Downloaded 18 times
การคายน้ำของพืช
- 1. การคายน้าของพืช ปากใบพืชจาแนกตามชนิดของพืชที่เจริญอยู่ในสิ่งแวดล้อมต่าง ๆได้เป็น3 แบบคือ 1.ปากใบแบบธรรมดา(typicalstomata) เป็นปากใบของพืชทั่วไปโดย มีเซลล์คุมอยู่ในระดับเดียวกับเซลล์เอพิเดอร์มิสพืชที่ปากใบเป็นแบบนี้ เป็นพวกเจริญอยู่ในที่ ๆ มีน้าอุดมสมบูรณ์พอสมควร (mesophyte) 2.ปากใบแบบจม(sunken stomata) เป็นปากใบที่อยู่ลึกเข้าไปในเนื้อใบเซลล์คุมอยู่ลึกกว่าหรือต่ากว่าชั้น เซลล์เอพิเดอร์มิสพบในพืชที่อยู่ในที่แห้งแล้ง (xerophyte) เช่น พืชทะเลทรายพวกกระบองเพชร พืชป่าชายเลน(halophyte) เช่น โกงกางแสม ลาพูเป็นต้น 3.ปากใบแบบยกสูง(raised stomata) เป็นปากใบที่มีเซลล์คุมอยู่สูงกว่าระดับเอพิเดอร์มิสทั่วไป เพื่อช่วยให้น้าระเหยออกจากปากใบได้เร็วขึ้นพบได้ในพืชที่เจริญอยู่ในน้าที่ ที่มีน้ามากหรือชื้นแฉะ(hydrophyte) การคายน้าของพืชเป็นไปในลักษณะของการแพร่เป็นส่วนใหญ่แบ่งเป็น3ประเภท ตามตาแหน่งที่ไอน้าออกมา คือ 1.Stomatal transpiration เป็นการคายน้าที่กาจัดไอน้าออกมาทางปากใบซึ่งมีอยู่มากมายตามผิวใบ ปากนี้เป็นทางที่มีการคายน้าออกมากที่สุด 2.Cuticular transpiration เป็นการคายน้าที่กาจัดไอน้าออกมาทางผิวใบที่มีcuticleฉาบอยู่ข้างนอกสุดของ epidermis แต่เนื่องจาก cuticle ประกอบด้วยสาร cutin ซึ่งเป็นสารประกอบคล้ายขี้ผึ้ง ไปน้าจึงแพร่ออกทางนี้ได้ยากดังนี้ พืช จึงคายน้าออกทางนี้ได้น้อยและถ้าหากพืชใดมีcuticle หนามากน้าก็ยิ่งออกได้ยากมากขึ้นทั้ง stomatal และcuticular transpiration ต่างก็เป็นการคายน้าที่กาจัดไอน้าออกมาจากใบจึงเรียกการคายน้าทั้ง2ประเภทนี้รวมๆกันว่าFoliar transpiration การคายน้าออกจากใบดังกล่าวนี้จะเกิดที่ปากใบประมาณ90เปอร์เซ็นต์และที่ cuticle ประมาณ 10 เปอร์เซ็นต์ 3.Lenticular transpiration เป็นการคายน้าที่กาจัดไอน้าออกมาทาง lenticel ซึ่งเป็นรอยแตกตามลาต้นและกิ่ง
- 2. การคายน้าประเภทนี้เกิดขึ้นน้อยมาก เพราะlenticel มีในพืชเป็นส่วนน้อยและเซลล์ของlenticel ก็เป็นcork cell ด้วยไอน้าจึงออกมาได้น้อย การคายน้าในรูปหยดน้าเป็นการคายน้าในรูปหยดน้าเล็กๆ ทางรูเปิดเล็กๆ ตามปลายเส้นใบที่ขอบใบที่เรียกว่า โฮดาโธด(hydathode) การคายน้านี้เรียกว่ากัตเตชัน (guttation)ซึ่งเกิดขึ้นเมื่ออากาศมีความชื้นมากๆอุณหภูมิต่าและลมสงบ ปัจจัยในการควบคุมการคายน้า ใบไม้จะคายน้าได้ช้าหรือเร็วมากหรือน้อย ย่อมขึ้นอยู่กับสภาพแวดล้อมภายนอกและสภาพภายในของพืชเอง คือ 1.แสงสว่างถ้าความเข้มข้นของแสงสว่างมากจะช่วยให้การคายน้ามีอัตราสูงขึ้น 2.อุณหภูมิ ถ้าอุณหภูมิของบรรยากาศสูง จะทาให้ใบคายน้าได้มากและรวดเร็วขึ้นทั้งนี้เพราะว่า (1) เมื่ออุณหภูมิสูง อุณหภูมิของน้าในใบก็จะสูงขึ้นทาให้น้าระเหยเป็นไอได้ง่ายและเร็วขึ้น จึงระเหยออกไปจากใบได้มากและเร็วขึ้นด้วย (2) เมื่ออุณหภูมิต่า อากาศภายนอกสามารถอุ้มไอน้าเอาไว้ได้มากขึ้นปากใบเปิดได้ดีที่อุณหภูมิ25 –30 องศาเซลเซียส 3.ความชื้นถ้าหากความชื้นในบรรยากาศมีน้อยคืออากาศความชื้นในบรรยากาศจึงแตกต่างกับความชื้น ในช่องว่างที่อากาศในใบมากทาให้การคายน้าเกิดขึ้นได้มากและรวดเร็วอากาศชื้นใบจะคายน้าได้น้อยและ ช้าลงตามทฤษฎีถ้าความชื้นอิ่มตัวใบไม่ควรจะคายน้าเลยซึ่งก็เป็นความจริงกล่าวคือใบจะไม่คายน้า
- 3.
- 4. แบบฝึกหัดเรื่อง การคายน้า 1.)ข้อใดต่อไปนี้เกี่ยวน้อยที่สุดเกี่ยวกับการปรับตัวเพื่อลดการคายน้าของพืช ก.การมีเปลือกแข็งหุ้มลาต้น ข.การมีใบเข็มของต้นกระบองเพชร ค.การสังเคราะห์ด้วยแสงในเวลากลางคืน ง.การมีปากใบด้านหลัง(ventral)ใบของ 2.)การคายน้าที่มีลักษณะเป็นไอน้าจะคายออกมาทางใด ก.ไฮดาโทดปากใบ ข.เลนทีเซล เซลล์คุม ค.ปากใบเลนทีเซล ง.ไฮดาโทดเซลล์คุม 3.)โครงสร้างของพืชที่ไม่เกี่ยวข้องกับการปรับตัวต่อสภาพแวดล้อมที่แห้งแล้งแบบทะเลทรายคือ ก.ลาต้นอวบน้า ข.มีชั้นCorkเกิดขึ้น ค.มีใบลดรูปเป็นหนาม 4.)การที่ปากใบเปิดกว้างในเวลากลางวันเพราะเหตุใด ก.น้าระเหยออกมาก ข.เกิดOsmotic Pressure มากใน Guard cell ค.น้าผ่านเข้าสู่เซลล์มาก 5.)พืชชนิดใดไม่มีปากใบ ก.บัว ข.กระบองเพชร ค.โกงกาง ง.สาหร่ายหางกระรอก
- 5. เฉลยแบบฝึกหัด ข้อ1 ตอบ ค.การสังเคราะห์ด้วยแสงในเวลากลางคืน ข้อ2ตอบ ก.ไฮดาโทด ปากใบ ข้อ3 ตอบ ข.มีชั้นCorkเกิดขึ้น ข้อ4 ตอบ ข.เกิด Osmotic Pressure มากใน Guard cell ข้อ5 ตอบ ง.สาหร่ายหางกระรอก