Ang ponemang suprasegmental ay naglalarawan sa mga makabuluhang tunog na tumutulong sa pagpapahayag ng damdamin at kaisipan. Kabilang dito ang diin, tono, at antala na mahalaga sa epektibong komunikasyon. Ang dokumento ay nagbibigay ng mga halimbawa at gawain upang matukoy ang wastong tono at paggamit ng mga ito.

1. PONEMANG
SUPRASEGMENTAL
TONO DIIN ANTALA

2. Totoo? Maganda ka?
Totoo, maganda ka.

3. Matalino? Siya?
Matalino siya.

4. Mahal ka niya?
Mahal ka niya.

5. Ikaw ang nang-iwan?
Ikaw ang nang-iwan.

6. Ano ang Ponemang
Suprasegmental?

7. Ponemang Suprasegmental
• Ito ay tumutukoy sa makabuluhang
tunog na kung saan makakatulong
sa pagpapahayag ng damdamin,
saloobin at kaisipan na nais
ipahiwatig ng nagsasalita.

8. • Kahulugan
• Layunin
• Intensiyon

9. Haba / diin
Tono / intonasyon
Antala / hinto

10. DIIN / HABA
Ito ay tumutukoy sa
lakas, bigat o
bahagyang pagtaas ng
tinig ng isang pantig

11. BU.hay
kapalaran ng tao
bu.HAY
humihinga pa
Halimbawa

12. LA.mang
natatangi
La.MANG
nakahihigit
Halimbawa

13. TONO / INTONASYON
Tumutukoy sa pagtaas at
pagbaba ng tinig na maaaring
makapagsigla, makapaghina ng
usapan upang higit na mabging
mabisa ang pakikipag-usap.

14. TONO / INTONASYON
1 – mababa
2 – katamtaman
3 – mataas

15. Ka ha pon
2 1 3
Ka ha pon
2 3 1
Halimbawa
Pag-aalinlangan
pagpapatibay

16. Ta la ga
2 1 3
Ta la ga
2 3 1
Halimbawa
Pag-aalinlangan
pagpapatibay

17. ANTALA / HINTO
Ito ay bahagyang pagtingin sa
pagsasalita upang higit na maging
malinaw ang mensaheng ibig
ipabatid sa kausap. Maaaring
gumamit ng mga simbolong kuwit
(,) , dalawang guhit (//) o gitling (-)

18. Hindi, ako si John.
Hindi ako, si John.
Hindi ako si John.
Halimbawa

19. Gawain #1
Tukuyin ang wastong
tono ng bawat pantig ng
mga salita batay sa
layunin nito. Gamitin ang
bilang (123)

20. HALIMBAWA
KAHAPON- ______
(pag-aalinlangan)

21. HALIMBAWA
KAHAPON- 213
(pag-aalinlangan)

22. HALIMBAWA
KAHAPON- ______
(pagpapatibay)

23. HALIMBAWA
KAHAPON- 231
(pagpapatibay)

24. Gawain
1. tapos na - ______
(pagtatanong)

25. 1. tapos na - 123
(pagtatanong)

26. Gawain
2. tapos na - ______
(pagpapahayag)

27. 2. tapos na - 132
(pagpapahayag)

28. Gawain
3. kumusta - ______
(pag-aalala)

29. 3. kumusta - 321
(pag-aalala)

30. Gawain
4. kumusta - ______
(pagtatanong na masaya)

31. 4. kumusta - 123
(pagtatanong na masaya)

32. Gawain #2
Piliin sa kahon ang
tamang salita na
pupuno sa diwa ng
pangungusap

33. 1. Nawala ang pera niya
_____ siya umiyak.
2. Patunayan mo na
_____ mong sagutan ang
pasulit.
KAya kaYA

34. 1. Nawala ang pera niya
kaYA siya umiyak.
2. Patunayan mo na KAya
mong sagutan ang
pasulit.

35. 3. Kahit _____ kana ay hindi
mo pa rin dapat makalimutan
ang iyong pinagmulan.
4. Napakasakit sa balat ang
matingkad na _____ ng araw.
SIkat siKAT

36. 3. Kahit siKAT kana ay hindi
mo pa rin dapat makalimutan
ang iyong pinagmulan.
4. Napakasakit sa balat ang
matingkad na SIkat ng araw.
https://www.youtube.com/watch?v=cT0IF5Im
NDA

37. 1. Ito ay tumutukoy sa makabuluhang tunog na kung saan makakatulong
sa pagpapahayag ng damdamin, saloobin at kaisipan na nais ipahiwatig
ng nagsasalita. PONEMANG SUPRASEGMENTAL
2. Ito ay tumutukoy sa lakas, bigat o bahagyang pagtaas ng tinig ng isang
pantig. DIIN/HABA
3. Ito Tumutukoy sa pagtaas at pagbaba ng tinig. TONO / INTONASYON
4. Ang _____ ay nagpapalinaw ng mensahe o intensyon na nais ipabatid
sa kausap. ANTALA/ HINTO