเผชิญหน้ากับวันนั้น และตั้งใจรอวันนั้น ด้วยใจ ที่เต็มเปี่ ยมไปด้วยความรัก วันนั้น…วันที่แม่เกือบเอาชีวตไม่รอด กลับเป็ นวันที่…บัดนี้ ลูก ๆ ลืมนึกถึง ิ ผูหญิงคนนั้นจนหมดสิ้ น จัดงานวันเกิดอย่างยิงใหญ่ สนุกสนานร่ าเริ ง ลืมนึกถึงบุคคลผูมีพระคุณอย่าง ้ ่ ้ มากล้นผูน้ ีอย่างน่าสลดใจ….ขอให้ลูก ๆ ทุกคนน้อมใจ นึกถึงภาพของแม่ที่กาลังคลอดลูก ที่ได้ดูผาน ้ ่
  • 4.
    ไปแล้วเมื่อสักครู่ น้ ีกว่าที่แม่จะคลอดลูกออกมาได้น้ น แม่ตองเจ็บปวด ทรมานขนาดไหน ดังนั้น ในวัน ั ้ คล้ายวันเกิดเช่นนี้ พระอาจารย์จึงขอให้ลูก ๆ ทั้งหลาย ปรับตัวเองเสี ยใหม่ อย่ามัวสนุกสนานร่ าเริ งอยู่ เลย ในวันที่แม่ของเราเกือบเอาชีวตไม่รอดเช่นนี้ ทาสิ่ งดี ๆ ทาให้ท่านสบายใจเพื่อตอบแทนท่านบ้าง ิ ไปกราบท่าน มอบสิ่ งดี ๆ ให้ท่าน เท่านี้กเ็ ป็ นการตอบแทนบุญคุณต่อบุคคลผูที่ยอมสละได้แม้ชีวต เลิก ้ ิ ั เสี ยทีกบการจัดงานฉลองวันเกิด เพราะ วันเกิดลูก เกือบคล้าย วันตายแม่ เจ็บท้องแท้ เท่าไร แม่ไม่บ่น กว่าอุมท้อง ้ กว่าคลอด รอดเป็ นคน เติบโตจน บัดนี้ นี่เพราะใคร แม่เจ็บเจียน ขาดใจ ในวันนั้น กลับเป็ นวัน ลูกฉลอง กันผ่องใส ได้ชีวต ิ แล้วก็เหลิง ระเริ งใจ ลืมผูให้้ ชีวต ิ อนิจจา ไฉนเรา เรี ยกกัน ว่าวันเกิด วันผูให้ ้ กาเนิด จะถูกกว่า คาอวยพร ที่เขียน ควรเปลี่ยนมา ให้มารดา คุณเป็ นสุ ข จึงถูกแท้ เลิกจัดงาน วันเกิด กันเถิดนะ ควรที่จะ คุกเข่า กราบเท้าแม่ ราลึกใน พระคุณ อบอุ่นแด อย่ามัวแต่ จัดงาน ประจานตัว (เปิ ดเพลงแว่วเสี ยงแม่ – เพลงบูชาบุพการี ) ลูก ๆ ที่รักทั้งหลาย ในบางครั้ง หากลูก ๆ กระทาผิด มีเรื่ องเดือดเนื้อร้อนใจ แม่เท่านั้นที่จะคอยเป็ นกาลังใจปลอบขวัญและ หาทางออกที่ดีให้เสมอ แม่ไม่เคยซ้ าเติม ดุด่าให้ลูกเสี ยกาลังใจ แม่จะคอยปกป้ องคุมครองให้ลูก ้ ปลอดภัย หากลูกเจ็บป่ วยไม่สบาย หรื อมีอุบติเหตุเพทภัยต่าง ๆ ดวงใจของแม่ประหนึ่งว่าจะแตกสลาย ั ไปพร้อม ๆ กับลูก ๆ แม่อยากเป็ นผูมีส่วนแบ่งเบาบรรเทาทุกข์ เอาความเจ็บปวดนั้นมากองไว้ที่ตวแม่ ้ ั คนนี้เสี ยเอง ดังคากล่าวที่วา ่ เพียงคาน้อย แม่ไม่เหน็บ ให้เจ็บจิต ผิดเท่าผิด ถือว่าบุตร สุ ดจักหา แม้ชีวต ิ แม่กให้็ เมื่อภัยมา ขอลูกยา ได้อยูรอด่ ปลอดภัยพาล
  • 5.
    ลูก ๆ ที่รักทั้งหลาย ่ ่ ั ขณะที่พระอาจารย์บรรยายอยูน้ ี แสงเทียนที่เคยสว่างไสวอยูน้ น….บัดนี้ บางดวงได้ริบหรี่ สิ้น ็ แสงลงไปและก็จะดับ สิ้ นเชื้อไปในโอกาสอันใกล้น้ ีแน่นอน ชีวตของแม่กมีอุปมาดังดวงเทียนนี้ ิ เหมือนกัน สุ ดท้ายที่เหลืออยูกเ็ พียงเถ้ากระดูก เพื่อให้ลูก ๆ ได้เก็บมาไว้สักการะบูชาเท่านั้น ยังไม่สาย ่ เกินไปสาหรับลูก ๆ ทั้งหลาย ที่จะตอบแทนบุญคุณพ่อแม่เสี ยตอนนี้ อย่ารอจนถึงวันที่พ่อแม่เรานอน ่ อยูบนเชิงตะกอน แล้วจึงมาคิดตอบแทนเลย เพรานันหมายถึงว่า เราตอบแทนบุญคุณพ่อแม่ชาไป ่ ้ (เปิ ดเพลงธรณี กรรแสง) ั ่ ในขณะที่นกเรี ยนฟังพระอาจารย์บรรยายอยูน้ ี บางคนอาจน้ าตาไหลริ นลงอาบแก้ม นัน… มิใช่ ่ น้ าตาแห่ ความอ่อนแอ มิใช่น้ าตาแห่งความปลื้มปี ติในพระคุณของพ่อแม่ และเป็ นน้ าตาแห่งความ สานึกผิด ที่ตนได้กระทาลงไป เพราะความโง่เขลาขาดสติ พระอาจารย์เชื่อว่าลูกๆ ทุกคนคงจะสานึก และทาตัวให้เป็ นคนดี ตั้งแต่วนนี้เป็ นต้นไป ั ท้ายที่สุดนี้ พระอาจารย์ขอให้ลูก ๆทุกคน ประนมมือขึ้น กล่าวคามันสัญญา และขอขมาต่อแม่ ่ พร้อมๆ กัน ….ว่าตาม พระอาจารย์ “ด้วยกายก็ดี ด้วยใจก็ดี ที่ลูกเคยล่วงเกิน เคยกระทาความผิด ต่อ คุณพ่อและคุณแม่ เคยทาให้คุณพ่อและคุณแม่ ต้องเสี ยใจ ต้องผิดหวัง ต้องน้ าตาไหล บัดนี้…. ลูก สานึกแล้ว ลูกจะกลับตัวใหม่ เริ่ มต้นเป็ นคนดี เชื่อฟังคาสั่งสอน ของคุณพ่อ และคุณแม่ ครู อาจารย์ จะไม่ทาให้คุณพ่อและคุณแม่ตองผิดหวัง ไม่ทาให้ครู อาจารย์ ต้องเดือดร้อน ้ ด้วยสัจจะวาจานี้ ขอพรอันประเสริ ฐ จงบังเกิดมี แก่ลูกๆ ทังหลาย ตลอดกาลนาน เทอญ…. ท้ายที่สุดแห่งธรรมบรรยายเรื่ องพระคุณแม่ ในวันนี้ พระอาจารย์ขอให้ลกๆ ทุกคน มาร่ วมใจ ู กันราลึกนึกถึงพระคุณแม่ อีกครั้งหนึ่ง ขอให้ทุกคน ทาใจให้เป็ นสมาธิ เพื่อน้อมราลึกถึง พระคุณของ ่ ท่านขณะที่ลูก ๆ ทั้งหลายกาลงทาสมาธิ เพื่อนึกถึงพระคุณแม่ อยูน้ ี พระอาจารย์จะเปิ ดเพลง ๆ หนึ่ง ซึ่ ง เป็ นเพลงที่มี ความหมายให้ลูกทั้งหลายไปด้วย และเมื่อเสี ยงเพลงจบลง เป็ นอันว่ากิจกรรม แสงเทียน เสี ยงธรรมในวันนี้ ก็จบลงเช่นกัน (เว้นระยะนิดหนึ่งแล้วอ่านกลอน) มือประนม ก้มกราบเท้า เพียงเท่านี้ น้อมฤดี คิดโอบเอื้อ และเกื้อหนุน ให้แม่สุข ่ อยูสบาย ถ่ายแทนคุณ ให้แม่อุ่น ไอรัก จากลูกยา พระคุณแม่ ยิงใหญ่ ่ สุ ดไพศาล เกินกล่าวขาน เปรี ยบปานใด ในแหล่งหล้า ขอเชิญลูก มอบแด่…แม่ ด้วยแดเอย….
  • 6.
    เกิดใน ที่แย่ ก็ดีได้ เกิดที่ดี แล้วก็แย่ มีถมไป เกิดที่ไหน ก็ดีได้ ถ้าใฝ่ ดี ของฝากส่ งท้ าย ๑.ไม่มีคาว่า “เข้มแข็ง” สาหรับคนอ่อนแอ ไม่มีคาว่า “แคร์” สาหรับคนมักง่าย ไม่มีคาว่า “กล้า” สาหรับคนอาย ไม่มีคาว่า “สาย” สาหรับคนทาความดี ๒.ก่อนจะลุก ก็ตองผ่าน ้ การล้ม ก่อนจะคม ก็ตองผ่าน ้ การทื่อ ก่อนจะเก่ง ก็ตองผ่าน ้ การฝึ กปรื อ ก่อนจะมีชื่อ ก็ตองผ่าน้ การอดทน ๓. อย่าทา……….. ในสิ่ งที่ไม่มีสิทธิ์ อย่าคิด……….. ในสิ่ งที่ไม่มีค่า อย่ารอ……….. ในสิ่ งที่ไม่มีมา อย่าไขว่คว้า…… ในสิ่ งที่ไม่มีทาง ๔ เกิดใน ที่แย่ ก็ดีได้ เกิดที่ดี แล้วก็แย่ มีถมไป เกิดที่ไหน ก็ดีได้ ถ้าใฝ่ ดี 