5 applications taxation

436 views

Published on

0 Comments
2 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

No Downloads
Views
Total views
436
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
251
Actions
Shares
0
Downloads
0
Comments
0
Likes
2
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

5 applications taxation

  1. 1. Copyright©2004 South-Western 66Онолын хэрэглээ: Татварын зардал
  2. 2. Copyright © 2004 South-Western/Thomson Learning Онолын хэрэглээ: Татварын зардал • Эдийн засгийн чинээлэг аж байдалЭдийн засгийн чинээлэг аж байдал гэдэг нь нөөцийн байршуулалт нь эдийн засгийн сайн сайхан байдалд хэрхэн нөлөөлдөг болохыг судалдаг. • Худалдагчид болон худалдан авагчид зах зээлийн үйл ажиллагаанаас ашиг олдог. • Зах зээл дэх тэнцвэр нь худалдагч болон худалдан авагчдын чинээлэг аж байдлыг максимум түвшинд хүргэдэг.
  3. 3. Copyright © 2004 South-Western/Thomson Learning Татварын эргэлт буцалтгүй алдагдал • Татвар зах зээлийн оролцогчдын эдийн засгийн сайн сайхан байдалд хэрхэн нөлөөлдөг вэ?
  4. 4. Copyright © 2004 South-Western/Thomson Learning Татварын эргэлт буцалтгүй алдагдал • Татвар нь худалдагч болон худалдан авагчдын алинд нь ногдсоноос үл хамааран . . . худалдан авагчдын төлсөн үнэ өсч, худалдагчдын авах үнэ буурдаг.
  5. 5. Зураг 1 Татварын үр дагавар Copyright © 2004 South-Western Size of tax Quantity0 Price Price buyers pay Price sellers receive Demand Supply Price without tax Quantity without tax Quantity with tax
  6. 6. Copyright © 2004 South-Western/Thomson Learning Татвар зах зээлд оролцогчдод хэрхэн нөлөөлөх вэ • Татвар нь худалдан авагчийн төлж буй үнэ, худалдагчийн авч буй үнийн хоорондох тэгш өнцөгтийн талбайгаар тодорхойлогдоно. • Татварын энэ түвшинд борлуулсан тоо хэмжээ нь татваргүй үеийн борлуулалтын түвшингээс багасна. • Тухайн барааны зах зээлийн хэмжээ хумигдана.
  7. 7. Copyright © 2004 South-Western/Thomson Learning Татвар зах зээлд оролцогчдод хэрхэн нөлөөлөх вэ • Татварын орлого • T = Татварын хэмжээ • Q = Борлуулсан бүтээгдэхүүний тоо хэмжээ TT ×× QQ == Улсын татварын орлогоУлсын татварын орлого
  8. 8. Зураг 2 Татварын орлого Copyright © 2004 South-Western Tax revenue (T * Q) Size of tax (T) Quantity sold (Q) Quantity0 Price Demand Supply Quantity without tax Quantity with tax Price buyers pay Price sellers receive
  9. 9. Зураг 3 Татвар аж амьдралд нөлөөлөх нь Copyright © 2004 South-Western A F B D C E Quantity0 Price Demand Supply = PB Q2 = PS Price buyers pay Price sellers receive = P1 Q1 Price without tax
  10. 10. Copyright © 2004 South-Western/Thomson Learning Татвар зах зээлд оролцогчдод хэрхэн нөлөөлөх вэ • Аж амьдралын өөрчлөлт • Үл буцах алдагдал нь татвар зэрэг зах зээлийн гажилтаас үүдэн нийт илүүдэл буурах явдал юм.
  11. 11. Copyright © 2004 South-Western/Thomson Learning Татвар аж амьдралд нөлөөлөх нь
  12. 12. Copyright © 2004 South-Western/Thomson Learning Татвар зах зээлд оролцогчдод хэрхэн нөлөөлөх вэ • Нийт аж амьдралын өөрчлөлт нь: • Хэрэглэгчийн илүүдэл дэх өөрчлөлт, • Үйлдвэрлэгчийн илүүдэл дэх өөрчлөлт • Татварын орлого дахь өөрчлөлт. • Худалдан авагчид ба худалдагчдын алдагдал засгийн газрын татварын хуримтлалаас давна. • Нийт илүүдэл дэх бууралтыг үл буцах алдагдал гэдэг.
  13. 13. Copyright © 2004 South-Western/Thomson Learning Үл буцах алдагдал бахудалдааны ашиг • Үл буцах алдагдлын эх үүсвэр нь худалдагч, худалдан авагчийн худалдаанаас ашиг олох боломжийг олгоогүй татвар байна.
  14. 14. Зураг 4 Үл буцах алдагдал Copyright © 2004 South-Western Cost to sellersValue to buyers Size of tax Quantity0 Price Demand SupplyХудалдаанаас алдагдсан ашиг Татвараас үүдсэн тоо хэмжээний бууралт Price without tax Q1 PB Q2 PS
  15. 15. Copyright © 2004 South-Western/Thomson Learning Үл буцах алдагдлыг тодорхойлогчид • Татвараас үүдэлтэй алдагдал нь их эсвэл багабайхыг юу тодорхойлох вэ? • Үл буцах алдагдлын хэмжээ нь эрэлтийн болон нийлүүлэлтийн тоо хэмжээ үнийн өөрчлөлтөөс хэр их хамаарч байгаагаар тодорхойлогдоно. • Иймээс энэ нь эрэлтийн болон нийлүүлэлтийн үнийн уян чанараасүнийн уян чанараас хамаарна.
  16. 16. Зураг 5 Татвараас үүсэх гажуудал бауян чанар Copyright © 2004 South-Western (a) Уян бус нийлүүлэлт Price 0 Quantity Demand Supply Size of tax Нийлүүлэлт харьцан- -гуй уян бус бол татварын үл буцах алдагдал бага байна
  17. 17. Зураг 5 Татвараас үүсэх гажуудал бауян чанар Copyright © 2004 South-Western (b) Уян нийлүүлэлт Price 0 Quantity Demand SupplySize of tax Нийлүүлэлт харьцангуй уян бол татварын үл буцах алдагдал их байна..
  18. 18. Зураг 5 Татвараас үүсэх гажуудал бауян чанар Copyright © 2004 South-Western Demand Supply (c) Уян бус эрэлт Price 0 Quantity Size of tax Эрэлт харьцангуй уян бус бол татварын үл буцах алдагдал бага байна.
  19. 19. Зураг 5 Татвараас үүсэх гажуудал бауян чанар Copyright © 2004 South-Western (d) Уян эрэлт Price 0 Quantity Size of tax Demand Supply Эрэлт харьцангуй уян бол татварын үл буцах алдагдал их байна.
  20. 20. Copyright © 2004 South-Western/Thomson Learning Үл буцах алдагдлын тодорхойлогчид • Эрэлт ба нийлүүлэлтийн уян чанар их байх тусам: • Тэнцвэрт тоо хэмжээ их хэмжээгээр буурах ба, татварын үл буцах алдагдал их байх болно.
  21. 21. Copyright © 2004 South-Western/Thomson Learning Үл буцах алдагдал бататварын өөрчлөлт дэх татварын орлого • Үл буцах алдагдлын хэлэлцүүлэг • Зарим эдийн засагчид хөдөлмөрийн татвар зах зээлийн үйл ажиллагааны үр дүнг илт гажуудуулдаг гэж үздэг бөгөөд хөдөлмөрийн нийлүүлэлтийг илүү уян гэж таамагладаг. • Ажилчид урамшууллыг түргэн хүлээж авдаг тухай жишээ: • Ажилчид ажлынхаацагийг өөрчилж болно • Зарим гэр бүлд хоёр дахь тэжээгч байдаг • Тэтгэвэрт суух болсон олон тооны настангууд үргэлжлүүлэн хөдөлмөрлөсөөр байдаг. • Сүүдрийн эдийн засаг дахь ажилчид (i.e., хууль бус үйл ажиллагааэрхлэх)
  22. 22. Copyright © 2004 South-Western/Thomson Learning Үл буцах алдагдал бататварын өөрчлөлт дэх татварын бодлого • Татварын түвшин өсөх бүрт, татварын үл буцах алдагдал татварын хэмжээнээс илүү хурдан өсдөг.
  23. 23. Зураг 6 Ялгаатай 3 татварын түвшин дэх үл буцах алдагдал бататварын орлого Copyright © 2004 South-Western Tax revenue Demand Supply Quantity0 Price Q1 (a) Бага татвар Deadweight loss PB Q2 PS
  24. 24. Зураг 6 Ялгаатай 3 татварын түвшин дэх үл буцах алдагдал бататварын орлого Copyright © 2004 South-Western Tax revenue Quantity0 Price (b) Дунд хэмжээний татвар PB Q2 PS Supply Demand Q1 Deadweight loss
  25. 25. Зураг 6 Ялгаатай 3 татварын түвшин дэх үл буцах алдагдал бататварын орлого Copyright © 2004 South-Western Taxrevenue Demand Supply Quantity0 Price Q1 (c) Их татвар PB Q2 PS Deadweight loss
  26. 26. Copyright © 2004 South-Western/Thomson Learning Үл буцах алдагдал бататварын өөрчлөлт дэх татварын орлого • Багататвартай үед, татварын орлого бага. • Татварын хэмжээ өсөхөд, татварын орлого өснө. • Гэвч татварын хэмжээ үргэлжлүүлэн өсөхөд, татварын орлого буурна, учир нь өндөр татвар нь зах зээлийн хэмжээг багасгадаг.
  27. 27. Зураг 7 Үл буцах орлого болон татварын орлого татварын хэмжээнээс хамаарах нь Copyright © 2004 South-Western (a) Үл буцах алдагдал Үл буцах алдагдал 0 Татварын хэмжээ
  28. 28. Зураг 7 Үл буцах орлого болон татварын орлого татварын хэмжээнээс хамаарах нь Copyright © 2004 South-Western (b) Орлого (Лафферын муруй) Татварын орлого 0 Татварын хэмжээ
  29. 29. Copyright © 2004 South-Western/Thomson Learning Үл буцах алдагдал бататварын өөрчлөлт дэх татварын орлого • Татварын хэмжээ өсөхөд, үл буцах алдагдал маш хурдан ихэсдэг. • Эсрэгээрээ, Татварын хэмжээ өсөхөд эхэлж татварын орлого өсч, харин дараа нь, татвар үргэлжлүүлэн өсөхөд, зах зээл маш их хэмжээгээр хумигдаж татварын орлого буурч эхэлдэг.
  30. 30. Copyright © 2004 South-Western/Thomson Learning Практикийн ажил: Лафферын муруй ба нийлүүлэлтийн эдийн засгийн онол • Лафферын муруй нь татварын түвшин ба татварын орлогын харилцан хамаарлыг дүрсэлдэг. • Нийлүүлэлт ийн эдийн засгийн онол нь татварыг бууруулах нь хүмүүст ажиллах урам зориг өгч эдийн засгийн чинээлэг аж байдлыг дээшлүүлэн тэр ч байтугай татварын орлогыг нэмэгдүүлнэ гэж үзсэн Лаффер болон Рейган нарын үзлээс үүдэлтэй.
  31. 31. Copyright © 2004 South-Western/Thomson Learning Дүгнэлт • Татвар нь худалдан авагч банийлүүлэгчийн чинээлэг аж байдлыг бууруулах ба харин үйлдвэрлэгчид бахэрэглэгчдийн илүүдлийн багассан хэмжээ нь татварын орлогоос давдаг. • Нийт илүүдлийн бууралтыг татварын үл буцах алдагдал гэдэг.
  32. 32. Copyright © 2004 South-Western/Thomson Learning Дүгнэлт • Татварууд үл буцах алдагдлыг бий болгох бөгөөд учир нь худалдан авагчид хэрэглээгээ, худалдагчид үйлдвэрлэлээ багасгана. • Зах зээлд оролцогчдын үйл хөдлөлийн өөрчлөлт нь нийт илүүдлийг максимумд хүргэдэг зах зээлийн хэмжээг зохимжит түвшингээс нь бууруулдаг.
  33. 33. Copyright © 2004 South-Western/Thomson Learning Дүгнэлт • Татварын өсөлт үл буцах алдаглыг нэмэгдүүлнэ. • Татварын өсөлт эхлээд татварын орлогыг нэмэгдүүлдэг. • Харин их хэмжээний татвар засгийн газрын мөнгөн орлогыг бууруулах бөгөөд учир нь зах зээлийн хэмжээ мэдэгдэхүйц багасдаг.

×