Η Θεία Ευχαριστίακαι ο Μυστικός Δείπνος
• Εγώ αυτό παρέλαβα από τον ίδιο τον Κύριο, κι αυτό σας
παρέδωσα: ο Κύριος Ιησούς, τη νύχτα που ήταν να
παραδοθεί στους σταυρωτές του, πήρε ψωμί και, αφού
έκανε ευχαριστήρια προσευχή, το τεμάχισε και είπε:
«Λάβετε και φάγετε- αυτό είναι το σώμα μου, που
τεμαχίζεται για χάρη σας. Αυτό να κάνετε στην ανάμνησή
μου». Παρόμοια, όταν τελείωσε το δείπνο, πήρε το ποτήρι
και είπε: «Αυτό το ποτήριο είναι η νέα διαθήκη που
επικυρώνεται με το αίμα μου...
• Όποτε πίνετε από αυτό το ποτήριο, να το κάνετε στην
ανάμνησή μου. Γιατί ωσότου να έρθει ο Κύριος, πάντοτε,
όποτε τρώτε αυτό το ψωμί και πίνετε αυτό το ποτήριο,
διακηρύττετε το θάνατο του Κυρίου. (Α'Κορ. 11, 23-26).
3.
Α. Η ΘείαΕυχαριστία
και ο Μυστικός Δείπνος
• Η Θεία Ευχαριστία είναι το
κέντρο της χριστιανικής
λατρείας
• Όλες οι ακολουθίες και τα
μυστήρια προετοιμάζουν
τους πιστούς για τη
συμμετοχή τους στη Θεία
Ευχαριστία αλλά και
συνδέονται μ’ αυτήν κατά
τρόπο οργανικό
4.
• Ο ίδιοςο Ιησούς συνέστησε
την Θεία Ευχαριστία κατά
το Μυστικό Δείπνο
• Ο Χριστός και οι μαθητές
του ακολούθησαν όλες τις
προβλεπόμενες
λεπτομέρειες του εβραϊκού
πασχαλινού δείπνου
• Μέσα σε όλη την τελετή, ο
Ιησούς παρέδωσε το
μυστήριο της Θείας
Ευχαριστίας,
προσφέροντας το Σώμα
του και το Αίμα του
παραγγέλνοντας τους
μαθητές να κάνουν το ίδιο
• Η τέλεσητης πρώτης Θείας
Ευχαριστίας από το Χριστό
σηματοδοτεί το τέλος μιας
ολόκληρης εποχής και την
αρχή μιας καινούργιας
• Το ιουδαϊκό πάσχα αποτελεί
πλέον παρελθόν και ο Χριστός
εγκαινιάζει το νέο και αληθινό
Πάσχα
• Σε κάθε Θεία Λειτουργία η
Εκκλησία βιώνει (μέσα από την
κάθοδο του Αγίου Πνεύματος)
την παρουσία του Χριστού
7.
Β. Η ΘείαΕυχαριστία κατά την αποστολική και
μεταποστολική εποχή
• Οι απόστολοι, μαζί με τη
διδασκαλία του Ευαγγελίου,
παρέδιδαν και τον τρόπο τέλεσης
της Θείας Ευχαριστίας, που ήταν
μια επανάληψη των πράξεων του
Ιησού στο Μυστικό Δείπνο:
προσευχή-ψαλμωδία-διδασκαλία-
τέλεση της Ευχαριστίας (ευλογία
του άρτου και οίνου και μετάδοση
στους παριστάμενους πιστούς)
8.
• Κατά τηναποστολική εποχή, πριν από τη
Θεία Ευχαριστία γινόταν το δείπνο της
αγάπης (κατά τις βραδινές ώρες)
9.
• Κατά τον2ο αι. μ.Χ. άρχισε να τελείται τις
πρωινές ώρες πάνω στους τάφους των
μαρτύρων
• Η δομή της ήταν:
1. Ανάγνωση επιστολής των αποστόλων
2. Ασπασμός της ειρήνης
3. Ευλογία των πιστών
4. Αγιασμός των Δώρων
5. Μετάδοσή τους στους πιστούς
10.
Γ. Η σύνθεσητων ευχών και η διαμόρφωση των
πρώτων Λειτουργιών
• Μέχρι τον 4ο αιώνα δεν υπήρχε
σταθερό κείμενο για τις ευχές της
Θείας Ευχαριστίας
• Το περιεχόμενο των ευχών
προερχόταν από την ελεύθερη
έμπνευση του δημιουργού
• Όπως ήταν φυσικό
δημιουργήθηκαν προφορικές
τοπικές παραδόσεις για τις ευχές
της Θείας Ευχαριστίας
11.
• Από τον4ο αιώνα και
εξής οι διάφορες
προφορικές
παραδόσεις
καταγράφηκαν και
δημιουργήθηκαν τα
πρώτα κείμενα
Λειτουργιών
12.
• Διαμορφώθηκαν καινούργιεςΛειτουργίες
με το όνομά τους (Λειτουργία Μ.
Βασιλείου, Αγ. Γρηγορίου Θεολόγου, Αγ.
Ιωάννου Χρυσοστόμου, Αγ. Επιφανίου
Κύπρου κ.ά.).Τα κείμενα αυτά εξελίχθηκαν
δια μέσου των αιώνων και δέχτηκαν
προσθήκες ή αφαιρέσεις φθάνοντας μέχρι
σήμερα. Ο πυρήνας τους, όμως,
παραμένει ο ίδιος έτσι όπως
διαμορφώθηκε κατά τον 4ο και 5ο αιώνα.
13.
• Με τηνεμφάνιση των
αιρέσεων εμπλουτίστηκε
η Θεία Ευχαριστία με
ευχές που είχαν
δογματικό περιεχόμενο
• Πατέρες της Εκκλησίας
όπως ο Ιωάννης
ο Χρυσόστομος,
ο Γρηγόριος ο Θεολόγος,
ο Άγιος Βασίλειος
συμπλήρωσαν με νέες
ευχές τις Λειτουργίες
14.
• Η ανάπτυξητων λειτουργικών
κειμένων ολοκληρώνεται μέχρι
τον 9ο αιώνα και έκτοτε οι
λειτουργίες παραμένουν οι ίδιες
• Η Λειτουργία του Ιωάννη του
Χρυσοστόμου είναι αυτή που
τελείται πιο συχνά στη διάρκεια
του έτους, στην περιοχή
ευθύνης του Πατριαρχείου
Κωνσταντινούπολης, μέρος του
οποίου είναι η Ελλάδα
15.
Η Ρωμαιοκαθολική εκκλησία
•Αντικατέστησε τον
άρτο από άζυμο άρτο,
αποκαλούμενο Όστια,
συνάμα καταργώντας
τη μετάληψη οίνου
στους πιστούς.
Δικαίωμα στον οίνο
έχουν μόνο οι
κληρικοί.
16.
"Πίετε εξ αυτούπάντες"
• Ο Κύριος όμως ζήτησε χωρίς
εξαιρέσεις τη συμμετοχή στην πόση
οίνου. Είναι χαρακτηριστικό δε πως
μέχρι το 12ο αιώνα, ουδέποτε είχε
θεσμοθετηθεί μία τέτοια πρακτική
από τη Ρωμαιοκαθολική εκκλησία.
17.
ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ
• Το μυστήριοτης θείας
Ευχαριστίας ιδρύθηκε από:
• α. τον Ιησού Χριστό
• β. το Μέγα Βασίλειο
• γ. τους 12 αποστόλους
• δ. τους αγίους Μάρτυρες
18.
Ο Ιησούς κατάτο Μυστικό Δείπνο ζήτησε από
τους μαθητές να τελούν εκείνες τις ίδιες πράξεις:
• α. "για να σωθούν”
• β. "για να μην ξεχνούν τη λύτρωση
από την Αίγυπτο”
• γ. "για να ευχαριστούν τον Κύριο”
• δ. "για να Τον θυμούνται"
19.
Το μυστήριο τηςθείας
Ευχαριστίας ιδρύθηκε κατά:
• α. τους μεγάλους διωγμούς των
χριστιανών
• β. το Μυστικό Δείπνο
• γ. την αποστολική Σύνοδο
• δ. τις Αγάπες
20.
Στις μέρες μαςτελείται μόνο μια θεία
Ευχαριστία, αυτή του αγίου Ιωάννου του
Χρυσοστόμου.
• ΣΩΣΤΟ
• ΛΑΘΟΣ
21.
Κατά την αποστολικήεποχή οι χριστιανοί
τελούσαν τη θεία Ευχαριστία:
• α. Βράδυ
• β. Μεσημέρι
• γ. δεν είχαν κάποια σταθερή ώρα της
ημέρας
• δ. Πρωί
22.
Ποια είναι ησχέση της θείας Ευχαριστίας
και των υπόλοιπων Μυστηρίων;
• α. Όλα τα Μυστήρια τελούνταν μαζί με τη θ.
Ευχαριστία (παλιότερα).
• β. Όλα τα Μυστήρια προετοιμάζουν τους
πιστούς για τη θ. Ευχαριστία.
• γ. Η θεία Ευχαριστία είναι το κέντρο της
χριστιανικής λατρείας και όλων των Μυστηρίων
της.
• δ. Όλες οι υπόλοιπες 3 απαντήσεις.
23.
Κατά την περίοδοτων μεγάλων διωγμών η
θεία Ευχαριστία τελείται:
•
• α. Βράδυ.
• β. Πρωί.
• γ. Απόγευμα.
• δ. όλες οι
υπόλοιπες 3
απαντήσεις.
24.
Μέχρι τον 4ομ.Χ. αιώνα η Θεία
Ευχαριστία:
• α. είχε συγκεκριμένο τόπο τελέσεως.
• β. δεν είχε σταθερό κείμενο.
• γ. ετελείτο μόνο από τους επισκόπους.
• δ. όλες οι υπόλοιπες απαντήσεις.
25.
Ποια από τιςπαρακάτω φράσεις αναφέρεται
στο μυστήριο της Θείας Ευχαριστίας;
• α. Θεία Μετάληψη
• β. Θεία Κοινωνία
• γ. Όλες οι παραπάνω
απαντήσεις
26.
Η θεία Ευχαριστίαιδρύθηκε με τα
εξής λόγια:
• α. "Πορευθέντες μαθητεύσατε πάντα τα
έθνη, βαπτίζοντες αυτούς εις το όνομα του
Πατρός και του Υιού και του αγίου
Πνεύματος..."
• β. "Λάβετε φάγετε..." και "Πίετε εξ αυτού
πάντες..."
• γ. "αμήν, αμήν λέγω υμίν: εάν μη φάγητε
την σάρκα του Υιού του ανθρώπου και πίητε
αυτού το αίμα, ουκ έχειτε ζωήν εν εαυτοίς"
• δ. "...τον άρτον ημών τον επιούσιον δος
ημίν σήμερον..."