15η ENOTHTA: ι513-630
Εισαγωγικά στοιχεία
Χρόνος :……………………………………………………………………
Τόπος :………………………………………………………………………
Πρόσωπα ……………………………………………………………………
Και στην ενότητα αυτή συνεχίζεται η εκ περιτροπής αφήγηση, μια με θέμα τον
Οδυσσέα μόνο του ή με τους συντρόφους του και μια με θέμα τον Κύκλωπα. Ας
παρακολουθήσουμε τι γίνεται σε καθεμιά σκηνή:
Ας θυμηθούμε:
Bασικά κριτήρια για τη διάκριση των σκηνών είναι: α. η αλλαγή τόπου, β. η αλλαγή προσώπων,
γ. η αλλαγή τόπου και προσώπων, δ. η διαφοροποίηση του χρόνου.
α) στ. 519-534: ο Οδυσσέας και οι σύντροφοί του ………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………..
β) στ. 534-542: Ο Κύκλωπας ……………………………………………………………………..
γ) στ. 442-563: Οι σύντροφοι ……………………………………………………………………..
………………………………………………………………………………………………………
δ) στ. 564-580: Ο Κύκλωπας ………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………
ε) στ. 581-584: Ο Οδυσσέας ……………………………………………………………………….
στ) στ. 585-597: Ο Κύκλωπας …………………………………………………………………….
ζ) στ. 608-630: Ο Οδυσσέας και οι σύντροφοί του ………………………………………………..
………………………………………………………………………………………………………
Ποιοι αφηγηματικοί τρόποι εναλλάσσονται στην ενότητα αυτή; Πού υπάρχει αναδρομική
αφήγηση ; Τι πετυχαίνει έτσι ο ποιητής;
……………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………....
Στην ενότητα αυτή κλιμακώνεται (αυξανόμενη ένταση) η ύβρις του Οδυσσέα: ο ήρωάς
μας, αφού τύφλωσε και αποδυνάμωσε ένα γίγαντα, ξεπερνά τα όρια, από εκδικητική και
μόνο μανία, θριαμβολογώντας για το κατόρθωμά του σεμνά στην αρχή, υπεροπτικά στη
συνέχεια και προσβλητικά στο τέλος για τον ίδιο τον μεγάλο θεό της θάλασσας. Ας
παρακολουθήσουμε την κλιμάκωση αυτή.
α) στ. 529-534:…………………………………………………………………………………….
……………………………………………………………………………………………………..
Αντίδραση Πολύφημου:……………………………………………………………………………
β) στ. 560-563: ……………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………...
Αντίδραση Πολύφημου:……………………………………………………………………………
γ) στ. 582-584: …………………………………………………………………………………….
2.
……………………………………………………………………………………………………...
Αντίδραση Πολύφημου:……………………………………………………………………………
Ακολουθεί ηπροσευχή του Πολύφημου στον …………………
Στην κατάρα του προς τον Οδυσσέα εύχεται διαζευκτικά και το μέγιστο και το ελάχιστο για τον
Οδυσσέα κακό:
Το μέγιστο:
Το ελάχιστο:
Ο ποητής αναφέρει και το ελάχιστο γιατί τελικά αυτό θα πραγματοποιηθεί.
Τι προοικονομούν οι στίχοι 615-618;
……………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………….
Στο προοίμιο ο ποιητής είχε χαρακτηρίσει τον Οδυσσέα ως φιλέταιρο. Πώς
επαληθεύεται αυτός ο χαρακτηρισμός στην προηγούμενη αλλά και σ’ αυτή την ενότητα;
……………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………….
Η Αθηνά, στο πρώτο συμβούλιο των θεών, είχε χαρακτηρίσει τον Οδυσσέα ως θεοσεβή.
α) ποιος στίχος της ενότητας διαψεύδει αυτό το χαρακτηρισμό;
β) ποιοι στίχοι τον επαληθεύουν;
α) ………………………
β) …......................................
Ασκήσεις για το σπίτι:
1. Πώς μπορεί να δικαιολογηθεί η υβριστική συμπεριφορά του Oδυσσέα α. από άποψη
ψυχολογική (είχε λόγο να φερθεί έτσι;) και β. από άποψη δομική (ήταν αναγκαία μια
τέτοια συμπεριφορά για να δικαιολογήσει τα βάσανα του Oδυσσέα, και το σχέδιο
επομένως του ποιήματος;).
2. Αν θέλετε, ζωγραφίστε μια εικόνα αυτής της ενότητας.
