Download to read offline
More Related Content
սննդային
- 1.
- 2. Սննդային թունավորումները սննդիմիջոցով առաջացող տարբեր էթիոլոգիա ունեցող հիվանդությունների խումբ էֈ Սննդային թունավորումներն առաջանում են սննդամթերքի ստացմանը, պահպանմանը, տեխնոլոգիական և ջերմային մշակմանն առաջադրվող սանիտարական կանոնների խախտման հետևանքով: Սննդային թունավորումները կարող են ընթանալ ինչպես զանգվածային բռնկումների, այնպես էլ խմբակային, ընտանեկան կամ առանձին դեպքերի ձևով:
- 3. • Ըստ իրենցընթացքի սննդային թունավորումները հիմնականում դասվում են սուր հիվանդություններ թվին, որոնց բնորոշ է կարճատև գաղտնի շրջանը, հանկարծակի սկզբը և բուռն ընթացքը: Սակայն սննդային թունավորումները կարող են ունենալ նաև խրոնիկ բնույթ (հիմնականում միկոտոքսիկոզներ), երբ երկարատև օգտագործում են ոչ մեծ քանակով տոքսիկ նյութերով (պեստիցիդների մնացորդային քանակներ, սննդային հավելումների՝ նիտրիտների բարձր քանակներ) սննդամթերք:
- 4. Ամառը հանգստի ուբարձր տրամադրության ժամանակաշրջան է, սակայն այն կարող է խաթարվել աղիքային խանգարումներով: Վիճակագրության համաձայն` թունավոր ինֆեկցիայից կամ, ինչպես ընդունված է ասել, սննդային թունավորումներից տուժողների մեծ մասը պարզապես չի դիմում բժշկի, փորձում է ինքնուրույն բուժվել: Սա այն դեպքն է, երբ ինքնաբուժումը թույլատրելի է, սակայն պետք է իմանալ, թե ինչպես անել այն:
- 5. • Գրեթե յուրաքանչյուրիսկյանքում գոնե մի անգամ վիճակվել է զգալ սննդային թունավորման տհաճությունը: Անորակ սնունդ ընդունելուց կես ժամ կամ ամենաշատը 2-3 օր հետո առաջանում է սրտխառնուք, փսխում, փորացավ, լուծ, բ արձրանում է (ոչ միշտ) ջերմությունը: Այս բոլոր ախտանշաններն ազդարարում են սուր ինֆեկցիոն գաստրոէնթերիտի կամ էլ էնթերոկոլիտի` ստամոքսի լորձաթաղանթի և բարակ աղու կամ էլ մարսողական համակարգի բոլոր բաժինների միաժամանակյա բորբոքման մասին:
- 6. • Սակայն միայնբորբոքումով չի սահմանափակվում այս երևույթը: Մինչ մեր ափսեի մեջ հայտնվելը թունավոր ինֆեկցիայի հարուցիչները ոչ միայն պտղաբերել ու բազմացել են, ասենք, մի կտոր թխվածքի մեջ, այլև ակտիվորեն արտադրել են հատուկ մանրէներով հարուստ թույներ` էնթերոտոքսիններ, որոնք էլ թունավորում են օրգանիզմը: Եվ որքան շատ ախտածին միկրոօրգանիզմներ են այրվում, այնքան ուժեղ է սրտխառնուքը , փսխումը, բարձր է ջերմությունը, ուժեղ է գլխապտույտը, հաճախանում է սրտխփոցը, իջնում զարկերակային ճնշումը:
- 8. Գենետիկորեն մոդիֆիկացված օրգանիզմ (ԳՄՕ)կարող ենք կոչել ցանկացած միաբջիջ կամ բազմաբջիջ օրգանիզմ, որի ժառանգական ապարատում ներդրված են օտարածին գեներ, գենային ինժեներիայի շնորհիվ` նոր որակների կամ նոր ֆունկցիաների ստացման նպատակով: Սրանք հիմնականում արտադրվում են գիտական կամ տնտեսական նպատակներով:
- 9. • Առաջին տրանսգենօրգանիզմները մշակվել են «Մոնսանտո» ընկերությունում (ԱՄՆ): Տրանսգեն բույսերի առաջին տնկումները եղել են 1988 թ., իսկ 1993թ. Դրանք առաջին անգամ հայտնվել են շուկայում
- 10. ԳՄՕ-ն օգտագործվում էգիտական նպատակներով (ռեգեներացիա և ծերացման գործընթացներ): ԳՄՕ-ն օգտագործվում է բժշկական նպատակներով (գենոթերապիա) ԳՄՕ-ն օգտագործվում է էկոլոգիական նպատակներով (էկոլոգիապես մաքուր վառելիք) ԳՄՕ-ն օգտագործվում է գյուղատնտեսական նպատակներով (նոր ցեղերի, տեսակների, սորտերի ստեղծում)
- 11. • Ռուս գիտնականների ուսումնասիրությունները հաստատումեն արտասահմանյան կոլեգաների եզրահանգումները. մարդը որքան շատ է օգտագործում ԳՄՕ, այնքան մեծ է արյան մեջ չարորակ գոյացությունների, աղեստամոքսայ ին տրակտի և նյարդային համակարգի ախտահարման վտանգը: Հաստատված է նաև արյան անոթների անանցանելիություն, ինչպես նոր ալերգիկ հիվանդությունների աճը:
- 12. • Գիտնականներն արդենլոլիկի ԴՆԹ-ի գենի մեջ ներկառուցել են արկտիկական ձկան` կամրալայի գենը: Ճիշտ է, բանջարեղենը չի թափահարում պոչիկը, և «հեռանում» գնորդից, ինչպես ձուկը, սակայն շատ հեշտ է դիմակայում ցրտին, ինչպես խորը ջրերում ապրող հյուսիսային ձուկը: Այս լոլիկը չի «վախենում» փոխադրումներից և երկար ժամանակ պահպանում է իր ապրանքային տեսքը: Այն բազմանում է անսովոր արագությամբ, կայուն է ցածր ջերմաստիճանների և հիվանդությունների նկատմամբ:
- 13. • Գենային ինժեներիայիհաջորդ «հրաշքը» կարտոֆիլն է, որին կոլորադյան բզեզն անգամ չի կարող վնասել: Բանն այն է, որ կարտոֆիլի գենոմի մեջ «ներկցված» է վնասատուների համար մահացու թունավոր նյութ արտադրող բակտերիայի գեն: Եվ քանի որ կարտոֆիլի վրա այլ միջատներ էլ էին նստում, դրանք սկսեցին ոչնչանալ. թիթեռներ, զատիկներ և նույնիսկ մեղուներ: Դրանց ոչնչացման հետևանքով կսկսեն ոչնչանալ նաև թռչունները, որոնք կզրկվեն իրենց հիմնական կերից` միջատներից: Այսպիսով կխախտվի կենսաբանական հավասարակշռությունը, որ բնությունը ստեղծել է միլիարդավոր տարիների
- 14. • Եթե մթերքըպարունակում է ավելի քան 0.9% ԳՄՕ, դրա մասին անպայման պետք է նշված լինի փաթեթավորման վրա: ԳՄՕ-ի առկայությունը և տոկոսային հարաբերությունը պետք է նշված լինի մթերքի բաղադրության ցուցակում: