1.1 ความหมายและคุณค่าของโครงงานคอมพิวเตอร์

         เทคโนโลยีคอมพิวเตอร์มีผลกระทบต่อความเจริ ญก้าวหน้าของสังคม ปั จจุบนเทคโนโลยีดานนี้มี
                                                                            ั            ้
                                                                                  ่
การ เปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว จึงเป็ นเรื่ องยากที่ประชาชนจะคอยติดตามความก้าวหน้าอยูตลอดเวลา ดังนั้น
การศึกษาเทคโนโลยี ของคอมพิวเตอร์ จึงต้องศึกษาหลักการและเนื้อหาพื้นฐานเป็ นสาคัญ การศึกษาด้าน
วิทยาการคอมพิวเตอร์ เป็ นสิ่งจาเป็ นเสมือนกับการศึกษาวิทยาศาสตร์ธรรมชาติ คอมพิวเตอร์ได้
เปลี่ยนแปลง โลกของเราในด้านต่างๆ มากมาย ได้แก่

    1. สังคมโดยส่วนใหญ่เปลี่ยนจากสังคมอุตสาหกรรมเป็ นสังคมสารสนเทศ
                                           ่ั
    2. การตัดสินใจในเรื่ องต่างๆ มักขึ้นอยูกบข้อมูลซึ่งได้จากระบบคอมพิวเตอร์
    3. คอมพิวเตอร์กลายเป็ นเครื่ องมือที่สาคัญแทนเครื่ องมืออื่นๆ ในอดีต เช่น เครื่ องพิมพ์ดีด เครื่ อง
    คิดเลข เป็ นต้น
    4. คอมพิวเตอร์ถูกใช้ในการออกแบบสถานการณ์หรื อปั ญหาที่ซบซ้อนต่างๆ
                                                                   ั
    5. คอมพิวเตอร์เป็ นอุปกรณ์หลักที่ใช้ในงานติดต่อสื่อสารของโลกปั จจุบน   ั




                                   รู ปที่ 1 นักเรียนกาลังปรึกษาทาโครงงาน
ที่มา http://www.rayongwit.ac.th/chanarat/unit1/unit1.html
            การศึกษาด้านเทคโนโลยีคอมพิวเตอร์มีข้ ึน เพือพัฒนาให้ผเู ้ รี ยนมีความรู ้ ความเข้าใจในวิทยาการ
                                                         ่
คอมพิวเตอร์ และมีความสามารถในการพัฒนาโปรแกรมได้ การจัดทาโครงงานคอมพิวเตอร์จะเป็ นสิ่งที่ทาให้
ผูเ้ รี ยน สามารถบรรลุเป้ าหมายนี้ได้อย่างสมบูรณ์ จุดมุ่งหมายที่สาคัญประการหนึ่ งของการเรี ยน การสอน
คอมพิวเตอร์ ในโรงเรี ยน คือการที่ผเู ้ รี ยนได้มีโอกาสนาความรู เ้ กี่ยวกับคอมพิวเตอร์ไปใช้ในการแก้ปัญหา
ประดิษฐ์คิดค้น หรื อค้นคว้าหาความรู ต่างๆ ด้วยตนเอง ซึ่งวิธีการที่มีประสิทธิภาพมากวิธีหนึ่งคือการทา
                                         ้
โครงงานคอมพิวเตอร์ โครงงานคอมพิวเตอร์เป็ นการใช้คอมพิวเตอร์และอุปกรณ์อื่นๆ ในการศึกษา ทดลอง
แก้ปัญหาต่างๆ เพือนาผลงานที่ได้มาประยุกต์ใช้งานจริ ง หรื อเพือใช้ช่วยสร้างสื่อเสริ มการเรี ยนการสอนให้
                    ่                                              ่
มี ประสิทธิภาพยิงขึ้น โครงงานคอมพิวเตอร์จึงเป็ นกิจกรรมทางวิทยาศาสตร์ที่ช่วยให้ผเู ้ รี ยนได้เรี ยนรู ้และฝึ ก
                      ่
ทักษะการใช้เครื่ องคอมพิวเตอร์และซอฟต์แวร์ พร้อมทั้งเครื่ องมือต่างๆในการแก้ปัญหา รวมทั้งการพัฒนาเจต
คติในการสร้างผลงาน โครงงานคอมพิวเตอร์เป็ นกิจกรรมหนึ่งที่ผเู ้ รี ยนสามารถศึกษาปั ญหาที่ตนสนใจ ซึ่งอาจ
เป็ นปั ญหาที่ตองใช้ความรู ้ที่เกี่ยวกับคอมพิวเตอร์มาผสมผสานกัน ซึ่งบางโครงงานอาจต้องใช้ความรู ้อื่นๆ
                 ้
มาร่ วมด้วย โดยผูเ้ รี ยนจะต้องวางแผนการดาเนินงาน ศึกษา พัฒนาโปรแกรมหรื ออุปกรณ์ที่เกี่ยวข้อง ตลอดจน
ทักษะพื้นฐานในการพัฒนาโครงงาน โครงงานบางเรื่ องอาจต้องการวัสดุอุปกรณ์นอกเหนือจากทีมีอยู่ ซึ่งผูเ้ รี ยน
                                                                                                   ่
จะต้องพัฒนาขึ้น หรื อดัดแปลงเพือให้ใช้งานได้ตรงกับความต้องการ โดยในการพัฒนาโครงงานคอมพิวเตอร์จะ
                                     ่
      ่
อยูภายใต้การดูแลและให้คาปรึ กษาของผูสอน และผูทรงคุณวุฒิดานต่างๆ
                                            ้         ้              ้




                                รู ปที่ 2 นักเรียนนาเสนอโครงงานคอมพิวเตอร์
          โครงงานคอมพิวเตอร์ในระดับมัธยมศึกษา ควรเป็ นประเด็นหรื อปั ญหาที่ผเู ้ รี ยนสนใจ และสามารถใช้
ความรู ้ ทักษะ ตลอดจนประสบการณ์ในระดับของผูเ้ รี ยน เพือคิดแนวทางในการแก้ปัญหาและพัฒนาโปรแกรม
                                                              ่
อย่างไรก็ตาม เรื่ องที่ผเู ้ รี ยนสนใจนั้นอาจมีผศึกษามาก่อน หรื อเป็ นเรื่ องที่ได้เคยค้นคว้าและพัฒนามาแล้ว แต่
                                                ู้


                                                       2
ที่มา http://www.rayongwit.ac.th/chanarat/unit1/unit1.html
ผูเ้ รี ยนก็ยงสามารถทาโครงงานเรื่ องดังกล่าวได้ เพียงแต่คิดดัดแปลงแนวทางในการศึกษา การวิเคราะห์ขอมูล
             ั                                                                                  ้
การพัฒนาโปรแกรม หรื อศึกษาเพิมเติมจากผลงานเดิมที่มีผรายงานไว้
                                   ่                        ู้

กิจกรรมที่จัดว่ าเป็ นโครงงานคอมพิวเตอร์ ควรมีองค์ประกอบหลักดังต่ อไปนี้

- เป็ นกิจกรรมที่เกี่ยวข้องกับซอฟต์แวร์ และ/หรื อ ฮาร์ดแวร์
- ผูเ้ รี ยนเป็ นผูริเริ่ มและเลือกเรื่ องที่จะศึกษา ค้นคว้า พัฒนา ด้วยตนเองตามความสนใจและระดับความรู ้
                   ้
ความสามารถ
- ผูเ้ รี ยนเป็ นผูวางแผนในการศึกษา ค้นคว้า ตลอดจนการพัฒนา เก็บรวบรวมข้อมูล หรื อประดิษฐ์คิดค้น รวมทั้ง
                     ้
การสรุ ปผล และการเสนอผลการศึกษาค้นคว้าด้วยตนเอง โดยมีผสอนและผูทรงคุณวุฒิเป็ นผูให้คาปรึ กษา
                                                                        ู้      ้           ้

                                                                    ่
      การทาโครงงานคอมพิวเตอร์ในแต่ละเรื่ องใช้เวลาและค่าใช้จายในการพัฒนาไม่เท่ากัน ตั้งแต่เรื่ องง่าย
                  ุ่
ไปจนถึงเรื่ องที่ยงยากซับซ้อน ผูเ้ รี ยนจึงควรเลือกทาโครงงานที่เหมาะสมกับระดับความรู ้ ความสามารถ ความ
สนใจ และงบประมาณของผูเ้ รี ยน โดยทัวไปการทาโครงงานคอมพิวเตอร์จดเป็ นส่วนหนึ่งของการเรี ยนการ
                                           ่                            ั
สอนรายวิชาคอมพิวเตอร์ของทุกระดับการศึกษา โดยอาจจะทาเป็ นกลุ่มหรื อทาเป็ นรายบุคคล ทั้งนี้ข้ ึนอยูกบ
                                                                                                  ่ั
ความสนใจของผูเ้ รี ยนแต่ละคนแต่ละกลุ่มเป็ นสาคัญ

         การทาโครงงานและการจัดงานแสดงโครงงานคอมพิวเตอร์จะมีคุณค่าต่อการฝึ กฝนให้ผเู ้ รี ยนมีความรู ้
ความชานาญ และมีทกษะในการนาระบบคอมพิวเตอร์ไปใช้ในการแก้ปัญหา ประดิษฐ์คดค้น หรื อค้นคว้าหา
                          ั                                                                         ิ
ความรู ้ต่างๆ ด้วยตนเองดังที่ได้กล่าวมาแล้ว และยังมีคุณค่าอื่นๆ อีกดังต่อไปนี้
    ิิ เปิ ดโอกาสให้ผเู ้ รี ยนได้พฒนาและแสดงความสามารถตามศักยภาพของตนเอง
                                          ั
          เปิ ดโอกาสให้ผเู ้ รี ยนได้ศึกษา ค้นคว้า และเรี ยนรู ้ในเรื่ องที่ผูเ้ รี ยนสนใจได้ลึกซึ้งกว่าการเรี ยนใน
    ห้องตามปกติ
          ส่งเสริ มและพัฒนากระบวนการคิด การแก้ปัญหา การตัดสินใจ รวมทั้งการสื่อสารระหว่างกัน
          กระตุนให้ผเู ้ รี ยนมีความสนใจในการศึกษาด้านเทคโนโลยีสารสนเทศ และมีความสนใจที่จะ
                ้
    ประกอบอาชีพทางด้านนี้
          ส่งเสริ มให้ผเู ้ รี ยนได้ใช้เวลาให้เป็ นประโยชน์ในทางสร้างสรรค์
          สร้างความสัมพันธ์ระหว่างผูเ้ รี ยนกับผูสอนและชุมชน รวมทั้งส่งเสริ มให้ชุมชนสนใจ
                                                      ้
    คอมพิวเตอร์และเทคโนโลยีที่เกี่ยวข้องมากขึ้น
          สร้างสานึกและความรับผิดชอบในการศึกษาและพัฒนาระบบด้วยตนเอง



                                                          3

ใบความรู้ 1.1ความหมายและคุณค่าของโครงงานคอมพิวเตอร์

  • 1.
    1.1 ความหมายและคุณค่าของโครงงานคอมพิวเตอร์ เทคโนโลยีคอมพิวเตอร์มีผลกระทบต่อความเจริ ญก้าวหน้าของสังคม ปั จจุบนเทคโนโลยีดานนี้มี ั ้ ่ การ เปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว จึงเป็ นเรื่ องยากที่ประชาชนจะคอยติดตามความก้าวหน้าอยูตลอดเวลา ดังนั้น การศึกษาเทคโนโลยี ของคอมพิวเตอร์ จึงต้องศึกษาหลักการและเนื้อหาพื้นฐานเป็ นสาคัญ การศึกษาด้าน วิทยาการคอมพิวเตอร์ เป็ นสิ่งจาเป็ นเสมือนกับการศึกษาวิทยาศาสตร์ธรรมชาติ คอมพิวเตอร์ได้ เปลี่ยนแปลง โลกของเราในด้านต่างๆ มากมาย ได้แก่ 1. สังคมโดยส่วนใหญ่เปลี่ยนจากสังคมอุตสาหกรรมเป็ นสังคมสารสนเทศ ่ั 2. การตัดสินใจในเรื่ องต่างๆ มักขึ้นอยูกบข้อมูลซึ่งได้จากระบบคอมพิวเตอร์ 3. คอมพิวเตอร์กลายเป็ นเครื่ องมือที่สาคัญแทนเครื่ องมืออื่นๆ ในอดีต เช่น เครื่ องพิมพ์ดีด เครื่ อง คิดเลข เป็ นต้น 4. คอมพิวเตอร์ถูกใช้ในการออกแบบสถานการณ์หรื อปั ญหาที่ซบซ้อนต่างๆ ั 5. คอมพิวเตอร์เป็ นอุปกรณ์หลักที่ใช้ในงานติดต่อสื่อสารของโลกปั จจุบน ั รู ปที่ 1 นักเรียนกาลังปรึกษาทาโครงงาน
  • 2.
    ที่มา http://www.rayongwit.ac.th/chanarat/unit1/unit1.html การศึกษาด้านเทคโนโลยีคอมพิวเตอร์มีข้ ึน เพือพัฒนาให้ผเู ้ รี ยนมีความรู ้ ความเข้าใจในวิทยาการ ่ คอมพิวเตอร์ และมีความสามารถในการพัฒนาโปรแกรมได้ การจัดทาโครงงานคอมพิวเตอร์จะเป็ นสิ่งที่ทาให้ ผูเ้ รี ยน สามารถบรรลุเป้ าหมายนี้ได้อย่างสมบูรณ์ จุดมุ่งหมายที่สาคัญประการหนึ่ งของการเรี ยน การสอน คอมพิวเตอร์ ในโรงเรี ยน คือการที่ผเู ้ รี ยนได้มีโอกาสนาความรู เ้ กี่ยวกับคอมพิวเตอร์ไปใช้ในการแก้ปัญหา ประดิษฐ์คิดค้น หรื อค้นคว้าหาความรู ต่างๆ ด้วยตนเอง ซึ่งวิธีการที่มีประสิทธิภาพมากวิธีหนึ่งคือการทา ้ โครงงานคอมพิวเตอร์ โครงงานคอมพิวเตอร์เป็ นการใช้คอมพิวเตอร์และอุปกรณ์อื่นๆ ในการศึกษา ทดลอง แก้ปัญหาต่างๆ เพือนาผลงานที่ได้มาประยุกต์ใช้งานจริ ง หรื อเพือใช้ช่วยสร้างสื่อเสริ มการเรี ยนการสอนให้ ่ ่ มี ประสิทธิภาพยิงขึ้น โครงงานคอมพิวเตอร์จึงเป็ นกิจกรรมทางวิทยาศาสตร์ที่ช่วยให้ผเู ้ รี ยนได้เรี ยนรู ้และฝึ ก ่ ทักษะการใช้เครื่ องคอมพิวเตอร์และซอฟต์แวร์ พร้อมทั้งเครื่ องมือต่างๆในการแก้ปัญหา รวมทั้งการพัฒนาเจต คติในการสร้างผลงาน โครงงานคอมพิวเตอร์เป็ นกิจกรรมหนึ่งที่ผเู ้ รี ยนสามารถศึกษาปั ญหาที่ตนสนใจ ซึ่งอาจ เป็ นปั ญหาที่ตองใช้ความรู ้ที่เกี่ยวกับคอมพิวเตอร์มาผสมผสานกัน ซึ่งบางโครงงานอาจต้องใช้ความรู ้อื่นๆ ้ มาร่ วมด้วย โดยผูเ้ รี ยนจะต้องวางแผนการดาเนินงาน ศึกษา พัฒนาโปรแกรมหรื ออุปกรณ์ที่เกี่ยวข้อง ตลอดจน ทักษะพื้นฐานในการพัฒนาโครงงาน โครงงานบางเรื่ องอาจต้องการวัสดุอุปกรณ์นอกเหนือจากทีมีอยู่ ซึ่งผูเ้ รี ยน ่ จะต้องพัฒนาขึ้น หรื อดัดแปลงเพือให้ใช้งานได้ตรงกับความต้องการ โดยในการพัฒนาโครงงานคอมพิวเตอร์จะ ่ ่ อยูภายใต้การดูแลและให้คาปรึ กษาของผูสอน และผูทรงคุณวุฒิดานต่างๆ ้ ้ ้ รู ปที่ 2 นักเรียนนาเสนอโครงงานคอมพิวเตอร์ โครงงานคอมพิวเตอร์ในระดับมัธยมศึกษา ควรเป็ นประเด็นหรื อปั ญหาที่ผเู ้ รี ยนสนใจ และสามารถใช้ ความรู ้ ทักษะ ตลอดจนประสบการณ์ในระดับของผูเ้ รี ยน เพือคิดแนวทางในการแก้ปัญหาและพัฒนาโปรแกรม ่ อย่างไรก็ตาม เรื่ องที่ผเู ้ รี ยนสนใจนั้นอาจมีผศึกษามาก่อน หรื อเป็ นเรื่ องที่ได้เคยค้นคว้าและพัฒนามาแล้ว แต่ ู้ 2
  • 3.
    ที่มา http://www.rayongwit.ac.th/chanarat/unit1/unit1.html ผูเ้ รียนก็ยงสามารถทาโครงงานเรื่ องดังกล่าวได้ เพียงแต่คิดดัดแปลงแนวทางในการศึกษา การวิเคราะห์ขอมูล ั ้ การพัฒนาโปรแกรม หรื อศึกษาเพิมเติมจากผลงานเดิมที่มีผรายงานไว้ ่ ู้ กิจกรรมที่จัดว่ าเป็ นโครงงานคอมพิวเตอร์ ควรมีองค์ประกอบหลักดังต่ อไปนี้ - เป็ นกิจกรรมที่เกี่ยวข้องกับซอฟต์แวร์ และ/หรื อ ฮาร์ดแวร์ - ผูเ้ รี ยนเป็ นผูริเริ่ มและเลือกเรื่ องที่จะศึกษา ค้นคว้า พัฒนา ด้วยตนเองตามความสนใจและระดับความรู ้ ้ ความสามารถ - ผูเ้ รี ยนเป็ นผูวางแผนในการศึกษา ค้นคว้า ตลอดจนการพัฒนา เก็บรวบรวมข้อมูล หรื อประดิษฐ์คิดค้น รวมทั้ง ้ การสรุ ปผล และการเสนอผลการศึกษาค้นคว้าด้วยตนเอง โดยมีผสอนและผูทรงคุณวุฒิเป็ นผูให้คาปรึ กษา ู้ ้ ้ ่ การทาโครงงานคอมพิวเตอร์ในแต่ละเรื่ องใช้เวลาและค่าใช้จายในการพัฒนาไม่เท่ากัน ตั้งแต่เรื่ องง่าย ุ่ ไปจนถึงเรื่ องที่ยงยากซับซ้อน ผูเ้ รี ยนจึงควรเลือกทาโครงงานที่เหมาะสมกับระดับความรู ้ ความสามารถ ความ สนใจ และงบประมาณของผูเ้ รี ยน โดยทัวไปการทาโครงงานคอมพิวเตอร์จดเป็ นส่วนหนึ่งของการเรี ยนการ ่ ั สอนรายวิชาคอมพิวเตอร์ของทุกระดับการศึกษา โดยอาจจะทาเป็ นกลุ่มหรื อทาเป็ นรายบุคคล ทั้งนี้ข้ ึนอยูกบ ่ั ความสนใจของผูเ้ รี ยนแต่ละคนแต่ละกลุ่มเป็ นสาคัญ การทาโครงงานและการจัดงานแสดงโครงงานคอมพิวเตอร์จะมีคุณค่าต่อการฝึ กฝนให้ผเู ้ รี ยนมีความรู ้ ความชานาญ และมีทกษะในการนาระบบคอมพิวเตอร์ไปใช้ในการแก้ปัญหา ประดิษฐ์คดค้น หรื อค้นคว้าหา ั ิ ความรู ้ต่างๆ ด้วยตนเองดังที่ได้กล่าวมาแล้ว และยังมีคุณค่าอื่นๆ อีกดังต่อไปนี้ ิิ เปิ ดโอกาสให้ผเู ้ รี ยนได้พฒนาและแสดงความสามารถตามศักยภาพของตนเอง ั เปิ ดโอกาสให้ผเู ้ รี ยนได้ศึกษา ค้นคว้า และเรี ยนรู ้ในเรื่ องที่ผูเ้ รี ยนสนใจได้ลึกซึ้งกว่าการเรี ยนใน ห้องตามปกติ ส่งเสริ มและพัฒนากระบวนการคิด การแก้ปัญหา การตัดสินใจ รวมทั้งการสื่อสารระหว่างกัน กระตุนให้ผเู ้ รี ยนมีความสนใจในการศึกษาด้านเทคโนโลยีสารสนเทศ และมีความสนใจที่จะ ้ ประกอบอาชีพทางด้านนี้ ส่งเสริ มให้ผเู ้ รี ยนได้ใช้เวลาให้เป็ นประโยชน์ในทางสร้างสรรค์ สร้างความสัมพันธ์ระหว่างผูเ้ รี ยนกับผูสอนและชุมชน รวมทั้งส่งเสริ มให้ชุมชนสนใจ ้ คอมพิวเตอร์และเทคโนโลยีที่เกี่ยวข้องมากขึ้น สร้างสานึกและความรับผิดชอบในการศึกษาและพัฒนาระบบด้วยตนเอง 3