ΣΧΕΔΙΑΓΡΑΜΜΑ ΕΥΡΕΣΗΣ ΥΛΙΚΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΘΕΣΗ

1. ΓΕΝΙΚΟΛΥΚΕΙΟΑΝΟΙΞΗΣ | ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΓΩΓΗΛΟΓΟΥ
ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Γ. ΣΟΦΗ
1
ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΓΡΑΠΤΟΥ ΛΟΓΟΥ
ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΥΡΕΣΗΣ ΙΔΕΩΝ
 Εντοπισμός αιτιών αρνητικού φαινομένου:
Για να καταγράψουμε τα αίτια ενός φαινομένου, εξετάζουμε τα χαρακτηριστικά της
σύγχρονης πραγματικότητας, τη λειτουργία των φορέων αγωγής ή τα χαρακτηριστικά
της ανθρώπινης φύσης. Πιο συγκεκριμένα:
ΤΟΜΕΙΣ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ
ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ
ΣΥΓΧΡΟΝΗΣ
ΕΠΟΧΗΣ
ΤΕΧΝΟΚΡΑΤΙΑ
 Αντίληψη ότι η τεχνολογία και τα επιτεύγματά
της οδηγούν στην ευδαιμονία
 Άκρατος ορθολογισμός και απόλυτη
εκλογίκευση των πάντων
 Υπερτροφία της λογικής που οδηγεί σε ατροφία
του συναισθήματος
 Μαζική παραγωγή, τυποποίηση
 Υπερεργασία, υπερβολική εξειδίκευση, ο
άνθρωπος έγινε ένα «παραγωγικό γρανάζι»
 Απώλεια ελεύθερου χρόνου
 Στερεότυπη εμφάνιση, ενδυμασία, διατροφή,
διασκέδαση, «η ζωή σε καλούπια»
 Ο άνθρωπος από δημιουργός μετατράπηκε σε
παθητικό καταναλωτή
ΥΛΙΣΜΟΣ
 Πλασματικές ανάγκες, δημιουργία τεχνητών
παραδείσων
 Πλουτοκρατία, θεοποίηση του κέρδους,
αδιάκοπο κυνήγι υλικών αγαθών
 Περιορισμός ελεύθερου χρόνου
 Άμβλυνση διάθεσης για επικοινωνία –
κοινωνικές ενασχολήσεις, πνευματικές
αναζητήσεις
 Έκλυση ηθών
ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ
ΚΡΙΣΗ
 Ανεργία, εξαθλίωση χαμηλότερων οικονομικά
στρωμάτων
 Λαϊκή οργή και αγανάκτηση
 Φαινόμενα κοινωνικής παθογένειας, έκρυθμες
καταστάσεις
 Ρήξη του κοινωνικού ιστού, ανάδυση ακραίων
ιδεολογιών
 Απαξίωση της πολιτικής και των πολιτικών

2. ΓΕΝΙΚΟΛΥΚΕΙΟΑΝΟΙΞΗΣ | ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΓΩΓΗΛΟΓΟΥ
ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Γ. ΣΟΦΗ
2
προσώπων
 Αποσταθεροποίηση της δημοκρατίας
ΗΘΙΚΗ ΚΡΙΣΗ
 Επιτάχυνση υλικοτεχνικού, επιβράδυνση
πνευματικού πολιτισμού
 Αποπροσανατολισμός του ανθρώπου, «χάνει
τις εσωτερικές του σταθερές»
 Υπηρέτηση λανθασμένων προτεραιοτήτων,
αλλοτρίωση
 Παραγκωνισμός αξιών μπροστά στην
προοπτική του κέρδους
ΑΤΟΜΙΚΙΣΜΟΣ
 Υπερτροφία του εγώ
 Χρήση αθέμιτων μέσων, συγκρούσεις,
υπηρέτηση αυστηρώς του προσωπικού
κέρδους
 Αδιαφορία του ατόμου για τον κοινωνικό του
ρόλο, για την εκπλήρωση υποχρεώσεων
απέναντι στην κοινωνία
ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΠΟΙΗ
ΣΗ
 Κίνδυνος ισοπέδωσης των ιδιαίτερων
χαρακτηριστικών των λαών
 Εξυπηρέτηση των συμφερόντων των ισχυρών
του πλανήτη σε βάρος των αδυνάτων
 Οικονομική εκμετάλλευση από τις πολυεθνικές,
τα μεγάλα τραστ και τους διεθνείς
οικονομικούς οργανισμούς (ΠΟΕ, ΔΝΤ,
Παγκόσμια Τράπεζα)
ΑΣΤΙΚΟΠΟΙΗΣΗ
 Συνωστισμός ανθρώπων, μαζοποίηση,
αποξένωση, ανωνυμία, απώλεια κοινωνικού
ελέγχου (διάβρωση σχέσεων)
 Χωροταξικά προβλήματα, ανθυγιεινές
συνθήκες διαβίωσης, ξέφρενοι ισοπεδωτικοί
ρυθμοί, ανασφάλεια, άγχος-φόβος,
επιθετικότητα
 Σύνθετη και πολύπλοκη κοινωνική ζωή,
σκληρός και αθέμιτος ανταγωνισμός, ο
άνθρωπος φορέας πολλών κοινωνικών ρόλων
συχνά αλληλοσυγκρουόμενων
ΞΕΝΟΜΑΝΙΑ
 Αίσθημα κατωτερότητας των «μικρών» λαών
 Τυφλή προσκόλληση στο ξενόφερτο, άκριτη
υιοθέτηση ξενικών προτύπων ζωής και σκέψης
 Προοδοπληξία
 Αλλοίωση εθνικής συνείδησης και ταυτότητας

3. ΓΕΝΙΚΟΛΥΚΕΙΟΑΝΟΙΞΗΣ | ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΓΩΓΗΛΟΓΟΥ
ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Γ. ΣΟΦΗ
3
ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΗ
ΝΑΡΚΩΣΗ
 Έλλειψη εσωτερικής καλλιέργειας, παρά την
άνοδο του μορφωτικού επιπέδου
 Αποστασιοποίηση από τα πολιτιστικά δρώμενα
 Έλλειψη συλλογικών οραμάτων και ιδανικών
 Αμφισβήτηση ως αναχρονιστικών των
παραδοσιακών αξιών
 Εποχή αναθεωρητισμού των πάντων, ο
πρακτικισμός κυριαρχεί
ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ
ΑΔΙΚΙΑ
 Ανισότητες, διεύρυνση χάσματος μεταξύ των
κοινωνικών τάξεων
 Βία, εγκληματικότητα, ναρκωτικά
 Φανατισμός, ρατσισμός, εθνικισμός
ΥΠΟΑΝΑΠΤΥΚΤΑ
ΚΡΑΤΗ
 Ολοκληρωτικά καθεστώτα
 Άθλιο βιοτικό επίπεδο
 Χαμηλό έως ανύπαρκτο μορφωτικό επίπεδο
 Θρησκευτικός φανατισμός
 Συμφέροντα μεγάλων δυνάμεων και
πολυεθνικών
ΦΟΡΕΙΣ ΑΓΩΓΗΣ
ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ
 Αλλαγή δομής, σύγχυση ρόλων άνδρα-γυναίκας
 Πολύωρη απουσία των γονέων από το σπίτι,
απώλεια επαφής, χαλάρωση δεσμών μεταξύ
των μελών
 Άγνοια των προβλημάτων που αντιμετωπίζει το
παιδί, ιδίως στην εφηβεία, εγκλωβισμός σε
πατροπαράδοτους τρόπους διαπαιδαγώγησης,
καταπίεση
 Όχι σπάνια υπερβολική «ελευθερία»,
παραμέληση του παιδιού
 Υπερτίμηση των δυνατοτήτων του παιδιού,
υπερβολικές απαιτήσεις
 Καλλιέργεια ατομικισμού και υλισμού,
αδυναμία εκμάθησης υγιών προτύπων ζωής
ΣΧΟΛΕΙΟ -
ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ
 Χρησιμοθηρική γνώση, στείρα απομνημόνευση
 Τυποποίηση διδασκαλίας, άγονος
εγκυκλοπαιδισμός
 Τεχνοκρατικός προσανατολισμός
 Ανταγωνισμός, βαθμοθηρία, αδιαφορία για την
ανάπτυξη κοινωνικής και πολιτικής συνείδησης
 Αδυναμία ολόπλευρης καλλιέργειας της
προσωπικότητας του νέου

4. ΓΕΝΙΚΟΛΥΚΕΙΟΑΝΟΙΞΗΣ | ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΓΩΓΗΛΟΓΟΥ
ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Γ. ΣΟΦΗ
4
Μ.Μ.Ε.
 Δεν τηρείται ο κώδικας δημοσιογραφικής
δεοντολογίας, ανευθυνότητα λειτουργών
 Υποταγμένα στο κέρδος και στη λογική των
«ποσοστών τηλεθέασης»
 Οικονομικά εξαρτημένα από κύκλους
συμφερόντων
 Όργανα κομμάτων, προπαγανδίζουν,
παραπληροφορούν
 Σκανδαλοθηρία, εξευτελισμός του ανθρώπινου
πόνου
 Δεν πολιτικοποιούν – κοινωνικοποιούν
 Προβολή αρνητικών προτύπων: βίας, υλιστικά,
καταναλωτικά.
 Ηρωοποίηση αντικειμενικών μορφών
συμπεριφοράς
ΠΟΛΙΤΕΙΑ
 Έκπτωση πολιτικών ιδεολογιών, αποδόμηση
του πολιτικού συστήματος
 Δυσλειτουργία κρατικής μηχανής
 Απουσία προγραμματισμού, γραφειοκρατεία
 Αδυναμία επίλυσης ζωτικών προβλημάτων
 Ασυνέπεια, αναξιοπιστία, αναξιοκρατία
 Φιλαρχία πολιτικών
 Διασπάθιση του δημοσίου χρήματος
 Απογοήτευση, οι νέοι αισθάνονται ότι
«υποθήκευσαν το μέλλον τους»
 Απομάκρυνση του πολίτη από τα κοινά
ΑΤΟΜΙΚΗ
ΕΥΘΥΝΗ
ΓΕΝΙΚΑ
 Υπηρέτηση προσωπικού συμφέροντος,
ατομικισμός, αλαζονεία
 Αιχμάλωτοι του συρμού, αδιαφορία για το
συνάνθρωπο και τα κοινά, απολιτική στάση,
αντικοινωνική συμπεριφορά
 Έλλειψη κριτικής, μαζοποίηση, φανατισμός,
αποστασιοποίηση από τις ευθύνες με τη λογική
«για όλα φταίει το σύστημα»
ΝΕΟΙ
 Τάση διάκρισης – προβολής
 Τάση ανεξαρτησίας-αντιδραστικότητας,
παρορμητισμός
 Ολική αμφισβήτηση θεσμών
 Προοδοπληξία
 Ενθουσιασμός – παρορμητισμός, κοινωνικά
άπειροι, εύπλαστοι, επιρρεπείς

5. ΓΕΝΙΚΟΛΥΚΕΙΟΑΝΟΙΞΗΣ | ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΓΩΓΗΛΟΓΟΥ
ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Γ. ΣΟΦΗ
5
Αιτιολόγηση θετικού φαινομένου
ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΕΠΟΧΗΣ
 Άνοδος βιοτικού επιπέδου
 Ανάπτυξη επιστημών, τεχνολογίας
 Τελειοποίηση των Μ.Μ.Ε., άμεση, ταχείας και
πολύπλευρη ενημέρωση
 Καθολική και δωρεάν εκπαίδευση, βελτίωση των
παιδαγωγικών συνθηκών, άνοδος μορφωτικού επιπέδου
 Εκδημοκρατισμός των περισσότερων κοινωνιών,
συνταγματική κατοχύρωση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων
 Διάλογος στις διακρατικές σχέσεις, επεμβάσεις διεθνών
οργανισμών
 Σε μεγάλο βαθμό απαλλαγή του σύγχρονου ανθρώπου
από ξεπερασμένα ηθικά στερεότυπα και ηθικολογίες, από
τον πουριτανισμό και το συντηρητισμό
ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ
ΑΝΘΡΩΠΙΝΗΣ ΦΥΣΗΣ
 Ο άνθρωπος ον εκ φύσεως κοινωνικό και πολιτικό
 Έλλογο, με δυνατότητα να επενεργεί στους παράγοντες
που καθορίζουν τη ζωή του
 Ηθικό (με συνείδηση του καλού και του κακού, όπως
ορίζονται σε κάθε εποχή)
 Φιλομαθές με έμφυτη την τάση για εξέλιξη, πρόοδο,
επιτυχία («ἄνω θρώσκω»)
 Τρόποι αντιμετώπισης αρνητικού φαινομένου:
 Η ανεύρεση λύσεων για κάποιο πρόβλημα ξεκινά από τη γνώση των αιτιών.
 Οι φορείς αγωγής άλλοτε χρειάζεται να αναπτυχθούν χωριστά ο καθένας και
άλλοτε ομαδοποιούνται, ανάλογα με τις απαιτήσεις του θέματος.
 Αποφεύγουμε τη συχνή χρήση του «πρέπει». Άλλες εκφράσεις: μπορεί να /
επιβάλλεται να/ δεν είναι ανέφικτο / αποτελεί επιτακτική ανάγκη να / κρίνεται
απαραίτητο να / στην αντιμετώπιση του προβλήματος θα συνεισφέρει και...
ΦΟΡΕΙΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΠΟΙΗΣΗΣ
1. Οικογένεια
2. Σχολείο – εκπαίδευση
3. ΜΜΕ
4. Πολιτεία – κράτος
5. Πνευματική ηγεσία
6. Εκκλησία
7. Ευρύτερο κοινωνικό
περιβάλλον
ΤΡΟΠΟΙΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ
ΚΟΙΝΩΝΙΑ
 Δημοκρατικό πολίτευμα
 Ισομέρης ανάπτυξη του πολιτισμού
 Επαφή με παράδοση, διατήρηση γόνιμων στοιχείων
της
 Καλλιέργεια τέχνης, προώθηση αθλητισμού –
ολυμπισμού
 Διάλογος ως στάση ζωής σε όλα τα επίπεδα
 Αποκέντρωση (επιστροφή στην ύπαιθρο,
αναβάθμιση της ζωής στην επαρχία)
 Ορθή χρήση τεχνολογία, δίκαιη κατανομή των
επιτευγμάτων της
 Καλή χρήση (προς όφελος του ανθρώπου) της

6. ΓΕΝΙΚΟΛΥΚΕΙΟΑΝΟΙΞΗΣ | ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΓΩΓΗΛΟΓΟΥ
ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Γ. ΣΟΦΗ
6
γνώσης και της επιστήμης
 Απεγκλωβισμός των διεθνών οργανισμών από
κύκλους συμφερόντων, ενεργοποίηση –
ευαισθητοποίησή τους, μεσολάβηση, δυναμικά μέτρα
ΑΤΟΜΟ
 Στροφή στην καλλιέργεια του εσωτερικού του
κόσμου, ιεράρχηση αναγκών, απελευθέρωση από τα
καταναλωτικά πρότυπα, μέτρο στην απόκτηση και
χρήση υλικών αγαθών
 Αυτοκριτική, αυτογνωσία, συνειδητοποίηση
ευθυνών, όχι εθελοτυφλία ή μετατόπιση των
ευθυνών
 Ανάπτυξη κοινωνικοπολιτικής δράσης, συμμετοχή
στα κοινά, αγωνιστικότητα
 Διά βίου παιδεία, παρακολούθηση των πολιτιστικών
εξελίξεων και συμμετοχή σε αυτές
 Προγραμματισμός, εύρεση ελεύθερου χρόνου και
δημιουργική του αξιοποίηση
 Ορθή επιλογή επαγγέλματος, επαγγελματική
ευσυνειδησία, συνειδητοποίηση της κοινωνικής
αποστολής της εργασίας.
 Συνέπειες – αποτελέσματα φαινομένου:
 Χρησιμοποιούμε αυτό το υλικό και στη γενικότερη επιχειρηματολογία
 Επιβάλλεται η διερεύνηση όλων των επιπέδων, αν και δεν είναι εφικτό και
απαραίτητο να χρησιμοποιηθεί υλικό από όλα τα επίπεδα.
 Ομαδοποιούμε το υλικό από δύο ή τρία επίπεδα, ώστε οι παράγραφοι να έχουν
πλούσιο υλικό (προσοχή: στη θεματική πρόταση να υπάρχει αναφορά και στα
δυο ή τρία επίπεδα)
 Οι συνηθέστερες ομαδοποιήσεις είναι:
 Ηθικό – ψυχολογικό επίπεδο
 Πνευματικό –πολιτιστικό
 Οικονομικό – εργασιακό
 Εθνικό – διακρατικό
 Κοινωνικό - πολιτικό

7. ΓΕΝΙΚΟΛΥΚΕΙΟΑΝΟΙΞΗΣ | ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΓΩΓΗΛΟΓΟΥ
ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Γ. ΣΟΦΗ
7
ΕΠΙΠΕΔΑ ΘΕΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΑΡΝΗΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ
ΗΘΙΚΟ
 Υπευθυνότητα, εκπλήρωση
καθηκόντων
 Υγιή πρότυπα
 Ορθά αξιολογικά πρότυπα
περί ηθικής
 Εγκράτεια, ηθική αυτονομία
 Ειλικρίνεια, εντιμότητα,
σεβασμός
 Έξαρση παθών, ενστίκτων
 Έλλειψη ιδανικών
 Εκφυλισμός προτύπων
 Κρίση ηθικών αξιών, αμοραλισμός
 Ιδιοτέλεια, αθέμιτος ανταγωνισμός
 Ηθικά στερεότυπα, προκαταλήψεις
 Αλλοτρίωση
ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟ
 Καλλιέργεια προβληματισμού,
όξυνση κριτικής
 Πολύπλευρη, σφαιρική
μόρφωση
 Συνθετική και αναλυτική
σκέψη
 Γόνιμη αμφιβολία,
δημιουργική αμφισβήτηση
 Αξιολόγηση – δεκτικότητα στις
νέες ιδέες
 «ανοικτός» πνευματικός
κόσμος
 Καλλιέργεια πνευματικών
ενδιαφερόντων
 Πνευματική αδράνεια, μονομέρεια
 Προπαγάνδα, παραπληροφόρηση
 Ιδεολογική σύγχυση, χειραγώγηση,
μαζοποίηση
 Φανατισμός, απολυτότητα
 Αναλφαβητισμός
 Οπισθοδρόμηση
 Επιβράδυνση πνευματικού
πολιτισμού
 Κομφορμισμός
 Υποβάθμιση πνευματικών αξιών
ΨΥΧΙΚΟ
 Ασφάλεια, συναισθηματική
κάλυψη
 Εξευγενισμός ενστίκτων,
καταπράυνση παθών, έλεγχος
ορμών
 Εκλέπτυνση συναισθημάτων,
κατανόηση
 Ψυχική γαλήνη – ηρεμία
 Συναισθηματική ωριμότητα
 Καλλιέργεια ψυχικών αρετών
 Κυριαρχία παθών – ενστίκτων
 Ανασφάλεια, αγωνία, άγχος
 Ψυχικό αδιέξοδο, νευρώσεις
 Ανία, πλήξη, απογοήτευση,
μοιρολατρία
 Απευαισθητοποίηση, συναισθηματική
αναλγησία
 Απώλεια στοιχείων της «προσωπικής
ταυτότητας»
 Ψυχολογία της μάζας
ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ
 Κοινωνικοποίηση, κοινωνικη
συνείδηση
 Ενασχόληση, ενεργητική
συμμετοχή με τα κοινά
 Οργάνωση, συνοχή της
κοινωνίας
 Αφομοίωση βασικών αξιών
του συστήματος
 Αλληλεγγύη, συνεργασία
 Σεβασμός στους νόμους
 Αρμονική συμβίωση μελών
 Υγιείς ανθρώπινες σχέσεις
 Πρόταξη του «εγώ» αντί του «εμείς»
 Κοινωνική ανισότητα – αδικία
 Διάσπαση –ρήξη του κοινωνικού ιστού
 Ταξικές διακρίσεις
 Διεύρυνση του χάσματος των
κοινωνικών τάξεων
 Φαινόμενα κοινωνικής παθογένειας
(βία, εγκληματικότητα, ναρκωτικά,
ανομία, κοινωνικός ρατσισμός)
 Σήψη κοινωνικού συστήματος

8. ΓΕΝΙΚΟΛΥΚΕΙΟΑΝΟΙΞΗΣ | ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΓΩΓΗΛΟΓΟΥ
ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Γ. ΣΟΦΗ
8
ΠΟΛΙΤΙΚΟ
 Πολιτικοποίηση, συμμετοχή
στη διαμόρφωση του
δημόσιου βίου
 Ενιαία πολιτική, διακομματική
στρατηγική, συναίνεση μεταξύ
των κομμάτων
 Έλεγχος στην εξουσία
 Ήθος ηγεσίας, κοινωνική
πολιτική
 Πολυκομματισμός, πολυφωνία
 Διάκριση εξουσίων
 Ισχυρή τοπική αυτοδιοίκηση
 Υγιής συνδικαλισμός
 Εκλογίκευση των διαδικασιών
 Κρίση πολιτικής συνείδησης
 Κομματικοποίηση
 Αδιαφορία για τα κοινά, έκπτωση των
πολιτικών ιδεολογιών
 Κατάχρηση ελευθερίας
 Φαινόμενα διαφθοράς του δημοσίου
βίου
 Υποσχεσιολογία, νεποτισμός,
ευνοιοκρατία
 Δικομματισμός – διπολισμός
 Απουσία ορθού πολιτικού λόγου
 Προσωπολατρία, αποδυνάμωση
κοινοβουλίου
 Δημαγωγία, φιλαρχία, αρχομάνία
 Λαϊκισμός, μεσσιανισμός
 Αδράνεια κρατικού μηχανισμού,
γραφειοκρατία
 Πελατειακές σχέσεις πολίτη – κράτους
 Φανατισμός, ανάδυση φασιστικών
ιδεολογιών
ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ
 Αναπτυξιακή πολιτική
 Ελεύθερη οικονομική
δραστηριότητα
 Αύξηση του κατά κεφαλής
εισοδήματος
 Δίκαιη κατανομή εθνικού
εισοδήματος
 Αξιοποίηση παραγωγικών
συντελεστών (κεφάλαιο,
εργασία, φυσική πόροι,
επιχειρηματική
δραστηριότητα)
 Δημόσιο έλλειμμα
 Άνοδος πληθωρισμού
 Κακή διαχείριση, χρόνια λιτότητα
 Διασπάθιση δημοσίου χρήματος
 Εγκατάλειψη πρωτογενούς τομέα
 Υποανάπτυξη δευτερογενούς
 Κορεσμός τριτογενούς
 Οικονομικός μαρασμός
 Παραοικονομία
 Μειωμένη ανταγωνιστικότητα
προϊόντων
 Απώλεια συναλλάγματος
 Δυσβάσταχτη φορολογία
 Οικονομική κρίση
ΕΡΓΑΣΙΑΚΟ
 Ορθή επιλογή επαγγέλματος,
κατάλληλα κριτήρια
 Αυξημένη επαγγελματική
συνείδηση
 Επιμόρφωση στο χώρο
εργασίας
 Ειδικές γνώσεις, τεχνογνωσία
 Κατάλληλη αξιοποίηση
χρόνου, έμψυχου και άψυχου
δυναμικού
 Νέες μέθοδοι, αύξηση
 Υπερ-ειδίκευση, αποξένωση από την
παραγωγική διαδικασία
 Μηχανοποίηση, αυτοματοποίηση
 Ανταγωνισμός, συγκρούσεις
 Εμπορευματοποίηση, κερδοσκοπικός
χαρακτήρας εργασίας
 Περιορισμός πρωτοβουλίας,
αυτενέργειας
 Εντατικοποίηση, μείωση ελεύθερου
χρόνου
 Παρασιτικά επαγγέλματα,

9. ΓΕΝΙΚΟΛΥΚΕΙΟΑΝΟΙΞΗΣ | ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΓΩΓΗΛΟΓΟΥ
ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Γ. ΣΟΦΗ
9
παραγωγής
 Συνειδητοποίηση κοινωνικής
αποστολής της εργασίας
 Καλλιέργεια δυνατοτήτων,
ολοκλήρωση ανθρώπου
 Περιορισμός ανθρώπινου
μόχθου
 Άνοδος βιοτικού επιπέδου
παραοικονομία
 Σπατάλη φυσικών πόρων, ενεργειακό
πρόβλημα, υπερκαταναλωτική τάση
ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟ
 Λόγιος και λαϊκός πολιτισμός
 Ιδιαίτερη πολιτιστική
ταυτότητα
 Κουλτούρα, φιλοσοφικές
θεωρήσεις, ριζοσπαστικές
ιδέες
 Πολιτιστική αποκέντρωση,
αναγέννηση πολιτισμού
 Καλλιέργεια αισθητικής
 Γνήσια καλλιτεχνική
δημιουργία
 Υπηρέτηση της κοινωνικής
αποστολής της τέχνης
 Προώθηση ανθρωπιστικών
επιστημών
 Πνεύμα ολυμπισμού, αθλητικό
ιδεώδες
 Επικοινωνία και συναδέλφωση
των λαών
 Υπέρβαση της
καθημερινότητας
 Εξευγενισμός του ανθρώπου
 Ψυχική λύτρωση
 Κακοποίηση γλώσσας
 Απώλεια ιστορικής μνήμης
 Αποκοπή από τη λαϊκή παράδοση
 Αλλοίωση πολιτιστικής ταυτότητας
 Στασιμότητα, οπισθοδρόμηση
πολιτισμού
 Ξενομανία, μιμητισμός, απομάκρυνση
από παραδοση
 Πολιτιστικός συγκεντρωτισμός στα
αστικά κέντρα
 Αδιαφορία ή αδυναμία του κράτους
να προάγει τον πολιτισμό
 Ελιτισμός πνευματικών ανθρώπων
 Μονομερης τεχνοκρατική εκπαίδευση
 Εμπορευματοποίηση τέχνης,
τυποποιημένες καλλιτεχνικές φόρμες,
έλλειψη πρωτοτυπίας
 Κυκλώματα ανάδειξης καλλιτεχνών,
μαζική παραγωγή προϊόντων
υποκουλτούρας
 Επιστήμη και τεχνολογία ως μέσα
εξυπηρέτησης συμφερόντων ολίγων
 Διάβρωση αθλητικού ιδεώδους, αξία
μόνο στον πρωταθλητισμό,
παραγοντισμός
 Φανατισμός, χουλιγκανισμός, βία
ΕΘΝΙΚΟ
 Εθνική συνείδηση, ταυτότητα
 Φιλοπατρία
 Γνώση ιστορίας, αίσθηση
ιστορικής συνέχειας
 Εθνική αυτογνωσία
 Προάσπιση εθνικής
ακεραιότητας
 Εθνικό φρόνημα
 Εθνική ομοψυχία
 Ενιαία εθνική πολιτική
 Εθνικισμός – σοβινισμός
 Εθνική περιχαράκωση
 Εθνικός νατιβισμός
 Ιδεολογική παραχάραξη της ιστορίας
 Προγονολατρία
 Αδιαφορία για τα εθνικά προβλήματα
 Χαλάρωση της εθνικής συνείδησης
 Εθνική εξάρτηση
 Αδυναμία συνέχισης του προγονικού
πολιτισμού

10. ΓΕΝΙΚΟΛΥΚΕΙΟΑΝΟΙΞΗΣ | ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΓΩΓΗΛΟΓΟΥ
ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Γ. ΣΟΦΗ
10
ΔΙΑΚΡΑΤΙΚΟ
 Ο πλανήτης «ένα μεγάλο
χωριό»
 Ανάπτυξη – τελειοποίηση
ΜΜΕ
 Αλληλεπίδραση –
αλληλεξάρτηση λαών
 Πολιτιστική ανταλλαγή
 Υγιής κοσμοπολιτισμός
 Συγκρότηση πανανθρώπινης
κοινωνίας
 Ανάπτυξη σχέσεων σε όλα τα
επίπεδα
 Διεθνής διάλογος, συνεργασία
 Κλίμα αμοιβαίας
εμπιστοσύνης
 Διαφύλαξη της ιδιαίτερης
πολιστικής κληρονομιάς
 Κατοχύρωση αυτοδιάθεσης
λαών
 Ανάληψη ευθυνών των
Διεθνών Οργανισμών
 Διεθνές δίκαιο
 Κατοχύρωση ανθρωπίνων
δικαιωμάτων
 Δημιουργία σχέσης υποτέλειας των
«μικρών» λαών στους ισχυρούς
 ευκολότερη η πολιτιστική διείσδυση
των ισχυρών
 Εκμετάλλευση των αδυνάτων
 Κίνδυνος πολιτιστικής ομογένειας
 Οικονομική εκμετάλλευση
 Στο όνομα του διεθνισμού ανάμειξη
των ισχυρών κρατών στα εσωτερικά
των μικρών
ΑΝΑΛΥΣΗ ΕΝΝΟΙΩΝ
« Η εκπαίδευση συχνά αποτελεί παράγοντα δουλείας για τον άνθρωπο»
• Α΄ έννοια
ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ
• Βαθμοθηρία, ανταγωνισμός
• Στείρα απομνημόνευση
• Νέκρωση κριτικής σκέψης
• Τεχνοκρατισμός, ειδικές
γνώσεις
• Ηθικολογίες, ηθικά
στερεότυπα
• Διοχέτευση ιδεολογίας
κυρίαρχης τάξης
Αρνητικά στοιχεία
εκπαίδευσης
• Β΄ έννοια
ΔΟΥΛΕΙΑ