Robert van den Brink, Goudappel Coffeng. Spreker bij ‘Energietransitie: kansen voor bedrijfsleven en instellingen met Amsterdam Smart City’, 26-10-2011, georganiseerd door KennisKring Amsterdam.

1. De elektrische auto Wie kan ermee op pad? 26 oktober 2011 Robert van den Brink Jos van Kleef Beeld plaatsen ter grootte van dit kader Kenniskring Amsterdam

2. Onderzoekje vooraf Stel: Je kunt/durft met een EV maximaal een rit van 100 km te maken; En hij moet daarna 8 uur aan het stopcontact; Wie van jullie kan (één van) zijn huidige auto’s vervangen door een EV? Kenniskring Amsterdam

3. Inleiding Hoeveel Nederlandse huishoudens kunnen op dit moment met een elektrische auto uit de voeten? GEEN concessies aan de mobiliteit DOELEN: de ambities in perspectief plaatsen op zoek naar kansrijke doelgroepen adviseren overheden (what to do?) Financiering door IvDM en PBL Kenniskring Amsterdam

4. Doelen elektrische personenauto’s Doel: 200.000 in 2020 1.000.000 in 2025 Kenniskring Amsterdam Realisatie: 2009: 70 EV’s verkocht (0,02%) 2010: 122 EV’s verkocht medio 2011: 370 EV’s op straat

5. Wat bepaalt de vraag naar elektrische auto’s? Beschikbaarheid EV’s Aanschafprijs (+15 tot 20 k€) Actieradius / laadduur Kilometerkosten Oplaadmogelijkheden Mobiliteitspatronen (ritlengte, parkeertijd, locaties) Aanpassingbereidheid / flexibiliteit Willingness to Pay Kenniskring Amsterdam

6. typisch zo’n 150 - 300 km (testwaarden) in de praktijk minder test versus praktijkomstandigheden ‘ range anxiety’ normaal laden: ~ 8 uur voor 150 km (test) 16 uur voor 300 km (test) snelladen: ~ 30 minuten voor 150 km Actieradius is nog bescheiden en de laadduur relatief lang 150 km 120 km 160 km 320 km Kenniskring Amsterdam

7. Mobiliteitspatroon Gemiddeld autogebruik: 35 km per dag Kenniskring Amsterdam 60% rijdt per dag minder dan 50 km 80% rijdt per dag minder dan 75 km

8. Mobiliteitspatroon (2) Kenniskring Amsterdam

9. Laadmogelijkheden Beperkt aantal openbare oplaadpalen Laadpalen kosten € 1000-3000 per stuk E-laad verstrekt gratis laadpalen aan gemeenten aanbieding: 10.000 realisatie: 600 openbare laadpalen (bron: e-laad) nog eens 200 gepland voor 2011 Thuis laden op eigen terrein (garage, carport) anno 2011: 40% van huishoudens kan thuis laden kleine aanpassing nodig (anders 2 keer langer) Kenniskring Amsterdam

10. Vraagstelling: Hoeveel % van de auto’s in Nederland kan worden vervangen door een elektrische auto gegeven de huidige automobiliteit Voor verschillende scenario’s: Actieradius / laadduur Beschikbaarheid van laadinfrastructuur Kosten en beschikbaarheid spelen geen rol Databronnen: Longitudinaal Verplaatsingsonderzoek (LVO), 1990 Mobiliteitsonderzoek Nederland (MON), 2008 Ons onderzoek Kenniskring Amsterdam

11. Mobiliteitspatroon Kenniskring Amsterdam

12. Basisscenario: maximale ritlengte: 75 km oplaadduur: 8 uur laden: alleen thuis op eigen terrein (~40%) Alternatieven: maximale ritlengte: 150 km en 300 km oplaadduur: 16 uur en 32 uur laden: thuis 40%, werk: 100% thuis 100% thuis en werk 100% Scenario’s Kenniskring Amsterdam

13. Samenvatting resultaten Kenniskring Amsterdam hogere actieradius vergroot potentieel fors op werk laden voegt weinig toe aan potentieel in steden minder overstappotentieel nauwelijks verschil tussen lage en hoge inkomens

14. Vervangingspotentieel nauwelijks hoger dan bij normaal laden thuis Idem voor snelladen op werk Snelladen onderweg wel effectief 20% van de ritten op één dag is langer dan 75 km mensen maken incidenteel langere ritten vermindering van ‘range anxiety’ EV worden aantrekkelijker (“option value”) Meer onderzoek nodig welke locaties hoeveel Effect van snelladen Kenniskring Amsterdam

15. Alternatief vervoer Potentieel verdubbeld wanneer bezitters van EV’s eens per maand alternatief vervoer zouden willen kiezen Kenniskring Amsterdam Potentieel verdrievoudigd wanneer bezitters van EV’s eens per 14 dagen alternatief vervoer zouden willen kiezen 1 per 2 weken 1 per maand

16. Huishoudens met meer dan 1 auto 30% van huishoudens heeft twee of meer auto’s minimaal 1 auto kan worden vervangen? aanpassing gedrag nodig (schuiven tussen auto’s) Kenniskring Amsterdam

17. Vervangingspotentieel in andere scenario’s Kenniskring Amsterdam 50% verdubbeling iedereen 35% huidig iedereen 15% huidig P eigen terrein vervangings-potentieel max. ritlengte % dat kan thuisladen

18. Kunnen ≠ Willen (2) 85% rijdt dagelijks minder dan 80 km MAAR 5% vindt actieradius van 80 km voldoende voor EV Nederlanders willen gemiddeld 400 km actieradius mensen willen bij voorkeur thuis of op het werk laden, minder graag op openbare plekken (bang dat er geen plaats is) 65% wil geen euro meer betalen voor EV, 10% niet meer dan 2000 euro extra Bronnen: ECN-studie 2011 (EU: 7th framework), Deloitte 2011 Kenniskring Amsterdam

19. Conclusies 15% van de auto’s kan nu al worden vervangen door elektrische auto’s dat kan oplopen tot bijna 50%, mits: verdubbeling actieradius iedereen die wil krijgt een laadpaal voor de deur krijgt investeren in thuisladen zinvoller dan in laden op het werk snelladen alleen zinvol onderweg alternatieve vervoersopties noodzakelijk voor doorgroei EV’s marktpotentieel EV is nog heel gering Kenniskring Amsterdam

20. We moeten ons de komende jaren niet richten op particuliere markt maar juist op de zakelijke markt. Daar is een goede business case nabij en is de wil (MVO). Kenniskring Amsterdam

21. Het plaatsen van laadpalen in de openbare ruimte is niet het meest zinvol. Mensen laden het liefst thuis of op het werk. De overheid kan beter investeren in thuisladen en in openbare snel laadstations. Kenniskring Amsterdam

22. Amsterdam zou zich beter kunnen richten op het stimuleren van (elektrisch) fietsen dan elektrisch autorijden minder parkeerdruk gezondere mensen verbetering leefbaarheid

23. Projectvoorstel Organiseer met een aantal bedrijven een pilot met E-fietsenplan en E-autoplan