Successfully reported this slideshow.

Sindirim Sistemi

26,620 views

Published on

  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

Sindirim Sistemi

  1. 1. Sadece acıktığımız için değil, enerji elde etmek için ve yaşamımızı devam ettirmek için yemek yemek zorundayız. Vücudumuz besin maddelerini yediğimiz şekilde kullanamaz. Besinlerin vücudumuzda kullanılabilmesi için değişime uğraması gerekmektedir.
  2. 2. Besin maddeleri içeriklerine göre karbonhidrat, yağ, protein, vitamin, su ve mineraller olarak gruplandırılır.
  3. 3. Bunlardan karbonhidrat, yağ ve protein büyük moleküllerdir ve büyük moleküllü besinlerin hücrelerimizin kullanabileceği kadar küçük moleküllere parçalanması gerekir. Bu olay sindirim sonucu gerçekleşir. SİNDİRİM büyük molekülü besin içeriklerinin hücrelerimizin kullanabileceği kadar küçük moleküllere dönüştürülmesidir.
  4. 4. Tek bir bisküvinin sindirimi 12 SAAT sürer.
  5. 5. Sindirim ağızda çiğnemeyle başlar. Besinlerin çiğneme ve kas hareketleriyle küçük parçalara ayrılması mekanik sindirimdir. Besinlerin, enzim adı verilen bazı salgılar yardımıyla parçalanmasına kimyasal sindirim denir. NOT: Her maddeye etki eden enzim farklıdır. Nasıl ki her anahtar her kapıyı açmıyorsa, her enzim de her maddeye etki etmez. Karbonhidratları, proteinleri ve yağları parçalayan enzimler birbirinden farklıdır.
  6. 6. Ağız Yutak Gırtlak Yemek borusu Mide İnce bağırsak Kalın bağırsak Anüs
  7. 7.  Sindirim sisteminin ilk bölümüdür. Burada bulunan dişler besini ısırma ve çiğneme yoluyla mekanik olarak parçalar. Yetişkin bir insanda 32 diş bulunur. Bunlar kesici diş, köpek dişi, küçük azı dişi ve büyük azı dişleridir.
  8. 8. Kesici dişler ısırmakta kullanılır. Bunların yanında sivri uçlu köpek dişleri besinleri parçalar. Azı dişleri ise besinleri öğütmeye yarar.
  9. 9. Ağız boşluğunda besinlerin tadı ve kokusu alınır. Besin tükürük bezlerinden salgılanan tükürükle karıştırılır. Besinlerin bir kısmı tükürükte çözünür ve ıslatılır. Tükürükte bulunan enzimler sayesinde ağızda NİŞASTA’NIN KİMYASAL SİNDİRİMİ başlar. Ağızda yapılan kaslı yapıdaki dil sayesinde besin, çiğneme sonrasında yutağa itilir.
  10. 10. Besinlerin ağızdan yemek borusuna iletilmesini sağlar.
  11. 11. Besinleri yapısında bulunan kaslar yardımıyla mideye iletilir.
  12. 12. Kaslardan oluşmuş bir torba gibidir. Besinle doluyken kasılma dalgaları oluşturularak besini karıştırır ve küçük parçalara bölerek MEKANİK SİNDİRİMİ gerçekleştirilir.
  13. 13. •Midenin iç yüzeyinde bulunan salgı bezlerinden mide boşluğuna salgılanan enzimler sayesinde PROTEİNİN kimyasal sindirimi midede başlar. •Kimyasal sindirim mide özsuyu içinde bulunan mide asidi ve enzimler tarafından gerçekleştirilir.
  14. 14. Midemizin yapısı nedir?.................... Proteinin sindirimi nerede başlar? ………………. Mide neden kendini sindirmez?
  15. 15. Mide öz suyunun içinde mide enzimlerini aktif hale getiren hidroklorik asit (HCL) adlı çok kuvvetli bir asit bulunur. Bu asitten korunmak için midenin iç yüzeyi kalın bir mukus tabakasıyla kaplıdır. Bu mukus tabakası sayesinde mide korunur.
  16. 16. •Besinler midede mekanik ve kimyasal sindirime uğradıktan sonra ince bağırsağa iletilir.
  17. 17. Yağların kimyasal sindirimi burada başlar ve biter. Karbonhidrat ve proteinlerin kimyasal sindirimi ise burada tamamlanır. Kısaca tüm besinlerin kimyasal sindirimi ince bağırsakta tamamlanır.
  18. 18. Sindirilen besinlerin kana emildiği yer de ince bağırsaktır. Bu olaya emilim denir. * İnce bağırsağın yüzeyi oldukça kıvrımlı ve geniştir. İçinde bulunan ve adına villüs adı verilen çıkıntılardan besin emilerek kana aktarılır. İnce bağırsak sindirim sisteminin en uzun bölümüdür.
  19. 19. Burada sindirim yoktur. Fazla su, mineraller ve vitaminlerin büyük bölümü buradan kana emilir. Kalın bağırsakta B ve K vitaminleri sentezleyen bakteriler bulunur.
  20. 20. Besin maddelerinin vücudumuz tarafından kullanılmayan bölümü – ATIKLAR - anüsten dışarı atılır.
  21. 21. Sindirim sistemi kısımları Sindirim türü Sindirilen besin Ağız Mekanik ve kimyasal sindirim Nişasta Yutak ----------- Yemek borusu ----------- Mide Mekanik ve kimyasal sindirim Protein İnce Bağırsak Mekanik ve kimyasal sindirim Hepsi Kalın Bağırsak ---------------
  22. 22. Karın boşluğunda midenin sağ üst tarafında yer alan organdır. Safra adı verilen bir salgı üretir. **Safra salgısı büyük yağ moleküllerini daha küçük parçalara ayırarak yağların mekanik sindirimini sağlar. ** Ayrıca atık maddelerin kokuşmasına ve zararlı bakterilerin üremesine engel olur. Yağda eriyen vitaminlerin (A, D, E, K) emilimini artırır.
  23. 23. Pankreas Öz Suyunu salgılar ve bir kanal yardımıyla on iki parmak bağırsağına boşaltır. Pankreas öz suyunda bulunan enzimler ile; • midede sindirimi başlayan proteinlerin •ağızda sindirimi başlayan nişastanın •sindirimi başlamamış yağların sindirimi tamamlanır.
  24. 24. ***Karaciğer ve pankreas ürettikleri safra salgısı ve pankreas öz suyunu besin içeriklerinin sindirimini tamamlamak üzere birer kanalla ince bağırsağa aktarırlar.
  25. 25. Enzimler Ağız – İnce Bağırsak KARBONHİDRATLAR Enzimler Mide – İnce Bağırsak PROTEİNLER Enzimler İnce Bağırsak YAĞLAR
  26. 26. Enzimler, büyük moleküllü besin içeriklerini küçük moleküllere dönüştürür. Sindirilen besinler ince bağırsaktan kan yoluyla hücrelere taşınır. Atık maddeler ise kalın bağırsağa gönderilir.
  27. 27. . Hücreye yollanan besinlerden; Karbonhidrat; enerji sağlamak için Protein; Büyüme, hücrelerin yapım ve onarımı, hastalıklara karşı sava, yaraların iyileşmesi Yağlar; Vücudumuzu sıcak tutmak, darbelerden korumak ve fazla enerji gerektiren işlerde enerji sağlamak için yararlanılır.
  28. 28. http://www.harcourtschool.com/activity/digest/index.htm
  29. 29. Sindirim Sisteminin Sağlığını Korumak Vücudumuzun günlük enerji ihtiyacını karşılayabilmemiz, büyümemiz ve gelişmemizin sağlıklı olabilmesi için dengeli ve yeterli beslenmemiz gerekmektedir. Yemek yemeliyiz ancak ihtiyacımızdan fazla yemek yediğimizde vücudumuz bu fazla kısmı (enerjiyi) harcayamaz ve bunları yağa dönüştürerek deri altında depolar. Depolanan yağlar ise zamanla şişmanlığa neden olur.
  30. 30. Dengeli Beslenme Dengeli ve yeterli beslenme karbonhidrat, protein, yağ vitamin,mineraller ve su ihtiyacımızı karşılayacak oranda birlikte alınmasıdır. Kabak gibi lifli besinleri tüketmek ve dengeli ve yeterli beslenmek sindirim sisteminin sağlığını olumlu yönde etkiler.
  31. 31. Stres ve dengesiz beslenme sindirim sisteminin sağlığını olumsuz yönde etkiler. Sindirim sistemimizin sağlığını korumak için; *Çok sıcak ve çok soğuk şeyler yiyip içmemeliyiz *Lokmaları iyice çiğnemeli ve yavaş yemeliyiz *Sofrada tıka basa yemek yememeliyiz *Yemek sırasında ve sonrasında gereğinden fazla su içmemeliyiz. *Yemekten sonra 1 saat kadar dinlenmeliyiz *Yemeğe çiğ salata veya taze meyve ile başlamalıyız *Kafeinli ve asitli içeceklerden uzak durmalıyız.
  32. 32. Alkol ve Sigarasız Yaşamın Önemi: Alkol midenin iç yüzeyini örten tabakayı tahrip ederek gastride ve kusmaya neden olur. Midenin üst bölümüyle yemek borusunun alt bölümünde küçük yırtıklara sebep olabilir. alkolün uzun süre kullanılması özellikle B vitamini ve diğer besinlerin emilimini engelleyebilir. Ayrıca karaciğerde meydana gelen siroz hastalığına neden olabilir.
  33. 33. Sindirim sistemimiz yediğimiz besinlerin sindirilmesi ve bu besinlerin ince bağırsak tarafından emilerek kana geçmesini sağlar. Sindirim sonucu oluşan küçük moleküller dolaşım sistemimiz aracılığıyla hücrelerimize kadar taşınır. Hücrelerde bu besinlerden enerji üretmek, yapım-onarım ve hücresel faaliyetleri (hayatsal faaliyetler) düzenlemek için kullanılırlar.

×