SlideShare a Scribd company logo
Indekset
Kuptimi dhe aplikimi i indekseve
Për studimin e dinamikës së dukurive dhe
krahasimin në mes tyre përdoren treguesit
relativ=indekset
Ndryshime në kohë: p.sh të ardhurat e familjes
janë rritur për 40% pas 5 viteve. A mund të
blejë kjo familje më shumë mallra me të
ardhurat e rritura. Varet nga?
Kërkohet matja e nivelit të cmimeve
Llojet e indekseve
1. Individuale (bazë dhe zinxhiror)
2. Agregate (ponderuar)
Indeksi i vëllimit fizik
Vlerës
Çmimeve
Indekset individuale
Tregues relativ që shprehin raportin në mes të
dy madhësive individuale të dukurive të
njëllojta statistikore
Dy madhësi: njëra që merret si bazë krahasimi
(emëruesi I raportit të indeksit) dhe ajo që
krahasohet (numëruesi I raportit të indeksit)
Shembuj: rritja/zvogelimi I prodhimit,
shpenzimeve, rritja ekonomike, etj.
Prodhimi në një ndërmarrje
2010: 400 ton
2012: 500 ton
Indeksi individual që tregon shtimin e prodhimit
=500/400=1.25=125% shtimi I prodhimit për
25%
Indekset bazë: raportin e nivelit të serisë kohore ndaj
nivelit apo madhësisë së asaj serie të zgjedhur si bazë
konstante.
Me rëndësi zgjedhja e duhur e serisë së zgjedhur bazë
(manipulim ngase mund të përdoret vlera më ë ultë
ose më e lartë e serive). Jo shumë larg periudhës
raportuese.
Seria bazë N1
I1=(N2/N1)*100; I2=(N3/N1)*100
Nga indeksi zbritet 100
Mbetja pozitive nënkupton rritje në krahasim me serinë
bazë
Mbetja negative nënkupton rënie në krahasim me serinë
bazë
Indekset zinxhirore
Shprehin raportin e secilës seri raportuese ndaj
madhësisë/serisë paraprake si bazë=indekse të
thjeshta individuale
Vargore-zinxhirore ngase nivelet e serisë kalojnë prej
pozitës raportuese në pozitën e bazës së indeksit
pasardhës
Baza e llogaritjes së indekseve ndryshon
I1=(N2/N1)*100; I2=(N3/N2)*100; I3=(N3/N2)*100
Interpretimi në raport me periudhën paraprake
=100 I pandryshuar; mbi 100 rritje dhe nën 100 rënie
vv
II 7776 ;
Indekset agregate (grupore)
Shprehin ndryshimet relative dhe ritmin e
shtimit të dukurive të vrojtuara
Indeksi i vëllimit fizik të prodhimit; indeksi I
çmimeve; indeksi i vlerës së prodhimit.
Indeksi I cmimit
Për identifikimin e ndryshimeve në kohë të
cmimeve për artikuj te vecantë
• I thjeshte/bazë si madhësi relative të thjeshta
(cmimi në vitin raportues/në vitin bazë)166%
cmimi në vitin raportues ishte sa 166% ose
66% më I lartë se në vitin bazë.
• Indeksi zinxhiror=duke krahasuar cmimet e
secilit vit me vitin paraardhës
Indeksi i çmimeve
• Indeksi i Laspajerit
• Indeksi i Paasche-së
• Indeksi i Edgeworth
• Indekset reale/ideale
Indeksi agregat i çmimeve
Shprehin ndryshimin e përgjithshëm të cmimeve
për një gup artikujsh.
Për një familje për të matur koston e jetesës;
kombinohen indekset e cmimeve për artikujt e
ndryshmë me një shifër të vetme
përmbledhëse
Indeksi agregat i paponderuar I
çmimit
• Analog me indeksin e çmimit të konsumit: shportë
artikujsh
Politika lidhur me pagat, përfitime nga sigurimet sociale
bazohen në këtë indeks dhe si tregues për
inflacionin.
Në vitin 2010 do të duheshin 520 njësi për të blerë
shportën me katër artikuj, e njejtë shportë në vitin
2012 ka kushtuar 460 njësi: indeksi=113 shporta e
mallrave në vitin 1995 kushton për 13% më shumë
në krahasim me vitin bazë.
Kufizimet e indeksit agregat të paponderuar:
Ndikohet nga ndryshimi i artikujve me çmime të
larta
Nuk izolon efektin e çmimit të secilit artikull
Nëse e kemi një produkt tjeter që në 2010
çmimin 470 dhe në 2012 400 atëherë indeksi
(920/930)=98.9% rënie të çmimeve ngase një
artikull rënie të çmimit.
Indeksi agregat i ponderuar i cmimit
Me pesha në periudhën bazë: Indeksi I Laspayerit:
pesha e artikujve merren sasitë në përiudhën bazë
duke i shumëzuar me çmimet e të dy periudhave
bazë dhe raportuese.
(1240/1150)*100=107.8, në vitin 2012 do të kishim një
kosto më të lartë prej 7.8% krahasuar me vitin 2010.
Më i vogel sesa indeksi i paponderuar: çmimi i bukës
nuk ka ndryshuar
Nëse do të kishim ndryshime në çmime ose disa çmime
të rritura disa të zvogëluara këto dy indekse do të
kishin ndryshuar më shumë.
Laspayer-’model I ngrirë’ i konsumit I cili nëse
ndërtohet në periudha të gjata kohore
supozimet për konsumin e familjes mund të
bëhen jo reale
Indeksi i Paasche-s: Indeks agregat i
pornderuar i çmimit me peshat e periudhës
aktuale
Ky indeks korigjon duke marrë për bazë sasitë e
konsumuara në periudhën raportuese.
Te dy indekset duke mbajtur sasitë e të mirave
të pandryshuara mund të evidentojnë
ndryshimin në çmim.
E mete e indeksit te Paasche-së ngase vargu I
indekseve që ndërtohet nuk është I
krahasueshëm me njëri tjetrin.
Kjo ndodh ngase nëse llogarisim indeksin për
vitin 1996 dhe 1997 ndryshimet paraqiten si
për sasitë edhe për cmimet e përdoruara.
Kërkon shpenzime ngase për cdo vit duhet bërë
analiza për të përcaktuar sasitë e konsumuara
për periudhën aktuale.
Të metat e Laspayerit dhe Paasche-së
Asnjëri më i saktë se tjetri edhe pse masin të
njejtin tregues
Laspeyerit: sa para më shumë ose më pak do të duhej të
shpenzonim në 2001 në krahasim me 2000 nëse do të
donim të blenim sasinë e mallrave që kemi blerë në vitin
2000 (nëse 5% atëherë cmimet u rritën për 5%)
Paasche-së: sa para më shumë ose më pak do të duhej të
shpenzonim në 2001 në krahasim me 2000 nëse do të
donim të blenim sasinë e mallrave që kemi blerë në vitin
2001 (nëse 5% atëherë cmimet u rritën për 5%)
Dallimi me i madh sa më e largët periudha bazë
Indeksi me pesha të fiksuara
Pesha të fiksuara në bazë të ndonjë analize që
mbahen të njejta për llogaritjen e indeksit.
Ndryshon nëse ndryshon konsumi I popullisisë:
peshat rishikohen
Mundëson:
Përdorimin e peshave konstante me qëllim të
vecimit të efektit të cmimeve
Indeksi mesatar i thjeshte i cmimit
(i paponderuar)
Gjinden indekset individuale, mblidhen dhe
shuma pjestohet me numrin e indekseve
E metë ngase rritjet në përqindje nga disa
indekse balancohen me zvogëlimet e të
tjerave
I1=+50%; I2=-50%=indeksi I cmimit është 100% I
njejtë
Indeksi i konsumit: Shporta e artikujve, ndryshimi I
cmimeve=për të matur koston e jetesës
Aplikimi I indeksit të cmimit për llogaritjen e pagës
reale, nëse ndonjë pjesë e rritjes së pagës është
thithur me rritjen e cmimeve
Rritja e pagës nëse rritë fuqine ekonomike, tregohet
përmes indeksit të cmimit (paga mesatare/indeksi I
cmimit)=paga reale
Indeksi i çmimit përfshin edhe ndryshime nga cilësia

More Related Content

What's hot

Bazat e Statistikes
Bazat e StatistikesBazat e Statistikes
Bazat e Statistikes
guestc49863
 
Nocioni i statistikes
Nocioni i statistikesNocioni i statistikes
Nocioni i statistikesMenaxherat
 
Treguesit e lokalizimit dhe te variacionit
Treguesit e lokalizimit dhe te variacionitTreguesit e lokalizimit dhe te variacionit
Treguesit e lokalizimit dhe te variacionitMenaxherat
 
Ligjerata 9 treguesit e variacionit
Ligjerata 9   treguesit e variacionitLigjerata 9   treguesit e variacionit
Ligjerata 9 treguesit e variacionitcoupletea
 
Ushtrime nga lenda e statistikes
Ushtrime nga lenda e statistikesUshtrime nga lenda e statistikes
Ushtrime nga lenda e statistikeskulla 2010
 
Metodat e analizës dinamike
Metodat e analizës dinamikeMetodat e analizës dinamike
Metodat e analizës dinamikeMenaxherat
 
Ushtrime statistika all
Ushtrime statistika allUshtrime statistika all
Ushtrime statistika allcoupletea
 
Ekonometria 1dhe 2me_detyrat_e_komentume_1
Ekonometria 1dhe 2me_detyrat_e_komentume_1Ekonometria 1dhe 2me_detyrat_e_komentume_1
Ekonometria 1dhe 2me_detyrat_e_komentume_1
kushtrim11
 
Statistike treguesit statistikor te pozicionit ardiana gashi
Statistike treguesit statistikor te pozicionit   ardiana gashiStatistike treguesit statistikor te pozicionit   ardiana gashi
Statistike treguesit statistikor te pozicionit ardiana gashi
Menaxherat
 
Pasqyrat Financiare
Pasqyrat FinanciarePasqyrat Financiare
Pasqyrat Financiare
Bujar Morina
 
Konkurensa monopolistike
Konkurensa monopolistikeKonkurensa monopolistike
Konkurensa monopolistike
Bastri Fetahu
 
Ligjerata 4 treguesit e tendences qendrore dhe kuartilet
Ligjerata 4   treguesit e tendences qendrore dhe kuartiletLigjerata 4   treguesit e tendences qendrore dhe kuartilet
Ligjerata 4 treguesit e tendences qendrore dhe kuartiletcoupletea
 
Analize statistikore
Analize statistikoreAnalize statistikore
Analize statistikoreMenaxherat
 
Ushtrime nga lenda e statistikes
Ushtrime nga lenda e statistikesUshtrime nga lenda e statistikes
Ushtrime nga lenda e statistikescoupletea
 
Madhesite mesatare
Madhesite mesatareMadhesite mesatare
Madhesite mesatareMenaxherat
 
Statistike nocionet kryesore dhe mostra ligjerata 2 - ardiana gashi
Statistike   nocionet kryesore dhe mostra ligjerata 2 - ardiana gashiStatistike   nocionet kryesore dhe mostra ligjerata 2 - ardiana gashi
Statistike nocionet kryesore dhe mostra ligjerata 2 - ardiana gashi
Menaxherat
 
Analiza e thjeshte e regresionit
Analiza e thjeshte e regresionitAnaliza e thjeshte e regresionit
Analiza e thjeshte e regresionitMenaxherat
 
Ligjerata 2 konceptet themelore ne statistike dhe llojet e te dhenave
Ligjerata 2   konceptet themelore ne statistike dhe llojet e te dhenaveLigjerata 2   konceptet themelore ne statistike dhe llojet e te dhenave
Ligjerata 2 konceptet themelore ne statistike dhe llojet e te dhenavecoupletea
 
MAKROEKONOMIA - Pyetje dhe përgjigje
MAKROEKONOMIA - Pyetje dhe përgjigjeMAKROEKONOMIA - Pyetje dhe përgjigje
MAKROEKONOMIA - Pyetje dhe përgjigje
fatonbajrami1
 

What's hot (20)

Bazat e Statistikes
Bazat e StatistikesBazat e Statistikes
Bazat e Statistikes
 
Nocioni i statistikes
Nocioni i statistikesNocioni i statistikes
Nocioni i statistikes
 
Treguesit e lokalizimit dhe te variacionit
Treguesit e lokalizimit dhe te variacionitTreguesit e lokalizimit dhe te variacionit
Treguesit e lokalizimit dhe te variacionit
 
Ligjerata 9 treguesit e variacionit
Ligjerata 9   treguesit e variacionitLigjerata 9   treguesit e variacionit
Ligjerata 9 treguesit e variacionit
 
Ushtrime nga lenda e statistikes
Ushtrime nga lenda e statistikesUshtrime nga lenda e statistikes
Ushtrime nga lenda e statistikes
 
Metodat e analizës dinamike
Metodat e analizës dinamikeMetodat e analizës dinamike
Metodat e analizës dinamike
 
Ushtrime statistika all
Ushtrime statistika allUshtrime statistika all
Ushtrime statistika all
 
Ekonometria 1dhe 2me_detyrat_e_komentume_1
Ekonometria 1dhe 2me_detyrat_e_komentume_1Ekonometria 1dhe 2me_detyrat_e_komentume_1
Ekonometria 1dhe 2me_detyrat_e_komentume_1
 
Statistike treguesit statistikor te pozicionit ardiana gashi
Statistike treguesit statistikor te pozicionit   ardiana gashiStatistike treguesit statistikor te pozicionit   ardiana gashi
Statistike treguesit statistikor te pozicionit ardiana gashi
 
Statistik.ppt
Statistik.pptStatistik.ppt
Statistik.ppt
 
Pasqyrat Financiare
Pasqyrat FinanciarePasqyrat Financiare
Pasqyrat Financiare
 
Konkurensa monopolistike
Konkurensa monopolistikeKonkurensa monopolistike
Konkurensa monopolistike
 
Ligjerata 4 treguesit e tendences qendrore dhe kuartilet
Ligjerata 4   treguesit e tendences qendrore dhe kuartiletLigjerata 4   treguesit e tendences qendrore dhe kuartilet
Ligjerata 4 treguesit e tendences qendrore dhe kuartilet
 
Analize statistikore
Analize statistikoreAnalize statistikore
Analize statistikore
 
Ushtrime nga lenda e statistikes
Ushtrime nga lenda e statistikesUshtrime nga lenda e statistikes
Ushtrime nga lenda e statistikes
 
Madhesite mesatare
Madhesite mesatareMadhesite mesatare
Madhesite mesatare
 
Statistike nocionet kryesore dhe mostra ligjerata 2 - ardiana gashi
Statistike   nocionet kryesore dhe mostra ligjerata 2 - ardiana gashiStatistike   nocionet kryesore dhe mostra ligjerata 2 - ardiana gashi
Statistike nocionet kryesore dhe mostra ligjerata 2 - ardiana gashi
 
Analiza e thjeshte e regresionit
Analiza e thjeshte e regresionitAnaliza e thjeshte e regresionit
Analiza e thjeshte e regresionit
 
Ligjerata 2 konceptet themelore ne statistike dhe llojet e te dhenave
Ligjerata 2   konceptet themelore ne statistike dhe llojet e te dhenaveLigjerata 2   konceptet themelore ne statistike dhe llojet e te dhenave
Ligjerata 2 konceptet themelore ne statistike dhe llojet e te dhenave
 
MAKROEKONOMIA - Pyetje dhe përgjigje
MAKROEKONOMIA - Pyetje dhe përgjigjeMAKROEKONOMIA - Pyetje dhe përgjigje
MAKROEKONOMIA - Pyetje dhe përgjigje
 

Viewers also liked

Si te bejme hulumtim
Si te bejme hulumtimSi te bejme hulumtim
Si te bejme hulumtim
Menaxherat
 
Statistike treguesit e korelacionit ardiana gashi
Statistike treguesit e korelacionit   ardiana gashiStatistike treguesit e korelacionit   ardiana gashi
Statistike treguesit e korelacionit ardiana gashi
Menaxherat
 
Sjellja organizative berim ramosaj
Sjellja organizative   berim ramosajSjellja organizative   berim ramosaj
Sjellja organizative berim ramosaj
Menaxherat
 
Krizat ekonomike kriza e naftes ligj.8 myrvete badivuku pantina
Krizat ekonomike kriza e naftes ligj.8 myrvete badivuku pantinaKrizat ekonomike kriza e naftes ligj.8 myrvete badivuku pantina
Krizat ekonomike kriza e naftes ligj.8 myrvete badivuku pantina
Menaxherat
 
Variabla e rastësishme dhe distribucionet diskrete të probabilitetit ardian...
Variabla e rastësishme dhe distribucionet diskrete të probabilitetit   ardian...Variabla e rastësishme dhe distribucionet diskrete të probabilitetit   ardian...
Variabla e rastësishme dhe distribucionet diskrete të probabilitetit ardian...
Menaxherat
 
Politika e produktit nail reshidi
Politika e produktit   nail reshidiPolitika e produktit   nail reshidi
Politika e produktit nail reshidi
Menaxherat
 
Analiza statistikore e të dhënave - Ardiana Gashi
Analiza statistikore e të dhënave - Ardiana GashiAnaliza statistikore e të dhënave - Ardiana Gashi
Analiza statistikore e të dhënave - Ardiana Gashi
Menaxherat
 
Krizat ekonomike vecorite e krizes 1929 33 ligj.5 myrvete badivuku-pantina
Krizat ekonomike vecorite e krizes 1929 33 ligj.5 myrvete badivuku-pantinaKrizat ekonomike vecorite e krizes 1929 33 ligj.5 myrvete badivuku-pantina
Krizat ekonomike vecorite e krizes 1929 33 ligj.5 myrvete badivuku-pantina
Menaxherat
 
Burimet e të drejtes se be
Burimet e të drejtes se beBurimet e të drejtes se be
Burimet e të drejtes se be
Menaxherat
 
Krizat ekonomike teorite ligj.3 myrvete badivuku-pantina
Krizat ekonomike teorite  ligj.3 myrvete badivuku-pantinaKrizat ekonomike teorite  ligj.3 myrvete badivuku-pantina
Krizat ekonomike teorite ligj.3 myrvete badivuku-pantina
Menaxherat
 
Kufiri i mundësive të prodhimit
Kufiri i mundësive të prodhimitKufiri i mundësive të prodhimit
Kufiri i mundësive të prodhimitMenaxherat
 
Hyrje ne politikat sociale lulzim dragidella
Hyrje ne politikat sociale lulzim dragidellaHyrje ne politikat sociale lulzim dragidella
Hyrje ne politikat sociale lulzim dragidella
Menaxherat
 
Të ardhurat marigjinale dhe monopoli
Të ardhurat marigjinale dhe monopoliTë ardhurat marigjinale dhe monopoli
Të ardhurat marigjinale dhe monopoliMenaxherat
 
Sistemi i raportimit financiar
Sistemi i raportimit financiarSistemi i raportimit financiar
Sistemi i raportimit financiarMenaxherat
 
Analiza e regresionit ligji i okunit shembull
Analiza e regresionit ligji i okunit shembullAnaliza e regresionit ligji i okunit shembull
Analiza e regresionit ligji i okunit shembull
Menaxherat
 
Kerkesa dhe sjellja e konsmatoreve
Kerkesa dhe sjellja e konsmatoreveKerkesa dhe sjellja e konsmatoreve
Kerkesa dhe sjellja e konsmatoreveMenaxherat
 
Permbledhje pytjesh ne nvm prof besnik krasniqi
Permbledhje pytjesh ne nvm prof besnik krasniqiPermbledhje pytjesh ne nvm prof besnik krasniqi
Permbledhje pytjesh ne nvm prof besnik krasniqi
Menaxherat
 
Ekonomia e kosoves dhe be s kapitulli 6
Ekonomia e kosoves dhe be s kapitulli 6Ekonomia e kosoves dhe be s kapitulli 6
Ekonomia e kosoves dhe be s kapitulli 6
Menaxherat
 
Variabla e rastësishme dhe distribucionet diskrete të probabilitetit Ardian...
Variabla e rastësishme dhe distribucionet diskrete të probabilitetit   Ardian...Variabla e rastësishme dhe distribucionet diskrete të probabilitetit   Ardian...
Variabla e rastësishme dhe distribucionet diskrete të probabilitetit Ardian...
Menaxherat
 
Kurba e Philipsit
Kurba e PhilipsitKurba e Philipsit
Kurba e Philipsit
Menaxherat
 

Viewers also liked (20)

Si te bejme hulumtim
Si te bejme hulumtimSi te bejme hulumtim
Si te bejme hulumtim
 
Statistike treguesit e korelacionit ardiana gashi
Statistike treguesit e korelacionit   ardiana gashiStatistike treguesit e korelacionit   ardiana gashi
Statistike treguesit e korelacionit ardiana gashi
 
Sjellja organizative berim ramosaj
Sjellja organizative   berim ramosajSjellja organizative   berim ramosaj
Sjellja organizative berim ramosaj
 
Krizat ekonomike kriza e naftes ligj.8 myrvete badivuku pantina
Krizat ekonomike kriza e naftes ligj.8 myrvete badivuku pantinaKrizat ekonomike kriza e naftes ligj.8 myrvete badivuku pantina
Krizat ekonomike kriza e naftes ligj.8 myrvete badivuku pantina
 
Variabla e rastësishme dhe distribucionet diskrete të probabilitetit ardian...
Variabla e rastësishme dhe distribucionet diskrete të probabilitetit   ardian...Variabla e rastësishme dhe distribucionet diskrete të probabilitetit   ardian...
Variabla e rastësishme dhe distribucionet diskrete të probabilitetit ardian...
 
Politika e produktit nail reshidi
Politika e produktit   nail reshidiPolitika e produktit   nail reshidi
Politika e produktit nail reshidi
 
Analiza statistikore e të dhënave - Ardiana Gashi
Analiza statistikore e të dhënave - Ardiana GashiAnaliza statistikore e të dhënave - Ardiana Gashi
Analiza statistikore e të dhënave - Ardiana Gashi
 
Krizat ekonomike vecorite e krizes 1929 33 ligj.5 myrvete badivuku-pantina
Krizat ekonomike vecorite e krizes 1929 33 ligj.5 myrvete badivuku-pantinaKrizat ekonomike vecorite e krizes 1929 33 ligj.5 myrvete badivuku-pantina
Krizat ekonomike vecorite e krizes 1929 33 ligj.5 myrvete badivuku-pantina
 
Burimet e të drejtes se be
Burimet e të drejtes se beBurimet e të drejtes se be
Burimet e të drejtes se be
 
Krizat ekonomike teorite ligj.3 myrvete badivuku-pantina
Krizat ekonomike teorite  ligj.3 myrvete badivuku-pantinaKrizat ekonomike teorite  ligj.3 myrvete badivuku-pantina
Krizat ekonomike teorite ligj.3 myrvete badivuku-pantina
 
Kufiri i mundësive të prodhimit
Kufiri i mundësive të prodhimitKufiri i mundësive të prodhimit
Kufiri i mundësive të prodhimit
 
Hyrje ne politikat sociale lulzim dragidella
Hyrje ne politikat sociale lulzim dragidellaHyrje ne politikat sociale lulzim dragidella
Hyrje ne politikat sociale lulzim dragidella
 
Të ardhurat marigjinale dhe monopoli
Të ardhurat marigjinale dhe monopoliTë ardhurat marigjinale dhe monopoli
Të ardhurat marigjinale dhe monopoli
 
Sistemi i raportimit financiar
Sistemi i raportimit financiarSistemi i raportimit financiar
Sistemi i raportimit financiar
 
Analiza e regresionit ligji i okunit shembull
Analiza e regresionit ligji i okunit shembullAnaliza e regresionit ligji i okunit shembull
Analiza e regresionit ligji i okunit shembull
 
Kerkesa dhe sjellja e konsmatoreve
Kerkesa dhe sjellja e konsmatoreveKerkesa dhe sjellja e konsmatoreve
Kerkesa dhe sjellja e konsmatoreve
 
Permbledhje pytjesh ne nvm prof besnik krasniqi
Permbledhje pytjesh ne nvm prof besnik krasniqiPermbledhje pytjesh ne nvm prof besnik krasniqi
Permbledhje pytjesh ne nvm prof besnik krasniqi
 
Ekonomia e kosoves dhe be s kapitulli 6
Ekonomia e kosoves dhe be s kapitulli 6Ekonomia e kosoves dhe be s kapitulli 6
Ekonomia e kosoves dhe be s kapitulli 6
 
Variabla e rastësishme dhe distribucionet diskrete të probabilitetit Ardian...
Variabla e rastësishme dhe distribucionet diskrete të probabilitetit   Ardian...Variabla e rastësishme dhe distribucionet diskrete të probabilitetit   Ardian...
Variabla e rastësishme dhe distribucionet diskrete të probabilitetit Ardian...
 
Kurba e Philipsit
Kurba e PhilipsitKurba e Philipsit
Kurba e Philipsit
 

More from Menaxherat

Statistika dr rahmije mustafa provime nga afatet e kaluara
Statistika dr rahmije mustafa provime nga afatet e kaluaraStatistika dr rahmije mustafa provime nga afatet e kaluara
Statistika dr rahmije mustafa provime nga afatet e kaluara
Menaxherat
 
Tatimi mbi vleren e shtuar dhe tatimi ne te ardhurat e korporatave taksa d...
Tatimi mbi vleren e shtuar  dhe tatimi ne  te ardhurat e korporatave  taksa d...Tatimi mbi vleren e shtuar  dhe tatimi ne  te ardhurat e korporatave  taksa d...
Tatimi mbi vleren e shtuar dhe tatimi ne te ardhurat e korporatave taksa d...
Menaxherat
 
Seminar analiza e tregut te punes ne kosove
Seminar   analiza e tregut te punes ne kosoveSeminar   analiza e tregut te punes ne kosove
Seminar analiza e tregut te punes ne kosove
Menaxherat
 
Promocioni nail reshidi
Promocioni nail reshidiPromocioni nail reshidi
Promocioni nail reshidi
Menaxherat
 
Treguesit e pozicionit ushtrime
Treguesit e pozicionit ushtrimeTreguesit e pozicionit ushtrime
Treguesit e pozicionit ushtrime
Menaxherat
 
Projektimi i procesit Vehbi Ramaj
Projektimi i procesit Vehbi RamajProjektimi i procesit Vehbi Ramaj
Projektimi i procesit Vehbi Ramaj
Menaxherat
 
Politika e cmimit nail reshidi
Politika e cmimit nail reshidiPolitika e cmimit nail reshidi
Politika e cmimit nail reshidi
Menaxherat
 
Mjedisi ligjor i bizneseve
Mjedisi ligjor i bizneseveMjedisi ligjor i bizneseve
Mjedisi ligjor i bizneseve
Menaxherat
 
Menaxhment ymer havolli permbledhje
Menaxhment   ymer havolli permbledhjeMenaxhment   ymer havolli permbledhje
Menaxhment ymer havolli permbledhje
Menaxherat
 
Menaxhimi i qmimeve
Menaxhimi i qmimeveMenaxhimi i qmimeve
Menaxhimi i qmimeve
Menaxherat
 
Menaxhimi i resurseve humane pytje
Menaxhimi i resurseve humane pytjeMenaxhimi i resurseve humane pytje
Menaxhimi i resurseve humane pytje
Menaxherat
 
Kuptimi i sjelljes organizative so
Kuptimi i sjelljes organizative soKuptimi i sjelljes organizative so
Kuptimi i sjelljes organizative so
Menaxherat
 
Krizat ekonomike kriza ne shqiperi ligj.9 myrvete badivuku pantina
Krizat ekonomike kriza ne shqiperi ligj.9 myrvete badivuku pantinaKrizat ekonomike kriza ne shqiperi ligj.9 myrvete badivuku pantina
Krizat ekonomike kriza ne shqiperi ligj.9 myrvete badivuku pantina
Menaxherat
 
Krizat ekonomike dalja nga kriza ligj.4 myrvete badivuku-pantina
Krizat ekonomike dalja nga kriza   ligj.4 myrvete badivuku-pantinaKrizat ekonomike dalja nga kriza   ligj.4 myrvete badivuku-pantina
Krizat ekonomike dalja nga kriza ligj.4 myrvete badivuku-pantina
Menaxherat
 
Krizat ekonomike ligj.1
Krizat ekonomike ligj.1Krizat ekonomike ligj.1
Krizat ekonomike ligj.1
Menaxherat
 
Krizat financiare globale ne kosove ligj 13 myrvete badivuku-pantina
Krizat financiare globale ne kosove  ligj 13 myrvete badivuku-pantinaKrizat financiare globale ne kosove  ligj 13 myrvete badivuku-pantina
Krizat financiare globale ne kosove ligj 13 myrvete badivuku-pantina
Menaxherat
 
Krizat ekonomike ciklet ligj.2 myrvete badivuku-pantina
Krizat ekonomike ciklet   ligj.2 myrvete badivuku-pantinaKrizat ekonomike ciklet   ligj.2 myrvete badivuku-pantina
Krizat ekonomike ciklet ligj.2 myrvete badivuku-pantina
Menaxherat
 
Krizat ekonomike kriza globale financiare ligj.10 myrvete badivuku-pantina
Krizat ekonomike   kriza globale financiare ligj.10 myrvete badivuku-pantinaKrizat ekonomike   kriza globale financiare ligj.10 myrvete badivuku-pantina
Krizat ekonomike kriza globale financiare ligj.10 myrvete badivuku-pantina
Menaxherat
 
Krizat ekonomike intervenimi ne sektorin bankar ligj.11 myrvete badivuku-pa...
Krizat ekonomike   intervenimi ne sektorin bankar ligj.11 myrvete badivuku-pa...Krizat ekonomike   intervenimi ne sektorin bankar ligj.11 myrvete badivuku-pa...
Krizat ekonomike intervenimi ne sektorin bankar ligj.11 myrvete badivuku-pa...
Menaxherat
 

More from Menaxherat (19)

Statistika dr rahmije mustafa provime nga afatet e kaluara
Statistika dr rahmije mustafa provime nga afatet e kaluaraStatistika dr rahmije mustafa provime nga afatet e kaluara
Statistika dr rahmije mustafa provime nga afatet e kaluara
 
Tatimi mbi vleren e shtuar dhe tatimi ne te ardhurat e korporatave taksa d...
Tatimi mbi vleren e shtuar  dhe tatimi ne  te ardhurat e korporatave  taksa d...Tatimi mbi vleren e shtuar  dhe tatimi ne  te ardhurat e korporatave  taksa d...
Tatimi mbi vleren e shtuar dhe tatimi ne te ardhurat e korporatave taksa d...
 
Seminar analiza e tregut te punes ne kosove
Seminar   analiza e tregut te punes ne kosoveSeminar   analiza e tregut te punes ne kosove
Seminar analiza e tregut te punes ne kosove
 
Promocioni nail reshidi
Promocioni nail reshidiPromocioni nail reshidi
Promocioni nail reshidi
 
Treguesit e pozicionit ushtrime
Treguesit e pozicionit ushtrimeTreguesit e pozicionit ushtrime
Treguesit e pozicionit ushtrime
 
Projektimi i procesit Vehbi Ramaj
Projektimi i procesit Vehbi RamajProjektimi i procesit Vehbi Ramaj
Projektimi i procesit Vehbi Ramaj
 
Politika e cmimit nail reshidi
Politika e cmimit nail reshidiPolitika e cmimit nail reshidi
Politika e cmimit nail reshidi
 
Mjedisi ligjor i bizneseve
Mjedisi ligjor i bizneseveMjedisi ligjor i bizneseve
Mjedisi ligjor i bizneseve
 
Menaxhment ymer havolli permbledhje
Menaxhment   ymer havolli permbledhjeMenaxhment   ymer havolli permbledhje
Menaxhment ymer havolli permbledhje
 
Menaxhimi i qmimeve
Menaxhimi i qmimeveMenaxhimi i qmimeve
Menaxhimi i qmimeve
 
Menaxhimi i resurseve humane pytje
Menaxhimi i resurseve humane pytjeMenaxhimi i resurseve humane pytje
Menaxhimi i resurseve humane pytje
 
Kuptimi i sjelljes organizative so
Kuptimi i sjelljes organizative soKuptimi i sjelljes organizative so
Kuptimi i sjelljes organizative so
 
Krizat ekonomike kriza ne shqiperi ligj.9 myrvete badivuku pantina
Krizat ekonomike kriza ne shqiperi ligj.9 myrvete badivuku pantinaKrizat ekonomike kriza ne shqiperi ligj.9 myrvete badivuku pantina
Krizat ekonomike kriza ne shqiperi ligj.9 myrvete badivuku pantina
 
Krizat ekonomike dalja nga kriza ligj.4 myrvete badivuku-pantina
Krizat ekonomike dalja nga kriza   ligj.4 myrvete badivuku-pantinaKrizat ekonomike dalja nga kriza   ligj.4 myrvete badivuku-pantina
Krizat ekonomike dalja nga kriza ligj.4 myrvete badivuku-pantina
 
Krizat ekonomike ligj.1
Krizat ekonomike ligj.1Krizat ekonomike ligj.1
Krizat ekonomike ligj.1
 
Krizat financiare globale ne kosove ligj 13 myrvete badivuku-pantina
Krizat financiare globale ne kosove  ligj 13 myrvete badivuku-pantinaKrizat financiare globale ne kosove  ligj 13 myrvete badivuku-pantina
Krizat financiare globale ne kosove ligj 13 myrvete badivuku-pantina
 
Krizat ekonomike ciklet ligj.2 myrvete badivuku-pantina
Krizat ekonomike ciklet   ligj.2 myrvete badivuku-pantinaKrizat ekonomike ciklet   ligj.2 myrvete badivuku-pantina
Krizat ekonomike ciklet ligj.2 myrvete badivuku-pantina
 
Krizat ekonomike kriza globale financiare ligj.10 myrvete badivuku-pantina
Krizat ekonomike   kriza globale financiare ligj.10 myrvete badivuku-pantinaKrizat ekonomike   kriza globale financiare ligj.10 myrvete badivuku-pantina
Krizat ekonomike kriza globale financiare ligj.10 myrvete badivuku-pantina
 
Krizat ekonomike intervenimi ne sektorin bankar ligj.11 myrvete badivuku-pa...
Krizat ekonomike   intervenimi ne sektorin bankar ligj.11 myrvete badivuku-pa...Krizat ekonomike   intervenimi ne sektorin bankar ligj.11 myrvete badivuku-pa...
Krizat ekonomike intervenimi ne sektorin bankar ligj.11 myrvete badivuku-pa...
 

Statistike indekset

  • 2. Kuptimi dhe aplikimi i indekseve Për studimin e dinamikës së dukurive dhe krahasimin në mes tyre përdoren treguesit relativ=indekset Ndryshime në kohë: p.sh të ardhurat e familjes janë rritur për 40% pas 5 viteve. A mund të blejë kjo familje më shumë mallra me të ardhurat e rritura. Varet nga? Kërkohet matja e nivelit të cmimeve
  • 3. Llojet e indekseve 1. Individuale (bazë dhe zinxhiror) 2. Agregate (ponderuar) Indeksi i vëllimit fizik Vlerës Çmimeve
  • 4. Indekset individuale Tregues relativ që shprehin raportin në mes të dy madhësive individuale të dukurive të njëllojta statistikore Dy madhësi: njëra që merret si bazë krahasimi (emëruesi I raportit të indeksit) dhe ajo që krahasohet (numëruesi I raportit të indeksit) Shembuj: rritja/zvogelimi I prodhimit, shpenzimeve, rritja ekonomike, etj.
  • 5. Prodhimi në një ndërmarrje 2010: 400 ton 2012: 500 ton Indeksi individual që tregon shtimin e prodhimit =500/400=1.25=125% shtimi I prodhimit për 25%
  • 6. Indekset bazë: raportin e nivelit të serisë kohore ndaj nivelit apo madhësisë së asaj serie të zgjedhur si bazë konstante. Me rëndësi zgjedhja e duhur e serisë së zgjedhur bazë (manipulim ngase mund të përdoret vlera më ë ultë ose më e lartë e serive). Jo shumë larg periudhës raportuese. Seria bazë N1 I1=(N2/N1)*100; I2=(N3/N1)*100 Nga indeksi zbritet 100 Mbetja pozitive nënkupton rritje në krahasim me serinë bazë Mbetja negative nënkupton rënie në krahasim me serinë bazë
  • 7. Indekset zinxhirore Shprehin raportin e secilës seri raportuese ndaj madhësisë/serisë paraprake si bazë=indekse të thjeshta individuale Vargore-zinxhirore ngase nivelet e serisë kalojnë prej pozitës raportuese në pozitën e bazës së indeksit pasardhës Baza e llogaritjes së indekseve ndryshon I1=(N2/N1)*100; I2=(N3/N2)*100; I3=(N3/N2)*100 Interpretimi në raport me periudhën paraprake =100 I pandryshuar; mbi 100 rritje dhe nën 100 rënie vv II 7776 ;
  • 8. Indekset agregate (grupore) Shprehin ndryshimet relative dhe ritmin e shtimit të dukurive të vrojtuara Indeksi i vëllimit fizik të prodhimit; indeksi I çmimeve; indeksi i vlerës së prodhimit.
  • 9. Indeksi I cmimit Për identifikimin e ndryshimeve në kohë të cmimeve për artikuj te vecantë • I thjeshte/bazë si madhësi relative të thjeshta (cmimi në vitin raportues/në vitin bazë)166% cmimi në vitin raportues ishte sa 166% ose 66% më I lartë se në vitin bazë. • Indeksi zinxhiror=duke krahasuar cmimet e secilit vit me vitin paraardhës
  • 10. Indeksi i çmimeve • Indeksi i Laspajerit • Indeksi i Paasche-së • Indeksi i Edgeworth • Indekset reale/ideale
  • 11. Indeksi agregat i çmimeve Shprehin ndryshimin e përgjithshëm të cmimeve për një gup artikujsh. Për një familje për të matur koston e jetesës; kombinohen indekset e cmimeve për artikujt e ndryshmë me një shifër të vetme përmbledhëse
  • 12. Indeksi agregat i paponderuar I çmimit • Analog me indeksin e çmimit të konsumit: shportë artikujsh Politika lidhur me pagat, përfitime nga sigurimet sociale bazohen në këtë indeks dhe si tregues për inflacionin. Në vitin 2010 do të duheshin 520 njësi për të blerë shportën me katër artikuj, e njejtë shportë në vitin 2012 ka kushtuar 460 njësi: indeksi=113 shporta e mallrave në vitin 1995 kushton për 13% më shumë në krahasim me vitin bazë.
  • 13. Kufizimet e indeksit agregat të paponderuar: Ndikohet nga ndryshimi i artikujve me çmime të larta Nuk izolon efektin e çmimit të secilit artikull Nëse e kemi një produkt tjeter që në 2010 çmimin 470 dhe në 2012 400 atëherë indeksi (920/930)=98.9% rënie të çmimeve ngase një artikull rënie të çmimit.
  • 14. Indeksi agregat i ponderuar i cmimit Me pesha në periudhën bazë: Indeksi I Laspayerit: pesha e artikujve merren sasitë në përiudhën bazë duke i shumëzuar me çmimet e të dy periudhave bazë dhe raportuese. (1240/1150)*100=107.8, në vitin 2012 do të kishim një kosto më të lartë prej 7.8% krahasuar me vitin 2010. Më i vogel sesa indeksi i paponderuar: çmimi i bukës nuk ka ndryshuar Nëse do të kishim ndryshime në çmime ose disa çmime të rritura disa të zvogëluara këto dy indekse do të kishin ndryshuar më shumë.
  • 15. Laspayer-’model I ngrirë’ i konsumit I cili nëse ndërtohet në periudha të gjata kohore supozimet për konsumin e familjes mund të bëhen jo reale Indeksi i Paasche-s: Indeks agregat i pornderuar i çmimit me peshat e periudhës aktuale Ky indeks korigjon duke marrë për bazë sasitë e konsumuara në periudhën raportuese. Te dy indekset duke mbajtur sasitë e të mirave të pandryshuara mund të evidentojnë ndryshimin në çmim.
  • 16. E mete e indeksit te Paasche-së ngase vargu I indekseve që ndërtohet nuk është I krahasueshëm me njëri tjetrin. Kjo ndodh ngase nëse llogarisim indeksin për vitin 1996 dhe 1997 ndryshimet paraqiten si për sasitë edhe për cmimet e përdoruara. Kërkon shpenzime ngase për cdo vit duhet bërë analiza për të përcaktuar sasitë e konsumuara për periudhën aktuale.
  • 17. Të metat e Laspayerit dhe Paasche-së Asnjëri më i saktë se tjetri edhe pse masin të njejtin tregues Laspeyerit: sa para më shumë ose më pak do të duhej të shpenzonim në 2001 në krahasim me 2000 nëse do të donim të blenim sasinë e mallrave që kemi blerë në vitin 2000 (nëse 5% atëherë cmimet u rritën për 5%) Paasche-së: sa para më shumë ose më pak do të duhej të shpenzonim në 2001 në krahasim me 2000 nëse do të donim të blenim sasinë e mallrave që kemi blerë në vitin 2001 (nëse 5% atëherë cmimet u rritën për 5%) Dallimi me i madh sa më e largët periudha bazë
  • 18. Indeksi me pesha të fiksuara Pesha të fiksuara në bazë të ndonjë analize që mbahen të njejta për llogaritjen e indeksit. Ndryshon nëse ndryshon konsumi I popullisisë: peshat rishikohen Mundëson: Përdorimin e peshave konstante me qëllim të vecimit të efektit të cmimeve
  • 19. Indeksi mesatar i thjeshte i cmimit (i paponderuar) Gjinden indekset individuale, mblidhen dhe shuma pjestohet me numrin e indekseve E metë ngase rritjet në përqindje nga disa indekse balancohen me zvogëlimet e të tjerave I1=+50%; I2=-50%=indeksi I cmimit është 100% I njejtë
  • 20. Indeksi i konsumit: Shporta e artikujve, ndryshimi I cmimeve=për të matur koston e jetesës Aplikimi I indeksit të cmimit për llogaritjen e pagës reale, nëse ndonjë pjesë e rritjes së pagës është thithur me rritjen e cmimeve Rritja e pagës nëse rritë fuqine ekonomike, tregohet përmes indeksit të cmimit (paga mesatare/indeksi I cmimit)=paga reale Indeksi i çmimit përfshin edhe ndryshime nga cilësia