Namık Kemal Üniversitesi
Teknik Bilimler Meslek Yüksek
Okulu
2010 - 2011

Yazılım Kalitesi
ve
Standartlar
İbrahim ATAY | .Net Developer
www.ibrahimatay.org
Yazılım	
  Üretimi	
  
Farklı özellikler gösterir
O Ürün sanaldır
O Mühendislik, sanat, zanaat, bilim dalı...
O Üretimde tekrar az, her proje yeni bir iş olma özelliğinde
O Farklı kişilerin ürüne etkileri daha fazla
O Hataları önlemek proje koşul/maliyetleri içinde çok zor
O Ürünün kalitesini, onu üreten sürecin kalitesi belirler, süreç

odaklı kalite yaklaşımı hakimdir
O Müşteriye sağlanan ürün/hizmet, yönetilen süreçlerin çıktıları
O Süreç yönetimi temelli düşünce, metodoloji kullanımını öne
çıkarıyor
Kaliteli	
  Yazılım	
  
O Az hata olması
O Kullanıcı/Müşteri gereksinimini karşılaması
O Arızalar arası zamanın uzunluğu
O Arızaların hızlı giderilmesi
Yazılım	
  Kalitesi	
  İlkeleri	
  
O Kalite ilkeleri iyi uygulamalar ile oluşmuştur
O Erken tanı ve erken çözüm maliyeti düşürür
O Ürün değil süreç önemlidir
O Sürekli iyileştirme hedeflenmelidir
O Standart ve ölçüler kullanılmalısı
Yazılım	
  ve	
  Süreç	
  
O Süreç bir işi yapma yöntemidir.
O Genellikle alt süreç ve işlemlerden oluşur.
O Amacı, standart oluşturmak, değişkenliği azaltarak iyileşme

Sağlamaktır.
O  Belgelenmiş ve tekrarlıdır .
O  Girdi ve çıktıları vardır.
Model	
  	
  
ve	
  	
  
Standartlar	
  
Model	
  Nedir?	
  
O Etkili süreçlerin karakteristiklerini tanımlar
O Süreçlerin iyileşmesi için yol haritası veri
Süreç	
  İyileştirme(ideal…)	
  
ISO	
  /	
  IEC	
  -­‐	
  12207	
  
Amaç “Yazılım Yaşam Döngüsü” için ortak bir
çerçeve sunmak
O  Satın alma, yazılım sağlama, geliştirme,

işletim ve bakım
O  Yönetim, kontrol ve iyileştirme
O  Yazılım yaşam döngüsü için tanı
ISO	
  15504	
  (SPICE)	
  	
  
O 1993’te Uluslararası Standartlar Örgütü (ISO), tarafından

başlatılan bir çalışmanın ürünüdür
O  Yazılım süreç değerlendirmesi için bir çerçeve oluşturur
O Süreç iyileştirme veya yetenek belirleme amaçlarıyla
kullanılabilir
O İki boyutlu bir modeldir: Süreç boyutu ve yetenek boyutu
O Süreç yeteneği 6 düzeyde ölçülür:
O  0: Eksik (incomplete)
O  1: Yerine getirilen (performed)
O  2: Yönetilen (managed)
O  3: Kurulmuş (established)
O  4: Kestirilebilir (predictable)
O  5: Sürekli iyileşen (optimizing)
ISO	
  15504	
  (SPICE)	
  Süreçleri	
  
Tanımlanan süreç alanları beş kategoride gruplandırılmıştır:
O Müşteri-Sağlayıcı: Yazılım Edinme, Yazılım Sağlama (satış vb.),

Gereksinimlerin Toplanması, İşletme
O Mühendislik: Geliştirme, Bakım

O Destek: Dokümantasyon, Konfigürasyon Yönetimi, Kalite Güvence,

Doğrulama (verification), Geçerleme (validation), Ortak Gözden
Geçirme, Denetleme, Sorun Çözme

O Yönetim: Yönetim, Proje Yönetimi, Kalite Yönetimi, Risk Yönetimi
O Kurumsal: Kurumsal Yönlenme, Süreç İyileştirme, İnsan Kaynakları,

altyapı, Ölçüm, Yeniden Kullanım
SPICE	
  (ISO	
  15504)	
  Modeli	
  Kapsamı	
  
O Yazılım satın alma
O  Yazılım geliştirme
O İşletim
O Bakım ve destek süreçleri için

Planlama, yönetim, gerçekleştirme, denetim ve iyileştirme
aracıdır.
CMM	
  Nedir?	
  
1987 yılında ABD Savunma Bakanlığı’nın kurduğu Software Engineering
Institute (SEI), bu alanda bir öncü kurum olarak yazılımdan sonra değişik
alanlar için küçük farklarla ayrı birer CMM modeli çıkarmıştır:
O Yazılım mühendisliği için CMM (Software CMM v2.0c)
O Tümleşik ürün geliştirme için CMM (IPD-CMM v0.98)
O Sistem mühendisliği için CMM (EIA/IS 731 SECM)
O Temin prosesi için çeşitli modeller (SA-CMM v1.01)
O CMMI modelinin bir amacı bunları birleştirmektir
O CMMI bir taraftan da ISO 15504 uyumlu olma amacını güder
O CMMI süreç tanımlama, süreç iyileştirme ve yetkinlik değerlendirmesi için

rehberlik sağlar
O CMMI, önceki modeller gibi en iyi uygulamaların organize bir birikimidir
CMMI’ın	
  Genel	
  Yapısı	
  
O CMMI tek bir modeli iki değişik biçimde temsil eder:
O Sürekli Temsil
O Basamaklı Temsil

O  Tek model, yazılım üreten gruplarda (firmalarda)

süreçlerin varlığını, yetenek ve olgunluk düzeylerini
değerlendirir
O Basamaklı model önceki CMM modeline benzer.
Yazılım üreten firmalar, firma olarak olgunluk düzeyi
notu alır
O Sürekli model ise SPICE modeline benzer. Süreçler
tek tek
değerlendirilerek bir süreç yetenek düzeyi notu alırla
CMMI’ın	
  Genel	
  Yapısı	
  (devam...)	
  
O CMMI bu iki temsil biçimini ilişkilendirmiştir.
O Süreç alanı yeteneği Sürekli temsil
O  Organizasyonel olgunluk Basamaklı temsil

O İki temsil biçimi arasındaki Eşdeğerlik (equivalent

staging)
O ilişkisi ile olgunluk notu, belirli süreçlerde alınan
yetenek
O notlarından elde edilebilir.
O Süreçler 6 düzeyinde yetenek notu alabilir.
O Firmaların aldığı olgunluk notu için ise 5 düzey
belirlenmiştir.
Namık Kemal Üniversitesi
Teknik Bilimler Meslek Yüksek
Okulu
2010 - 2011
Ders : Kalite Güvence ve Standartları
Öğretim Görevlisi : Aysel İçöz
Hazırlayan : İbrahim ATAY
Bölüm : Bilgisayar Programcılığı
Okul No: 1094225041

Yazılım kalitesi ve Standartlar

  • 1.
    Namık Kemal Üniversitesi TeknikBilimler Meslek Yüksek Okulu 2010 - 2011 Yazılım Kalitesi ve Standartlar İbrahim ATAY | .Net Developer www.ibrahimatay.org
  • 2.
    Yazılım  Üretimi   Farklıözellikler gösterir O Ürün sanaldır O Mühendislik, sanat, zanaat, bilim dalı... O Üretimde tekrar az, her proje yeni bir iş olma özelliğinde O Farklı kişilerin ürüne etkileri daha fazla O Hataları önlemek proje koşul/maliyetleri içinde çok zor O Ürünün kalitesini, onu üreten sürecin kalitesi belirler, süreç odaklı kalite yaklaşımı hakimdir O Müşteriye sağlanan ürün/hizmet, yönetilen süreçlerin çıktıları O Süreç yönetimi temelli düşünce, metodoloji kullanımını öne çıkarıyor
  • 3.
    Kaliteli  Yazılım   O Azhata olması O Kullanıcı/Müşteri gereksinimini karşılaması O Arızalar arası zamanın uzunluğu O Arızaların hızlı giderilmesi
  • 4.
    Yazılım  Kalitesi  İlkeleri   O Kalite ilkeleri iyi uygulamalar ile oluşmuştur O Erken tanı ve erken çözüm maliyeti düşürür O Ürün değil süreç önemlidir O Sürekli iyileştirme hedeflenmelidir O Standart ve ölçüler kullanılmalısı
  • 5.
    Yazılım  ve  Süreç   O Süreç bir işi yapma yöntemidir. O Genellikle alt süreç ve işlemlerden oluşur. O Amacı, standart oluşturmak, değişkenliği azaltarak iyileşme Sağlamaktır. O  Belgelenmiş ve tekrarlıdır . O  Girdi ve çıktıları vardır.
  • 7.
    Model     ve     Standartlar  
  • 8.
    Model  Nedir?   O Etkilisüreçlerin karakteristiklerini tanımlar O Süreçlerin iyileşmesi için yol haritası veri
  • 10.
  • 11.
    ISO  /  IEC  -­‐  12207   Amaç “Yazılım Yaşam Döngüsü” için ortak bir çerçeve sunmak O  Satın alma, yazılım sağlama, geliştirme, işletim ve bakım O  Yönetim, kontrol ve iyileştirme O  Yazılım yaşam döngüsü için tanı
  • 12.
    ISO  15504  (SPICE)     O 1993’te Uluslararası Standartlar Örgütü (ISO), tarafından başlatılan bir çalışmanın ürünüdür O  Yazılım süreç değerlendirmesi için bir çerçeve oluşturur O Süreç iyileştirme veya yetenek belirleme amaçlarıyla kullanılabilir O İki boyutlu bir modeldir: Süreç boyutu ve yetenek boyutu O Süreç yeteneği 6 düzeyde ölçülür: O  0: Eksik (incomplete) O  1: Yerine getirilen (performed) O  2: Yönetilen (managed) O  3: Kurulmuş (established) O  4: Kestirilebilir (predictable) O  5: Sürekli iyileşen (optimizing)
  • 13.
    ISO  15504  (SPICE)  Süreçleri   Tanımlanan süreç alanları beş kategoride gruplandırılmıştır: O Müşteri-Sağlayıcı: Yazılım Edinme, Yazılım Sağlama (satış vb.), Gereksinimlerin Toplanması, İşletme O Mühendislik: Geliştirme, Bakım O Destek: Dokümantasyon, Konfigürasyon Yönetimi, Kalite Güvence, Doğrulama (verification), Geçerleme (validation), Ortak Gözden Geçirme, Denetleme, Sorun Çözme O Yönetim: Yönetim, Proje Yönetimi, Kalite Yönetimi, Risk Yönetimi O Kurumsal: Kurumsal Yönlenme, Süreç İyileştirme, İnsan Kaynakları, altyapı, Ölçüm, Yeniden Kullanım
  • 14.
    SPICE  (ISO  15504)  Modeli  Kapsamı   O Yazılım satın alma O  Yazılım geliştirme O İşletim O Bakım ve destek süreçleri için Planlama, yönetim, gerçekleştirme, denetim ve iyileştirme aracıdır.
  • 16.
    CMM  Nedir?   1987yılında ABD Savunma Bakanlığı’nın kurduğu Software Engineering Institute (SEI), bu alanda bir öncü kurum olarak yazılımdan sonra değişik alanlar için küçük farklarla ayrı birer CMM modeli çıkarmıştır: O Yazılım mühendisliği için CMM (Software CMM v2.0c) O Tümleşik ürün geliştirme için CMM (IPD-CMM v0.98) O Sistem mühendisliği için CMM (EIA/IS 731 SECM) O Temin prosesi için çeşitli modeller (SA-CMM v1.01) O CMMI modelinin bir amacı bunları birleştirmektir O CMMI bir taraftan da ISO 15504 uyumlu olma amacını güder O CMMI süreç tanımlama, süreç iyileştirme ve yetkinlik değerlendirmesi için rehberlik sağlar O CMMI, önceki modeller gibi en iyi uygulamaların organize bir birikimidir
  • 17.
    CMMI’ın  Genel  Yapısı   O CMMI tek bir modeli iki değişik biçimde temsil eder: O Sürekli Temsil O Basamaklı Temsil O  Tek model, yazılım üreten gruplarda (firmalarda) süreçlerin varlığını, yetenek ve olgunluk düzeylerini değerlendirir O Basamaklı model önceki CMM modeline benzer. Yazılım üreten firmalar, firma olarak olgunluk düzeyi notu alır O Sürekli model ise SPICE modeline benzer. Süreçler tek tek değerlendirilerek bir süreç yetenek düzeyi notu alırla
  • 18.
    CMMI’ın  Genel  Yapısı  (devam...)   O CMMI bu iki temsil biçimini ilişkilendirmiştir. O Süreç alanı yeteneği Sürekli temsil O  Organizasyonel olgunluk Basamaklı temsil O İki temsil biçimi arasındaki Eşdeğerlik (equivalent staging) O ilişkisi ile olgunluk notu, belirli süreçlerde alınan yetenek O notlarından elde edilebilir. O Süreçler 6 düzeyinde yetenek notu alabilir. O Firmaların aldığı olgunluk notu için ise 5 düzey belirlenmiştir.
  • 19.
    Namık Kemal Üniversitesi TeknikBilimler Meslek Yüksek Okulu 2010 - 2011 Ders : Kalite Güvence ve Standartları Öğretim Görevlisi : Aysel İçöz Hazırlayan : İbrahim ATAY Bölüm : Bilgisayar Programcılığı Okul No: 1094225041