Masterclass
voedseltransitie
30 juni 2015
Sandra van Kampen
De schaal van Kampen
• Brengt beweging: advies, concepten,
campagnes
• Biedt platform aan voedselbeweging
• Hulp bij opschaling
• Kennis verspreiden over
voedseltransitie: masterclass
De schaal van Kampen
Wie ben ik?
• Studeerde in Wageningen in jaren ’80
• Sinds 2001 werkzaam bij landelijke
maatschappelijke organisaties
• Gegrepen door principes transitiemanagement
• Mede-grondlegger Urgenda; voedseltransitie
aanjagen
• Koplopers ondersteunen, beweging creëren,
verbindingen maken, acties uitvoeren
Wat eet ik?
• Meest plantaardig: veel
(seizoens)groente
• 1 à 2 x per week vlees
• Biologische groenten en fruit om de hoek
• Rest: bij natuurwinkel, supermarkt of
Marokkaanse toko, Goede Vissers op
vrijdag
• Bottleneck: snoep en eten weggooien….
En ook…
• Urgenda regiotouren
• Leerpark Dordrecht
• 40 dagen duurzaam eten
• De maatschappelijke eiwitdialoog
• #bonenestafette
• Oprichting Het Planeet
• De Bende van Utrecht
• Manifest Building the Foodrevolution
• Aan de wieg van het lupinevarken…
Nederland kantelt
Overal in de samenleving zijn mensen bezig zich anders te
organiseren:
• Eigen energie opwekken
• Auto’s delen
• Samen zonnepanelen inkopen
• Gereedschap delen
• Crowdfunding, een burger-bank?
• Samen voedsel inkopen, verbouwen, thuisrestaurants
Voedseltransitie
• Een radicale verandering naar een totaal
andere manier van consumeren en
produceren
• Dus niet: alle schakels in de keten in stand
laten en beetje verduurzamen
• Wel: nieuwe ketens ontwerpen
• Minder dierlijk, meer plantaardig,
gezond/vers eten, minder bewerkt voedsel,
geen verspilling
• Productie in regionale landbouwkringlopen
Doel
• Binnen 10 à 20 jaar omslag naar eerlijk,
duurzaam en gezond voedselsysteem 
versnellen
• Manier van voedsel produceren die
volhoudbaar is voor aarde, mens en dier
• Eerlijke voedselketen
• 7 (9?) miljard mensen voeden
Noodzaak
Klimaatprobleem: 18% CO2 uitstoot door
voedselproductie. Gevolg: droogtes, prijs-
schommelingen, voedseltekorten.
Noodzaak
We putten de aarde uit:
Gebrek aan ruimte/land, schoon
water, nutriënten, gezonde bodem,
overbevissing
Noodzaak
Honger (900 miljoen) versus overgewicht (meer
dan 1 miljard): verdelingsvraagstuk.
Noodzaak
Welvaartsziekten als diabetes en kanker
worden veroorzaakt door ongezond eten. Meer
sterfgevallen dan door roken.
Noodzaak
Problemen met dierenwelzijn, eerlijk loon,
bestrijdingsmiddelen….
Oplossingen!
• Samen werken aan voedseltransitie
• Beweging van onderop groter maken
• Potentievolle niches stimuleren
• Barrières weg, onduurzaamheid
uitfaseren
• Voldoende druk op bestaande systeem:
nieuw machtsevenwicht, gelijk
speelveld.
Rechtstreex/Fenix Food
Factory
Versmarkten/foodhallen
Pure Graze/Remeker
Dutch Cuisine
Looije tomaten
Alpro – Vegetarische Slager
Werkwijze
• Waar knelt het in de keten?
• Welke niches/oplossingen zijn kansrijk?
• Hoe stimuleer je ze bij opschaling?
• Onder welke voorwaarden werk dat?
• Wat zijn de eventuele nadelen?
• Wie pakt welke rol?
Partners
Huishoudelijke mededelingen
• Heel blij met ondersteuning RvO, Triodos
Foundation, Alpro en vele anderen
• Alle dagen zijn van 14 – 21 uur
• Openbaarheid – twitter – facebook?
• Iedereen aangesloten op Linkedin-groep?

Introductie masterclass voedseltransitie

  • 1.
  • 2.
    De schaal vanKampen • Brengt beweging: advies, concepten, campagnes • Biedt platform aan voedselbeweging • Hulp bij opschaling • Kennis verspreiden over voedseltransitie: masterclass
  • 3.
  • 4.
    Wie ben ik? •Studeerde in Wageningen in jaren ’80 • Sinds 2001 werkzaam bij landelijke maatschappelijke organisaties • Gegrepen door principes transitiemanagement • Mede-grondlegger Urgenda; voedseltransitie aanjagen • Koplopers ondersteunen, beweging creëren, verbindingen maken, acties uitvoeren
  • 5.
    Wat eet ik? •Meest plantaardig: veel (seizoens)groente • 1 à 2 x per week vlees • Biologische groenten en fruit om de hoek • Rest: bij natuurwinkel, supermarkt of Marokkaanse toko, Goede Vissers op vrijdag • Bottleneck: snoep en eten weggooien….
  • 7.
    En ook… • Urgendaregiotouren • Leerpark Dordrecht • 40 dagen duurzaam eten • De maatschappelijke eiwitdialoog • #bonenestafette • Oprichting Het Planeet • De Bende van Utrecht • Manifest Building the Foodrevolution • Aan de wieg van het lupinevarken…
  • 8.
    Nederland kantelt Overal inde samenleving zijn mensen bezig zich anders te organiseren: • Eigen energie opwekken • Auto’s delen • Samen zonnepanelen inkopen • Gereedschap delen • Crowdfunding, een burger-bank? • Samen voedsel inkopen, verbouwen, thuisrestaurants
  • 9.
    Voedseltransitie • Een radicaleverandering naar een totaal andere manier van consumeren en produceren • Dus niet: alle schakels in de keten in stand laten en beetje verduurzamen • Wel: nieuwe ketens ontwerpen • Minder dierlijk, meer plantaardig, gezond/vers eten, minder bewerkt voedsel, geen verspilling • Productie in regionale landbouwkringlopen
  • 10.
    Doel • Binnen 10à 20 jaar omslag naar eerlijk, duurzaam en gezond voedselsysteem  versnellen • Manier van voedsel produceren die volhoudbaar is voor aarde, mens en dier • Eerlijke voedselketen • 7 (9?) miljard mensen voeden
  • 11.
    Noodzaak Klimaatprobleem: 18% CO2uitstoot door voedselproductie. Gevolg: droogtes, prijs- schommelingen, voedseltekorten.
  • 12.
    Noodzaak We putten deaarde uit: Gebrek aan ruimte/land, schoon water, nutriënten, gezonde bodem, overbevissing
  • 13.
    Noodzaak Honger (900 miljoen)versus overgewicht (meer dan 1 miljard): verdelingsvraagstuk.
  • 14.
    Noodzaak Welvaartsziekten als diabetesen kanker worden veroorzaakt door ongezond eten. Meer sterfgevallen dan door roken.
  • 15.
    Noodzaak Problemen met dierenwelzijn,eerlijk loon, bestrijdingsmiddelen….
  • 16.
    Oplossingen! • Samen werkenaan voedseltransitie • Beweging van onderop groter maken • Potentievolle niches stimuleren • Barrières weg, onduurzaamheid uitfaseren • Voldoende druk op bestaande systeem: nieuw machtsevenwicht, gelijk speelveld.
  • 17.
  • 18.
  • 19.
  • 20.
  • 21.
  • 22.
  • 23.
    Werkwijze • Waar knelthet in de keten? • Welke niches/oplossingen zijn kansrijk? • Hoe stimuleer je ze bij opschaling? • Onder welke voorwaarden werk dat? • Wat zijn de eventuele nadelen? • Wie pakt welke rol?
  • 24.
  • 25.
    Huishoudelijke mededelingen • Heelblij met ondersteuning RvO, Triodos Foundation, Alpro en vele anderen • Alle dagen zijn van 14 – 21 uur • Openbaarheid – twitter – facebook? • Iedereen aangesloten op Linkedin-groep?