Ang dokumento ay nagtatalakay tungkol sa mga kasanayang kinakailangan sa pagsulat ng programang panradyo at ang kahalagahan ng wastong wika sa social media. Naglalaman ito ng mga tanong tungkol sa binasang akda, mga aral mula sa buhay ng pangunahing tauhan, at mga pamantayan sa pagsulat ng iskrip. Tinutukoy din nito ang mga elemento ng dulang panradyo at nagbibigay ng mga gabay sa tamang pagsulat ng iskrip para sa broadcasting.

1. A. Nasasagot ang anumang tanong
tungkol sa binasang teksto;
B. Nakabubuo ng paglalagom ng
binasang talata gamit ang graphic
organizer; at
C. Nakasusulat ng isang iskrip sa
programang panradyo tungkol sa
pagkakaibigan.

2. •Bakit mahalagang
matutuhan ang
paggamit ng wastong
wika sa paggamit ng
social media?

4. •Buksan ang aklat sa
pahina 360 hanggang
361 upang basahin ang
Alam Mo Ba?

5. Anong huling balita
o programa sa
radyo ang iyong
napakinggan?

9. Tukuyin ang titik ng
kahulugan ng mga
salitang
nakasalungguhit na
ginamit sa akda.

10. 1. Mapalad ang anak na
nakikinig at sumusunod
sa pangaral ng magulang.
A. bukas-palad
B. masunurin
C. mayaman
D. pinagpala

11. 2. Ang mga anak na pinalaki sa luho ay
karaniwang lumalaking mahilig sa
materyal na bagay at walang alam sa
buhay.
A. katamaran
B. kayabangan
C. kayamanan
D. layaw

12. 3. Ang sutil na anak ay sakit
ng ulo ng magulang.
A. maluho
B. mapagsamantala
C. matigas ang ulo
D. mayabang

13. 4. Ang pagiging matapobre ay
isang ugaling dapat iwaksi ng
kabataan.
A. madamot sa kapwa
B. mapangmaliit sa kapwa
C. mapang-api sa mahihirap
D. palaaway at mayabang

14. 5. Ang pagkakaroon ng masaya
at mapagmahal na pamilya ay
maituturing na isang mabuting
tadhana.
A. kapalaran
B. kayamanan
C. pabuya
D. suwerte

15. • Ang ating pakikinggang ay
isang halimbawa ng
kontemporaneong dulang
panradyo na tumatalakay sa
buhay ng mga taong nagbago
ang kanilang buhay nang
tanggapin sa kanilang buhay
ang Panginoon nang buong
puso.

16. ARALIN 2
TANIKALANG LAGOT
(Pagsulat ng Programang Panradyo)

17. • Sino ang pangunahing tauhan sa
binasang akda? Bakit kaya siya
inutusan ng kanyang ama na tumungo
sa Agusan Del Sur?
• Bakit nasasabi ni Aling Jovencia na
sinusunod lahat ng ama ang luho ni
Leona na ayon sa kanya ay siyang
nagiging dahilan kung bakit lumalaking
sutil ang kanyang anak?
• Ano ang tingin ni Leona kay Aling
Jovencia? Tama bang magkaroon siya
ng negatibong pagtingin sa ina?

18. • Ano-ano ang mga tanikalang
gumagapos sa buhay ni Leona?
• Tama ba ang ginawang paglayo ni
Leona sa kanyang mga magulang?
• Paano napagtagumpayan ni Leona ang
mga pagsubok na dumating sa buhay
niya?
• Anong aral ang nakuha mo sa buhay ni
Leona?
• Bilang isang kabataan, paano mo
hinaharap ang mga pagsubok sa iyong
buhay?

19. • Bakit mahalagang makalaya
ang isang tao sa mga tanikala
ng buhay na gumagapos sa
kanya tulad ng bisyo,
kahirapan, o maging ang
pagkakaroon ng negatibong
ugali?

20. “Anumang gapos ng
sumpa sa ating buhay
ay maaaring mawala,
kung ito ay isusuko sa
Diyos at sa Kanya ay
ipagkatiwala”

21. ANO ANG DULANG PANRADYO?
• Ang dulang panradyo ay isang uri ng
dula na isinasagawa o isinasadula sa
radyo. Dito ang boses lamang ng mga
tauhan sa isang dula ang ang maririnig
mo at at mga mga ibat-ibang tunog
katulad ng yabag ng mga tauhan,
kalansing o tunog ng mga kagamitan
kanilang hinahawakan at iba pa.

22. DULANG PANRADYO
• Mahalagang malaman ang mga
elemento na bumubuo ng isang
programang panradyo at isa sa mga
ito ay ang iskrip o ang manuskrito ng
isang audio-visual na ginagamit sa
broadcasting. Dito nakapaloob ang
mensahe na dapat ipabatis sa mga
nakikinig at nagsisilbing gabay sa
mga bumubuo ng produksyon gaya
ng tagaganap, direktor, musical
scorer, editor, at mga technician.

23. Pamantayan sa Pagbuo ng Isang
Iskrip Panradyo
1. Gumamit ng maliliit na titik sa pagsulat ng
diyalogo.
2. Isulat sa malalaking titik ang musika, epektong
pantunog, at ang emosyonal na reaksyon ng
mga tunog.
3. Guhitan ang SFX (sound effects) at MSC
(music).
4. Hindi lamang ipinakikita ang paggamit ng
musika at epektong pantunog kundi kailangan
ding ipakita kung paano gagamitin ang mga ito.

24. 5. Kailangang may 2 espasyo (double space)
pagkatapos ng bawat linya sa iskrip kapag
minakinilya o kinompyuter.
6. Lagyan ng numero ang bawat linya. Ilagay
ang numero sa kaliwang bahagi bago ang
unang salita ng linya upang maging madali
ang pagwawasto kapag nagrerekording.
7. Ang mga emosyonal na reaksiyon o tagubilin
ay kailangang isulat sa malaking titik. Gagamitin
lamang ang mga ito upang ipabatid kung paano
sasabihin ang mga linya o diyalogo ng mga
tauhan. Ilagay ang mga ito sa loob ng parentesis
o panaklong at isulat sa malaking titik.

25. 8. Gumamit ng mga terminong madaling maintindihan sa
pagbibigay ng indikasyon kung sino ang nagsasalita at
anong uri ng tinig ang maririnig. Hal: Boses 1,2: Lalaki, Babae
1, 2 ; Talent 1, 2. Madaling maintindihan ng tagapakinig at ng
mga taong gagamit ang iskrip kung isusulat ang pangalan ng
taong magsasalita. Halimbawa: Leona, Zosimo. Gayundin,
kailangan maging tiyak ang pangalan o katawagang
gagamitin, tulad ng announcer.
9. Isulat sa malaking titik ang posisyon ng mikropono na
gagamitin at ilagay ito sa parentesis.
10. Maglagay ng tutuldok o kolon pagkatapos isulat ang
pangalan ng mga tauhang magsasalita o pagkatapos ay
isulat ang SFX o MSC.
11. Sa panibagong pahina ng iskrip, umpisahan ang
paglalagay ng numero sa bawat bilang.

26. • Bakit mahalagang maging maayos ang
pagkakasulat ng iskrip ng mga dulang
panradyo?
• Ano-ano ang mga alintuntuning dapat
sundin sa pagsulat ng iskrip na
panradyo?
• Sa iyong palagay, madali ba ang sumulat
ng iskrip na panradyo? Bakit?
• Kung ikaw ay bibigyan ng pagkakataong
sumulat ng iskrip na panradyo, anong
paksa ang iyong bibigyang-pansin?
Bakit?

27. Masasabi mo bang malaki
ang naging bahagi ng
kasalukuyang anyo ng
radyo bilang midyum ng
pagpapalaganap ng
panitikang popular?