2. Ձայն հասկացությունը, որպես
կանոն, ասոցացվում է մարդու
լսողական զգացողությունների
հետ, որը նորմալ լսողություն
ունի: Լսողական
զգացողությունները առաջ են
գալիս առաձգական
միջավայրի
տատանումներից, որոնք
իրենցից ներկայացնում են
գազանման, հեղուկ կամ պինդ
միջավայրում տարածվող և
մարդու լսողության
ապարատի վրա ազդող
մեխանիկական
տատանումներ:

3. Աղմուկը վտանգավոր է ոչ միայն մարդու առողջության, ալև շրջակա
միջավայրի համար: Աղմուկից կարող է մարդու թմբկաթաղանթը
պայթել, երբ այն գերազանցի 140 դեցիբելը (դբ): Մեր կյանքում ձայները
հիմնականում 5-20 դեցիբելի սահմաններում են։Նորման, որ կարող
ենք լսել, 80 դեցիբելն է, բայց արդյունաբերական շատ քաղաքներում,
աղմկոտ վայրերում ձայները հատում են 100 դեցիբելի սահմանագիծը։

4. Ձայնի աղբյուրը Մակարդակը (դբ)
Հանգիստ շնչառություն 10
Շշուկ 17
Թերթ թերթելը 20
Սովորական աղմուկ տանը 40
Ծովափի աղմուկ 40
Միջին բարձրության խոսակցություն 50
Բարձր խոսակցություն 70
Աշխատող փոշեծծիչ 80
Մետրոյի գնացք 80
Ռոք-խմբի համերգ 100
Ամպրոպի ճայթյուն 110
Ռեակտիվ շարժիչ 110
Զենքի կրակոց 120

5. Աղմուկը կարող է առաջացնել հարբած լինելու զգացում,
մարդու մոտ ստեղծել սթրեսային վիճակ: Այն ազդում է նաև
բույսերի և կենդանիների վրա:

6. Բարձր ձայնն ու աղմուկն ազդում են մարդու ինչպես ֆիզիկական,
այնպես էլ հոգեկան առողջության վրա։Աղմուկի ազդեցության տակ
մարդու եւ կենդանու օրգանիզմում առաջանում է ադրենալինի
որոշակի քանակություն, իսկ այն սպառելու առիթն իրականում չկա։
Գուցե նաեւ դա է պատճառը, որ մեծ ու աղմկաշատ քաղաքներում
մարդիկ ավելի անհանգիստ ու դյուրագրգիռ են։

7. • Երևանի մետրոյով 15-20 րոպե երթևեկելու դեպքում
(իսկ մետրոյում աղմուկը հասնում է 75 դեցիբելի)
մարդն իր օրգանիզմը որոշակի վտանգի է
ենթարկում:

8. • Օրինակ, Կանադայում աղմուկը բացառելու
նպատակով մետրոն աշխատում է ռետինե
անիվների կամ հատուկ բարձիկների վրա, մինչդեռ
մեզ մոտ մետրոյի և անիվները, և՛ ռելսերը երկաթյա
են, հետեւաբար՝ աղմուկը թունելում և վագոնների
մեջ հասնում է վտանգավոր շեմին

9. • Սովորաբար ցերեկը պետք է աղմուկը չգերազանցի 70դբ-ն,
իսկ գիշերը՝ 60դբ-ն: Սակայն Երևանի մի շարք վայրերում ու
փողոցներում աղմուկը նորման գերազանցում է 6-7
դեցիբելը, որի պատճառը տրանսպորտային միջոցները,
սրճարանները և սկավառակներ վաճառող խանութներն են:
Բազմաթիվ վարորդներ իրենց տրանսպորտային միջոցներ,
որոնք ոչ սարքին վիճակում են, երթևեկում են և արդյունքում
բացի աղմուկ ստեղծելուց օդն ախտոտում են ոչ պիտանի
գազեր արտանետելով:

10. • Պատկերացնելու համար, թե ուժգին ձայներն ինչպես են
ազդում լսողական օրգանի վրա, թարթչավոր բջիջները
կարելի է համեմատել ցորենի արտի, իսկ ձայնային ալիքները`
քամու հետ: Թեթև քամին նման է թույլ ձայնին. այն
թեթևակիորեն թեքում է ցորենի հասկերի գագաթները` առանց
վնասելու դրանց: Քամու ուժգնացմանը զուգընթաց` հասկերի
ցողուններն ավելի շատ են թեքվում, իսկ երկարատև և ուժգին
կամ կարճատև, բայց շատ ուժգին քամին կարող է լուրջ
վնասել արտը` ջարդելով ցողունները:

11. • Եթե երկու ժամ շարունակ 85 դԲ ուժգնությամբ աղմուկի
պայմաններում գտնվելիս լսողական օրգանը չի
վնասվում, ապա ականջակալներով կես ժամից ավելի
110 դԲ ուժգնությամբ երաժշտություն լսելիս` այն լրջորեն
վնասվում է: Գիտական հետազոտությունների
արդյունքում պարզվել է, որ ականջակալներով բարձր
երաժշտություն լսողների լսողական օրգանը 30
տարեկանում ենթարկվում է այնպիսի
փոփոխությունների, ինչ նման «բարիքներից» չօգտված
60-70 տարեկաններինը: