Tài liệu miêu tả cuộc sống và trải nghiệm cá nhân của tác giả, bắt đầu từ những ký ức thời thơ ấu cho đến những biến cố trong quá trình trưởng thành. Nó nêu rõ các sự kiện lịch sử và tác động của các cuộc chiến tranh đến cuộc sống gia đình và bản thân. Tác giả thể hiện nỗi nhớ quê hương, gia đình và những khó khăn trong cuộc sống trong bối cảnh lịch sử đầy rẫy biến động.

1. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 1
http://www.ebooks.vdcmedia.com
MMMuuuåååccc llluuuåååccc
Sûúng muâ Àaâ Laåt......................................................................................2
Bêìu trúâi ngoaâi ö cûãa................................................................................22
Bïn Àúâi Hiu Quaånh................................................................................31
Hiu hiu gioá bêëc ........................................................................................36
Bong boáng lïn trúâi...................................................................................44
Thûúång àïë thò cûúâi ..................................................................................52
Khöng cuâng têìng bay..............................................................................74
Dêëu chòm..................................................................................................81
Nhúá nhaâ....................................................................................................92

2. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 2
http://www.ebooks.vdcmedia.com
SSSûûûúúúnnnggg mmmuuuâââ ÀÀÀaaaâââ LLLaaaåååttt
Nguyïîn Vùn Böíng
Phaãi noái trûúác, àïën nay töi vêîn chûa lêëy vúå khöng phaãi vò töi
muöën giûä lúâi hûáa giûäa cha töi vaâ baác Haâ ngaây töi coân nhoã. Töi chûa
lêëy vúå, vò hoaân caãnh noá nhû vêåy.
Nùm 1955, múâi ba tuöíi, töi àûúåc gûãi ra Bùæc. Nùm sau qua Liïn
Xö, vaâo kyá tuác xaá hoåc sinh Viïåt Nam taåi Matxcúva, vûâa hoåc vùn hoaá
vûâa hoåc trung cêëp kyä thuêåt. Thi ra, àûúåc choån hoåc tiïëp àaåi hoåc trùæc
àõa, úã luön caã chñn nùm bïn nûúác baån. Töët nghiïåp àaåi hoåc, töi vïì nûúác
ba nùm laåi àûúåc àa ài nghiïn cûáu sinh úã Tiïåp Khùæc. Vïì laåi trong nûúác
thò chiïën dõch Xuên 1975, chiïën dõch Höì Chñ Minh, giaãi phoáng Saâi
Goân, giaãi phoáng caã miïìn Nam !
Nùm thaáng tröi qua, nhûng nhû vêåy khöng phaãi hoaân toaân töi
khöng coá thò giúâ nghô àïën chuyïån vúå con, gia àònh. Töi coá möåt àam mï
khaác : höåi hoaå. Ngay ngaây coân nhoã úã chiïën khu miïìn Nam töi àaä ham
veä. Têët nhiïn ngaây àoá veä chùèng ra gò. Sang Liïn Xö, töi àûúåc gùåp öng
giaáo hònh hoåc hoaå hònh, laåi laâ möåt hoaå sô, giaáo sû trûúâng cao àùèng myä
thuêåt Suaricöëp. Thêëy töi ham veä vúâi, öng ta rêët yïu. Öng giúái thiïåu
töi hoåc thïm úã trûúâng naây. Tûâ àoá, ngoaâi nhûäng giúâ vùn hoaá vaâ trùæc
àõa, töi caâng maãi mï veä. Veä ngaây veä àïm. Töi àõnh sau khi töët nghiïåp
trùæc àõa seä xin úã laåi vaâi ba nùm hoåc cho hïët àaåi hoåc Myä thuêåt nhûng
trong nûúác giùåc Myä àang àaánh phaá aác liïåt khöng nhûäng úã miïìn Nam
maâ caã miïìn Bùæc, khaáng chiïën àang cêìn ngûúâi, töi khöng coân loâng daå

3. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 3
http://www.ebooks.vdcmedia.com
naâo keáo daâi nhûäng nùm thaáng úã nûúác ngoaâi. Töi vïì, daåi úã Àaåi hoåc
Baách Khoa Haâ Nöåi, sau sang Tiïåp laâm nghiïn cûáu sinh.
Taåi thuã àö Praha cöí kñnh miïìn Trung Êu töi laåi say mï veä. Coá
leä vò àam mï àoá maâ töi ñt nghô àïën yïu àûúng, vúå con. Töi vïì nûúác lêìn
sau vaâo àêìu nùm 1975 laâm úã Cuåc ào àaåc vaâ baãn àöì cuãa Phuã Thuã
tûúáng.
úã Àaâ Laåt coá Nha àõa dû thuöåc böå Töíng tham mûu nguyå. Thaânh
phöë naây giaãi phoáng, quên àöåi ta àaä vaâo tiïëp quaãn, sûã duång Nha àõa d-
û àoá àïí phuåc vuå ngay cho chiïën dõch Höì Chñ Minh. Hún nûãa nùm sau
töi àûúåc phaái theo möåt àoaân caán böå vaâo nùæm thïm tònh hònh cuãa Nha
àõa d àang chuyïín thaânh möåt cú quan baãn àöì cuãa ta. Cöng viïåc cuãa
töi khöng bêån lùæm, sau möåt tuêìn lïî töi àûúåc pheáp vïì thùm Bònh
Thuêån. Quï göëc töi ngoaâi Quaãng Bònh, nhûng àïën àúâi cha meå töi thò
lûu laåc vaâo vaâ sinh töi ra úã Hoaâ Àa, Bùæc Bònh Thuêån.
Hònh aãnh töi coân giûä vïì núi naây laâ möåt vuâng xung quanh toaân
caát, giöëng nhiïìu vuâng ven biïín Quaãng Bònh.
Trûúác mùåt, nhûäng nöîng caát vaâng che khuêët búâ biïín Àöng. Sau
lûng, caát trùæng chaåy vaâo têån nhûäng rûâng cêy luáp xuáp dûúái chên
Trûúâng Sún. Àûúâng söë Möåt tûâ ngoaâi vaâo, bùng qua giûäa nhûäng haâng
me vaâ xoám nhaâ tha thûúát. Cha meå töi úã möåt gian nhaâ laá bïn àûúâng,
khuêët sau möåt ngöi nhaâ nhoã, vuöng vùæn : bûu àiïån Hoaâ Àa. Cha töi
laâ nhên viïn àa thû cuãa Phoâng bûu àiïån naây.
Nay töi trúã vïì khöng nhòn ra caãnh cuä nûäa. Tûâ Vônh Haão, Söng
Loâng Söng vaâo, tûâ ngaä ba Phan Rñ Cûãa lïn, nay bïn àûúâng nhaâ san
saát, vaâo àïën chúå Lêìu phöë xaá caâng cao röång, nhöën nhaáo, che lêëp caái
tröëng vùæng cuãa vuâng caát ven biïín n gaây x ûa. Trûúác nhûäng thay àöíi àoá
töi nao nao buöìn, khöng tòm laåi àûúåc tuöíi thú cuãa mònh. Cha meå töi
khöng coân, baâ con chùèng coá ai, töi chó taåt gheá thùm qua caác chöën cuä.
Ngaây xûa bïn caånh bûu àiïån Hoaâ Àa coá möåt ngöi nhaâ gaåch
khaác, cuäng nhoã nhûng daâi hún, chia laâm hai gian. Àoá laâ bïånh viïån
Hoaâ Àa. Xñch vaâo sau bïånh viïån laâ möåt chiïëc nhaâ laá khaá cuãa vúå chöìng
baác Haâ, höìi àoá laâm y taá vaâ lao cöng cho bïånh viïån. Xung quanh vùæng
veã, giûäa caãnh caát vaâ me naây, hai nhaâ chuáng töi thûúâng qua laåi giuáp
àúä nhau, rêët thên nhau. Caách maång, khaáng chiïën, cha töi ra laâm
cöng taác röìi ài khaáng chiïën. Meå töi úã laåi xuöëng Phan Rñ Cûãa mua caác

4. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 4
http://www.ebooks.vdcmedia.com
chaåy chúå baán nuöi töi ùn hoåc. Nùm töi lïn baãy, meå töi chïët, cha töi
àem töi theo ra chiïën khu. Vúå chöìng baác Haâ vêîn coân úã laåi Hoaâ Àa,
sau dúâi vaâo Phan Thiïët, taåi àêy hai baác múái coá àûúåc chuát con gaái, àùåt
tïn laâ Lan maâ töi cha hïì biïët mùåt.
Töi úã chiïën khu vûâa àûúåc tiïëp tuåc ài hoåc, vûâa laâm caác cöng viïåc
vùåt nhû daán phong bò, chaåy cöng vùn giûäa caác cú quan. Àêìu nùm
1955, ra Bùæc. Àïm trûúác khi töi lïn àûúâng, cha töi cùn dùån töi nhiïìu
àiïìu, trong àoá coá cho töi biïët laâ trûúác àêy baác Haâ úã Hoaâ Àa vaâo Phan
Thiïët laâ vò baác àang bñ mêåt laâm cöng taác cho ta, bõ chuáng noá nghi ngúâ
phaãi traánh ài. Vaâo Phan Thiïët, baác trai vêîn tiïëp tuåc. Baác àûáng baán
cho möåt hiïåu thuöëc têy, thûúâng mua thuöëc gûãi ra. Cha töi laâ ngûúâi
liïn laåc vúái baác. Baác àaä bõ bùæt, bõ tuâ möåt lêìn, nhúâ chuã tiïåm thuöëc lo
tiïìn múái àûúåc vïì.
Töi ra Bùæc, sau naây thuêån tiïån cha töi seä cho töi àõa chó cuãa baác,
töi nïn thûúâng gûãi th thùm hai baác - àiïìu maâ àïën nay cha bao giúâ töi
laâm àûúåc vò sau khi töi ài àûúåc hai nùm thò cha töi bõ phuåc kñch, hy
sinh trong möåt chuyïën cöng taác vïì Thaáp Chaâm. Àïm xûa àoá cha töi
nhùæc ài nhùæc laåi laâ gia àònh baác Haâ rêët töët, trûúác cuäng caãnh ngheâo
khoá nhû cha meå töi, sau naây möîi ngûúâi möåt hoaân caãnh nhûng àïìu
khaáng chiïën.
Cha meå töi chó coá möåt mònh töi, hai baác chó coá Lan, cha töi coá
hûáa vúái baác Haâ trai laâ sau naây hai nhaâ seä laâm sui vúái nhau. Höìi àoá töi
nghe chuyïån khöng chuá yá mêëy, sau naây nhúá laåi vûâa buöìn cûúâi vûâa
caãm àöång. Caác öng giaâ hay thiïåt, àaä laâm caách maång, ài khaáng chiïën,
cha töi laâ caán böå, àaãng viïn, maâ vêîn coân suy nghô nhû ngûúâi thúâi xûa.
Nhûng töi khöng khoãi caãm àöång nghô àïën nhûäng luác cha töi
moác àûúåc baác Haâ ra tûâng trïn baäi biïín, nöîng caát, hai ngûúâi baân baåc
cöng viïåc xong laåi nhùæc àïën vúå con, gia àònh, hûáa heån vúái nhau
chuyïån viïín vöng vïì tûúng lai chuáng töi. Nhûng chñnh töi röìi cuäng coá
luác viïín vöng. Töi khöng biïët mùåt Lan, khöng tûúãng tûúång ra cö ta
thïë naâo.
Cha töi noái Lan cuäng àûúåc ài hoåc úã Phan Thiïët, rêët ngoan. Töi
hònh dung, cöë nhúá laåi vïì baác Haâ trai, baác Haâ gaái ngaây hai baác coân laâm
y taá vaâ lao cöng úã bïånh viïån Hoaâ Àa, nhûng vêîn khöng tûúãng tûúång
ra Lan thïë naâo ? Tuy vêåy coá luác vêîn tûå hoãi sau naây mònh seä gùåp Lan

5. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 5
http://www.ebooks.vdcmedia.com
ra sao ? ... Lan seä chúâ mònh, laâ cú súã du kñch bñ mêåt, nûä àùåc cöng
trong thõ xaä Phan Thiïët. Hay Lan thoaát ly ài laâm cöng taác, rêët tiïën
böå, mònh vïì tònh cúâ coá gùåp nhau trïn chiïën khu, trong vuâng giaãi
phoáng, trong möåt chuyïën cöng taác, möåt höåi nghõ, hoãi ra múái biïët... laâ
Lan ! Hay Lan àaä coá chöìng con, chöìng cuäng laâ àöìng chñ mònh, hoùåc laâ
luêåt sû, baác sô, thûúng gia ; hoùåc nûäa trong haâng nguä nguyå, cöng an,
mêåt vuå, tûúáng taá ? Hoùåc Lan ùn chúi, laâm nhûäng nghïì àaáng thûúng :
ca sô, baán ba... bõ vuâi dêåp hay cuöën huát theo cuöåc söëng quay cuöìng, sa
àoaå trong vuâng Myä-nguyå ? ... Töi khöng thûúâng nghô, nhûng àöi luác
cuäng chúåt nhúá túái. Möåt buöíi chiïìu tuyïët phuã trùæng bïn ngoaâi cûãa söí úã
Matxcúva, bêng khuêng nhúá nhaâ.
Möåt buöíi mai nùæng vaâng trïn söng Vöntava, trïn cêìu Saclú
nhòn caác thiïëu nûä nûúác baån xao xuyïën nghô vïì quï hûúng mònh...
Chñnh töi cuäng coá nhûäng luác viïín vöng nhû vêåy ! Nay töi vïì Hoaâ Àa
thùm laåi núi cha meå töi àaä lûu laåc vaâo laâm ùn, röìi tham gia caách
maång, ài khaáng chiïën.
Thùm laåi núi töi àaä sinh ra vaâ lúán lïn. Têët nhiïn töi coá hoãi thùm
vïì gia àònh baác Haâ. Töi ài luön vaâo Phan Thiïët, múái hay baác trai àaä
mêët, baác gaái hiïån úã Àaâ Laåt. Töi lïn Àaâ Laåt. Coân caã tuêìn lïî nûäa àoaân
caán böå chuáng töi múái vïì Haâ Nöåi. Töi tòm àïën thùm baác Haâ gaái, cuäng
khöng khoá lùæm. Nhaâ baác úã êëp Àa Thaânh, khöng xa trung têm thõ xaä...
Àiïìu töi khöng ngúâ laâ nhaâ cûãa cú ngúi cuãa baác laåi nhû vêåy. Möåt
ngöi nhaâ ngoái kiïíu biïåt thûå giûäa möåt khu vûúân tröìng hoa vaâ rau nhû
thûúâng thêëy úã àêy. Sau naây hoãi múái biïët laâ baác trai ài tuâ vïì bõ bïånh
mêët, baác gaái vêîn úã Phan Thiïët, lïn xuöëng Àaâ Laåt buön baán : naâo caá
mùæm tûâ Phan Thiïët chúã lïn, naâo rau vaâ hoa tûâ Àaâ Laåt àa xuöëng. Sau
nùm 1954, àïí traánh bõ rêìy ra vïì chuyïån baác trai tûâng bõ bùæt, baác gaái
lïn úã hùèn Àaâ Laåt, söëng hùèn vïì nghïì hoa, sau àûúåc coá nhaâ, coá vûúân.
Baác Haâ gaái tröng bïn ngoaâi thay àöíi hùèn. Vêîn phuác hêåu, hiïìn tûâ, nh-
ûng àaä giaâ, toác baåc trùæng, höìng haâo, khoeã maånh, khöng lam luä khö
cùçn nh xa...
Höm töi àïën hoãi khöng gùåp ngay baác Haâ gaái, maâ gùåp Lan. Cöíng
trûúác múã, trïn khoaãng sên nhoã trûúác nhaâ coá mêëy luöëng hoa, vaâi cêy
xaböchï, cêy bú, àïën hiïn nhaâ laát gaåch hoa, cûãa vaâo nhaâ möåt caánh
àoáng, möåt caánh heá múã. Töi goä cûãa. Goä lêìn thûá hai. Tiïëng deáp bïn

6. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 6
http://www.ebooks.vdcmedia.com
trong ài ra, möåt baân tay àêíy röång caánh cûãa, möåt thiïëu nûä nhòn töi
ngúä ngaâng.
- Chaâo öng. Daå öng hoãi ai ?
Töi thûúâng gùåp caái ngúä ngaâng vaâ lïî pheáp àoá trong nhûäng ngaây
vïì trong naây, khi ngûúâi trong nhaâ ra nhòn thêëy böå aáo quêìn kaki böå
àöåi trïn ngûúâi töi, àöi deáp cao su, chiïëc muä tai beâo. Chuáng töi vêîn
mùåc nhû vêåy cho tiïån khi vaâo trong naây, dêìu khöng phaãi böå àöåi. Caái
ngúä ngaâng vaâ lïî pheáp vò ngaåc nhiïn, pha chuát lo ngaåi. Sûå lo ngaåi trïn
ngûúâi thiïëu nûä - maâ töi àoaán ra ngay laâ Lan - caâng roä hún trong ngöi
nhaâ tröng vùæng veã naây.
Töi hoãi laåi :
- Xin löîi, àêy coá phaãi nhaâ baác Haâ ?
- Daå phaãi.
Töi cûúâi noái ngay :
- Cö laâ Lan ?
Thiïëu nûä nhòn töi caâng chùm chuá. Thoaáng tröng qua cö ta
chûâng hai mûúi hai, hai mûúi ba tuöíi, nhng nhòn kyä àïën hai mûúi
baãy, hai mûúi taám, àuáng tuöíi töi tñnh vïì Lan. Ngûúâi dong doãng cao,
gêìy, laâ voác daáng maâ caác thiïëu nûä thúâi trang phûúng Têy mong muöën.
Toác cùæt ngùæn khöng uöën, mùåt khöng vïët son phêën duâng haâng ngaây,
aáo quêìn mùåc trong nhaâ bùçng vaãi hoa, àöìng böå maâu höìng. Töi hoãi tiïëp:
- Baác coá nhaâ khöng ?
Tûâ ngúä ngaâng, lo lùæng, mùæt cö gaái loeá lïn aánh vui, mûâng rúä thêåt
sûå.
- Anh laâ ...
Töi cûúâi àaáp :
- Phaãi, töi laâ Hoaâng, con baác Àaåt.
- Trúâi !
Tay cö ta buöng caánh cûãa ra, chên bûúác túái, dûâng laåi, quay lui
nh sùæp kïu lïn (chùæc laâ àïí baáo tin cho baác Haâ gaái). Vûâa luác àoá dûúái
chên cö coá hai àûáa beá chen ra, möåt trai lïn ba lïn böën, möåt gaái chûâng
lïn hai. Caã àöi àïìu rêët xinh xùæn, dïî thûúng. Töi nhòn xuöëng hoãi :
- Caác chaáu ?
- Daå, con em.
Mùåt cö ta böîng laånh luâng, cö noái rêët nhanh :

7. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 7
http://www.ebooks.vdcmedia.com
- Chöìng em laâ àaåi uyá, àang hoåc têåp.
Cö lùåp laåi, gioång àanh ài :
- Ba caác chaáu àang ài hoåc têåp caãi taåo.
Vaâ lïî pheáp :
- Múâi anh vaâo.
Cö quay bûúác vaâo. Töi cuái xuöëng ùæm àûáa chaáu gaái nhoã lïn, tay
dùæt àûáa trai. Trong nhaâ, cö ta dûâng laåi bïn xalöng :
- Daå múâi anh ngöìi, em ài goåi meå em. Meå em úã sau vûúân. Cö nhòn
con gaái trïn tay töi, muöën àúä öm lêëy noá, baão töi :
- Anh coi chûâng, chên chaáu bêín, suöët ngaây noá theo baâ ngoaåi
ngoaâi vûúân. Nhòn xuöëng con trai :
- Àûác, con àaä chaâo... cêåu cha ?
Cö ngêåp ngûâng, coá leä giûäa hai tiïëng "baác" vaâ "cêåu". "Cêåu" nghe
thên hún. Laåi noái vúái töi :
- Múâi anh ngöìi, meå em baã mûâng lùæm !
Cö quay ài. Töi vêîn tay böìng tay dùæt hai àûáa nhoã bûúác theo sau,
noái :
- Àûúåc, àïí töi ra thùm baác.
Loâng töi xuác àöång, böìi höìi, khöng biïët àang vui hay buöìn ? Coá leä
vui vò gùåp laåi àûúåc ngûúâi thên, vêîn khoeã maånh. Nhng cuäng coá leä buöìn
vò gùåp laåi trong caãnh naây, chùæc laâ coá nhûäng nöîi eáo le maâ mònh khöng
thïí khöng quan têm àïën ! Vûâa böìi höìi, xuác àöång, töi vûâa suy nghô vïì
Lan àang ài trûúác mùåt, luác quay lui, luác vêîn bûúác àïìu, hoãi töi nhûäng
cêu ngùæn :
"Anh múái vïì àïën ?" "Anh úã Haâ Nöåi vaâo ?" "Anh vaâo úã àêu ?"...
Múái gùåp trong chöëc laát, yá nghô cuãa töi vïì Lan thay àöíi tûâng chùåp ; luác
àêìu Lan ra múã cûãa, thoaáng tröng qua töi tûúãng laâ möåt cö sinh viïn.
Mùåt maây vaâ daáng ngûúâi Lan treã lùæm. Nhûng Lan àaä coá chöìng, coá con,
nhêët laâ khi biïët töi laâ Hoaâng, con cuãa ngûúâi baån thên baác Haâ ngaây
trûúác, Lan vûâa vui mûâng, vûâa kòm chïë suå vui mûâng cuãa mònh laåi, giúái
thiïåu chöìng con, trúã nïn lïî pheáp, e deâ...
Töi thêëy Lan giaâ dùån, coá möåt àúâi söëng riïng tû naâo àoá bïn
trong... Töi chúåt nhúá laåi khung caãnh ngöi nhaâ naây,cöíng ngoaâi àïí múã,
cûãa trong caánh kheáp, caánh múã heá... vùæng veã, kñn àaáo thïë naâo !

8. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 8
http://www.ebooks.vdcmedia.com
Cuöåc gùåp gúä cuãa töi vaâ baác Haâ gaái sau àoá úã ngoaâi vûúân, röìi vaâo
nhaâ, thoaãi maái, caãm àöång hún nhiïìu. Tuy bïn ngoaâi giaâu coá, thay àöíi
khaác xûa, baác Haâ gaái vêîn àöëi xûã vúái töi chên tònh vaâ thùæm thiïët nhû
xûa. Hai àûáa con cuãa Lan cuäng bu lêëy töi.
Töi àûúåc söëng giûäa nhûäng tònh caãm gia àònh maâ tûâ lêu khöng
biïët àïën. Nhûäng ngaây àoá raãnh rang, töi ài thùm loâ nghiïn cûáu phaãn
ûáng nguyïn tûã lûåc, caác trûúâng àaåi hoåc quên sûå, têm lyá chiïën cuãa
nguyå, viïån Paxtú, nhaâ maáy àiïån Àa Nhim, nhaâ maáy àiïån Angcröeát,
caác êëp tröìng hoa, caác höì, thaác Àaâ Laåt...
Chöî ùn úã cuãa töi vêîn chung vúái àoaân caán böå taåi khaách saån, nhng
töi cuäng thûúâng gheá chúi, ùn cúm, coá höm nguã laåi nhaâ baác Haâ. Caãnh
Àaâ Laåt rêët quyïën ruä, töi coá mang theo giêëy buát, maâu, giaá veä, nhng
coân gûãi nguyïn laåi nhaâ baác Haâ. Chùèng ai coá thïí nghô àïën chuyïån veä
vúâi trong nhûäng ngaây thaáng naây !
***
Nhûäng lêìn vïì trong nhaâ baác Haâ töi àûúåc biïët caãnh vúå chöìng Lan
söëng khöng ïm êëm. Baác Haâ nhòn Lan thúã daâi baão töi : "Duyïn phêån
noá lúä laâng !"... Töi biïët àaåi khaái laâ tûâ lêu vúå chöìng Lan khöng úã chung
vúái nhau, chöìng Lan coá vúå riïng thïë naâo àoá. Töi traánh hoãi kyä. Vïì
phêìn töi, baác Haâ hoãi àuã caác thûá chuyïån. Töi hiïíu àoá laâ vò baác thûúng
töi, nhûng khöng phaãi baác chó toâ moâ muöën biïët riïng vïì töi maâ muöën
qua töi àïí hiïíu vïì miïìn Bùæc, vïì chuã nghôa xaä höåi. Höm àêìu baác rêët
ngaåc nhiïn laâ töi cha coá vúå. Töi cûúâi traã lúâi baác :
- Daå, ngoaâi àoá thanh niïn coá vúå chêåm lùæm.
Trong cêu chuyïån baác toã ra mïën phuåc miïìn Bùæc, mïën phuåc caách
maång, nhng hiïíu lêìm vïì caách maång, vïì miïìn Bùæc khaá nhiïìu, Lan
cuäng vêåy, tuy Lan ñt hoãi, ñt noái, thûúâng chó ngöìi lùæng nghe. Àiïìu hiïíu
lêìm lúán nhêët laâ súå miïìn Bùæc traã thuâ, trûâng trõ, súå miïìn Bùæc raáo riïët
quaá, "coi têët caã miïìn Nam naây (yá noái ngûúâi trong vuâng bõ chiïëm
trûúác) àïìu laâ nguyå hïët". Nhûäng luác baác Haâ hoãi caác àiïìu àoá, Lan ngöìi
nghe thûúâng ngùn laåi :
- Meå, meå cûá nghe ngûúâi ta noái !...
Töi hiïíu Lan khöng phaãi khöng nghô nhû baác Haâ. Cuängnhûäng
àiïìu àoá, Lan nghô möåt caách khaác. Khöng súå trûâng trõ, nghiïåt ngaä maâ
súå khinh bó, nhuåc maå. Muöën giûä möåt thïí diïån naâo àoá. Thaái àöå haâng

9. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 9
http://www.ebooks.vdcmedia.com
ngaây cuãa Lan àöëi vúái töi cuäng vêåy, vûâa hïët sûác thên yïu vûâa giûä möåt
ranh giúái, möåt khoaãng caách, nhû muöën baão töi : "ûâ, em àêëy, em laâ vúå
nguyå àêëy, nhûng em chùèng coá gò àaáng nhuåc !"...
Caâng toã ra thûúng yïu, mïën phuåc nhûäng gò úã miïìn Bùæc, Lan
caâng thuã thïë vaâ chöëng àúä bùçng sûå kiïu haánh vö lyá àoá. Vò vêåy töi
thûúâng aái ngaåi, möîi khi chuyïån troâ àïìu yá tûá traánh cho Lan khoãi
chaånh loâng. Nhûng baác Haâ thò gúåi hoãi töi khöng soát àiïìu gò, caã vïì
nhûäng àiïìu maâ töi khöng hay nghô túái, nhû cêëp bêåc, lûúng hûúãng. Coá
chuyïån mònh traánh khöng muöën khai ra nhû chuyïån töi ài hoåc nûúác
ngoaâi hïët chuyïën naây àïën chuyïën khaác, khöng àûúåc trûåc tiïëp chiïën
àêëu úã trong nûúác, thò baác laåi hoãi ài hoãi laåi coi àoá laâ möåt vinh dûå hiïëm
coá.
***
úã Liïn Xö, Tiïåp Khùæc, töi veä ra àïí àêëy, ai xin töi cho. Caác baån
nûúác ngoaâi xin àûúåc thûúâng mua quaâ tùång laåi, hay múâi töi ài ùn uöëng.
Quaâ, töi nhêët thiïët tûâ chöëi ; ùn coá luác ài ; nhng uöëng thò töi thûúâng
nhêån lúâi, nhêët laâ nhûäng luác baån mang rûúåu àïën phoâng mònh cuâng
uöëng hay gûãi àïën cho. Vò vêåy töi uöëng rûúåu Têy rêët khaá, Vötka,
xlivövixï (1), chùèng nhûúâng gò caác baån Nga, Tiïåp.
úã Àaâ Laåt, trong nhaâ baác Haâ hoãi, töi chó xin möåt vaâi chai "33".
Búãi vò thûåc sûå töi khöng nghiïån rûúåu, uöëng thò bao nhiïu cuäng àûúåc
vaâ thñch uöëng, nhûng khöng coá cuäng chùèng sao. Àïën nhaâ caác baån taåi
àêy töi cuäng khöng àoâi, nhûng múâi thò töi uöëng, vaâ thêëy töi uöëng àûúåc
anh em thûúâng múâi. Buöíi chiïìu cuöëi cuâng trûúác höm vïì laåi Haâ Nöåi,
möåt anh baån cho töi chai Henneátxi. Töi mang vïì nhaâ baác Haâ. Trong
bûäa cúm chiïìu töi chó uöëng "33", khöng àûa chai Henneátxi ra, vò
khöng leä möåt mònh töi uöëng, baác gaái vaâ Lan thò chùæc laâ khöng.
Cúm nûúác xong, töi ngöìi troâ chuyïån vúái baác vaâ Lan, àuâa vúái hai
chaáu Àûác, Minh maäi àïën hún chñn giúâ múái vïì phoâng töi. Phoâng naây
daânh cho khaách vaâ úã àêìu nhaâ, tröng ra vûúân, caãnh rêët àeåp. Nhaâ baác
Haâ cuäng nhû phêìn lúán caác nhaâ khaác úã àêy, mùåt trûúác tröng ra àûúâng
vaâ caách àûúâng möåt khoaãng sên nhoã, phña sau laâ vûúân liïìn nhau
thaânh möåt khu röång lúán tröìng hoa, rau vaâ cêy ùn quaã. Bïn kia khu
vûúân laâ àöìi thêëp tröng thöng, nhêëp nhö nhûäng maái chuâa, noác thaáp...

10. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 10
http://www.ebooks.vdcmedia.com
Phoâng khaách naây liïìn vúái xalöng úã phña trûúác vaâ caách caác phoâng
khaác trong nhaâ möåt daäy haânh lang. Ngang àêëy, bïn kia haânh lang laâ
phoâng baác Haâ. Phña trûúác, gian baân thúâ Phêåt. Àùçng sau, phoâng cuãa
Lan, cuäng tröng ra vûúân. Töi vïì trong phoâng àõnh nguã súám nhûng
caãnh àïm vùæng veã cuãa Àaâ Laåt múâ sûúng böîng khiïën töi buöìn buöìn.
Töi sûåc nhúá laåi chai rûúåu baån cho, beân àem ra múã uöëng möåt
mònh, ngöìi tröng ra vûúân. Trong vûúân ban ngaây thêëy roä tûâng luöëng
hoa, luöëng rau, naâo bùæp caãi, su haâo, haânh, àêåu têy... naâo layún, höìng,
cuác... caác loaåi. Rau xanh, hoa àuã maâu sùæc, àêët xúái àoã túi, tröng nhû
trïn tranh. Ban àïm trong sûúng muâ vaâ aánh àiïån, nhûäng taán cêy,
luöëng hoa, luöëng rau, coá luác tröng thêëy múâ múâ, luác xoaá nhoaâ trong
sûúng, hû hû thûåc thûåc.
Töi böîng nhúá nhûäng àïm muâa thu, tûâ kyá tuác xaá trïn àöìi
Xtrahöëp úã Praha, töi nhòn xuöëng lêu àaâi Húratxany, nhaâ thúâ Thaánh
Ghuy, khu Mala Vtrana, nhòn qua cêìu Saclú, trïn söng Vöntava,
nhòn têån trung têm thaânh phöë cöí vúái cöng trûúâng, toaâ thõ saãnh, nhaâ
thúâ Do Thaái, àaâi tûúång Giùng Hutxú... caã Praha cöí kñnh àang chòm
trong sûúng. Töi nhúá caác nûúác baån Tiïåp Khùæc, Liïn Xö, nhûäng àêët
nûúác khaác töi àaä ài qua. Nhúá miïìn Bùæc, Haâ Nöåi, nhúá tuöíi thú cuãa
mònh, nhúá lan man, têm tû nhû múâ trong sûúng. Böîng coá tiïëng goä cûãa
nheâ nheå. Töi húi ngú ngaác quay nhòn laåi vaâ àûáng lïn ra múã cûãa :
- aâ, em !
- Anh coân thûác ?
- Em vaâo chúi.
Lan bûúác vaâo húi ngêåp ngûâng, röìi ài thùèng àïën xalöng, nhòn
chai rûúåu trïn baån gioång vui lïn :
- Caác anh cuäng uöëng rûúåu aâ ?
Töi ngöìi xuöëng, nhòn Lan cûúâi baão :
- Em ngöìi !
Lan vêîn àûáng :
- Sao anh khöng baão lêëy ly ?
Àïí cho tiïån, töi àaä uöëng bùçng cheán uöëng traâ trong phoâng. Töi
traã lúâi Lan :
- Thöi, uöëng vêåy cuäng àûúåc.
Ai laåi vêåy, em ài lêëy ly nheá.

11. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 11
http://www.ebooks.vdcmedia.com
Lan chúám bûúác ài coân quay laåi :
- Anh àõnh möåt mònh uöëng caã chai aâ ? Uöëng khöng coá gò nhùæm
aâ?
Lan tûúi cûúâi, vöìn vaä. Töi lùæc àêìu :
- Thöi àûâng lêëy thïm gò khaác. Anh quen uöëng vêåy.
- Anh vêîn thûúâng uöëng sex.
Töi khöng traã lúâi thùèng, hoãi trúá ài :
- Caác chaáu nguã hïët röìi aâ ?
- Daå.
- Baác niïåm Phêåt àùçng trûúác ?
- Daå.
Mùæt Lan vêîn khöng rúâi khoãi mùåt töi, miïång vêîn cûúâi, traã lúâi nh-
û khöng quan têm àïën àiïìu töi hoãi. Àiïìu Lan quan têm vêîn laâ chai
rûúåu kia, töi möåt mònh ngöìi uöëng "sex" vaâ khöng cêìn thûác nhùæm. Lan
quay ài, vûâa ài vûâa noái :
- Àïí em ài lêëy ly.
Ra àïën cûãa coân quay laåi :
- Anh múâi em uöëng vúái nheá.
Gioång nghõch ngúåm, cûã chó nhanh nhaãu khaác hùèn ngaây thûúâng.
Hònh nhû Lan thêëy töi uöëng rûúåu laâ möåt khaám phaá gò thñch thuá àöëi
vúái Lan, töi khöng coân àaáng e ngaåi. Lan coá thïí thên mêåt vúái töi...
Thaái àöå àoá cuãa Lan khiïën töi húi ngêín ngú ài möåt luác. Khi bònh
tônh laåi thò Lan àaä trúã vaâo, tay cêìm hai chiïëc ly pha lï vaâ möåt höåp
thuöëc laá "555" àùåt xuöëng baân. Höåp thuöëc àaä boác giêëy boáng, nhûng múã
ra vêîn coân àang àêìy nguyïn. Ngay tûâ höm töi múái àïën, baác Haâ baão
lêëy thuöëc cho töi huát, töi tûâ chöëi. Töi khöng nghiïån thuöëc. Lan múã
höåp thuöëc àûa àïën phña töi.
- Anh thûúâng khöng huát, nhûng huát vêîn àûúåc chûá ?
- Phaãi, töi huát àûúåc, tuy khöng thñch.
Lan múâi, töi cêìm lïn möåt àiïëu. Lan keáo höåp thuöëc vïì phña
mònh, cuäng lêëy ra möåt àiïëu. Töi cêìm höåp diïm Lan àïí xuöëng baân,
queåt lûãa chêm thuöëc cho Lan. Töi cuäng chêm cho töi, vûâa laâm vûâa
thoaáng nhúá laåi rêët nhanh laâ tûâ ngaây àïën àêy töi cha thêëy Lan huát
thuöëc. Caác chiïëc gaåt taân trong nhaâ àïìu saåch. Ngûúâi thûúng yïu vaâ
nuöi con kyä nhû Lan chùæc khöng àoáng cûãa laåi huát thuöëc trong phoâng

12. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 12
http://www.ebooks.vdcmedia.com
riïng. Lan cêìm vaâo cuâng vúái höåp thuöëc khöng phaãi möåt höåp queåt
maáy, chùèng haån chiïëc zipö, maâ chó laâ möåt bao diïm... Tuy vêåy, Lan
ngöìi huát toã ra rêët thaânh thaåo.
Thaânh thêåt töi coi Lan nhû cö em gaái. Biïët loâng Lan àang nùång
chôu nhûäng mùåc caãm vaâ lo êu töi àõnh buång seä noái chuyïån nhiïìu vúái
Lan. Tuy nhiïn àïën têån höm nay, cha lêìn naâo töi àûúåc noái chuyïån lêu
vúái Lan, vò thò giúâ töi vïì trong nhaâ baác Haâ khöng nhiïìu, möîi khi vïì
baác thûúâng hoãi caác thûá chuyïån, hai àûáa nhoã cuäng quêën lêëy töi, Lan
laåi deâ dùåt, thên mêåt nhûng chûa lêìn naâo toã ra chuyïån troâ cúãi múã vúái
töi.
Àïm nay, töi sùæp rúâi Àaâ Laåt ngöìi buöìn möåt mònh. Lan vaâo, töi
vui mûâng tûúãng seä àûúåc chuyïån troâ vúái Lan nh vúái cö em gaái khöng
may mùæn, nhng Lan laåi àoâi uöëng rûúåu, ngöìi huát thuöëc, thaái àöå, cûã chó
khaác ngaây thûúâng. "Cö beá" muöën gò ?... Töi thaãn nhiïn àêíy möåt chiïëc
ly vïì phña Lan, keáo vïì mònh möåt chiïëc, cêìm chai rûúåu lïn :
- Em uöëng ?
Lan khöng ngêìn ngûâ, gêåt àêìu :
- Anh cho em xin möåt ly.
Töi roát rûúåu cho Lan, cho töi. Lan chúåt hoãi :
- Mai anh vïì ?
Gioång Lan húi àúåm buöìn, töi caãm àöång, gêåt àêìu.
Lan nêng ly :
- Chuác anh ài àûúâng maånh khoeã.
Töi chaåm ly vúái Lan, chuác laåi.
- Anh chuác Lan vui.
Lan uöëng caån rûúåu, àùåt ly xuöëng nhòn töi :
- Anh chûa hoãi gò vïì àúâi em.
Miïång Lan cûúâi móm, mùæt anh aánh tinh nghõch, cêu hoãi nhû àaä
chuêín bõ trûúác, thaách thûác. Töi chùèng chuát súân loâng :
- Baác coá cho anh biïët qua...
Töi thïm :
- Hoaân caãnh trong naây...
Töi dûâng laåi, khöng muöën giaãi thñch daâi doâng. Lan thöng minh,
mau hiïíu. Lan tiïëp liïìn theo lúâi töi :
- Vò vêåy anh khöng cêìn hoãi em, cuäng hiïíu ?

13. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 13
http://www.ebooks.vdcmedia.com
Cêu hoãi móa mai, khiïu khñch thêåt sûå. Töi khöng khoãi ngaåc
nhiïn. Àiïìu gò àaä xaãy ra trong àúâi Lan ?... Haâng ngaây Lan hiïìn dõu
daåy con, chùm chó giuáp meå laâm vûúân, raãnh ra thò àoåc saách, nghe
nhaåc... ài ra ngoaâi khöng phêën son loeâ loeåt, cuäng aáo boá, quêìn loe nhû-
ng vûâa phaãi, diïån kñn àaáo, giaãn dõ. Vêåy maâ luác naây trûúác mùåt töi cöë toã
ra trêng traáo. Töi ngöìi suy nghô, mú maång, böîng nghe Lan noái nhû tûâ
xa :
- Anh cho em ly nûäa.
Töi nhòn xuöëng baân, cêìm chai roát cho Lan, cho töi :
- Anh coá ngaåc nhiïn khöng ?
- Gò ?
- Em huát thuöëc, uöëng rûúåu...
Lan tiïëp luön :
- Höìi úã Huïë em uöëng, em huát nhiïìu lùæm. Vïì àêy, súå meå em
mùæng, em khöng huát, khöng uöëng, àïm nay tònh cúâ àûúåc uöëng, àûúåc
huát thuöëc vúái anh. Töi coá nghe baác Haâ noái laâ vïì sau naây Lan khöng úã
Saâi Goân vúái chöìng, maâ ra Huïë vûâa ài daåy v ûâa hoåc tiïëp- Lan coá chûáng
chó cûã nhên vùn khoa, vaâ cuäng àaä töët nghiïåp àaåi hoåc s phaåm Anh
vùn, xin vïì daåy taåi àêy gêìn àûúåc möåt nùm thò Àaâ Laåt giaãi phoáng. Nay
Lan nghó úã nhaâ vò trûúâng àang sùæp xïëp àïí coá thïí múã laåi. Lan laåi hoãi
töi :
- Anh coá thñch khiïu vuä khöng ? úã Liïn Xö, Tiïåp, sinh viïn,
thanh niïn vêîn khiïu vuä nhû úã Phaáp, úã Anh chûá ?
"Cö beá" muöën dêîn cêu chuyïån àïën àêu ? Töi traã lúâi ngay thêåt :
- Vêng, àoá laâ giaãi trñ thûúâng ngaây cuãa hoå. Khiïu vuä laâ möåt nghïå
thuêåt...
- Coân úã miïìn Bùæc ?
Töi biïët laâ tûâ höm giaãi phoáng àïën nay Lan coá ài höåi hoåp, nhûng
khöng nhêån laâm cöng taác gò, lêëy cúá coá con nhoã, meå àún chiïëc. Trong
xoám êëp khöng laâm , caác baån giaáo viïn, hoåcsinh àïën múâi ruã cuäng lêín
traánh. Lan baão töi laâ nïëu àûúåc goåi ài daåy nûäa thò daåy, khöng thò úã
nhaâ giuáp meå tröìng hoa, baán hoa. Khöng coân tröìng hoa baán hoa àûúåc
thò tröìng rau, baán rau. Lan coá veã chaán chûúâng. Töi àaä nhiïìu lêìn
khuyïn Lan ài höåi hoåp, cöng taác, àïí hiïíu biïët vaâ goáp àûúåc phêìn naâo

14. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 14
http://www.ebooks.vdcmedia.com
cho caách maång thò cöë gùæng goáp. Nhûäng luác àoá Lan im lùång. Bêy giúâ
Lan vêîn im lùång, röìi chòa chiïëc ly qua phia töi :
- Anh cho em ly nûäa.
- Em uöëng gò nhiïìu vêåy ?
Töi hoãi nhûng vêîn roát. Cho Lan. Cho töi. Lan àang noái :
- Anh àûâng lo, em uöëng chùæc khöng bùçng anh, khöng hïët àûúåc
caã chai. Nhûng coá luác möåt mònh em cuäng uöëng àûúåc nûãa chai.
Lan uöëng, àùåt ly xuöëng, chúåt thúã daâi nhòn töi.
- Anh àûâng giêån, meå em coá noái vúái em vïì àiïìu baác trai vaâ cha
em hûáa heån vúái nhau. Nhûng em khöng tûúãng tûúång àûúåc anh ra thïë
naâo. Anh caách xa em quaá !... Meå em cuäng coá kïí chuyïån baác trai ài
khaáng chiïën, anh ra ngoaâi Bùæc. Chuyïån cha em laâm cho caách maång,
sau naây bõ bïånh chïët cuäng vò bõ tra têën nhiïìu, vïì chaåy chûäa khöng
khoãi. Em thûúng cha em, phuåc baác vaâ anh, nhûng khöng thïí naâo
tûúãng tûúång àûúåc ra anh laâ... chöìng cuãa em. Chöìng em, em nghô
khöng thïí laâ ngûúâi caách maång. Em cuäng khöng bao giúâ nghô mònh
laâm caách maång. Laâm sao nöíi ! Em ài hoåc cöë chùm chó àïí thi àöî, sau
naây ra kiïëm möåt viïåc laâm, lêëy möåt ngûúâi chöìng cuäng nhû em, khöng
quan quyïìn, tûúáng taá gò cao sang, chó söëng taåm àuã, nuöi àûúåc con caái.
Em nghô vêåy... Anh úã miïìn Bùæc, theo caách maång, caâng xa vúâi àöëi vúái
em, nïn khi em biïët yïu, tònh yïu cuãa em theo hûúáng khaác.
Höìi êëy, töët nghiïåp tuá taâi xong úã Àaâ Laåt em xuöëng Saâi Goân hoåc
àaåi hoåc. Em quen biïët anh Lûúng cuäng úã Nha Trang vaâo. Anh êëy sùæp
ra àaåi hoåc. Chuáng em yïu nhau. Xin löîi anh, em cho àoá laâ möëi tònh
trong trùæng, àñch thûåc. Anh êëy töët nghiïåp xong, chuáng em baân anh êëy
nïn lïn Àaâ Laåt gùåp meå em, thûa chuyïån ài hoãi em. Àuáng vaâo dõp àoá
anh êëy laåi àûúåc tin ài hoåc úã Canaàa, anh êëy rêët khöí têm, duâng dùçng
àõnh khöng ài, nhûng em khuyïn nïn ài. Em khöng thïí ñch kyã vúái
ngûúâi em thêåt loâng yïu thûúng.
Thúâi gian trûúác khi anh êëy ài laâ nhûäng ngaây thaáng tröån lêîn
haånh phuác vaâ àau buöìn cuãa chuáng em. Chuáng em quêën quyát bïn
nhau, ài chúi cuâng nhau, cûúâi khoác vúái nhau. Em lo cho anh êëy moåi
thûá. Anh êëy rêët vuång, khöng nhûäng tûâ chiïëc aáo len, àöi têët tay, em
àan cho anh êëy, maâ àïën aáo quêìn, loaåi len, daå, maâu sùæc, kiïíu may,
kiïíu giaây, cravates... àïìu chñnh tay em choån mua sùæm cho anh êëy.

15. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 15
http://www.ebooks.vdcmedia.com
Àïën ngaây anh êëy ra sên bay, em khoác nhû mûa. Taåi phi trûúâng
Tên Sún Nhûát maáy bay sùæp cêët caánh, anh êëy vêîn coân àoâi úã laåi. Em
vûâa nñu anh êëy khöng muöën àïí ài, vûâa àêíy anh êëy ra sên bay. Maáy
bay cêët caánh, em ngêët trïn tay caác baån anh. Caác baån anh à ûa em vïì
nhaâ troå cuãa caác anh, em múái tónh laåi vaâ vêîn coân nùçm khoác suöët buöíi...
Coá leä caác anh úã ngoaâi àoá cho tònh yïu nhû vêåy laâ yïëu àuöëi, treã con.
Caác anh cho tònh yïu trong naây toaân nhûäng chuyïån nham nhúã.
Nhûng àöëi vúái em, tònh yïu giûäa anh Lûúng vaâ em laâ tònh yïu thiïët
tha àñch thûåc, maâ khöng bao giúâ em coá thïí quïn... Lan kïí luön möåt
húi, gioång chên thêåt, nhûng nghe vêîn thêëy coá gò nhû àaä sùæp àùåt
trûúác, coá yá kïí maåch laåc cho töi nghe. Lan dûâng laåi. Mùåc dêìu töi húi
khoá chõu vò mêëy cêu sau chûáng toã laâ Lan vêîn nùång mùæc caãm bõ khinh
khi, bõ hiïíu lêìm, nhng töi vêîn thêëy rêët thûúng Lan. Thûúng thên
phêån cuãa nhûäng cö gaái trong xaä höåi cuä úã miïìn Nam naây thêëy haånh
phuác mong manh, khöng baão àaãm. Töi hoãi :
- Lûúng bêy giúâ úã àêu ?
Lan chòa chiïëc ly qua phña töi :
- Anh cho em ly nûäa.
Lêìn naây töi muöën can ngùn Lan thêåt :
- Thöi em uöëng vêåy àuã röìi. Anh cuäng khöng uöëng nûäa.
Töi cêìm chai rûúåu àõnh giêëu dûúái baân, nhûng Lan nùn nó :
- Àûâng anh, anh cûá uöëng tiïëp vaâ cho em uöëng vúái.
Caái nhòn, gioång noái cuãa Lan khöng hiïíu sao laâm loâng töi mïìm
yïëu. Töi khöng thïí khöng chiïìu theo Lan. Töi roát rûúåu, cuâng uöëng vúái
Lan möåt ly nûäa. Lan àùåt ly xuöëng, khöng chúâ töi hoãi laåi lêìn thûá hai,
traã lúâi vaâ noái tiïëp :
- Anh Lûúng hiïån vêîn úã Canaàa. Anh töët nghiïåp xong, úã luön
laåi laâm bïn àoá, nghe noái cuäng trong höåi àoaân Viïåt kiïìu xu hûúáng
Viïåt. .. aâ quïn, xu hûúáng caách maång, nïn cuäng bõ bïn naây laâm khoá dïî.
Nhûng vïì sau em khöng nghô àïën anh êëy nûäa. Em cöë xua hònh aãnh
anh êëy ra khoãi àúâi em, vò nghô àïën hay tûúãng ra ngaây anh êëy trúã vïì,
gùåp laåi, em chïët mêët. Phaãi khöng anh, úã àúâi ngûúâi ta súå laâ súå nhûäng
caái gò quaá töët àeåp, nhûäng caái gò maâ trûúác mùåt mònh tûå thêëy quaá xêëu
xa. Phaãi khöng anh ?

16. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 16
http://www.ebooks.vdcmedia.com
Lan nhòn thùèng vaâo töi. Töi chûa kõp nùæm hïët yá cuãa Lan trong
cêu sau naây, vêîn gúång cûúâi êëp uáng traã lúâi chung chung :
- Em àûâng nghô àiïìu gò quaá àaáng. Trong nhûäng biïën chuyïín lúán
cuãa xaä höåi nh hiïån nay, mònh phaãi bònh tônh...
Nhûng Lan lùæc àêìu nhû khöng muöën nghe lúâi töi. Lan noái :
- Anh àïí em kïí tiïëp anh nghe.
Lan tûå vúái tay cêìm chai rûúåu roát cho töi, cho Lan. Töi khöng àuã
can àaãm nùæm giûä tay Lan laåi. Töi chó thúã daâi noái :
- Em khöng nïn uöëng nhiïìu vêåy. Anh khöng muöën !
Lan bûng ly rûúåu uöëng caån, liïëm möi, khöng nhòn töi noái :
- Em keã tiïëp anh nghe. Höìi àoá anh Lûúng cuâng vúái ba anh nûäa
thuï möåt gian phöë ùn úã chung vúái nhau. Anh Lûúng ài röìi, caác anh
kia giao chòa khoaá cuãa anh êëy cho em giûä, baão em cûá muöën àïën múã
cûãa vaâo luác naâo thò múã. Em cêët chòa khoaá vaâ tûâ höm àoá cûá àïën múã
cûãa, ngöìi trïn giûúâng cuä cuãa anh Lûúng maâ khoác. Em nhúá tûâng giêy
phuát àaä söëng bïn nhau, nhúá tûâng lúâi noái, cûã chó cuãa anh êëy.
Möåt höm em àang nùçm khoác nhû vêåy trïn giûúâng anh Lûúng
thò Phûúác vïì. Phûúác laâ baån anh Lûúng, úã chung nhaâ àoá vaâ àang hoåc
trûúâng thuöëc. Phûúác khuyïn giaãi em, ruã em ài chúi. Buöìn quaá em
cuâng ài. Phûúác chùm soác em, tòm moåi caách àïí em khuêy khoaã, vaâ saáu
thaáng sau, möåt àïm anh êëy àûa em vaâo chúi trong phoâng thûåc têåp
cuãa anh êëy úã bïånh viïån, em àaä ngaä vaâo tay anh êëy...
Töi vêîn nhòn lïn mùåt Lan nhû bònh thûúâng, nhûng trong loâng
nhoái lïn. Thûúng ? Giêån ? Vaâ coá leä vò rûúåu cuäng àaä ngêëm vaâo loâng töi.
Lêìn naây chñnh töi khöng àúåi Lan àoâi, töi cêìm chai roát rûúåu cho Lan,
cho töi. Lan uöëng, töi uöëng vaâ Lan kïí tiïëp :
- Mêëy thaáng sau em thêëy khaác trong ngûúâi. Em hoãi, anh êëy
khaám cho em: em coá thai ! Em giuåc anh êëy lïn Àaâ Laåt gùåp meå em.
Luác àoá coá baån àaä heá cho em biïët laâ Phûúác chúi búâi nhiïìu, nhûng naâo
em coá tin. Caác baån coá thïí ghen gheát em. Lïî hoãi cuãa em tiïën haânh. Meå
em biïët chuyïån riïng cuãa em, coá buöìn phiïìn nhûng cuäng àaânh vêåy.
Àaám cûúái em töí chûác khaá linh àònh, nhûng vöåi vaä. Em vêîn ài
hoåc, nhûng tñnh tònh thay àöíi, hay caáu kónh, rêìu rô. Em khöng viïët
thû cho anh Lûúng nûäa, khöng daám nghô àïën anh êëy. Nhiïìu àïm nhû
vêåy, em dêåy thuï tùæc xi àïën bïånh viïån tòm Phûúác. Dêìu sao bêy giúâ

17. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 17
http://www.ebooks.vdcmedia.com
anh êëy cuäng laâ chöìng em, chó anh êëy laâ coá thïí an uãi em. Bïånh viïån
naây àaä quen mùåt em, biïët em laâ vúå Phûúác, em vaâo ài thùèng àïën
phoâng trûåc cuãa anh êëy. Phoâng anh êëy cûãa àoáng, nhûng àeân saáng. Em
ài ngang qua cûãa söí, nhòn bïn trïn reâm cûãa vaâo trong phoâng, böîng
laånh caã ngûúâi. Trïn giûúâng anh êëy àang nùçm vúái möåt ngûúâi àaân baâ
khaác. Ngûúâi em àaä nghe caác baån xò xaâo laâ àaä ài laåi vúái anh êëy tûâ
trûúác ngaây cûúái em, möåt ca sô. Em laão àaão võn vaâo tûúâng, lùång leä thuï
xe vïì...
Lan cuái àêìu, thúã daâi. Töi muöën goåi thêìm : "Lan !" nhûng àaä kòm
giûä laåi àûúåc. Töi roát rûúåu cho Lan, cho töi, cuâng uöëng, khöng coân nghô
chuyïån can ngùn Lan àûâng uöëng nûäa. Lan tiïëp :
- Sau àoá em vïì Àaâ Laåt thûa hïët chuyïån vúái meå em, àoâi ly dõ. Meå
em khuyïn khöng nïn hêëp têëp, àïí xem anh êëy coá biïët ùn nùn höëi löîi
khöng ? Àaân öng trong naây nhû vêåy laâ thûúâng, ngûúâi kia laâ haång ca
sô, nïëu chöìng em biïët nghô laåi thò em khöng nïn heåp hoâi. Em àïí mùåc
meå em tòm gùåp Phûúác.
Em xin ra hoåc tiïëp vùn khoa úã Huïë. Vaâo dõp àoá cêåu ruöåt em úã
Phaáp vïì daåy àaåi hoåc Huïë. Em ra úã nhaâ cêåu. Em biïët uöëng rûúåu, huát
thuöëc laá tûâ àoá. Cêåu em söëng úã Phaáp quen, àïí em tûå do. Thuöëc laâ vaâ
rûúåu têy úã nhaâ cêåu khöng thiïëu. Em têåp khiïu vuä, ài caác bars...- Lan
noái nhanh nhû muöën kïët thuác mau cêu chuyïån - Anh Phûúác ra Huïë
gùåp em mêëy lêìn, nùn nó, nhûng em laånh luâng, baão anh àïí yïn em
hoåc. Anh êëy vïì Saâi Goân bõ àöång viïn vaâo quên àöåi, baác sô quên y, vêîn
ài laåi vúái ngûúâi kia, sau thuï nhaâ úã hùèn vúái cö ta, nay àaä coá vúái cö ta
ba àûáa con. Lan dûâng. Töi laåi hoãi :
- Vêåy chaáu Àûác laâ con cuãa Phûúác ?
- Daå con anh êëy.
- Coân con Minh ?
- Daå cuäng con anh êëy.
Töi tröë mùæt nhòn. Vêåy laâ thïë naâo ? Lan cûúâi, caái cûúâi thêåt tònh
laâm töi khoá chõu :
- Anh lêëy laâm laå lùæm aâ ? Anh cho em ly nûäa.
Töi roát rûúåu cho Lan, khöng roát cho töi. Lan uöëng, àùåt ly xuöëng
nhñu maây nhòn thùèng vaâo mùåt töi. Töi nhòn traánh ài. Lan kïí :

18. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 18
http://www.ebooks.vdcmedia.com
- Con Minh cuäng laâ con anh Phûúác. Em vêîn coá noá vúái anh êëy
sau khi em ra úã Huïë. Taåi àêy, nghe tin anh êëy bõ àöång viïn, röìi úã vúái
ngûúâi kia, coá con vúái cö ta, em nhêët quyïët vaâo Saâi Goân ly dõ vúái anh
êëy. Höìi àoá thùçng Àûác àaä àûúåc möåt tuöíi. Em vaâo gùåp, anh êëy toã ra àau
khöí, höëi hêån, vaâ cuäng àöìng yá ly dõ nhûng baão em haäy thû thaã cho anh
êëy thïm ñt lêu. Anh êëy nùn nó em, vaâ em mïìm loâng nghô dêìu sao em
cuäng àaä möåt lêìn laâ vúå anh êëy, em chiïìu theo anh êëy. Sau àoá em rêët
höëi hêån, laåi möåt lêìn nûäa mònh yïëu àuöëi, khöng laâm chuã àûúåc mònh.
Thêëy em bûát rûát, khöí súã, anh êëy trao cho em ba viïn thuöëc, baão vïì
Huïë möîi ngaây uöëng möåt viïn, seä khöng chuyïån gò. Em yïn têm vïì
Huïë uöëng thuöëc vaâo, heån anh êëy mêëy thaáng sau seä vaâo ly dõ. Nhûng
mùåc dêìu uöëng thuöëc, ngûúâi em vêîn coá triïåu chûáng àaáng lo. Em nghi
hoùåc ài khaám baác sô. Baác sô hoãi em coá uöëng thuöëc dûúäng thai khöng
maâ caái thai trong buång rêët khoeã. Vêåy laâ em laåi coá thai. Anh êëy cho
em uöëng thuöëc dûúäng thai, khöng phaãi thuöëc ngûâa thai. Anh êëy cöë
buöåc àúâi em vaâo vúái anh êëy. Con Minh ra àúâi, nhûng tûâ àoá àïën nay
em khöng àïí anh êëy gùåp mùåt nûäa, cho àïën ngaây anh êëy ài hoåc têåp.
Nhûäng cêu sau naây Lan noái nhanh. Töi gêìn nhû khöng nghe
nûäa. Töi roát rûúåu cho töi, quïn roát cho Lan. Töi uöëng, ngûúâi hûâng
hûâng giêån dûä. Giêån ai ? Tïn kia hay Lan ? Lan nhòn töi, mùåt khöng
nhûäng trúã laåi bònh thûúâng maâ coân tuãm tóm cûúâi :
- Anh khöng cho em uöëng aâ ?
Lan tûå tay cêìm chai roát ra uöëng. Tûâ àoá chuáng töi khöng coân nhúá
roát rûúåu cho nhau hay múâi nhau, maâ cûá ai muöën thò vúái tay cêìm chai
roát uöëng. Lan noái tiïëp giûäa nhûäng ly rûúåu, noái nh kïí chuyïån vúái
ngûúâi khaác, àöi khi gioång nhû móa mai :
- Anh êëy muöën vêåy, nhûng em thò mùåc kïå. Em cuäng khöng nhùæc
àïën chuyïån ly dõ nûäa. Con anh êëy, anh êëy coá thïí ra thùm, anh êëy gûãi
tiïìn nuöi. Vïì phêìn em, em coi anh êëy nh ngûúâi àaä coá lêìn quen biïët
nhng nay khöng thïí gùåp mùåt. Vò vêåy anh êëy ài hoåc têåp, em vêîn coân laâ
vúå àaåi uyá nguyå. em khöng muöën do àoá maâ phaãi toã ra hùng haái vúái
caách maång. Cho em ài daåy nûäa thò em seä cöë gùæng daåy cho kõp thúâi
thïë. Khöng cho, em úã nhaâ giuáp meå tröìng hoa, buön hoa. Khöng hoa
thò rau. Chùæc cuäng chûa àïën nöîi cêëm rau, phaãi khöng anh ?

19. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 19
http://www.ebooks.vdcmedia.com
Töi muöën dûâng Lan laåi baão àûâng noái vêåy, khöng àuáng. Töi thêëy
bûåc doåc, muöën nùång lúâi vúái Lan, nhûng àaä kõp tûå kòm chïë... Nhûäng
cêu móa mai, chua chaát vûâa röìi, coá lêìn Lan àaä noái, nhng töi nghe vêîn
àiïìm nhiïn vò cho àoá laâ phaãn ûáng treã con. Lêìn naây töi böîng thêëy giêån
dûä, vò sao ? Töi chúåt nhêån ra vûâa röìi mònh àaä khöng kiïím soaát àûúåc
mònh. Mònh àïí bõ cuöën huát theo nhûäng àiïìu Lan kïí vïì chuyïån riïng
cuãa Lan- Nhûäng chuyïån chùæc àïìu coá thûåc, nhûng nhiïìu àiïìu Lan ch-
ûa thêëy hïët löîi lêìm cuãa mònh, nhiïìu àiïìu khaác laåi cöë yá noái quaá lïn.
Àïí laâm gò ? ... Tiïëc, giêån cho mònh, hay giêån ngûúâi khaác khöng
hiïíu mònh ? Muöën baâo chûäa, bïnh vûåc cho mònh, hay tûå dùçn vùåt, àaây
àoaå mònh ? ... Möåt têm traång röëi rùæm khùæc khoaãi maâ mònh àaä àïí cuöën
huát theo. Phaãi bònh tônh laåi ! Trong luác àoá Lan àaä noái tiïëp :
- Vúái laåi vúå àaåi uyá thò àaä laâ gò , phaãi khöng anh ? Sau naây em
coân chúi vúái tûúáng taá nûäa, vaâ suyát laâm baâ tûúáng. Nay àêët nûúác àaä giaãi
phoáng em múái hiïíu ai ài xêm lûúåc, ai bõ xêm lúåc, ai laâ tay sai ngoaåi
bang, ai chiïën àêëu cho Töí quöëc. Trûúác, chiïën tranh úã ngoaâi àúâi söëng
cuãa em, úã ngoaâi têìm nghô cuãa em. Em chó biïët ài hoåc, ài laâm, coá con lo
nuöi con, hûúãng nhûäng u àaäi cuãa cuöåc àúâi maâ em àûúåc pheáp hûúãng,
khöng phaåm àïën cuãa ai. Nay caác anh vïì, ngöìi trûúác mùåt caác anh,
nghe nhûäng tiïëng "nguyå", "uyá", "tûúáng", "taá"... em múái thêëy nhöåt,
thêëy àùæng cay, só nhuåc, nhûng trûúác àöëi vúái em "quöëc gia" hay "cöång
saãn" cuäng vêåy, "caách maång" hay "nguyå" àïìu laâ nhûäng tûâ khöng êm
vang gò trong àêìu oác em. Töët, xêëu laâ tûâng con ngûúâi cuå thïí àöëi xûã cuå
thïí vúái em thïë naâo.
Sau khi em coá con Minh röìi, em giao thiïåp röång ra. Cêåu em laâ
möåt nhên vêåt loaåi Vip úã Huïë, do àoá em cuäng quen biïët nhiïìu. Em ài
caác bals de famille. Em cheâo peárissoire trïn söng Hûúng, chúi tennis.
Möåt öng tûúáng úã Huïë, nïëu noái tïn chùæc anh biïët, múâi em vaâo chúi úã
sên cêu laåc böå sô quan cuãa hoå, em vaâo. Öng ta quen em tònh cúâ, vò
nhûäng nùm àoá em vûâa hoåc vûâa ài daåy. Em ài chiïëc mini coân àïën ngaây
nay àoá, maâ lïn xe laâ em phoáng nhû àiïn.
Trong thaânh nöåi, chöî ngaä ba queåo qua trûúâng em daåy, saáng naâo
em lao xe vaâo cuäng gùåp ö tö cuãa öng tûúáng ra. Xe öng ta tiïìn hö hêåu
uãng, ngûúâi vaâ xe khaác phaãi deåp hïët ra hai bïn. Coá lêìn vöåi súå trïî giúâ
em cûá phoáng. Lñnh höå vïå öng tûúáng dûâng xe em laåi, naåt nöå. Em cûå laåi,

20. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 20
http://www.ebooks.vdcmedia.com
öng tûúáng xuöëng xe àïën gêìn àûáng nghe möåt luác röìi bûúác àïën mùæng
tïn sô quan kia xin löîi em.
Vêåy laâ tûâ àoá öng tûúáng tòm laâm quen em. Àiïìu àoá khöng khoá, vò
em coá ngûúâi anh hoå laâ sô quan trong böå tham mûu cuãa öng. Qua
ngûúâi anh hoå naây, öng ta múâi em vaâo chúi tennis trong cêu laåc böå sô
quan. Em ài. Öng ta hoãi, biïët chuyïån giûäa em vaâ Phûúác, öng ta mùæng
chûãi Phûúác thêåm tïå vaâ hoãi em coá muöën öng ta trûâng trõ Phûúác khöng
? Têët nhiïn em khöng àïí bõ mang ún möåt caách heân haå nhû vêåy.
Öng ta múâi em dûå caác buöíi daå höåi úã tû dinh öng ta, dûå khiïu vuä,
em àïìu traánh. Khöng phaãi vò öng ta àaä coá vúå, àêu cuäng hai ba baâ
chñnh thûác, vaâ coá con lúán maâ em súå. Em muöën toã ra khöng phaãi vò öng
ta laâ öng tûúáng thò muöën gò àûúåc nêëy.
Phaåm vi oai quyïìn cuãa con ngûúâi coá giúái haån, thúâi naâo cuäng vêåy.
Nhûng thêåt tònh coá nhûäng luác em cuäng thêëy xuác àöång, nhû möåt lêìn
meå em àau nùång àaánh àiïån goåi em, nhûng em khöng mua àûúåc veá
maáy bay. Em than thúã vúái ngûúâi anh hoå. Anh ta noái laåi vúái öng tûúáng,
öng ta kyá lïånh cho anh êëy laái xe gñp à ûa em vaâo Phuá Baâi, mua veá cho
em, baão laâ em lïn maáy bay, maáy bay cêët caánh, anh êëy múái àûúåc vïì
trònh laåi vúái öng ta. Em cûá nghô nhû vêåy, nïëu chûa giaãi phoáng thò
khöng biïët em coá laâ baâ tûúáng khöng, dêìu laâ baâ ba baâ tû hay baâ nam
baâ baãy gò. Nhûng cuäng may laâ em múái chó laâ baâ àaåi uyá, anh coân ngöìi
nghe em noái chuyïån, nïëu em laâ baâ àaåi tûúáng chùæc anh khöng nhòn
mùåt em, phaãi khöng ? Lan nhòn thùèng vaâo mùåt töi, hoãi, miïång chuám
chñm cûúâi, chúâ nhûäng phaãn ûáng dûä döåi cuãa töi. Töi seä cùm tûác, seä toã
ra, noái lïn nhûäng lúâi khinh gheát, giêån dûä... Nhûng khöng, töi àaä bònh
tônh hùèn laåi. Töi móm cûúâi baão Lan :
- Anh muöën veä Lan !
Cêu noái nghe nhû chùèng ùn nhêåp gò vaâo cêu chuyïån cuãa Lan.
Lan ngú ngaác. Nhû chûa nghe roä töi muöën noái gò. Chûa hiïíu gò. Mùåt
Lan àang àoã höìng, mùæt long lanh, möi chuám chñm, böîng nhiïn àúâ àêîn
ngêy daåi. Töi nhû khöng chuá yá, quay lui nhòn giaá veä, cùåp giêëy, höåp
buát maâu, xïëp goån trong möåt goác phoâng, nhùæc laåi tûå nhiïn :
- Anh muöën veä em.
- Veä em ?
Lan gêìn nhû kïu lïn, lùåp laåi, thaãng thöët :

21. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 21
http://www.ebooks.vdcmedia.com
- Veä em.
Lan ngöìi thuåt luâi s êu vaâo trong ghïë nhû muöën traánh töi, nhû súå
töi veä Lan ngay vaâo luác naây, vúái bao nhiïu chuyïån Lan vûâa kïí. Nhû-
ng töi toã ra khöng chuá yá, khöng coân nhúá nhûäng chuyïån àoá. Töi baão laâ
àaä coá yá àõnh veä Lan tûâ nhûäng höm trûúác, nhûng röìi hïët ài thùm núi
naây àïën núi khaác, töi chûa noái àûúåc vúái Lan.
Àïm nay khöng coân kõp nûäa, nhûng lêìn sau vaâo töi seä veä, chùæc
Lan àöìng yá? Töi muöën veä, vò töi vïì trong naây àaä söëng dêåy trong töi
bao nhiïu kyã niïåm : Hoaâ Àa, Phan Thiïët, nhûäng nöîng caát, nhûäng
haâng me. Hai gian bïånh viïån vaâ phoâng b ûu àiïån. Baác Haâ trai, baác gaái
quêìn quêåt ngaây àïm vúái nhûäng bïånh nhên ngheâo khöí. Cha töi ngaây
ngaây chaåy àûa thû khùæp huyïån. Meå töi möîi buöíi saáng súám dêåy xuöëng
Phan Rñ Cûãa mua caá... Nhûäng chuyïën xe ngûåa khuya, moáng sùæt
chaåm àaá mùåt àûúâng toeá lûãa, roi ngûåa quêët löëp böëp lïn trêìn xe... Röìi
cha töi ài khaáng chiïën, lùån löåi tûâ chiïën khu xuöëng, baác Haâ trai leán luát
tûâ trong thõ xaä Phan Thiïët ra. Giûäa àïm khuya hay trûa nùæng, hai
maái àêìu baåc chuåm laåi trïn nöîng caát, trong boáng cêy rûâng. Cho àïën
ngaây cha töi hy sinh úã Thaáp Chaâm, baác Haâ trai bõ tuâ töåi, tra têën, vïì bõ
bïånh chïët... Töi veä vò nhûäng àiïìu àoá. Nhûäng àiïìu söëng dêåy trong töi,
töi nhû dang thêëy ngay trûúác mùæt.
Töi kïí laåi thiïët tha, chên thaânh. Lan ngöìi nghe luác àêìu vêîn coân
nhû khöng hiïíu, khöng tin àiïìu mònh nghe. Vïì sau ngûúác mùæt àùm
àùm nhòn töi, àïën möåt luác nhû khöng coân nhòn thêëy töi nûäa, nûúác
mùæt traâo ra.
Cuöëi cuâng Lan guåc xuöëng baân, hai vai rung lïn, Lan nûác núã. Töi
lùång yïn ngöìi nhòn, biïët nhûäng doâng nûúác mùæt kia àang cuöën búát ài
nhûäng chöëng àúä, thaách thûác vaâ caác thûá móa mai, chua chaát, vö lyá vaâ
treã con. Loâng Lan seä nheå dêìn ài. Töi nhûcuäng thaáo gúä àûúåc búát möåt ñt
nhûäng bêån têm.

22. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 22
http://www.ebooks.vdcmedia.com
BBBêêêìììuuu tttrrrúúúâââiii nnngggoooaaaâââiii ööö cccûûûãããaaa
Vuä Minh Nguyïåt
Nùm tuöíi, Linh àaä ngöìi trûúác khung toan vaâ cêìm coå veä. Cha dùæt
Linh vaâo con àûúâng höåi hoåa quaá súám. Thaãng hoùåc, cha dùæt Linh ài
daåo quanh sên khu têåp thïí. Linh mùåc vaáy mêìu höìng, hai bñm toác
àong àûa thùæt nú mêìu àoã. Àöi chên trùæng, daâi trûúác tuöíi vaâ hai goát
höìng khiïën boån treã con trong caã khu nhaâ têåp thïí nhòn Linh ghen tyå.
Chuáng chûa biïët thïë naâo laâ sûå àöë kyå nhûng trûúác mùæt chuáng,
Linh xinh àeåp vaâ gioãi giang hún chuáng rêët nhiïìu. Boån treã khöng
thñch chúi vúái Linh. Linh söëng vúái thïë giúái riïng biïåt lêåp cuãa mònh tûâ
thú beá. Ngûúâi lúán thò nhòn Linh cheáp miïång: "Con beá naây àeåp quaá!
Lúán lïn seä bõ khöí thöi". Thïë laâ Linh khöí thêåt.
Mûúâi baãy tuöíi Linh theo cha rong ruöíi suöët nhûäng ngaây nghó
heâ. Cha àûa Linh lïn têån nhûäng vuâng nuái cao cao phña bùæc, àïën vuâng
biïín Nha Trang àêìy nùæng, gioá vaâ caát... cuâng khung veä, thuöëc mêìu,
chò, coå. Nïëu khöng coá möåt ngaây Linh sung sûúáng, lêng lêng cêìm túâ
giêëy truáng tuyïín vaâo Àaåi hoåc Myä thuêåt, phoáng xe nhû bay trïn phöë,
vaâ bêët ngúâ chiïëc ö-tö lao àïën... thò cuöåc àúâi Linh àaä khaác. Nùm nùm
röìi, Linh söëng trïn xe lùn. Cha bêån liïn miïn úã trûúâng, úã xûúãng veä
riïng cuãa cha nïn viïåc ùn uöëng, sinh hoaåt cuãa Linh, cha thuï ngûúâi
giuáp viïåc àúä àêìn.
Möåt ngaây cuãa Linh thûúâng bùæt àêìu bùçng nhûäng tia nùæng yïëu úát,
mong manh vaâ rêët nhiïìu êm thanh lêîn löån. Tiïëng rao: Baánh raán
noáng roân àï... ï a keáo daâi. Tiïëng loåc xoåc cuãa chiïëc xe àöí raác súám.

23. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 23
http://www.ebooks.vdcmedia.com
Tiïëng hoát cuãa baây chim laãnh loát: Chi... chi... chiïåc chiïåc... Vaâ tiïëng gioá
vúân laá lao xao... ngoaâi ö cûãa söí.
Ngoaâi ö cûãa söí.
- Chaáu chaâo baâ, chaáu ài laâm aå.
- Höm nay trúâi nùæng àeåp àêëy.
- Khöí thên nhaâ Long, àïm qua sú sïính àïí keã gian cùæt khoáa lêëy
mêët toi caái xe maáy.
- Cho chïët. Ham cuãa cho lùæm vaâo.
Tiïëng ngûúâi leáo nheáo, ca cêím, phaân naân, giêån döîi, than vaän. Àuã
caã.
Vêîn ngoaâi ö cûãa söí.
Gûúng mùåt khöng roä laâ cuãa ai, tung têíy bñm toác cöåt nú mêìu da
trúâi lûúát qua. Tiïëng lñp xe laách taách. Lñu rñu tiïëng treã ruã nhau àïën
trûúâng. Baác baão vïå giaâ keáo chiïëc giaây cuä saåt saåt, baác ài khêëp khïính
bùçng möåt bïn chên giaã, aáo àaåi caán kiïíu cöí Tön Trung Sún keáo kñn
suöët muâa àöng, aáo daâi tay böå àöåi baåc mêìu vêån suöët muâa heâ. Baác loá
àêìu ngoaâi chêën song:
- Múã to caánh cûãa söí ra, chaáu.
Linh voâng xe lùn àïën saát tûúâng, rûúán cöí hoãi:
- Höm nay trúâi seä nùæng hay mûa, baác.
- Höm nay trúâi àeåp àêëy. Múã to cûãa ra cho aánh saáng noá uâa vaâo.
Baác cûá hay nhùæc Linh nhû vêåy, duâ biïët rùçng chùèng bao giúâ Linh
laâm theo lúâi baác. Vò vúái Linh, bêët kïí mûa hay nùæng bïn ngoaâi ö cûãa söí
kia cuäng chùèng liïn quan gò. Trúâi mûa hay nùæng, gioá baäo hay trúâi
lùång, cao xanh thanh bònh... cuäng chùèng laâm Linh vui hún hay buöìn
hún. Linh àaä coá böën bûác tûúâng cuãa Linh vaâ caái trêìn nhaâ cao voâi voåi.
Lêu ngaây, saách khöng àoåc vaâ ti-vi Linh cuäng chùèng buöìn xem. Nguã.
Thûác dêåy. Lûúån xe lùn trong nhaâ. Cêìm coå veä. Veä maãi miïët. Àïëm
nhûäng con kiïën haânh quên khöng biïët moãi trïn tûúâng nhaâ. Ùn àaä coá
ngûúâi giuáp viïåc bûng àïën. Thónh thoaãng nhòn mêy tröi qua cûãa söí. Vaâ
chaán, Linh laåi nguã.
Daäy nhaâ Linh úã chó qua möåt khoaãng sên laâ àïën chiïëc höì xêy
nhoã. Khoaãng sên vûâa laâ löëi ài laåi, vûâa laâ núi vui chúi cuãa àaám treã con
vaâ cuäng laâ chöî tuå têåp, tuám nùm tuåm ba cuãa ngûúâi lúán trong ngaây cuöëi
tuêìn röîi raäi. Chöî naây khi xûa laâ möåt raänh nûúác, ngûúâi ta tön nïìn,

24. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 24
http://www.ebooks.vdcmedia.com
laâm nhaâ cao röìi keâ àaá vaâ xi-mùng thaânh möåt chiïëc höì. Nûúác úã àêy
quanh nùm tônh lùång lúâ lúâ àuåc vaâ tuâ àoång.
Tûâ ö cûãa söí nhaâ Linh nhòn ra coá thïí thêëy möåt cuåm hoa suáng daåi
giûäa mùåt höì. Buöíi saáng nhûäng nuå suáng nhö lïn he heá mêìu nêu sêîm,
trûa coá nùæng hoa suáng núã tung ra höìng tñm rûåc rúä röìi chiïìu àïën
nhûäng böng suáng laåi kheáp vaâo húâ hûäng, àïën caã àaám laá böìng bïình
cuäng trúã nïn nhúåt nhaåt. Linh hay nhòn cuåm hoa suáng daåi naây, möîi
buöíi saáng cö nhêín nha àïëm möåt... hai... ba... röìi lêín thêín nhêím tñnh
cuåm suáng daåi núã hún höm qua möåt böng, hay luâi ài mêët möåt böng.
Chêåu hoa giêëy cha tröìng mêëy thaáng trûúác leo ngoaâi chêën song
àaä coá rêët nhiïìu hoa. Hoa tûúi hùèn hoi maâ laåi goåi laâ hoa giêëy, núã hïët
àúåt naây àïën àúåt khaác, àoã tûúi, tñm biïëc, trùæng phún phúát lêîn löån. Röìi
hïët àúåt laåi trú caânh khùèng khiu, gai goác. Coá möåt buöíi saáng tûå nhiïn
Linh phaát hiïån ra àaám rïu xanh mïìm maåi luán phuán phuã àêìy caái
chêåu tröìng hoa giêëy nhû ai àùæp lïn chûá khöng phaãi noá àûúåc moåc ra tûâ
lúáp buåi naây àïën lúáp buåi khaác. Chaã leä laåi laâ baác baão vïå giaâ?
Saáng, trûa, chiïìu, töëi, thúâi gian cûá lùång leä tröi ài. Coá luác Linh
nhû quïn mònh àang söëng, àang töìn taåi, tûâ lêu lùæm röìi.
Bêët chúåt coá möåt lêìn, Linh bùæt gùåpcö gaái buöåc toác bùçng chiïëc nú
mêìu da trúâi hay ài giaây cao goát, mùåc aáo daâi tên thúâi trùæng tinh lñu rñu
ài qua cûãa söí nhaâ Linh cuâng möåt chaâng trai cao lúán. Hoå vûâa ài vûâa
troâ chuyïån vui veã. Hoå móm cûúâi vúái nhau vaâ thónh thoaãngchaâng trai
cuái xuöëng kheä hön lïn maái toác cö gaái. Cö gaái êëy lïn laâ Hiïìn, giaáo viïn
daåy Anh vùn, nhaâ úã têån cuâng trong ngoä.
Ngaây trûúác, Hiïìn khöng chúi vúái Linh vaâ Linh cuäng chùèng chúi
vúái Hiïìn. Hiïìn nhan sùæc bònh thûúâng, khöng àeåp, khöng mùån maâ,
vêîn thûúâng ài daåy ngang qua cûãa söí nhaâ Linh. Vêåy maâ, bïn chaâng
trai múái laå, maá Hiïìn ûãng àoã, mùæt luáng liïëng vaâ hònh nhû àeåp ra...
Sau àoá, nhûäng buöíi saáng chuã nhêåt chaâng trai thûúâng àöî xõch xe maáy
trûúác cöíng nhaâ Hiïìn, tùång cho ngûúâi mònh yïu khi thò möåt boá hoa
höìng àeåp rûåc rúä, coá höm laâ möåt caânh khïë luác lñu quaã moång cùng, vaâng
röåm.
Coá möåt caái gò àoá chúåt cûåa quêåy, thûác dêåy lao xao, thò thêìm, daåt
daâo trong loâng Linh. Cö àau xoát nghô àïën mònh. Chiïëc xe lùn vaâ cùn

25. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 25
http://www.ebooks.vdcmedia.com
phoâng vuöng vûác, giaá laånh, hoang vùæng àïën vö cuâng. Hai chên Linh
khöng hïì coá caãm giaác, teo laåi, thoäng thûúåt nhû möåt khöëi thõt thûâa.
Tûâ ngaây úã bïånh viïån vïì nhaâ, Linh vêîn cêìm coå veä. Cö cùæn rùng
laåi chõu àau vaâ cö veä quyïët liïåt. Veä tiïëp thïm sûác söëng cho cö, maâ
khöng veä cö cuäng chùèng biïët laâm gò. úã triïín laäm tranh cuãa caác hoåa sô
treã nùm trûúác rêët nhiïìu ngûúâi àaä dûâng laåi trûúác bûác chên dung tûå
hoåa cuãa Linh.
Cö gaái trong tranh coá gûúng mùåt àeåp, söëng muäi thùèng, àöi möi
húi mñm vaâ àöi mùæt buöìn mïnh mang. Coá ngûúâi baão àöi mùæt êëy mang
nöîi buöìn cuãa ngûúâi kyå maä phaãi rúâi xa lûng ngûåa trïn thaão nguyïn
mïnh möng rêåp rúân nùæng gioá. Laåi coá ngûúâi baão àöi mùæt ngûúâi thiïëu
nûä êëy laâ nöîi buöìn cuãa con àaåi baâng phaãi giaä tûâ bêìu trúâi löång gioá...
Ngûúâi ta hoãi, ngûúâi ta khen, ngûúâi ta àoâi gùåp taác giaã, ngûúâi ta gûãi
tùång rêët nhiïìu hoa cho chuã nhên bûác chên dung sún dêìu êëy. Nhûng
khöng ai biïët ngûúâi trong tranh, khöng ai biïët mùåt taác giaã cuãa bûác
tranh êëy laåi laâ Linh.
Linh coá khuön mùåt traái xoan àeåp thaánh thiïån, da Linh trùæng
noän naâ nhû da treã con, àöi mùæt to, trong vaâ buöìn buöìn, dûúái hai haâng
chên maây àen xanh mûúåt. Linh coá tiïìn tûâ nhûäng bûác tranh àûúåc baán
vúái giaá cao trong caác cuöåc triïín laäm. Coá tiïìn, nhûng Linh khöng biïët
tiïu vaâo nhûäng khoaãn naâo. Möåt böå quêìn aáo loát cuäng tiïìn cha cho, möåt
thûúác toan múái cuäng cha mua, möåt goái ö mai cuäng laåi cö giuáp viïåc
mua.
Linh coá nhiïìu nhûäng bûác veä êën tûúång. úã àoá laâ möåt thiïëu nûä mùåc
aáo daâi trùæng àùæm àuöëi ngùæm möåt caânh hoa loa keân trùæng. Möåt bêìu
trúâi bao la, möng lung vaâ caánh chim cö àún nhoåc nhùçn bay dûúái
nhûäng àaám mêy mêìu xaám. Möåt chuá meâo ngêín ngú nhòn cuöån len
lùn...
Tônh vêåt, phong caãnh, chên dung... Chó coá bêìu trúâi, mùåt àêët,
hoa laá, coã cêy, thiïëu nûä vaâ nöîi buöìn, khöng coá nhûäng bon chen, giaânh
giêåt, khöng coá töåi aác trong tranh cuãa Linh. Riïng möåt miïìn khaát
khao trong tranh maâ Linh hùçng ûúác ao nhûng chûa vûún túái àûúåc.
Miïìn khaát khao êëy laâ thiïn àûúâng cuãa nhûäng cö gaái, nhûäng chaâng
trai yïu nhau. Linh àaä tûâng khoác. Cö khoác khöng phaãi vò sûå chaán naãn
vúái àöi chên têåt nguyïìn maâ vò sûå bêët lûåc trong yá tûúãng, trong caách

26. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 26
http://www.ebooks.vdcmedia.com
thïí hiïån. Taåi sao? Ta khöng thïí veä àûúåc möåt bûác tranh vïì tònh yïu
kia chûá?
Cho àïën möåt ngaây.
Ngûúâi cha ngùæm nhòn nhûäng bûác tranh cuãa Linh. Öng móm cûúâi
röìi khuön mùåt öng buöìn lùång ngay. Öng thûúng con gaái vaâ öng thêëy
nuöëi tiïëc. Giaá nhû con öng khöng bõ tai naån, giaá nhû con öng coá thïí
bay nhaãy khùæp núi thò thïë giúái nghïå thuêåt seä múã ra trûúác mùæt noá röång
raäi, lúán lao biïët bao nhiïu?
Öng nhúá laåi úã caác triïín laäm lêìn trûúác, nhûäng bûác tranh con gaái
öng veä vïì möåt ngûúâi lñnh vai àeo ba-lö àûáng haát úã lûng àeâo, veä möåt cö
sún nûä che ö thêëp thoaáng trïn àónh döëc, bûúác chên àung àûa theo
nhûäng chêëm nùæng... Öng àaä tûâng nghe nhûäng lúâi bònh phêím tiïëc reã.
Tranh cuãa con gaái öng àeåp, êën tûúång nhûng bõ thiïu thiïëu möåt caái gò
àoá. Öng thûúng con gaái àïën chaáy loâng.
Con gaái öng trong treão quaá. Nhòn nhûäng bûác veä múái nhêët öng
hiïíu con gaái öng khöng coân vö tû nûäa, trong àöi mùæt trong veo cuãa
Linh giúâ coân coá muön vaân nhûäng tia nùæng lêëp laánh vaâ caác àaám mêy
mêìu xaám àang tröi. Con gaái öng àaä biïët mú àïën möåt miïìn xa xöi lùæm.
Noá muöën thoaát ra vaâ ài àïën möåt núi mïnh möng naâo àêëy úã àoá coá vi
vuát tiïëng thöng reo, coá roác raách tiïëng suöëi chaãy vaâ coá tiïëng dõu ïm thò
thêìm hay caáu gùæt, giêån döîi vò nhoåc nhùçn cuãa con ngûúâi. Con gaái öng
àang bõ bao vêy, bõ giam cêìm goâ boá trong böën bûác tûúâng. Tranh cuãa
Linh phaãi thûåc tïë hún, bïì böån, sinh àöång hún chûá khöng thïí eâo uöåt do
tûúãng tûúång thïë naây.
Linh úi ! Giaá nhû con ài xa bùçng àöi chên cuãa mònh, giaá nhû
con àûúåc yïu? Öng khöng hïì biïët rùçng Linh cuäng àaä àang thöín thûác,
búãi vò con gaái öng àaä hún hai mûúi tuöíi, caái tuöíi maâ leä ra trûúác mùæt laâ
möåt bêìu trúâi röång múã, úã àêëy coá nhûäng tia nùæng vaâng rûåc rúä; coá nhûäng
cêu noái êëm vang, voâng tay khoãe khoùæn, húi thúã nöìng naân cuãa àaân
öng; nhûäng àoáa hoa höìng àoã rûåc trinh baåch coân àang ngêåm sûúng
long lanh vaâ nhûäng caái nhòn khaác giúái mï say; laâ nhûäng nuå hön
cuöìng nhiïåt, noáng boãng. Nhûng tònh yïu vêîn coân laâ möåt caái gò àoá quaá
àöîi mú höì, xa laå vúái con gaái öng.
Sau möîi chuyïën ài xa trúã vïì cha Linh thûúâng daânh thêåt nhiïìu
thúâi gian àïí kïí chuyïån vïì nhûäng núi öng àaä àïën cho con gaái nghe.

27. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 27
http://www.ebooks.vdcmedia.com
Öng chó coá thïí noái cho con gaái biïët ngoån nuái thò cao, doâng söng hiïìn
hoâa chaãy vaâ coá nhûäng caánh buöìm tröi lûäng lúâ, con ngûúâi söëng bïn
nhau thò coá döëi lûâa, coá nhên aái... Nhûng öng khöng thïí giaãng giaãi cho
con gaái biïët tònh yïu laâ thïë naâo?
Cho àïën möåt ngaây.
Linh àang say sûa vúái bûác tranh cuãa mònh, tûâng neát buát àûa
àûa mïìm maåi, khoaãng mêìu hiïån lïn söëng àöång trïn toan thò coá möåt
chaâng trai àûáng lùång ngoaâi cûãa söí. Chaâng maãi mï nhòn nhûäng neát veä
theo nhûäng ngoán tay thon nhoã buáp mùng cuãa cö. Bêët chúåt chaâng trai
thöët lïn:
- Àeåp quaá!
Khöng biïët bûác tranh veä dúã àeåp hay cö hoåa sô têåt nguyïìn àeåp
maâ chaâng trai cûá àûáng ngêy ngûúâi ra maäi. Linh giêåt mònh xoay ngûúâi
laåi. Cö ngúä ngaâng. Laåi laâ chaâng trai saáng saáng chuã nhêåt mang hoa
àïën tùång cö giaáo Hiïìn.
- Àeåp quaá? Chaâng trai laåi thöët lïn.
- Anh khöng gùåp àûúåc chõ Hiïìn aâ?
Àïën lûúåt chaâng trai cêìm böng hoa höìng böëi röëi. Anh vûâa luáng
tuáng, vûâa tiïën laåi saát gêìn song cûãa söí:
- Anh tùång em naây. Em veä tranh àeåp quaá.
Coá möåt caái gò àoá nhû linh tñnh maách baão, coá möåt caái gò àoá nhû laâ
sûå nhaåy caãm cuãa ngûúâi con gaái, cö ngêåp ngûâng:
- Em cêët höå anh cho cö giaáo Hiïìn.
- Khöng! Anh tùång em. Thêåt àêëy!
Linh kõp nhòn thêëy àöi mùæt anh thoaáng buöìn. Hoa höìng thúm
ngaát, dòu dùåt, tûác tûúãi. Linh cêìm böng hoa e êëp vaâo ngûåc, kheä khaâng
àûa lïn mùåt, àöi möi trinh nûä cuãa cö hön nheå lïn böng höìng àoã coân
àoång gioåt sûúng àïm loáng laánh. Moåi cûã chó cuãa Linh nheå nhaâng nhû
meâo con, hònh nhû cö khöng daám thúã maånh, maånh möåt chuát thöi têët
caã seä tan biïën ài mêët. Hoang phñ quaá maâ Linh àang muöën deâ seãn àïën
tûâng tyá möåt caái khoaãnh khùæc hiïëm hoi êëy. Linh khoác nûác núã. Lêìn àêìu
tiïn Linh khoác nhû vêåy, nûúác mùæt chaãy thaânh doâng traân xuöëng àöi goâ
maá mõn maâng trùæng. Ngaây trûúác khi biïëtmònh seä taân têåt vaâ phaãi laâm
baån vúái caái xe lùn suöët àúâi Linh cuäng khöng khoác to nhû vêåy. Lêìn

28. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 28
http://www.ebooks.vdcmedia.com
àêìu tiïn, bêìu trúâi ngoaâi ö cûãa vúä oâa ra, àöi mùæt cö saáng ngúâi vaâ khuön
mùåt cö raång rúä.
Chaâng trai àaä ài tûâ luác naâo. Ngoaâi sên nhûäng tia nùæng vaâng
àang nhaãy nhoát, baây chim chaâo maâo chñ choáe caäi nhau. Gioá thöíi nheå,
kheä lay laá hún moåi ngaây. Baác baão vïå giaâ ài ài laåi laåi, möåt bïn giaây keáo
saåt saåt trïn nïìn sên. Baác nhòn ài àêu nhû chùèng hïì biïët viïåc gò vûâa
xaãy ra vúái Linh. Àïën gêìn cö, baác kheä nhùæc:
- Múã cûãa röång ra nûäa, chaáu, höm nay trúâi àeåp àêëy.
Tûâ höm êëy.
Ngoaâi nhûäng luác mï maãi veä, thúâi gian coân laåi Linh hay daán mùæt
lïn bêìu trúâi ngoaâi ö cûãa. Vïåt nùæng chui qua khe laá húã roåi vaâo nhaâ,
thaânh nhûäng vïåt saáng trùæng daâi daâi vaâ vö söë nhûäng gioåi buåi ly ti
nhaãy muáa. Trúâi cao hún, chim hoát lñu lö hún vaâ nhûäng tia nùæng höìng
hún. Linh biïët àêëy laâ möåt buöíi saáng àeåp trúâi. Linh thêëy yïu àúâi, yïu
mònh hún. Vaâ Linh chúâ mong möåt ngaây chuã nhêåt múái àïën nhanh.
Chuã nhêåt múái àïën nhanh thêåt, nhûng khöng coá böng hoa höìng
bêët chúåt hiïån ra, àiïìu thêìm kñn mong ûúác trong loâng Linh laåi khöng
àïën. Linh vêîn hay dêåy súám nhêët vaâ ài nguã muöån nhêët. Buöíi saáng cö
múã tung caác caánh cûãa söí, gioá súám maát meã uâa vaâo.
Möåt chuã nhêåt nûäa vaâ laåi möåt chuã nhêåt nûäa. Khöng thêëy cö giaáo
Hiïìn mùåc aáo daâi trùæng thaã goát ài ngang qua ö cûãa söí. Vaâ cuäng chùèng
thêëy chaâng trai êëyàêu nûäa. Linh thêîn thúâ nhòn ra ngoaâi. Cuåm suáng
daåi phña höì xa kia hoa àaä luåi. Nûúác höì vêîn lùång nhû chûa hïì thay àöíi
bao giúâ. Linh laåi nhòn mêy tröi maãi miïët trïn bêìu trúâi vaâ cö nhúá àïën
chuyïån cöí tñch coá chaâng hoaâng tûã àïën cûáu cöng chuáa xinh àeåp bõ cêìm
tuâ trong lêu àaâi hoang.
Chuyïån cöí tñch thò chûa àïën vúái Linh, nhûng laåi vêîn tiïëng rao
baánh raán noáng gioân àï..., tiïëng xe àöí raác súám loåc xoåc, tiïëng chim chñ
choáe vaâ tiïëng laá lao xao ngoaâi ö cûãa nhû k höng hïì thay àöíi. Mùåc kïå,
Linh vêîn mong möåt ngaây chuã nhêåt múái.
- Sao mùæt chaáu buöìn thïë? Múã cûãa söí to ra.
Baác baão vïå giaâ nhû àoåc àûúåc nöîi buöìn trong àöi mùæt cuãa Linh.
- Höm nay trúâi nùæng hay mûa, húã baác?
- Höm nay trúâi àeåp àêëy.
Laåi cho àïën möåt ngaây.

29. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 29
http://www.ebooks.vdcmedia.com
Linh múã tung cûãa söí. Ban mai uâa vaâo nhaâ. Nhûäng tia nùæng àêìu
tiïn oáng aánh roåi qua keä laá. Linh sûäng súâ bùæt gùåp möåt böng höìng àoã
coân ûúát àêîm sûúng àïm trïn bêåu cûãa söí. Linh êëp böng höìng lïn ngûåc,
àûa lïn möi mún man têån hûúãng hûúng thúm dõu daâng vaâ trinh baåch
cuãa tuyïët hoa. Nùæng múái vêîn nhaãy nhoát ngoaâi sên vaâ trïn cêy laá,
tiïëng rñu rñt cuãa luä treã con ngang qua cûãa söí. Linh lêåt túâ lõch trïn
tûúâng - Höm nay laâ ngaây chuã nhêåt.
Kyâ laå thay, nhûäng böng hoa höìng bïn cûãa söí tûúi hïët caã tuêìn,
dêìn dêìn hoa chó khö ài chûá khöng heáo. Linh lêëy nhûäng súåi chó buöåc
laåi vaâ cêín thêån treo thûá tûå lïn àêìu giûúâng. Linh ûúác ao möåt ngaây naâo
àoá, chaâng hoaâng tûã coá vêìng traán thöng minh, maái toác böìng bïình hiïån
ra. Àöi mùæt cûúng nghõ vaâ gioång chaâng êëm aáp: "Cöng chuáa Linh beá
nhoã xinh àeåp cuãa anh. Anh seä àem em àïën möåt miïìn cöí tñch xa xöi...
ÚÃ àêëy chuáng ta seä coá nhûäng àûáa con trai, con gaái; nhûäng àûáa
con cuãa chuáng ta seä rêët thöng minh vaâ xinh àeåp; chuáng coá traái tim
cuãa meå vaâ khöëi oác cuãa cha. Nhûäng àûáa con cuãa chuáng ta, àûáa laâm ca
sô, àûáa laâ nhaâ vùn vaâ coá àûáa lïn rûâng tröìng cêy haái quaã, coá àûáa xuöëng
biïín cêëy luáa bùæt töm, cua, ngao, soâ...".
Àùåt böng höìng xuöëng göëi trong àêìu Linh loáe lïn möåt yá tûúãng
múái meã... Linh àïën ngöìi trûúác giaá veä. Bao àiïìu bñ êín giúâ àang úã trûúác
mùæt Linh, khöng coân xa laå àöëi vúái Linh nûäa. Tònh yïu úi tuyïåt vúâi
quaá? Lûáa àöi. Linh seä àùåt tïn cho bûác hoåa múái laâ Lûáa àöi.
Ngaây thaáng laåi tröi tröi.
Linh vêîn ài nguã muöån vaâ dêåy súám hún têët caã moåi ngûúâi. Cho
àïën möåt buöíi saáng chuã nhêåt, cö haáo hûác múã toang caánh cûãa söí. Bïn
ngoaâi gioá rñt uâ uâ vaâ mûa rúi laã taã. Trïn thaânh cûãa söí khöng coá böng
höìng àoã nûäa. Chaã leä vò gioá mûa? Chaã leä... Bao nhiïu ûúác àoaán, nghô
suy. Àaânh phaãi chúâ àïën chuã nhêåt sau. Chuã nhêåt sau vaâ chuã nhêåt sau
nûäa, chó coá tiïëng chim chaãnh choåe caäi nhau, tiïëng laá lao xao ngoaâi ö
cûãa, tiïëng loåc xoåc cuãa xe àöí raác súám..., khöng coá böng höìng trïn thaânh
cûãa söí!
Cha Linh vïì. Öng baáo tin mûâng taác phêím Lûáa àöi cuãa Linh
àûúåc giaãi thûúãng cuãa Triïín laäm myä thuêåt treã toaân quöëc. Caái tin êëy
laâm cho cö vûâa vui vûâa mûâng. Cö noái vúái cha:

30. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 30
http://www.ebooks.vdcmedia.com
- Con seä ùn mûâng vaâ múâi baác baão vïå giaâ cuâng dûå. Cha àöìng yá
khöng cha?
Cha Linh chúåt buöìn. Öng lûúäng lûå möåt luác röìi múái noái:
- Baác baão vïå giaâ öëm nùång, mêët úã bïånh viïån möåt thaáng röìi.
Baâ giuáp viïåc baão:
- Töi coá thay öng ài viïëng, nhûng quïn khöng noái vúái cö.
Linh lùång ngûúâi, coá möåt caái gò àoá cöìn lïn cheån cûáng trong ngûåc.
Cö chúåt nhúá ra gêìn möåt thaáng nay khöng thêëy baác baão vïå giaâ keáo lïåt
sïåt möåt bïn chên giaã nûäa. Thay baác bêy giúâ laâ möåt chaâng trai treã,
anh ta cao gêìy nhûng tröng rùæn roãi. Anh baão vïå múái vêîn ài ài laåi laåi
khùæp dêîy nhaâ, trong sên, bïn búâ höì xêy vaâ àïën trûúác ö cûãa söí nhaâ
Linh, anh ta ài chêåm hún möåt chuát röìi bao giúâ cuäng liïëc mùæt nhû
kiïëm tòm.
Linh nhòn anh thêëy vûâa quen vûâa laå. Hònh nhû Linh àaä gùåp
anh ta úã àêu röìi thò phaãi? Baâ giuáp viïåc kïí àaám tang baác baão vïå giaâ
àöng lùæm, coá nhûäng ngûúâi lñnh cûåu cuâng chiïën trûúâng nùm xûa cuãa
baác cuäng vïì àûa tiïîn.
Linh vêîn tin rùçng möåt ngaây naâo àoá saáng nguã dêåy, múã cûãa ra
Linh seä thêëy maái àêìu toác baåc cuãa baác baão vïå giaâ lêëp loá: "Múã cûãa söí to
ra, chaáu. Höm nay trúâi àeåp àêëy.". Linh vêîn chúâ möåt ngaây chuã nhêåt
nhû thïë.

31. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 31
http://www.ebooks.vdcmedia.com
BBBïïïnnn ÀÀÀúúúâââiii HHHiiiuuu QQQuuuaaaååånnnhhh
Khaánh Ly
Tïët Nguyïn Àaán nùm nay, chuáng töi khöng caãm thêëy vui nhiïìu
duâ cuäng sùæm sûãa àuã moåi thûá cho 3 ngaây Tïët . Àïm Giao Thûâa, chuáng
töi dùån caác con phaãi coá mùåt úã nhaâ . Sûå sum hoåp àêìu nùm . Vaâ àêy
cuäng laâ möåt trong 3 caái Tïët, chuáng töi cuâng nhau àoán Giao Thûâa
trong 20 nùm úã àêy .
Baân thúâ Àûác Meå thò bao giúâ cuäng coá hoa tûúi àeân nïën 24 trïn
24. Möåt bònh hoa tûúi . Möåt chêåu Mai Vaâng bùçng luåa Kathy tùång .
Möåt mên traái cêy göìm nùm loaåi vaâ boá nhang thúm thùæp lïn cuáng lïî
Töí Tiïn Trúâi Àêët . Qua 12 giúâ, töi möåt mònh ài hûúáng Nam tòm haái
löåc . Möåt caânh Ngoåc Thaåch, möåt cuåm cuác nhoã böng trùæng nhuåy vaâng
vaâ möåt nuå höìng nhoã xñu . Trúã vaâo nhaâ tûå xöng àêët lêëy, lò xò cho 2 con,
vúå chöìng chuác Tïët nhau xong laâ vûâa caãm thêëy ..hïët Tïët .
Töi nghe ngûúâi ta noái caái loaåi cêy coá tïn goåi laâ Ngoåc Thaåch vò laá
noá xanh mêìu ngoåc vaâ laâ loaåi cêy chùèng cêìn phaãi tûúái boán nêng niu, tûå
noá àêm chöìi rïî con vaâ söëng dïî nhû coã daåi . Ngaây töi múái doån vïì àêy,
Àoan lûúåm àûúåc möåt caânh nhoã bõ boã laåi vò gêîy, nùçm lùn loác ngay löëi
vaâo nhaâ . Anh mang noá tröìng trong chêåu möåt caách rêët vö tònh, khöng
hïì chùm lo hay ngoá túái, vêåy maâ mûúâi mêëy nùm qua, cêy Ngoåc Thaåch
cûá súãn sú lúán maånh, xanh mún múãn vaâ àaä cho hoa mêëy muâa .
Tûâ àoá Àoan goåi noá laâ cêy ..Lïå Mai, yá laâ cêy cuäng nhû ngûúâi nïn
khöng cêìn ..tûúái boán chùm soác maâ vêîn lúán . Àoan cuäng àùåt thïm tïn
cho cêy laâ Lïå Maát vò noá... àiïn giöëng töi, ngûúâi àiïn khöng cêìn ùn

32. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 32
http://www.ebooks.vdcmedia.com
cuäng söëng, mûa gioá baäo buâng hay nùæng chaáy da nung xûúng vêîn thaãn
nhiïn söëng . Töi khöng hïì than vaän vaâ cêy khöng bao giúâ lïn tiïëng
nhûng töi vaâ cêy rêët gêìn guäi vúái nhau .
Nuå höìng beá tñ töi cùæt àaåi trong àïm . Noá coân beá quaá, baác Lï
Nguyïîn phaán ngaây möìng 1 Tïët, khöng biïët noá coá núã àûúåc khöng . Tuy
khöng bao giúâ tin dõ àoan xong thûúâng ngûúâi cùæt hoa dêng baân thúâ
Àûác Meå laâ Àoan búãi nïëu laâ töi, hoa ñt khi núã troån veån . Vêåy maâ nuå
höìng tûâ tûâ lúán cuâng vúái cêy Mai Vaâng töi xin àûúåc cuãa öng Nguyïîn
Àûác Lêåp .
Trong 5 ngaây àêìu nùm, têët caã hoa trong nhaâ töi núã thêåt àeåp,
cho àïën höm nay chûa thêëy dêëu hiïåu... sùæp taân . Bïn caånh laâ hai
chêåu Àaåi Àoáa maâu vaâng cuãa chõ Lêu cho nhû moåi nùm, cùåp baánh
chûng cuãa Hoan Vên . Chuáng töi coá möåt caái Tïët khöng huy hoaâng êìm
ô maâ giaãn dõ goái gheám thên mêåt
Töi khöng caãm thêëy vui trong nhûäng ngaây xuên laâ búãi sûác khoãe
khöng khaá lùæm vaâ möåt nöîi buöìn khöng biïët bao giúâ töi coá thïí noái ra
àûúåc, töi àaä chúåt bùæt gùåp trong muâa Giaáng Sinh vûâa qua . Nöîi buöìn
naây cuäng seä coá thïí àeâ nùång maäi trong töi cho túái ngaây töi nhùæm mùæt.
Thïm vaâo àoá laâ nöîi lo, nhûäng êu lo thoaåt nghe qua, ai cuäng cho laâ
quaá àaáng. Lo cho caái Àïm Sinh Nhêåt 50 cuãa mònh. Chó coá ngûúâi thûåc
sûå úã trong boáng töëi múái biïët caái mïnh möng sêu thùèm, caái buöìn baä
bêët têåt, caái laånh luâng, cö leã, caái ngêåm nguâi trùn trúã cuãa àïm daâi, cuãa
boáng töëi . Mêëy ai coá thïí thûåc sûå hiïíu àûúåc, nhòn thêëu àûúåc nöîi bi
thûúng luön luön àûúåc dêëu kñn àùçng sau nuå cûúâi .
Bêy giúâ, chuáng ta àang úã vaâo nhûäng ngaây thaáng rêët múái cuãa
möåt nùm múái vûâa bûúác túái . Coá thïí naâo cuâng nhau têm sûå àûúåc
chùng? Dô nhiïn caái têm sûå, tûå noá àaä khöng hûáa heån nhûäng niïìm vui,
nhû ngûúâi àúâi thûúâng dêëu kñn haånh phuác cuãa mònh nhûng laåi luön
luön mong àûúåc sûå chia súát cuãa moåi ngûúâi vïì möåt nöîi buöìn, vïì möåt
niïìm àau . Coá nïn nhû thïë úã nhûäng ngaây àêìu nùm khöng ? Ngaây
thaáng cuãa Àêët Trúâi nïn ngaây naâo cuäng thïë, cuäng giöëng nhau. Múái hay
cuä laâ do ta maâ thöi . Thïë thò xin cho töi àûúåc giaãi baây têm sûå riïng
cuãa mònh höm nay . Chùèng leä khöng coân coá thïí coá àûúåc möåt ngûúâi
hiïíu mònh, trong nhûäng traái tim coân àêåp quanh àêy .

33. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 33
http://www.ebooks.vdcmedia.com
Töi 50 tuöíi . Àiïìu naây cuäng khöng coá gò laâ laå lùæm nïëu chó noái
suöng nhû thïë . Nhûng 50 nùm vúái töi coân coá nghôa laâ... nûãa Thïë Kyã .
Chuáa úi, nûãa thïë kyã àöëi vúái möåt ngûúâi àaân baâ naâo cuäng coá nghôa
laâ àaä bùæt àêìu ài vaâo boáng töëi cuãa cuöåc àúâi . Cuäng coá nghôa laâ... thöi
nheá, nhûäng mú ûúác kïí tûâ nay chó laâ ûúác mú . Buöìn chûá . Nïëu noái rùçng
mònh khöng thêåt, nhiïìu, ñt vaâ tuây theo hoaân caãnh cuãa möîi ngûúâi.
Trïn nguyïn tùæc, töi cuäng chó laâ möåt ngûúâi bònh thûúâng nhû bao
ngûúâi . Khöí möåt nöîi laâ chùng hiïíu may mùæn hay bêët haånh, töi laåi
àûúåc hûúãng möåt khoaãng thúâi gian tuyïåt vúâi . Noá àïën vúái töi nhû Trúâi
xuöëng vaâ noá àaä trúã thaânh maáu xûúng töi, húi thúã töi, àoâi söëng töi .
“Noá” laâ gia taâi cuãa töi. Möåt thûá gia taâi mang theo caã haånh phuác lêîn bi
thûúng.
“Phaãi laâm möåt caái gò trong ngaây sinh nhêåt 50 ài chûá”. Caác baån
baão thïë . Laâm gò bêy giúâ ? Thò chùæc cuäng laåi möåt nöìi mùæm, möåt nöìi giaã
cêìy, goãi töm thõt hay caá nûúáng nhû moåi nùm thöi chûá coân laâm gò
khaác... Àêu àûúåc, nïëu sinh nhêåt 50 cuãa baån maâ chó laâm nhû thïë,
chuáng töi e rùçng baån húi coá veã tûå ... baåc àaäi lêëy mònh àêëy. Thïë töi
phaãi laâm caái gò bêy giúâ, chaã leä xuöëng Bolsa àûáng giûäa àûúâng maâ la
lïn rùçng, naây baâ con úi, höm nay sinh nhêåt töi àêëy nheá, höm nay töi
50 àêëy nheá...
Em nhaâ quï quaá, trong suöët 35 nùm daâi têån tuåy vúái nghiïåp dô,
chùèng leä khöng coân gò trong em àïí noái lïn cuâng nhûäng ngûúâi àaä
thûúng yïu mònh trong bêëy nhiïu nùm vaâ coá thïí laâ caã vïì sau nûäa
sao? Nhêët laâ úã caái thúâi àiïím 50 cuâng vúái yá àõnh taåm biïåt cuãa em, sao
khöng thûã möåt lêìn cuöëi laâm söëng laåi tûâ àêìu nhûäng àiïìu em àaä coá vaâ
àaä cuâng möåt söë khaán thñnh giaã chia seã vúái nhau tûâ caái thúâi sên coã cho
àïën bêy giúâ...
Caác baån muöën thò töi seä laâm, Àoan àaä choån àõa àiïím úã ngay
Cerrtitos laâ thaânh phöë mònh àang úã... Nhûng sên khêëu naây coá veã... sò
tin quaá àöëi vúái em, vúái möåt ngaây sinh nhêåt. Sên khêëu naây chó daânh
cho nhûäng ngûúâi lùæm baåc nhiïìu tiïìn, cöí cöìn, ca vaát. Noá khöng thñch
húåp vúái loaåi ngûúâi bònh dên nhû em. Noá coá veã xa caách, laånh leäo quaá .
Noá khöng cho em caái caãm giaác êëm aáp khi àûáng trïn sên khêëu
mïnh möng nhòn xuöëng. Nïëu muöën, haäy tòm cho em möåt chöî naâo nho
nhoã vûâa phaãi nhûng êëm cuáng vaâ àïí gêìn guãi vúái ngûúâi nghe. Àoá múái

34. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 34
http://www.ebooks.vdcmedia.com
thñch húåp vúái baãn chêët cuãa möåt ngûúâi nhû em tûâ bao nhiïu nùm nay .
Haát dûúái mûa, haát trïn thaãm coã, àûáng trïn xe G.M.C. vuâng biïn giúái
Viïåt Miïn. Àùåt em vaâo nhûäng núi sang troång quaá em seä àaánh rúi mêët
con ngûúâi thêåt cuãa em búãi úã nhûäng núi àoá, ngûúâi ta phaãi... Biïíu Diïîn
nhiïìu hún caái ngûúâi ta coá . Àiïìu àoá em khöng laâm àûúåc.
Àõa àiïím àûúåc thay àöíi. Chûúng trònh phaãi sùæp xïëp laåi. Àûâng
hònh thûác quaá àïí trúã thaânh nùång nïì. Rûúâm raâ maâu meâ quaá dïî laâm
ngûúâi nghe mïåt maâ ngûúâi haát thò bõ... phên têm... hoåc. Caâng giaãn dõ
bao nhiïu töët bêëy nhiïu, nïëu em phaãi bùæt àêìu laåi caái thuúã chên àêët
haát Diïîm Xûa, Tuöíi Àaá Buöìn, Coân Tuöíi Naâo Cho Em... bùæt àêìu laåi tûâ
nhûäng tiïìn àöìn heo huát giûâa rûâng nuái baåt ngaân vúái Àaåi Baác Ru Àïm,
vúái Xin Cho Töi, vúái Cho Möåt Ngûúâi Vûâa Nùçm Xuöëng, vúái Huïë Saâigoân
Haâ Nöåi, Ngûúâi Di Taãn Buöìn, Àïm Nhúá Vïì Saâi goân... thò roä raâng laâ
nhûäng chia seã vúái nhau nhûäng nhoã nhoi nhûng sêu kñn nhêët trong
traái tim mònh... Laåi gêìn, ngöìi laåi vúái nhau . Àûâng boã töi ài, 20 mûúi
nùm röìi coân gò àêu anh, coân gò àêu em. Thöi àûâng buöìn. Thöi àûâng
húân, tuãi loâng nuái song...
Töi khöng muöën àûáng tûâ xa, tûâ trïn cao trong aánh àeân rûåc rúä
muön maâu, haát vúái xuöëng. Töi muöën àûúåc cêët tiïëng haát tûâ giûäa
nhûäng ngûúâi yïu thûúng, àïën vúái töi . Àïí söëng coân, töi biïët luác naâo
mònh cêìn phaãi “chïët”. Nhûng trong àïm 5 thaáng 3 sùæp túái àêy, khi
àöìng höì àiïím 12 giúâ, àoá laâ luác töi chñnh thûác bûúác chên vaâo tuöíi 50,
thò töi laåi rêët muöën “Söëng”. Söëng rêët thêåt vúái nhûäng gò mònh coá,
nhûäng baâi haát, nhûäng àiïìu cêìn àûúåc cuâng nhau chia seã .
Töi yïu thñch sûå àún giaãn nïn töi àaä choån sên khêëu Majestic.
Núi àoá, àïm àoá, töi coá thïí ài chên khöng maâ haát, coá thïí ngöìi xuöëng
buåc göî maâ têm sûå, coá thïí àïën vúái tûâng ngûúâi àïí nhòn nhau cho roä
hún, àïí chûáng thûåc thïm möåt lêìn nûäa laâ töi khöng phaãi laâ möåt ngûúâi
cö àún. Àïí nùæm giûä thïm möåt chuát haånh phuác trûúác khi Taåm Biïåt.
Àõnh dûâng laåi thêåt sao . Thêåt chûá . Tûâ tûâ . Xa tûâ tûâ aánh àeân. Xa
tûâ tûâ sên khêëu . Coá möåt luác naâo trúã laåi khöng. Coá thïí . Thóng thoaãng
vui chúi vúái baån beâ, gùåp laåi moåi ngûúâi . Tu hay sao . Tu lêu röìi àoá chûá,
taåi moåi ngûúâi khöng chuá yá àêëy thöi . Tu vaâ Tuâ cuâng möåt nghôa nhû
nhau . Àuáng . Chñnh vò mònh muöën nhû vêåy . Bñ mêåt, xin àûúåc dêëu
kñn, xin àûúåc dêëu möåt mònh, cuäng thuá võ lùæm lùæm.

35. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 35
http://www.ebooks.vdcmedia.com
Nhûäng àoâi hoãi quyïët àõnh cuãa töi laâm moåi ngûúâi nhûác àêìu. Töi
quay baån töi nhû chong choáng. Laâm laåi . Laâm laåi têët caã theo yá töi búãi
àêy laâ sinh nhêåt töi, búãi vò àêy laâ... lêìn àêìu tiïn ..50 tuöíi .
Vaâ töi tûå cho töi caái quyïìn àoâi hoãi. Àoâi hoãi sûå giaãn dõ, goái gheám
töëi àa cho thoaãi maái caái àêìu vaâ àöi chên. Thïë nhûng sûå thoaãi maái àoá
laåi laâm töi lo êu suöët mêëy thaáng nay . 35 nùm trïn sên khêëu, sûå êu lo
trûúác khi cêët tiïëng haát vêîn laâ möåt thoái quen, möåt cöë têåt . Töi khöng
thïí thaãn nhiïn, dûãng dûng trûúác khi bûúác ra sên khêëu . Möåt àïm haát
nhû muön ngaân àïm àaä haát vêîn laâm töi xao xuyïën, xuác àöång àïën
khöng nguã àûúåc. Töi giûä nöîi lo êu cho riïng mònh àïën höm nay múái
daám têm sûå .
Töi thûúâng hay laâm dêëu cêìu nguyïån trûúác khi bûúác ra sên khêëu
nhûng trong àïm sinh nhêåt 50 sùæp túái àêy, töi seä cêìu nguyïån lêu hún,
xin Chuáa Meå giuáp sûác cho töi àïí cho duâ sau àïm nay, töi seä khöng
bao giúâ àûáng dûúái aánh àeân nûäa, moåi ngûúâi cuäng seä khöng núä quïn töi.
Nïëu biïët chùæc ài coá nghôa laâ úã laåi, töi seä sùén saâng. Caác baån quyá cuãa
töi, kïí caã nhûäng ngûúâi tri kyã tuy chûa hïì bao giúâ coá möåt lêìn gùåp gúä,
chùæc cuäng khöng núä tûâ chöëi goáp lúâi cêìu nguyïån cho töi laâm àûúåc cöng
viïåc töët àeåp bùçng hïët sûác mònh . Töi cuäng hy voång laâ ngoån nïën trûúác
khi tùæt thûúâng buâng saáng hún. Hy voång bao giúâ cuäng hún tuyïåt voång .
Coá veã buöìn àêëy nhó. Khöng, töi khöng coá gò buöìn caã, chó lo lùæng
thöi... Em khöng lo múái laå. Haát bao nhiïu nùm röìi maâ caái têåt khöng
boã... ÚÂ haá, töi lo àïën nöîi khöng daám nhêån show, töi lo àïën nöîi... bïånh
luön, thïë thò caâng lo, töi caâng tûå haåi töi . Phaãi bònh tónh laåi . Bêy giúâ
töi trúã laåi bònh thûúâng chó vò trong cún lo êu chúåt töi nghô àïën caái luác
coá thïí thaáo chiïëc giaây ra, coá thïí ngöìi xuöëng bêët cûá chöî naâo trïn caái
buåc göî Majestic maâ haát... Trong nhûäng tiïëng kïu gaâo ai oaán àoá, ngûúâi
ta coá chöî naâo àïí yïu nhau,... N. À.T. àaä viïët nhû thïë.
Thúâi lûãa àaån àaä qua, duâ dêëu vïët cuãa taân phaá vêîn coân àoá, nhûng
trong àïm 5 thaáng 3 túái àêy, trong nhûäng baãn tònh ca kyã niïåm,
nhûäng ngûúâi ngaây xûa... àaä khöng coân coá chöî naâo àïí yïu nhau, seä tòm
laåi àûúåc chñnh mònh vaâ tûâ sûå tòm laåi àûúåc àoá, chuáng ta seä biïët rùçng
trïn coäi àúâi naây, duâ úã bêët cûá hoaân caãnh naâo chuáng ta vêîn coân nhûäng
núi chöën àïí yïu thûúng nhau.

36. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 36
http://www.ebooks.vdcmedia.com
Trong suöët quaäng àûúâng daâi töi vûâa ài qua, töi ài bïn caånh
nhûäng cuöåc vui . Nhûng töi àûúåc úã trong loâng moåi ngûúâi . Töi may
mùæn hún rêët nhiïìu ngûúâi . Nhûng töi cuäng rêët möåt mònh nhû söë
mïånh àaä àõnh sùén cho mònh, vaâ chñnh vò luác naâo cuäng àún leã möåt
mònh, töi khöng coá gò àïí mêët . Töi khöng àaánh rúi mêët chñnh töi.
Ngaây xûa töi vaâo àúâi nhû thïë naâo, bêy giúâ töi vêîn thïë búãi caái
quan troång nhêët cuãa möåt con ngûúâi, töi vêîn coân giûä àûúåc, vaâ trong àoá,
coá traái tim cuãa töi, möåt traái tim duâ àaä quaá nhiïìu bêìm dêåp, tang
thûúng vêîn theâm khaát khao möåt núi chöën bònh yïn riïng cho mònh,
duâ nhoã nhoi giûäa cuöåc söëng . Nhûng khaát voång höìn nhiïn tûâ möåt traái
tim khöng coân nguyïn veån úã lûáa tuöíi 50, thêåt lùæm ngêåm nguâi, coá phaãi
thïë khöng ?

37. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 37
http://www.ebooks.vdcmedia.com
HHHiiiuuu hhhiiiuuu gggiiioooááá bbbêêêëëëccc
Nguyïîn Ngoåc Tû
ÚÃ caái xoám nhoã ven thaânh phöë naây, ngûúâi ta nhùæc túái anh Hïët
coân nhiïìu hún chuã tõch tónh ài hoåp. Àûáa naâo höîn haâo, lûúâi biïëng, maá
noá biïíu: "Laåi coi thùçng Hïët kòa! Ba mûúi mêëy tuöíi àêìu röìi, ngaây ài
laâm thuï, laâm mûúán, khöng coá chuyïån gò noá chï, chiïìu vïì luåi huåi chui
vö bïëp nêëu cúm, giùåt giuä cho cha giaâ, hiïëu thaão thêëy maâ thûúng". Ai
mï vúå beá, mï chúi àïì, àaá gaâ, hoå lûúâm lûúâm: "Mï gò nhû thùçng Hïët mï
cúâ".
Nïn nghe rêm ran chõ Haão àïí loâng thûúng anh, maá chõ kïu trúâi:
"Böå hïët ngûúâi röìi sao, con. Caái thùçng mï cúâ túái mêët vúå, khöng súå?".
Khöng, chõ Haão nghiïm nghõ, cúâ tûúáng laâ loaåi cúâ tao nhaä chó daânh cho
quên tûã, coá gò maâ súå. Mï rûúåu, mï gaái múái ghï. Chó súå ngûúâi ta khöng
thûúng mònh. Maá chõ àõnh caâm raâm nûäa, thò chõ àaä quay lûng ra
quaán mêët röìi.
Quaán chõ Haão cuäng nhoã thöi, buön haâng taåp hoáa lùåt vùåt. Quaán
cêët trûúác nhaâ, ngoá ra meá löå, coá khi khöng cêìn ngöìi giûä, baâ con trong
xoám ai muöën mua gò thò goåi voång vö. Chó buöíi chiïìu, chõ múái ra ngöìi úã
àoá. Buöíi chiïìu, luác mùåt trúâi vûâa khuêët sau vûúân chuöëi anh Hïët hay
gheá laåi àïí mua 1.000à múä nûúác, 500à böåt ngoåt, 500à toãi, 500à tiïu.
Chõ cöë baán thêåt rïì raâ àïí nhòn anh lêu nûäa, coi bûäa nay chùæc anh
ài vaác luáa àùçng nhaâ maáy chaâ gaåo, trïn toác coân vûúng trêëu. Nhòn vêåy
thöi chúá khöng noái gò hïët. Con trêu khöng noái sao caái coåc noái àûúåc.

38. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 38
http://www.ebooks.vdcmedia.com
Nhûng vêîn cûá àoán chúâ, coá khi súám, khi muöån hún möåt chuát nhûng chõ
biïët thïí naâo thò anh cuäng vïì qua, vïì àïí nêëu cúm cho tña anh.
Tña anh Hïët nùm nay 72 tuöíi. Tuöíi naây, ngûúâi ta hay àau yïëu
nhûng öng vêîn coân soãi lùæm. Öng giaâ khoá tñnh, thïm têåt laäng tai.
Ngûúâi ta múâi öng ngöìi, öng cûúâi, xua tay: "Ùn röìi. Ùn cúm vúái thùçng
Hïët röìi". Chûâng nùm nùm trûúác, öng coân vö bïëp nêëu cúm, mùæt muäi
teâm nheâm àïí lûãa taáp vö vaách laá, nhaâ chaáy ruåi. Anh Hïët cêët laåi nhaâ
trïn nïìn cuä àêìy tro, nhòn xa nhaâ lúán hún miïëu öng Taâ möåt chuát. Öng
giaâ ngöìi tiïëc caái tivi àen trùæng, möîi lêìn múã phaãi àêåp thuâm thuâm noá
múái leåt xeåt lïn hònh. Öng giaâ àiïëc àaát vêåy maâ mï tivi, chaáy röìi thò
thöi vêåy, chiïìu chiïìu chöëng gêåy thaã qua nhaâ haâng xoám coi nhúâ.
Bûäa naâo anh Hïët cuäng chöíng möng thöíi lûãa, röìi doån cúm sùén,
ngöìi dûåa cûãa trûúác chúâ tña anh vïì. Coá bûäa chúâ túái moãi moân, àïí buång
àoái ngöìi nguã gaâ gêåt. Ngûúâi úã xoám biïíu cûá ùn trûúác ài chúá chúâ gò, anh
cûúâi, mêm cúm coá êëm cuáng, tña töi múái vui miïång, ùn nhiïìu. Nhûng
coá bûäa, anh múái vûâa giúã cûãa chui vö nhaâ, öng giaâ àaä ngöìi nhai cúm
chaáy, bõ ngheån, mùæt êìng êång nûúác. Anh thûúng tña quaá chûâng vöåi
vaâng chaåy ài vo gaåo.
Anh Hïët möì cöi maá tûâ múái loåt loâng. Baâ chïët vò sinh khoá. Ngoaåi
anh àùåt tïn laâ Hïët. Chùæc taåi luác àoá àau loâng quaá kïu àaåi vêåy, chúá
khöng coá nghôa gò àêu. Anh Hïët lúán lïn, yïu hïët thaãy tûâng con ngûúâi,
tûâng têëc àêët úã caái xoám Giöìng Múái. Caái xoám nhoã ngoaåi ö biïët bao
thûúng nhúá, nhûäng búâ raâo giêm buåt xanh, nhûäng haâng cêy àuãng àónh
xanh. Nhûäng ngûúâi àaân öng chuyïìn tay nhau döî daânh àûáa treã thiïëu
húi êëm meå. Nhûäng ngûúâi àaân baâ cho anh buá theáp, àïí con khoác ngoe
ngoáe trïn giûúâng.
Tña anh khöng ài bûúác nûäa, ngaây ngaây cöåt súåi dêy voäng daâi tûâ
nhaâ trïn xuöëng bïëp, vûâa àûa vûâa nêëu nûúác chaáo, haát voång lïn, "Chúá
êìu ú... Cêy khö àêu dïî moåc chöìi...". Chûâng naây tuöíi röìi, möîi khi anh
àùåt lûng xuöëng böå vaåc, laåi nhúá ngú nhúá ngêín lúâi haát cuãa tña anh ngaây
xûa. Buöìn lùæm, nghe àûát ruöåt lùæm. Caâng nhúá anh caâng thûúng öng.
Cêu àûúåc vaâi ba con caá rö, anh bùæc caái ú lïn kho queåt, tó mêín loåc phêìn

39. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 39
http://www.ebooks.vdcmedia.com
thõt daânh cho tña, phêìn xûúng xêíu phêìn mònh. Nhûäng trûa nùæng töët,
tranh thuã giúâ cúm trûa anh xin pheáp chaåy vïì, dùæt tña anh ra ngoaâi heâ
tùæm rûãa, kyâ coå. Nhûäng töëi trúâi mûa, anh luáp xuáp cêìm caái noán mï ài
àoán öng giaâ. Ài caånh, che àêìu cho ba, nghiïm trang nhû àang chúã che
cho sinh linh naâo àoá nhoã beá lùæm, yïëu úát lùæm.
Nhûng öng giaâ àêu coá yïëu, öng xaách gêåy rûúåt àaánh anh hoaâi àoá
chúá. Tña àêìu baåc rûúåt thùçng con àêìu xanh chaåy caâ tûng àuöíi nhau
loâng voâng quanh mêëy cêy me giaâ ngoaâi meá löå. Àaám treã xuám laåi, vöî
tay nhû coi haát böåi. Hoãi anh Hïët sao khöng chõu chaåy nhanh àïí bõ
dñnh àoân, anh baão, chaåy thò àûúåc, nhûng caâng nhanh thò tña anh caâng
mïåt, chõu coá mêëy roi nheå hïìu, nhùçm gò.
Ai nghe noái cuäng thûúng. Àuáng laâ tïn sao thò ngûúâi vêåy, chõu
thûúng chõu khoá hïët mònh, hiïëu thaão hïët mònh. Coá caái têåt mï cúâ, mï
cuäng hïët mònh.
Ngûúâi ta nhùæc hoaâi chuyïån anh hïî cùæm àêìu vö baân cúâ röìi quïn
àoái, quïn ûúát, suáng nöí caái àuâng cuäng coi nhû khöng nghe thêëy, nhû
laâ àaä thoaát tuåc röìi, bònh an, xa rúâi moåi àiïn àaão. Thêëy con böì mònh
àang thûúng dùæt tay chöìng tûúng lai ài sùæm sûãa àöì cûúái maâ cûá lo
mang xe chiïëu tûúáng, thò àuáng laâ khöng coân hó nöå aái öë gò nûäa röìi.
Cuäng coá nhiïìu ngûúâi thñch àaánh cúâ nhûng say àïën mûác coi con cúâ nhû
con ngûúâi thò khöng ai laâm àûúåc, ai àúâi, ài chöët qua söng maâ anh
khoác, nûúác mùæt chaãy roâng. Chõ Haão nhúá, bûäa àoá hònh nhû àaám gaã chõ
Hoaâi.
Ngûúâi ta noái chõ Hoaâi ài lêëy chöìng cuäng taåi anh Hïët mï cúâ.
Hoå thûúng nhau tûâ luác hai ngûúâi múái 22, 24 tuöíi. Thúâi àoá, tuöíi
àoá, ngûúâi ta thûúng khöng nhòn gia caãnh, àõa võ. Tuöíi àoá, ngûúâi ta
yïu khöng ngaåi ngêìn, khöng e deâ, raâ caãn, hoå àïí loâng tûå nhiïn nhû
doâng chaãy cuãa söng. Bïn nhaâ chõ Hoaâi biïët con gaái hay heån hoâ vúái
anh Hïët ngoaâi cöëng àaá thò khöng vui. Maá chõ Hoaâi hoãi sao àêm àêìu
vö thûúng chöî àoá, cö hoãi laåi: "Anh Hïët höíng àûúåc chöî naâo haã maá?". "ûâ,
tao chï chöî naâo bêy giúâ, thùçng Hïët àûúåc, hiïìn, gioãi giang, chõu khoá laåi

40. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 40
http://www.ebooks.vdcmedia.com
hiïëu thaão. Nhûng noá ngheâo quaá, thên sú thêët súã khöng möåt cuåc àêët
choåi chim, biïët coá lo cho bêy sung sûúáng àûúåc khöng. Bêy quen àûúåc
tûng tiu maâ". Chõ Hoaâi khöng caäi ra mùåt nhûng buång nghô, coân sûác
lûåc coân àöi tay, coân cú may thay àöíi cuöåc àúâi.
Luác àoá, anh Hïët vêîn chûa mï cúâ. Nhûng anh biïët chúi nhúâ ài
laâm böëc vaác ngoaâi nhaâ maáy, mêëy öng giaâ cheâo àoâ truyïìn laåi, nûác tiïëng
vúái mêëy chiïu phaáo àêìu, bònh phong maä, cöng thuã song toaân. Cho túái
luác maá chõ Hoaâi laåi nhaâ, khöng biïët noái gò nhûng coá khoác. Nhûäng gioåt
nûúác mùæt chaãy traân trïn khuön mùåt giaâ nua cuãa ngûúâi àaân baâ àaä
tûâng cho anh buá theáp.
Saáng höm sau anh àaä thay àöíi, nhanh nhû ngûúâi ta lêåt möåt baân
tay. Anh àam mï cúâ tûúáng. Anh hay na böå cúâ ra ngöìi mêëy göëc cêy bïn
vïå àûúâng àïí tòm àöëi thuã, àïí ai cuäng thêëy àuáng laâ thùçng Hïët bï tha
thiïåt röìi. Noá khöng chõu laâm ùn gò maâ töëi ngaây nûúáng thúâi gian trïn
mêëy con cúâ xanh àoã.
Höìi àoá, tña rêìy anh dûä lùæm. Anh thûa vúái con, núå sûäa laâ moán núå
lúán nhêët àúâi ngûúâi. Con àaä núå maá em Hoaâi, tña aâ. Khöng biïët öng giaâ
röìi coá hiïíu gò tònh caãm cuãa tuåi treã khöng, öng ûâ hûã vêåy. Nhûng thêëy
anh ngöìi la caâ àaánh cúâ úã àêu, giûäa àûúâng cuäng vêåy, öng vaác cêy àaánh
ngay àoá. Vûâa àaánh vûâa kïu nhõp nhaâng "Xe neâ! Chöët! Phaáo neâ! Buåp!
Chiïëu haã, thùçng ma caâ böng, tao chiïëu cho mêëy àûúâng". Öng ca
cêím thùçng con öng bêy giúâ tïå baåc lùæm chiïìu höm qua noá àïí öng ùn
cúm nguöåi chung vúái mêëy con giaán. Öng noái maâ gioång öng húi ngheân
ngheån dûúâng nhû trong loâng àau nhoái lùæm. Nuöi noá tûâ nhoã túái lúán,
bêy giúâ öng múái àaánh noá àêy, àaánh àïí giuáp noá traã ún àúâi. Töëi vïì öng
bùæt noá nùçm cho öng xoa dêìu, hoãi baây àùåt yïu àûúng chi maâ khöí vêåy
con úi. Xoám naây ngûúâi ta khöng biïët nïn noái maây hïët thuöëc chûäa röìi.
Con tao maâ vêåy aâ.
Chõ Hoaâi cuäng can ngùn, thuyïët phuåc maäi, töën khöng biïët bao
nhiïu laâ nûúác mùæt, cuöëi cuâng àaânh phaãi boã ài lêëy chöìng. Höm àaám,
anh Hïët coân tónh bú ngöìi ngoaâi búâ, dûúái göëc coâng, haâo hûáng baây cúâ ra

41. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 41
http://www.ebooks.vdcmedia.com
chúi vúái mêëy àûáa nhoã. Àaám baån gaái ai cuäng xò xêìm, chùæc thùçng Hïët
khöng thûúng thiïåt con Hoaâi nïn múái dûãng dûng vêåy. Chõ Hoaâi nghe
maâ khoác khöng thöi, baão vúái chõ Haão, coá caái tiïëng baåc tònh aãnh cuäng
gaánh cho em röìi. Tranh thuã luác chûa laâm lïî, chõ Hoaâi ruã chõ Haão
mang caã aáo xöëng chaåy ra, nhòn anh nhû nhòn lêìn choát, nhû lêëy chöìng
laâ chïët vêåy.
Anh Hïët dûát khoaát khöng ngûúác lïn. Thöi, khöng nùæm nñu gò
àûúåc nûäa röìi, nghe ngûúâi ta kiïëm cö dêu, hai chõ quay vaâo. Ài möåt
àoaån, nghe àaám con nñt tröå lïn, anh Hïët sao maâ khoác vêåy. Àêu coá. Coá
maâ, nûúác mùæt anh rúát lïn con tûúáng naây neâ, àoá, noá ûúát nheåp àoá thêëy
chûa. Hïët cûúâi lúán, noái lúán: "ûâ, taåi tao thûúng con chöët. Qua söng laâ
khöng mong vïì"...
Chõ Hoaâi vûâa ài vûâa khoác. Lúâi cuãa anh Hïët laâm chõ Haão thûúng
àiïëng trong loâng. Con ngûúâi naây, nghôa biïët troång maâ tònh cuäng
thêm.
Anh Hïët laåi söëng nhû nhûäng ngaây trûúác kia lêìm luäi ài àaâo thuï,
vaác mûúán, kiïëm tiïìn nuöi tña. Àöi ba höm, ài laâm vïì, àaä thêëy trïn caái
bïëp coân êëm tro möåt nöìi cúm nêëu sùén vúái möåt meã caá kho khö. Coá bûäa,
meã kho àöíi laåi laâ nöìi canh rau àùæng. Röìi anh Hïët gùåp chõ Hoaâi ài chúå
vïì, thêëy boáng anh tûâ àùçng xa, chõ lêëy noán che möåt bïn maá bêìm tñm.
Anh Hïët chaåy theo, giùçng lêëy noán maâ xoát xa:
- Sao nöng nöîi vêìy, Hoaâi?
Chõ Hoaâi noái chõ teá àêåp mùåt vö caånh cûãa nhûng anh Hïët khöng
tin: "Hoaâi úi, em haånh phuác, töi mûâng. Hoaâi cûá nhû vêìy, chùæc töi boã
xûá". Chõ Hoaâi khoác, ngûúâi ta chúá àêu phaãi con cúâ maâ hïî qua söng laâ
àûát lòa phêìn àúâi trûúác.
Röìi chõ Hoaâi cuäng têåp thûúng chöìng, thûúng khöng giêëu giïëm,
aâo aâo nhû ngûúâi ta baán thuöëc sún àöng. Chõ thöi khöng àûáng têìn
ngêìn chöî nhaâ chuá Hïët möîi khi ài chúå vïì, thêåm chñ chõ khöng theâm
nhòn vïì phña êëy nûäa. Chõ Hoaâi noái vúái baån: "Bûäa nay ài chúå mua mêëy
khuác vaãi vïì may àöì cho anh Thûá. aãnh noái mùåc àöì chúå cuäng àûúåc maâ

42. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 42
http://www.ebooks.vdcmedia.com
tui àêu coá chõu, ngûúâi vúå biïët àûúâng kim muäi chó luác naâo cuäng laâm
êëm loâng öng chöìng, phaãi hön neâ...". Giûäa àûúâng noái chuyïån chöìng con
maâ gioång chõ Hoaâi lanh laãnh, chûâng nhû nhùæn vúái Hïët, thöi àûâng ài
àêu hïët, töi quïn anh röìi, quïn thiïåt, quïn luön, bêy giúâ tui thûúng
chöìng töi lùæm àêy. Cho boã töåi mï cúâ, nghen.
Nhûng tûâ ngaây chõ Hoaâi lêëy chöìng, anh Hïët àaä khöng àuång tay
vaâo quên cúâ naâo nûäa. Anh hay ngöìi nhòn baân cúâ mùåt buöìn rûúâi rûúåi,
mêëy àûáa nhoã khöng biïët, cûá ruã hoaâi, ûâ thò chúi. Anh biïíu tuåi noá baây
cúâ ra, röìi tûå ài quên, anh khöng nhòn, chöíng möng vo gaåo, möåt àûáa
noái vö phaáo àêìu nghen, anh kïu maä têën. Têën chöî naâo? Têën giûä con
chöët àang bõ con phaáo rònh àoá, biïët coân hoãi. Tuåi nhoã kïu, àêy laâ kiïíu
"hiïåp sô muâ nghe gioá kiïëm", àaánh cúâ maâ laâm cöng chuyïån khöng
ngûng tay, noái khúi khúi, cuäng thùæng.
Luåi huåi röìi böën muâa gioá bêëc vïì kïí tûâ muâa gioá chõ Hoaâi lêëy
chöìng. Ba anh Hïët thûúâng chöëng àuäa trïn mêm cúm than ùn khöng
vö. Anh hoãi öng theâm gò. Öng baão chùæc tao gêìn chïët röìi, tao theâm möåt
thùçng chaáu nöåi. Hïët lûúång sûúång maäi múái cûúâi: "Trúâi, theâm gò ngùåt
vêåy, khöng biïët con biïët kiïëm àêu cho tña bêy giúâ". Tña anh Hïët biïíu
laåi àùçng quaán con Haão lúä thúâi maâ kiïëm. Maây giaã àoâ hoaâi, con nhoã
thûúng maây, ai cuäng biïët, chó maây laâ khöng. Anh Hïët caäi, laâm gò coá,
tña.
Öng giaâ àûáng dêåy, vêåy phaãi thûã. Noái röìi vung gêåy àaánh. Nhû
mêëy lêìn trûúác, anh Hïët laåi chaåy lûâng khûâng ra sên. Rûúåt chaán, öng
giaâ dûá dûá cêy gêåy vö mùåt anh röìi tuãm tóm cûúâi quay ài. Öng giaâ coân
kõp thêëy chõ Haão chaåy laåi veåt àaám con nñt ra, àûa anh chai dêìu Nhõ
Thiïn Àûúâng, miïång xuyát xoa hoãi anh àau chöî naâo, gioång nhû ngûúâi
thên thiïët trong nhaâ: "Laâm gò maâ àïí tña giêån dûä vêåy, leán chúi cúâ phaãi
hön?". Anh Hïët khöng traã lúâi, cêìm chai dêìu coân ûúát möì höi tay cuãa
chõ. Àêy àaä laâ chai thûá chñn chõ cho anh, anh kheä baão:
- Haão, töi... caãm ún.

43. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 43
http://www.ebooks.vdcmedia.com
Anh ngêìn ngûâ sau chûä "töi" húi lêu, laâm chõ Haão chúâ muöën nñn
thúã. Ún nghôa gò möåt chai dêìu gioá, noá chó laâm anh hïët àau ngoaâi da
thõt, maâ trong loâng thò coân maäi. Chi vêåy Hïët úi!
Àêu coá biïët, chó taåi chûa quïn àûúåc. Anh chûa daám nhòn thùèng
vö mùæt Hoaâi àïí cûúâi, chûa daám nûång nõu con cuãa Hoaâi möîi khi chõ
böìng noá ài tiïm ngûâa. Chûa thanh thaãn àïí chaâo nhau nhû möåt ngûúâi
baån gùåp möåt ngûúâi baån. Haão coá hiïíu khöng?
Hiïíu, nïn töi chúâ àêy neâ.
Thïm möåt muâa gioá bêëc nûäa, chõ Haão vêîn chûa lêëy chöìng. Ai laåi
cuäng hoãi, chõ chúâ ai vêåy caâ. Chõ baão chúâ ngûúâi ta xûác dêìu Nhõ Thiïn
Àûúâng cuãa chõ maâ hïët àau, chúâ ngûúâi ta àaánh cúâ maâ trong têm "Viïîn
ly àiïn àaão möång tûúãng cûáu caánh niïët baân", chúâ ngûúâi ta thöi buöìn
khi àûa chöët qua söng.
Nhûng maâ chúâ túái chûâng naâo lêån?
Ai maâ biïët.
Muâa nay gioá bêëc hiu hiu laåi vïì.

44. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 44
http://www.ebooks.vdcmedia.com
BBBooonnnggg bbboooááánnnggg lllïïïnnn tttrrrúúúâââiii
Nguyïîn Nhêåt AÁnh
Luác xaãy ra sûå cöë, àöìng höì chó baãy giúâ hai mûúi lùm. Àoá laâ giúâ
thaânh phöë bùæt àêìu röån rõp. Nhûäng bêåc cha meå têët taã àûa con àïën
trûúâng àïí kõp túái cöng súã. Nhûäng hoåc sinh cêëp ba ài trïî àang nön
noáng nhòn àeân àoã úã caác ngaä tû . Nhûäng baâ nöåi trúå lêåt àêåt xaách gioã ra
khoãi nhaâ àïí mong choån àûúåc nhûäng khuác caá tûúi nhêët. Caác haâng
quaán doåc hai bïn àûúâng múã cûãa tûâ súám bêy giúâ têëp nêåp ngûúâi ra keã
vaâo . Lïì àûúâng moåc lïn caác quaán coác, caác xe huã tiïëu, böåt chiïn, baánh
bao , caác gaánh xöi, chaáo loâng vaâ caác tuã thuöëc laá.
Giûäa khöng khñ têët bêåt àoá, caánh thúå höì tröng coá veä nhaân nhaä.
Ba ngûúâi àaân öng vúái thuâng àöì nghïì bïn caånh àang ngöìi nhêm nhi caâ
phï sau khi cheán àêîy möîi ngûúâi möåt tö huã tiïëu to tûúáng.
- Thöi, tuåi mònh ài chûá!
Cuöëi cuâng, ngûúâi àaân öng àûáng tuöíi trong boån lïn tiïëng giuåc,
sau khi uöëng möåt húi caån hïët ly traâ vûâa múái roát. Vûâa noái, öng vûâa
cuöëi xuöëng öm thuâng àöì nghïì àùåt dûúái chên trong khi hai ngûúâi kia
luåc tuåc àûáng dêåy kïu chuã quaán tñnh tiïìn.
Ngay vaâo luác baâ chuã quaán coân àang mêëp maáy tñnh nhêím trong
miïång, tûâ cûãa haâng bïn caånh àöåt ngöåt vang lïn nhûäng tiïëng kïu thêët
thanh:
- Cûúáp! Cûúáp! Cûáu töi vúái !

45. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 45
http://www.ebooks.vdcmedia.com
Ba ngûúâi thúå höì lêåt àêåt doâm sang. Trûúác cûãa haâng baách hoáa,
möåt cö gaái àang giùçng co vúái möåt tïn thanh niïn. Cö vûâa nñu lêëy caái
chuåp àeân sau cuãa chiïëc Honda Cub vûâa la baâi haäi trong khi tïn kia cöë
sûác giùçng chiïëc xe khoãi tay cö .
Khaách ài àûúâng àûáng caã laåi . Hai ngûúâi lao túái tïn cûúáp nhûng
chûa kõp can thiïåp àaä phaãi vöåi thaáo lui . Khöng biïët tûâ luác naâo trïn
tay tïn cûúáp àaä xuêët hiïån möåt khêíu suáng ngùæn. Hùæn chôa lùm lùm
vaâo moåi ngûúâi, gioång àe doåa:
- Luâi ra! Àûáa naâo nhaâo vö, tao bùæn!
Röìi nhû àïí nhanh choáng thoaát khoãi tònh thïë bêët lúåi naây, hùæn co
chên àaåp möåt phaát, cö gaái bùæn ra xa .
Nhûng trûúác khi tïn cûúáp kõp lïn xe phoáng ài, ngûúâi thúå höì
àûáng tuöíi àaä lùång leä tiïën laåi . Hai ngûúâi baån taái mùåt, kïu kheä:
- Anh Phong! Coi chûâng!
Ngûúâi àaân öng tïn Phong khöng noái khöng rùçng. Öng tiïëp tuåc
luâ luâ tiïën àïën sau lûng tïn cûúáp. Vaâ bêët thêìn, öng vung tay ra .
Thuâng àöì nghïì trïn tay öng bay veâo möåt caái, àêåp truáng caánh
tay tïn cûúáp. Khêíu suáng trïn tay hùæn ruång xuöëng àêët àaánh "böåp".
Trong khi tïn cûúáp coân chûa hiïíu ra chuyïån gò, öng Phong àaä
nhanh tay chöåp möåt chiïëc ghïë trïn lïì àûúâng, xong túái quêåt tuái buåi .
Tïn cûúáp möåt tay àúä àoân, tay kia vêîn nùæm chùåt ghiàdöng xe, àöi mùæt
laáo liïn tòm caách voåt ài .
Öng Phong ra tay àöåt ngöåt àïën mûác nhûäng ngûúâi chung quang
àïìu sûäng súâ. Vaâ sau giêy phuát baâng hoaâng, moåi ngûúâi liïìn hoâ reo
xöng vaâo trúå lûåc.
Hai ngûúâi thúå höì baån öng vûâa kõp chaåy túái, böîng möåt tiïëng quaát
àanh goån vang lïn:
- Àûáng im!
Tïn cûúáp thûá hai thònh lònh xuêët hiïån vúái khêíu suáng trïn tay .
Hoáa ra naäy giúâ hùæn vêîn ngöìi thu mònh trïn chiïëc Honda 67 àêåu saát lïì
àûúâng. Tïn àöìng boån coá leä khöng àõnh xuêët àêìu löå diïån nhûng tònh
thïë bùæt buöåc hùæn phaãi can thiïåp.
Tiïëng quaát sùæc nhoån, àêìy àe doåa cöång vúái khêíu suáng lùm lùm
sùén saâng nhaã àaån khiïën voâng ngûúâi lêåt àêåt daåt ra . Vaâi keã nhaát gan
vöåi vaä chuöìn ài chöî khaác vò súå àaån laåc. Hai ngûúâi thúå höì cuäng hêëp têëp

46. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 46
http://www.ebooks.vdcmedia.com
thöëi luõ Tïn cûúáp lêåp tûác quay noâng suáng vïì phña öng Phong luác naây
vêîn àang tòm caách aáp àaão tïn cûúáp thûá nhêët. Hùæn nghiïën rùng:
- Tïn kia! Dang ra! Nïëu khöng, tao bùæn!
Öng Phong vêîn phúát lúâ. Öng giú cao chiïëc ghïë tiïëp tuåc quêåt
nhûäng cuá nhû trúâi giaáng lïn caánh tay cêìm xe cuãa tïn cûúáp.
- Nùçm xuöëng!
Tïn cûúáp cêìm suáng heát lïn.
Tïn àöìng boån lêåp tûác lùn ngûúâi xuöëng mùåt àûúâng. Cuâng luác, hai
ngûúâi thúå höì vaâ cö gaái chuã xe la lïn thêët thanh:
- Anh Phong, coi chûâng!
- Baác úi, nùçm xuöëng!
Nhûng öng Phong chûa kõp phaãn ûáng thò nhûäng tiïëng suáng àaä
vang lïn choái tai:
- Àoaâng! Àoaâng!
Hai viïn àaån xoái thùèng vaâo ngûåc khiïën öng Phong àöí vêåt xuöëng
nhû möåt thên cêy bõ àöën göëc.
Thaãm caãnh trûúác mùåt khiïën moåi ngûúâi kinh hoaâng nhöën nhaáo
nhûng khöng ai daám chaåy laåi . Chó àïën khi hai tïn cûúáp lïn xe ruá ga
voåt thùèng, hai ngûúâi thúå höì múái têët taã chaåy túái àúä baån dêåy . Bêëy giúâ,
nhûäng tiïëng coâi caãnh saát múái vang lïn.
Àoá laâ têët caã nhûäng gò Thûúâng biïët vïì caái chïët cuãa ba mònh. Luác
ba bõ naån, anh àang ngöìi trong lúáp, àuâa giúän cuâng baån beâ.
Khi tiïët hoåc thûá hai bùæt àêìu àûúåc mûúâi phuát, baác baão vïå chaåy
vaâo baáo cho Thûúâng biïët coá ngûúâi nhaâ cêìn gùåp. Sau khi xin pheáp cö
giaáo, Thûúâng lêåt àêåt ài theo baác baão vïå.
Bùæt gùåp Nhi, em gaái mònh, àang àûáng khoác thuát thñt trûúác cöíng,
lêåp tûác Thûúâng linh caãm coá chuyïån khöng may . Anh vöåi vaâng nùæm
lêëy vai em, lo êu hoãi:
- Coá chuyïån gò vêåy em? Sao em laåi khoác?
Nhi ngûúác nhòn anh vaâ traã lúâi qua maân nûúác mùæt:
- Ba bõ bùæn.
Thûúâng taái mùåt:
- Bõ bùæn ? Ai bùæn ?

47. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 47
http://www.ebooks.vdcmedia.com
- Boån cûúáp. Thûúâng nghe tim mònh nhû thoát laåi . Anh laåi lay vai
em:
- Ba coá sao khöng?
- Em khöng biïët! Nhi àaáp trong tiïëng nêëc. Ngûúâi ta chúã ba ài
bïånh viïån röìi !
Thûúâng khöng hoãi nûäa . Anh tûác töëc quay vaâo trûúâng lêëy xe vaâ
vöåi vaâng chúã em túái bïånh viïån. Anh àaåp vöåi vaä, quñnh quñu, möì höi
àêîm caã lûng.
Khi Thûúâng laách vaâo, anh nhòn thêëy hai ngûúâi baån cuãa ba cuâng
möåt cö gaái laå mùåt àang ngöìi uã ruä bïn caånh meå. Baâ Tuïå, mùæt àoã hoe,
thêëy Thûúâng têët taã chaåy vaâo, böîng oâa lïn khoác.
Thûúâng öm vai meå, höët hoaãng:
- Chuyïån gò vêåy meå ? Ba àêu ?
Baâ Tuïå guåc àêìu lïn ngûåc con, khoác rêëm rûát. Baâ chûa kõp traã lúâi
thò moåi ngûúâi böîng xön xao . Hoå daåt ra hai bïn nhûúâng chöî cho
nhûäng ngûúâi mùåt aáo búâ-lu trùæng khiïng öng Phong ra . Öng àaä chïët.
Nghe tiïëng öìn aâo, Thûúâng quay vöåi vïì phña cûãa phoâng cêëp cûáu . Vûâa
nhòn thêëy thi haâi cuãa ba, anh kïu lïn möåt tiïëng vaâ ngêët xóu trïn tay
meå.
Khi Thûúâng tónh laåi, anh nhêån ra mònh àang nùçm trïn chiïëc
giûúâng quen thuöåc úã nhaâ. Bïn caånh anh vêîn laâ hai ngûúâi thúå höì vaâ cö
gaái Thûúâng bùæt gùåp núi bïånh viïån. Hoå àang an uãi baâ Tuïå vaâ beá Nhi .
Luác Thûúâng choãi tay ngöìi dêåy, moåi ngûúâi quay nhòn anh vúái veã aái
ngaåi . Möåt ngûúâi thúå höì noái:
- Chaáu cûá nùçm nghó ài !
Thûúâng nhû khöng nghe cêu noái . Anh nhòn thùèng vaâo ngûúâi
baån cuãa ba mònh, hoãi bùçng gioång khaân khaân:
- Sao ba chaáu chïët vêåy baác?
Biïët khöng thïí traánh neá àûúåc, sau möåt thoaáng ngêåp ngûâng,
ngûúâi thúå höì chêåm raäi thuêåt laåi àêìu àuöi cêu chuyïån. Gioång öng run
run nhû chûa hïët xuác àöång.
- Ba chaáu laâ möåt ngûúâi töët! Möåt ngûúâi duäng caãm!
Ngûúâi thúå höì buöìn baä kïët luêån.
Thûúâng quay nhòn cö gaái . Bêy giúâ anh múái biïët cö ta laâ chuã
nhên cuãa chiïëc xe vaâ cuäng laâ naån nhên cuãa boån cûúáp. Cö ta laâ naån

48. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 48
http://www.ebooks.vdcmedia.com
nhên nhûng ngûúâi chïët laåi laâ ba mònh! YÁ nghô àoá khiïën Thûúâng caãm
thêëy àau àúán. Anh khöng traách cö gaái nhûng nöîi àau cuãa anh hiïån
lïn trong aánh mùæt chaáy boãng àïën mûác cö ta bêët giaác quay mùåt ài . Tûå
nhiïn cö gaái caãm thêëy cêìn phaãi laâm möåt àiïìu gò. Cö àaä theo öng
Phong vaâo têån bïånh viïån. Röìi cö laåi theo vïì àïën àêy .
Suöët thúâi gian àoá, luác naâo cö cuäng caãm thêëy mònh nhû ngûúâi coá
löîi . Cö tûúãng nhû chñnh mònh laâ ngûúâi gêy ra tai hoåa cho gia àònh tûã
tïë naây . Caãm giaác àoá khiïën cö vö cuâng ray rûát. Cö rêët muöën laâm möåt
àiïìu gò àoá àïí giuáp àúä gia àònh ên nhên. Nhûng loâng daå àang röëi nhû
tú voâ, cö thêåt chùèng biïët phaãi laâm gò.
Trong luác àang böëi röëi, aánh mùæt cö bêët thêìn chaåm phaãi hai
chiïëc nhêîn àang àeo trïn tay . Ngay lêåp tûác, möåt yá nghô vuåt loáe lïn
trong àêìu cö . Thoaåt àêìu, cö húi àùæn ào . Cö caãm thêëy yá nghô cuãa
mònh coá veã gò àoá nhû laâ sûå gaân dúã. Nhûng röìi chùèng nghô ra caách naâo
khaác, vaã laåi cuäng khöng àuã sûác àïí nghô ngúåi thïm, cö tùåc lûúäi vaâ ngaåi
nguâng chaåm tay vaâo vai baâ Tuïå:
- Thûa baác!
Baâ Tuïå ngûúác lïn:
- Gò àoá cö ?
Cö gaái luáng tuáng thaáo hai chiïëc nhêîn àang àeo trïn tay vaâ ruåt
reâ àùåt vaâo tay baâ Tuïå :
- Baác cêìm caái naây àïí lo cho baác trai . Àêy laâ têëm loâng cuãa chaáu .
Baâ Tuïå kheä lùæc àêìu:
- Töi khöng nhêån àêu ! Töi rêët caãm ún cö nhûng cö haäy cêìm vïì
ài!
Cö gaái khêín khoaãn:
- Baác nhêån ài maâ! Chñnh vò chaáu maâ baác trai gùåp chuyïån khöng
may . Nïëu baác khöng cho chaáu chia seã phêìn naâo, chaáu seä rêët aáy naáy .
Baâ Tuïå khöng traã lúâi cö gaái . Baâ thúã daâi vaâ chêåm chaåp nhòn ra cûãa .
Trong mùæt baâ, khung cûãa böîng trúã nïn röång mïnh möng. Búãi vò kïí tûâ
nay, chöìng baâ seä khöng bao giúâ àùåt chên qua ngûúäng cûãa àoá nûäa . Baâ
seä khöng bao giúâ coânnhòn thêëy öng mïåt moãi trúã vïì nhaâ sau möåt ngaây
lao àöång vêët vaã, tay chên dñnh àêìy vöi vûäa nhûng nuå cûúâi tûúi tùæn vaâ
hiïìn laânh vêîn luön núã trïn möi . Baâ cuäng seä khöng bao giúâ thêëy laåi
caãnh beá Nhi luåc tung caác tuái aáo tuái quêìn cuãa ba noá möîi khi öng ài

49. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 49
http://www.ebooks.vdcmedia.com
laâm vïì àïí tòm cho bùçng àûúåc goái keåo öng giêëu úã àêu àoá trong ngûúâi
röìi húán húã reo lïn "A, àêy röìi! Con tòm thêëy röìi". Khöng, khöng coân gò
nûäa, kïí tûâ höm nay öng àaä ài xa ...
- Thûa baác...
Tiïëng cö gaái laåi ngêåp ngûâng vang lïn bïn tai . Baâ Tuïå kheä cheáp
miïång. Baâ thò thêìm nhû noái vúái chñnh mònh:
- Öng êëy laâ möåt ngûúâi töët. Nhûäng gò cêìn laâm thò öng êëy àaä laâm.
Öng êëy khöng cêìn àïìn àaáp.
- Nhûng thûa baác...
Baâ Tuïå khöng àïí cö gaái noái hïët cêu . Baâ cêìm lêëy tay cö, trêìm
gioång :
- Töi caãm ún cö . Têëm loâng cuãa cö, töi hiïíu . Nhûng töi àaä noái röìi
. Cö cêìm vïì ài . Con ngûúâi chùèng ai biïët trûúác àûúåc chuyïån söëng chïët,
cö chùèng nïn aáy naáy laâm gò.
Trûúác thaái àöå dûát khoaát cuãa baâ Tuïå, cö gaái biïët chùèng thïí naâi nó
àûúåc nûäa . Cö àûáng dêåy êëp uáng caáo tûâ vaâ chêåm chaåp tiïën ra cûãa bùçng
nhûäng bûúác chên lùång leä, nùång nïì vaâ àêìy phiïìn muöån.
Töëi àoá, trûúác luác ài nguã, baâ Tuïå nghiïm nghõ noái vúái hai con:
- Kïí tûâ höm nay, chó coân ba meå con mònh vúái nhau . Chuáng ta
phaãi nûúng tûåa, vaâ giuáp àúä lêîn nhau trong cuöåc söëng...
Cöë neán xuác àöång àïí noái nùng ön töìn, khuác chiïët, baâ muöën laâm
gûúng cho caác con vïì sûå trêìm tônh. Nhûng baâ khöng thïí naâo trònh
baây hïët nhûäng suy nghô cuãa mònh. Àang noái nûãa chûâng, chúåt bùæt gùåp
aánh mùæt thêîn thúâ ngú ngaác cuãa Thûúâng vaâ Nhi, baâ böíng thêëy ngheån
núi cöí vaâ lêåp tûác bêåt lïn tiïëng nêëc. Thûúâng vaâ Nhi liïìn oâa lïn khoác
theo .
Tûâ ngaây öng Phong àöåt ngöåt mêët ài, meå con Thûúâng böîng trúã
nïn khöën àöën. Luác öng coân söëng, gia àònh Thûúâng vöën àaä chùèng dû
daã gò. Öng laâm thúå höì, cöng viïåc luác coá luác khöng. Coá khi caã thaáng
trúâi röîi viïåc, öng phaãi nùçm nhaâ ùn baám vaâo àöìng lûúng coâm coäi cuãa
vúå. Nhûng duâ vêåy, nhûäng àoáng goáp duâ chùèng nhiïìu nhùån gò cuãa öng
cuäng giuáp gia àònh khöng lêm vaâo caãnh ngùåt ngheâo, quêîn baách.
Baâ Tuïå daåy toaán úã möåt trûúâng cêëp ba .

50. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 50
http://www.ebooks.vdcmedia.com
Thúâi treã, baâ hoåc Sû phaåm. Töët nghiïåp ra trûúâng, ài daåy àûúåc
möåt nùm thò baâ xin nghó vò lyá do sûác khoãeå Sau àoá, baâ xin vaâo laâm thû
kyá àaánh maáy trong möåt cöng ty xêy dûång. Taåi àêy, baâ quen öng
Phong, möåt ngûúâi thúå gioãi, phuå traách möåt töí xêy lùæp.
Möåt thaáng trûúác khi baâ vaâ öng Phong cûúái nhau, öng bõ cho
nghó viïåc trong möåt àúåt giaãm biïn chïë sau khi quyïët liïåt bïnh vûåc cho
möåt cöng nhên trong töí bõ sa thaãi möåt caách múâ aám. Tûâ àoá, öng Phong
trúã thaânh möåi ngûúâi thúå laâm thuï .
Buöìn phiïìn vïì hoaân caãnh cuãa chöìng, laåi vûâa sinh Thûúâng, baâ
Tuïå rúâi boã cöng ty xêy dûång àïí laâm àún xin ài daåy laåi . Baâ trúã laåi vúái
nghïì daåy hoåc möåt phêìn vò àoá laâ nghïì baâ yïu thñch, phêìn khaác vúái thúâi
giúâ cuãa möåt nhaâ giaáo, baâ coá àûúåc möåt buöíi úã nhaâ àïí vûâa soaån giaáo aán
vûâa chùm soác con caái .
Khi Thûúâng àûúåc nùm tuöíi, baâ sinh beá Nhi . Vúái àûáa con thûá
hai, baâ vêîn tiïëp tuåc tûâ chöëi ài daåy thïm buöíi chiïìu theo lúâi ruã rï cuãa
caác àöìng nghiïåp töët buång chó àïí àûúåc gêìn guäi daåy döî vaâ giuáp àúä con
caái . Àöëi vúái baâ, con caái phaãi àûúåc chùm soác tó mó vaâ chu àaáo . Baâ
mong moãi nïëu Thûúâng vaâ Nhi khöng taåo dûång àûúåc sûå nghiïåp gò lúán
lao mai sau thò ñt ra cuäng trúã thaânh nhûäng cöng dên lûúng thiïån.
Nhû ba cuãa chuáng.
Tûâ trûúác àïën nay, baâ Tuïå vêîn söëng trung thaânh vúái quan niïåm
cuãa mònh. Cuöåc söëng àaåm baåc, àöi luác khoá khùn, nhûng thanh thaãn.
Nhûng tûâ ngaây öng Phong mêët ài, ba meå con lêm vaâo caãnh ngùåt
ngheâo . Tiïìn baåc tuáng thiïëu, cúm ùn phaãi chaåy tûâng bûäa, gaánh nùång
trûúác àêy hai ngûúâi cuâng gaánh bêy giúâ àeâ nùång trïn àöi vai mïåt moãi
cuãa baâ.
Cuöëi cuâng, khöng coân caách naâo khaác, baâ Tuïå àaânh nhêån lúâi ài
daåy thïm caác lúáp hoåc tû vaâo möîi buöíi chiïìu . Röìi möåt thúâi gian sau,
baâ laåi nhêån daåy thïm caác lúáp böí tuác vùn hoáa ban àïm. Cuäng may laâ
Thûúâng vaâ Nhi àïìu àaä lúán, Thûúâng mûúâi baãy tuöíi, hoåc lúáp mûúâi möåt,
Nhi mûúâi hai tuöíi, hoåc lúáp saáu; hai anh em laåi cuâng ài hoåc buöíi saáng,
do àoá vaâo buöíi chiïìu vaâ buöíi töëi baâ vùæng nhaâ, Thûúâng vaâ Nhi coá thïí
tröng nom lêîn nhau . Àiïìu àoá coá laâm baâ Tuïå yïn têm phêìn naâo,
nhûng giûäa nhûäng cún ho huáng hùæng giûäa àïm khuya, baâ luön chaånh

51. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 51
http://www.ebooks.vdcmedia.com
loâng tûå nhuã: ta chó ài daåy thïm möåt thúâi gian thöi, chûâng naâo cuöåc
söëng àúä vêët vaã hún, ta seä laåi úã nhaâ chùm soác chuáng noá!
Nhûäng luác trùçn troåc nhû vêåy, baâ Tuïå caãm thêëy nhû mònh coá löîi
vúái caác con. Nhûng biïët laâm sao hún khi cuöåc söëng bûún chaãi khöng
cho pheáp baâ gêìn guäi Thûúâng vaâ Nhi nhû trûúác. Nhiïìu àïm nùçm thao
thûác möåt mònh, baâ laåi nhúá àïën öng Phong. Vaâ êm thêìm bêåt khoác.

52. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 52
http://www.ebooks.vdcmedia.com
TTThhhûûûúúúååånnnggg àààïïïëëë ttthhhòòò cccûûûúúúâââiii
Nguyïîn Khaãi
Con ngûúâi suy nghô coân Thûúång àïë thò cûúâi
(Ngaån ngûä Do Thaái)
(Theo lúâi dêîn cuãa Milan Kundera trong
Diïîn vùn Zeárusalem - Nguyïn Ngoåc dõch)
1
Hùæn khöng thïí tin àûúåc àaä sang tuöíi baãy mûúi laåi phaãi àöëi mùåt
vúái nhûäng cêu hoãi hïët sûác vö lyá, buöìn cûúâi, chó coá thïí heát lïn vò giêån
dûä chûá khöng thïí traã lúâi. Taåi sao hùæn phaãi traã lúâi, ngûúâi hoãi àaä khöng
coá caái quyïìn àûúåc hoãi thò viïåc gò hùæn phaãi traã lúâi. Nhûng hùæn vêîn
khöng thïí khöng traã lúâi vò ngûúâi hoãi laâ vúå hùæn, laâ ngûúâi baån àúâi tûâ
nùm hùæn múái ngoaâi hai chuåc tuöíi, àaä ùn úã vúái nhau gêìn hïët möåt àúâi
ngûúâi, àaä coá con chïët con söëng, con söëng dûáa lúán àaä ngoaâi böën chuåc
tuöíi dûáa nhoã àaä ba mûúi tuöíi, lúán hún nùm hùæn laâm baån vúái meå noá
nhûäng ba tuöíi.
Nùm múái vïì taåp chñ hùæn múái hùm nhùm tuöíi, anh Thanh Tõnh
khoaãng ngoaâi böën mûúi, anh Vùn Phaác, chuã nhiïåm taåp chñ cuäng múái
ba mûúi, anh Chñnh Hûäu treã hún möåt tuöíi múái hai mûúi chñn. Nïëu
thùçng con àêìu cuãa hùæn coân söëng thò noá àaä böën mûúi tû tuöíi. Noái thïë,

53. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 53
http://www.ebooks.vdcmedia.com
tûác laâ vúå chöìng hùæn àaä ùn úã vúái nhau lêu lùæm, cuâng söëng hïët möåt thúâi,
gêìn hïët möåt kiïëp laåi chûa àuã dïí hiïíu nhau û? Chaã leä tûâng êëy nùm
thaáng söëng bïn nhau maâ chûa thïí laâ möåt sao? Hùæn vaâ vúå coân laâ möåt
cùåp vúå chöìng may mùæn, chûa tûâng phaãi xa nhau lêu, ngay trong
nhûäng nùm coá chiïën tranh hùæn vêîn ài ài vïì vïì, chûa hïì úã möåt chiïën
trûúâng naâo daâi quaá hai thaáng. Coân thúâi àoá nhiïìu cùåp vúå chöìng phaãi
xa nhau nùm, baãy nùm, caã chuåc nùm cuäng laâ chuyïån thûúâng.
Coá möåt sô quan cuãa quên chuãng haãi quên, tûâ nùm 1960 àaä nhêån
nhiïåm vuå chuyïín vuä khñ vaâo Nam bùçng dûúâng biïín trïn nhûäng coân
têìu khöng söë, ài vïì vaâi chuyïën röìi mêët tñch. Àaä coá giêëy baáo tûã, vúå àaä
ài lêëy chöìng khaác, àaä coá möåt con vúái ngûúâi chöìng múái thò ngûúâi chöìng
cûä döåt ngöåt hiïån ra úã khuön cûãa cùn höå têåp thïí, toác baåc, da nhùn,
chên tay loâng khoâng giöëng hïåt öng böë chöìng luác con trai vaâo chiïën
trûúâng.
Mûúâi lùm nùm àaä tröi qua, möåt àúâi ngûúâi àaä tröi qua. Vúái ngûúâi
chöìng cuä ngûúâi vúå cuâng söëng múái coá dùm nùm, coân vúái ngûúâi chöìng
múái hoå àaä söëng vúái nhau gêìn mûúâi nùm. Vêåy maâ ngûúâi daân öng àïën
sau sùén saâng tûâ boã haånh phuác àang coá, tûå nguyïån ra ài àïí ngûúâi úã
chiïën trûúâng vïì àûúåc buâ àùæp moåi mêët maát. Cùåp vúå chöìng taái höìi êëy àaä
söëng rêët yïn êëm bïn nhau cho àïën têån bêy giúâ.
Caái àaåo laâm ngûúâi cuãa möåt thúâi cuäng àeåp nhó, rêët àeåp. Coân vúå
chöìng hùæn suöët böën mûúi lùm nùm chûa möåt lêìn aán tïët leã loi, nùm ùn
tïët úã Haâ Nöåi, nùm ùn tïët úã núi sú taán, trong chiïën tranh maâ luác naâo
cuäng cùåp keâ bïn nhau nhòn baâ con trong xoám cuäng ngûúång. Àaä vui leã
laâ khöng thïí vui hoaân toaân, vêîn cûá phaãi leán luát thïë naâo, chaã leä giûäa
caãnh chia ly cuãa nhiïìu nhaâ laåi trûng ra caái caãnh àoaân tuå, cûá nhû
nhung keã àaä taách khoãi cöång àöìng. Vêåy maâ túái tuöíi giaâ caã vúå lêîn chöìng
àaä biïën hoáa thaânh hai caái tuái xûúng thõt dùn deo, duám doá, ngûúâi vúå
coân hoãi chöìng: "Anh coá coân yïu töi khöng? Anh coá àõnh ruöìng boã töi
khöng? Cêu hoãi thò vö lyá vaâ buöìn cûúâi nhûng ngûúâi hoãi thò àau àúán,
nghiïm trang, mùæt nhòn tuyïåt voång nhû keã vûâa bõ tuyïn aán tûâ hònh.

54. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 54
http://www.ebooks.vdcmedia.com
Lêìn àêìu hùæn nghe cêu hoãi êëy liïìn traã lúâi nûãa àuâa nûãa thêåt: "Baâ
nghô töi vúái baâ coân úã tuöíi àöi mûúi aâ? Baâ àaä lêîn röìi aâ?"- "Anh dûâng noái
thïë, töi chûa lêîn, töi hoãi thêåt àêëy". Mùåt hùæn àaä cûáng laåi: "Sao luác treã
khöng hoãi, nay àaä sùæp xuöëng löî múái hoãi. Töi coá chung thuãy vúái baâ hay
khöng thò baâ cuäng biïët, gêìn nûãa thïë kyã söëng vúái nhau laåi coân chûa àuã
àïí biïët sao?" Ngûúâi vúå vêîn nhòn hùæn bùçng loâng mùæt àaä àuåc baåc, cùåp
möi nhùn nhuám tñm lúåt run khe kheä: "Thuúã treã anh khöng thïë, vïì giaâ
àöëc chûáng nïn múái thïë, töi khöng noái vu cho anh àêu".
Chöìng baãy chuåc, vúå saáu mûúi lùm, thúâi treã söëng vúái nhau chaã ai
phaãi nghi ngúâ loâng chung thuãy cuãa ai, bêy giúâ sùæp chïët laåi giúã troâ
ghen tuöng boáng gioá! Cûá nhû möåt chuyïån haâi, möåt troâ hïì, khöng deâ
laåi coá ngaây laâ chuyïån àau àêìu cuãa chñnh hùæn! Hùæn vöën thñch cûúâi,
thñch noái àuâa, thñch thêìm thò vaâo tai baån beâ nhiïìu nhêån xeát ngöå
nghônh vïì nhûäng haânh vi buöìn cûúâi, nhûäng caãnh ngöå dïî bêåt cûúâi cuãa
ngûúâi naây ngûúâi kia, cuäng laâ nhûäng caái cûúâi hiïìn laânh, thû giaän chûá
khöng coá aác yá, nïëu àûúng sûå coá nghe àûúåc cuäng àaânh cûúâi röìi boã qua.
Nhûng caái thùçng hay cêy cûúâi röìi cuäng coá luác trúã thaânh troâ cûúâi
cuãa thiïn haå, baån beâ àaä àe thïë, nhûng hùæn vêîn cûúâi vò tûå nghô mònh
laâ ngûúâi biïët caách lui túái àúâi naâo chõu laâm bung xung àïí ngûúâi khaác
coá dõp choåc cûúâi. Maâ hoáa ra àaä tûâng laâ möåt nhên vêåt gêy cûúâi, khi
diïîn troâ thò khöng tûå biïët, nùm thaáng qua ài nghô laåi múái thêëy tûác
cûúâi.
Vêåy maâ baån beâ laåi khöng núä cûúâi, chó traách nheå, thò ra caác võ êëy
coân thûúng hùæn thêåt. êëy laâ hai lêìn xuêët chñnh cuãa möåt thùçng nhaâ vùn
vöën àûúåc khen laâ khöng haám danh. Caã hai lêìn hùæn àïìu thêët baåi, mùåt
muäi lem luöëc vò tûâ chöî quyïìn lûåc chui ra laâm sao coân giûä àûúåc gûúng
mùåt saåch. Ngûúâi khaác böi lem mùåt mònh, tûå mònh cuängveä bêåy veä baå
lïn mùåt mònh, nhû thùçng hïì, laåi coân nghô khöng ai biïët mònh àaä laâ hïì
nïn múái daám lïn mùåt thuyïët lyá vïì têm höìn, vïì àaåo àûác, caã vïì lyá tûúãng
àïí coá àûúåc nhûäng taác phêím vùn chûúng àïí àúâi! Noá buöìn cûúâi laâ úã chöî
êëy.

55. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 55
http://www.ebooks.vdcmedia.com
Nhûng caái buöìn cûúâi úã chöën ba quên, noái gò thò noái, mònh chó laâ
möåt vai diïîn cuâng vúái nhiïìu vai diïîn khaác, dêîu laâ buöìn cûúâi thò vêîn
coá nhiïìu tiïëng vöî tay, coá caã tiïëng la heát nïn coá caái say, caái xuêët thêìn
khoaãnh khùæc cuãa vai diïîn, nïn múái noái àûúåc nhiïìu cêu rêët têm huyïët,
rêët chên thaânh, nïëu ngöìi vaâi ngûúâi maâ thöët lïn nhûäng lúâi leä àoá thò
xêëu höí chïët àûúåc.
Àoá laâ caái buöìn cûúâi khöng tûå biïët, vò tûå mònh cuäng chûa lêìn naâo
daám nhòn thùèng vaâo caái nghõch lyá êëy àïí thêëy hïët àûúåc tñnh haâi hûúác
cuãa noá. Coá leä vò hùæn laâ ngûúâi àaä tûâng laâm troâ cûúâi trong vai diïîn haâo
hûáng cuãa mònh, tûå thêëy mònh laâ ngûúâi rêët quan troång nïn vui lùæm,
noái nhiïìu hún, cûúâi nhiïìu hún, da thõt nhû núã ra vò sûå maän nguyïån
nïn khöng chó àoáng vai möåt lêìn, coân tiïëp tuåc tònh nguyïån àoáng vai
nhûäng hai lêìn, lêìn sau coân ï chïì hún lêìn trûúác, têët nhiïn luác hïët vai
cuäng húi buöìn, cuäng húi xêëu höí, maâ noái cho cuâng cuäng chaã coá gò àaáng
xêëu höí, coá phaãi chó coá möåt mònh hùæn tûå ra sên khêëu, tûå muáa may maâ
baão phaãi xêëu höí. Riïng lêìn naây thò ngay tuâ luác bùæt àêìu àaä thêëy nûåc
cûúâi röìi, vò caái traái nghõch, caái vö lyá àaä àûúåc baây ra möåt caách trú treän,
chaã coá möåt caái nhên danh àeåp àeä naâo che àêåy caã.
Chaã leä nhên danh caái tònh yïu vônh cûãu, giaâ röìi, sùæp chïët röìi
vêîn khöng tröën khoãi nhûäng troái buöåc cuãa tònh yïu. úã ngûúâi giaâ hùæn
chó chêëp nhêån nhûäng möëi tònh ên nghôa, sûå haân nöëi, sûå buâ àùæp nhûäng
cú höåi bõ trûúåt ài thúâi hoå coân rêët treã. Nhû möëi tònh bõ trûúåt ài cuãa baâ
chõ hùæn vúái öng anh rïí muöån mùçn. Coá caái gò rêët lùång leä, rêët ngêåm
nguâi laâm nïn caái yá võ riïng trong chuát haånh phuác vúát vaát luác cuöëi àúâi.
Vúå hùæn vûâa mïëu maáo vûâa noái: "Luác naâo töi cuäng yïu anh, luác naâo töi
cuäng súå mêët anh!". Gioång noái àaä thiïíu naäo, caái nhòn caâng thiïíu naäo,
laâ caái nhòn tuyïåt voång cuãa möåt ngûúâi àaä gêìn mêët caã chöî baám vñu cuöëi
cuâng.
Nhûng sao laåi coá thïí nghô àûúåc thïë nhó? Tuöíi ba mûúi coá thïí lo
súå seä mêët hïët nïëu bõ chöìng ruöìng boã. Coân úã tuöíi baãy mûúi ngûúâi
chöìng àaä gêìn nhû vö nghôa nïëu nhû hoå muöën ra ài. Vò úã tuöíi giaâ
ngûúâi àaân baâ chó cêìn biïët coá con vúái chaáu thöi. Maâ caái thùçng daân öng
laâ hùæn cuäng chó tha thiïët coá con vúái chaáu. Nïëu nhû con trai hùæn laåi

56. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 56
http://www.ebooks.vdcmedia.com
noái: "Con rêët yïu böë, con rêët súå bõ mêët böë", thò hùæn phaãi xuác àöång caã
nhiïìu ngaây sau. Vò con caái vúái tuöíi giaâ laâ têët caã noá boã mònh tûác laâ caã
cuöåc àúâi cuãa mònh àaä rúâi boã mònh. úã noá mònh àaä nuöi tröìng chùm boán
bùçng têët caã maáu huyïët cuãa mònh, têët caã haänh diïån vaâ hy voång möåt
àúâi, chuáng noá quay lûng laåi thò mònh chó coânlaâ caái tuái röîng raách chûá
coân gò nûäa.
Cuäng nhû tònh yïu vúái tuöíi treã laâ têët caã. Tuöíi treã coá thïí chïët vò
sûå tan vúä cuãa möåt cuöåc tònh. êëy laâ noái caái thúâi sûå laäng maån coân chi
phöëi toaân xaä höåi. Coân úã thúâi naây têët caã àaä laâ sûå tñnh toaán rêët tónh taáo,
thò mêët möåt möëi tònh chaâng trai hay cö gaái chó buöìn nhiïìu lùæm
khoaãng möåt thaáng, coá bao nhiïu troâ chúi rêët cöng nghiïåp seä buâ àùæp
nhanh choáng khoaãng tröëng êëy Tiïëng kïu rêët naäo nuöåt cuãa ngûúâi vúå
chó laâm hùæn kinh ngaåc vaâ thûúng haåi. Nghô laåi möåt chuát coân húi buöìn
cûúâi.
Caái buöìn cûúâi bao giúâ cuäng naãy sinh tûâ sûå traái nghõch. Ngûúâi àaä
giaâ laåi thöët ra nhûäng lúâi yïu àûúng cuãa boån treã laâ dïî buöìn cûúâi vò noá
khöng thuêån tai. Ngûúâi àaä giaâ laåi cöë coá nhûäng biïíu hiïån cuãa tuöíi
thanh niïn, bûúác ài nhaãy nhoát, mùæt muäi dong àûa, noái nùng oãn eãn laåi
caâng dïî gêy cûúâi vò noá vûâa nghõch tai vûâa nghõch mùæt.
Trong caái troâ chúi ghen tuöng laåc àiïåu nïëu möåt ngûúâi bêåt cûúâi
phaãy tay àûáng lïn thò troâ chúi lêåp tûác chêëm dûát. Moåi maân haâi kõch seä
súám chêëm dûát nïëu möåt ngûúâi trong cuöåc chúåt nhêån ra caái buöìn cûúâi
cuãa thên phêån phay tay bûúác ra. Nhûng hùæn àaä khöng bêåt cûúâi,
khöng phaãy tay àûáng lïn maâ laåi tûå troái mònh bùçng nhûäng lúâi thanh
minh daâi doâng, caâng noái caâng mêët bònh tônh, caâng giöëng möåt ngûúâi coá
töåi thêåt àang cöë gùæng tûå biïån höå. Vaâ têën haâi kõch gia àònh khöng
nhûäng khöng thïí chêëm dûát ngay maâ coân keáo daâi túái hai nùm sau, túái
têån bêy giúâ.
2
Ngûúâi baãy mûúi tuöíi laåi phaãi àöëi mùåt vúái möåt nghõch caãnh,
thoaåt nghô laâ chuyïån buöìn cûúâi, chuyïån treã con, muöën chêëm dûát luác

57. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 57
http://www.ebooks.vdcmedia.com
naâo cuäng àûúåc, khöng deâ cûá phaãi dêën sêu vaâo maäi, möîi ngaây möåt
trêìm troång thïm, möîi ngaây caâng tûå laâm mònh hao moân ài, tûå àaánh
mêët mònh ài, vaâ coá luác àaä nghô chó coá caái chïët múái tûå giaãi thoaát àûúåc.
Möåt àúâi ngûúâi laåi àûúåc kïët thuác bùçng caách êëy thò buöìn cûúâi lùæm,
oan uöíng lùæm. Vúái hùæn vêîn tûå xem laâ ngûúâi biïët lui túái, luön luön tòm
àûúåc löëi thoaát trong moåi thïë keåt thò caái tònh huöëng hiïån taåi coân laâ möåt
àoân trûâng phaåt rêët cay nghiïåt, rêët àaáng àúâi, möåt tiïëng cûúâi daâi trong
nhûäng troâ chúi bêët têån cuãa thûúång àïë. Búãi vò hùæn laâ möåt thùçng àaân
öng rêët laänh àaåm, rêët nhaåt nheäo trong àõa haåt tònh yïu nhûäng nùm
coân treã thò laåi bõ vu laâ coá ngoaåi tònh luác àaä vïì giaâ; laâ ngûúâi thñch lyá leä,
lyá leä trong vùn chûúng, lyá leä trong ûáng xûã thò laåi va dêìu vaâo sûå cêm
lùång vaâ àiïëc àùåc trûúác moåi lyá leä; laâ ngûúâi thñch söëng bùçng sûå tónh taáo
thò laåi bõ boåc chùåt búãi sûå phi lyá khiïën hùæn dêìn dêìn cuäng trúã nïn ngu
muöåi.
Nhû ngûúâi bõ nhêëc khoãi möi trûúâng söëng quen thuöåc quùng vaâo
möåt möi trûúâng söëng rêët khaác laå, trong doá hùæn bõ tûúác àoaåt moåi kinh
nghiïåm, moåi thoái quen, moåi phaán àoaán, kïí caã caái lúåi khñ vêîn giuáp hùæn
vûúåt qua moåi trúã ngaåi laâ ngön ngûä cuäng hoáa rabêët lûåc. Tûác laâ hùæn àaä
rúi vaâo möåt hoaân caãnh maâ têët caã àïìu àöëi nghõch vúái hùæn, àïìu trúã
thaânh khùæc tñnh, thêåm chñ möåt nûãa cuãa hùæn cuäng thuâ gheát vúái caái
nûãa coân laåi.
Cûá nhû àang bõ àuöíi bùæt trong möåt giêëc mú maâ keã àuöíi bùæt
mònh khöng roä hònh thuâ laâ ngûúâi hay laâ vêåt, laâ ngûúâi sú hay keã thên,
laâ àaân öng hay àaân baâ, giaâ hay treã. Chó laâ möåt caái khoái luön thay àöíi
hònh daång döìn àuöíi mònh, vaâ hùæn do baãn nùng tûå vïå cûá thïë chaåy,
cuäng chaã hiïíu sao laåi phaãi chaåy nhûng nïëu khöng chaåy thò hùæn seä bõ
tan biïën trong noá, thaânh chñnh noá, trúã thaânh möåt phêìn tûã cuãa caái
khöëi khuãng khiïëp êëy. Nhûng dêîu sao thò hùæn vêîn cûá chaåy àûúåc, dûúái
mùåt àêët cuâng àûúâng thò hùæn voåt bay lïn, bao giúâ cuäng bay cao hún,
bay xa hún caái khöëi saát nhên möåt quaäng.
Trong nhiïìu giêëc mú daâi ngùæn tûâ treã àïën giaâ hùæn hay bõ vêy buãa
trong nhûäng tònh huöëng bõ mêët danh dûå àïën töåt cuâng. Chùèng haån

58. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 58
http://www.ebooks.vdcmedia.com
nhû ùn nùçm vúái möåt ngûúâi àaân baâ xa laå vaâ bõ bùæt quaã tang. Hoùåc lêëy
cùæp tiïìn vaâ cuäng bõ bùæt quaã tang. Trong àúâi möåt ngûúâi àaân öng hùæn
chûa tûâng ên aái vúái möåt ngûúâi àaân baâ naâo ngoaâi vúå hùæn.
Nhûng phaãn böåi vúå trong tûúãng tûúång, trong theâm muöën thò
luön luön coá, gùåp möåt ngûúâi àaân baâ àeåp lúán tuöíi hún hoùåc nhoã tuöíi
hún laâ hùæn lêåp tûác nghô ngay túái nhûäng möëi quan hïå bêët chñnh dêîu
biïët chùæc rùçng seä khöng bao giúâ coá thïí coá. Nhûäng êín ûác cuãa àúâi
thûúâng àaä tòm àûúåc löëi thoaát bùçng nhûäng giêëc mú chùng?
Nhûng caã àúâi hùæn chó phaåm töåi ùn cùæp coá möåt lêìn, lêëy möåt cuöën
truyïån taåi nhaâ thêìy giaáo nùm coân hoåc tiïíu hoåc. Coân khi àaä trûúãng
thaânh hùæn chûa tûâng lêëy cùæp cöng cuãa ai, lêëy cùæp danh cuãa ai, lêëy cùæp
tiïìn cuãa ai. Riïng trong nghïì vùn, noái cho thêåt, cuäng coá lêëy cùæp möåt
caách nghô, möåt caách nhòn, möåt caách viïët khöng chó cuãa möåt vaâi võ tiïìn
böëi maâ coân cuãa mêëy baån vùn múái bûúác vaâo nghïì. Lêëy cùæp cuãa ngûúâi
khaác chûa tûâng laâ möåt aám aãnh trong hùæn taåi sao noá laåi biïën hoáa vaâo
nhûäng giêëc mú cuãa hùæn. Chùæc laâ caái aám aãnh phaåm töåi thúâi coân thú êëu.
Nhûäng ngûúâi gêy nïn nöîi aám aãnh dai dùèng naây laåi laâ böë hùæn,
meå giaâ cuãa hùæn, caác chõ hùæn vaâ öng anh rïí cuãa hùæn. Möåt àúâi ngûúâi
chûa luác naâo hùæn quïn àûúåc toâa aán gia àònh ngöìi quêy quanh caái baân
ùn trong ngöi nhaâ cöí cuãa phöë Haâng Nêu, Nam Àõnh, vaâ caái gioång lïn
aán laånh luâng cuãa öng böë: "Taåi sao maây laåi lêëy tiïìn cuãa caác chõ maây...".
Vaâ baâ meå giaâ noái nheã nhoát trong caái nhïëch meáp nhû húi cûúâi: "Con
thiïëu tiïìn sao khöng noái vúái múå? Hay laâ àeã con cêìn tiïìn?". Nhûäng lúâi
noái laånh buöët êëy khiïën hùæn, möåt thùçng treã con múái lúán, vúä ra thaânh
nhûäng maãnh bùng nhoã, vaâ caái nhuám bùng naát vuån êëy ngay lêåp tûác àaä
tan thaânh nûúác.
Trong mêëy chuåc giêy hay lêu hún hùæn khöng roä, hùæn àaä mêët
biïën trïn coäi thïë gian naây, àaä chûa tûâng töìn taåi, cho túái luác baâ gùæt to
vúái caác cö con gaái: "Coá laâm gò thò laâm ài! Tûâ nay coá tiïìn thò phaãi giûä!"
Vò tûâ nay trong gia àònh àaä xuêët hiïån möåt thùçng ùn cùæp! Hùæn baâng
hoaâng mêët mêëy ngaây nhûng röìi hùæn cuäng vûúåt qua àûúåc, vò hùæn àaä
nhêån ra caái töåi cuãa hùæn khöng phaãi töåi ùn cùæp maâ laâ caái töåi khoá noái

59. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 59
http://www.ebooks.vdcmedia.com
hún, caái töåi laâ con thïm con thûâa, àûáa con khöng mong àúåi cuãa möåt
öng böë vò choát mï say thïm möåt ngûúâi àaân baâ maâ coá àûáa con thïm
naây.
Àoá laâ lêìm löîi cuãa ngûúâi lúán, hùæn chaã coá töåi gò trong caái löîi cuãa
hoå. Nûãa nùm sau hùæn laåi bõ vu laâ thùçng ùn cùæp úã nhaâ öng anh rïí. Anh
laâ öng chuã cuãa möåt cuåm cûãa haâng baách hoáa úã möåt àûúâng phöë lúán cuãa
Haãi Phoâng. Anh keáo hùæn vaâo cùn phoâng laâm viïåc cuãa anh vaâo möåt
buöíi saáng, noái thùèng vúái hùæn laâ hùæn àaä múã cûãa dùæt ngûúâi quen vaâo lêëy
ài möåt cuáp-pöng len úã quêìy baán len daå. Cuäng vêîn caái lyá leä, úã nhaâ naây
trûúác àêy chûa hïì mêët maát bêët cûá caái gò, tûâ ngaây hùæn àïën úã múái... Röìi
anh giuái vaâo tuái aáo hùæn möåt túâ baåc möåt trùm, tiïìn Àöng Dûúng, baão
hùæn vïì Haâ Nöåi úã vúái meå chûäa cho khoãi caái bïånh lúã röìi anh chõ seä goåi
laåi ra Phoâng.
Trïn chuyïën têìu trúã laåi Haâ Nöåi hùæn chaã buöìn möåt tñ naâo, chaã
xêëu höí möåt tñ naâo, vò hùæn tûå biïët caái töåi cuãa hùæn khöng thuöåc vïì hùæn,
chó laâ mûu mö cuãa nhûäng ngûúâi lúán tòm cúá àuöíi hùæn ài àïí hoå khoãi gai
mùæt, maâ meå hùæn cuäng chaã coá cúá gò àïí traách oaán hoå caã. Noá hû thïë thò
anh chõ naâo daám giuáp, chûá khöng phaãi khöng muöën giuáp.
Nöîi kinh hoaâng bõ vúä ra, bõ tan ra thaânh nhûäng maãnh bùng nhoã
trong nhûäng giêy àêìu cuãa möåt ngûúâi lûúng thiïån böîng dûng bõ vu laâ
phaåm töåi maäi maäi hùçn sêu trong tiïìm thûác cuãa hùæn, maäi maäi hùæn haäi
súå moåi yïëu töë coá thïí cêëu thaânh töåi phaåm. Hùæn súå àaä vö tònh àùæc töåi
vúái Nhaâ nûúác, vúái Àaãng, vúái töí chûác, vúái caã baån beâ. Nhûng vúái vúå con
thò khöng, vúå con laâ cuãa riïng hùæn, söëng cho hùæn, vò hùæn, vaâ hùæn cuäng
àaä tûå nguyïån hy sinh möåt àúâi mònh cho hoå.
Coá àuáng thêåt thïë khöng? Hònh nhû khöng hoaân toaân laâ thïë. Vúå
hùæn àaä noái trong möåt lêìn giêån dûä (giêån dûä vò hùæn cûá khùng khùng noái
rùçng hùæn khöng hïì coá ngoaåi tònh, hùæn chó biïët coá vúå vúái con, hùæn phaãn
àöëi moåi sûå vu khöëng!): "Nïëu anh ruöìng boã töi dïí söëng vúái möåt ngûúâi
àaân baâ khaác luác cuöëi àúâi thò töi seä viïët thû cho töí chûác Àaãng yïu cêìu
khai trûâ anh ra khoãi Àaãng, töi seä viïët thû gûãi caác túâ baáo lúán töë caáo caái
böå mùåt àaåo àûác giaã cuãa anh cho baån àoåc caã nûúác biïët anh laâ möåt

60. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 60
http://www.ebooks.vdcmedia.com
thùçng chöìng phaãn böåi, möåt öng böë khöën naån, möåt ngûúâi àaáng khinh
bó, khöng xûáng àaáng cêìm buát".
Thò ra vúå hùæn vêîn coân möåt chöî dûåa khaác vûäng chùæc hún nïëu baâ
êëy muöën loaåi boã hùæn, àoá laâ töí chûác Àaãng, laâ dû luêån baån àoåc qua baáo
chñ. Baâ vêîn coân àuã sûác maånh àïí kïët töåi hùæn, dêîu baâ chùèng coá chûáng
cúá gò àïí xaác minh laâ hùæn àaä phaåm töåi. Vúå hùæn noái: "Töi cêìn gò phaãi coá
chûáng cúá tûå töi laâ möåt chûáng cúá. Ai chaã biïët nùm coân treã töi rêët khoãe
maånh rêët xinh àeåp, sau mêëy chuåc nùm hêìu chöìng hêìu con töi múái ra
nöng nöîi naây, khöng coân laâ ngûúâi nûäa, laâ möåt con vêåt xêëu xñ, bïånh
têåt, bêín thóu nhû nùæm gieã. Nïn anh múái phuå töi, múái chï töi...".
Hùæn vêîn coân khoãe maånh, vêîn laâ möåt öng giaâ àeåp laäo ngöìi caånh
möåt baâ vúå coâm coäi, hai tay run rêíy, toác baåc quaá nûãa, mùæt luön nhòn
xuöëng, quaã thêåt böë con hùæn hïët sûác coá töåi, chaã cêìn chûáng cúá gò thïm,
chó thïë thöi cuäng àuã laâ ngûúâi coá töåi, dêîu laâ möåt caái töåi chûa bao giúâ
hùæn coá, töåi ngoaåi tònh. Nhûng cuäng chaã nïn traách vúå hùæn, vò muöën tûå
cûáu baâ phaãi taách khoãi hùæn ra, àïí tûå do lïn aán caái nûãa kia vöën vêîn laâ
cuãa riïng baâ.
Coân hùæn thò sao? Àaä coá nhiïìu trûúâng húåp tûå hùæn cuäng phaãi noái
ngûúåc laåi niïìm tin cuãa mònh, tûå kïët töåi mònh, dêîu hùæn chaã coá töåi gò caã
àïí cûáu lêëy caái nghïì maâ hùæn khöng thïí rúâi boã. Nïëu hùæn khöng coá töåi
vêåy töí chûác noái sai û? Dû luêån xaä höåi noái sai û? Coá thïí trûúác àoá caái töåi
cuãa hùæn coân mú höì, àe neåt phoâng ngûâa trûúác chûá chûa hùèn àaä laâ töåi,
nhûng vò hùæn cöë caäi rùçng hùæn khöng coá töåi, vêåy caái töí chûác kïët aán hùæn
coá töåi hay sao? Chñnh laâ sûå tûå biïån höå, tûå baâo chûäa möåt caách ngang
bûúáng àaä khiïën caái töåi mú höì thaânh möåt töåi cuå thïí, töåi chöëng àöëi laåi töí
chûác! Nïn hùæn thûúâng tûå nhêån töåi trûúác khi töí chûác chñnh thûác kïët
töåi. Vaã laåi chñnh hùæn cuäng tûå thêëy mònh laâ coá töåi, caái töåi àaä laâm töí
chûác phaãi phiïìn loâng, phaãi khoá noái vò mònh, chaã leä nhû thïë laåi khöng
phaãi laâ möåt töåi sao?
3

61. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 61
http://www.ebooks.vdcmedia.com
Túái àêy hùæn muöën àûúåc reä ngang cêu chuyïån àang kïí àïí noái roä
thïm vò nguyïn do naâo möåt ngûúâi viïët vùn vöën súå àuång chaåm túái
"quyïìn vua pheáp nûúác", vöën thñch söëng "an phêån thuã thûúâng" laåi hay
tûå gêy nhûäng tai hoåa vùåt. êëy laâ do hùæn àaä kiïn quyïët tûâ chöëi moåi troái
buöåc cuãa nhiïìu quan niïåm vùn chûúng àaä löîi thúâi sau hai lêìn àïí lúä
trûúåt nhûäng cú höåi coá thïí viïët àûúåc nhûäng taác phêím hay. Möåt lêìn vaâo
nùm 1952, thúâi khaáng chiïën chöëng Phaáp vaâ möåt lêìn vaâo nùm 1955,
khi cuöåc söëng hoâa bònh úã miïìn bùæc vûâa múái bùæt àêìu.
Nùm 1952, miïìn nam Nam Àõnh àûúåc giaãi phoáng sau hai nùm
böën thaáng söëng trong maáu me, tuâ àêìy cuãa möåt tónh cöng giaáo tûå trò
dûúái sûå giaám höå cuãa quên àöåi chiïëm doâng Phaáp. Hùæn laâ ngûúâi viïët
baáo àêìu tiïn cuãa quên khu coá mùåt ngay taåi chöî vaâ úã liïìn àoá caã thaáng.
Trong möåt thaáng hùæn àaä àïën rêët nhiïìu xaä, nghe caã ngaân cêu chuyïån,
chuyïån naâo cuäng laå cuäng hay, coá caã trùm tònh huöëng khöng möåt nhaâ
vùn naâo coá thïí bõa àùåt nöíi, vaâ cuäng coá c aã trùm nhên vêåt hùæn àûúåc tiïëp
xuác khöng giöëng vúái bêët cûá ai hùæn àaä tûâng gùåp.
Coá thïí viïët caã ngaân trang saách vïì nhûäng choaáng vaáng cuãa hùæn
trûúác cuöåc söëng ngöín ngang nhûäng traái ngûúåc, chó cêìn goåt giuäa möåt
chuát laâ coá hy voång thaânh möåt pho saách àïí àúâi röìi. Nïëu theo chên maâ
àoáng giaây khöng chûâng coân saáng taåo àûúåc möåt loaåi tiïíu thuyïët maâ
caách kïët cêëu seä rêët laå rêët múái. Ruát cuöåc thùçng viïët baáo töìi chó viïët
àûúåc coá mûúi mêíu truyïån ngùæn, vaâi baâi phoáng sûå, vêåt liïåu bïìn vûäng
thò quùng ài thay vaâo laâ möåt thûá vùn chûúng hoåc troâ vaâ nhûäng tûúãng
tûúång hïët sûác treã con.
Trûúãng ban Tuyïn huêën, möåt ngûúâi coá bùçng tuá taâi triïët thúâi
Phaáp, baão hùæn: "Cêåu kïí chuyïån vïì chuyïën ài rêët hay, rêët laå, coá bao
nhiïu laâ caái laå maâ viïët thò dúã quaá. Taåi sao thïë? Taåi sao û? Taåi vò hùæn
àaä troát àoåc quaá nhiïìu tiïíu thuyïët, truyïån ngùæn cuãa caác nhaâ vùn trûúác
caách maång, caái thûá vùn chûúng ao tuâ, ngoâicaån cuãa möåt thúâi laâm dên
thuöåc àõa vúái nhûäng hy voång, lo lùæng vùåt vaänh, tuãn muãn cuãa cuöåc
söëng teã nhaåt, khöng thay àöíi thûúâng ngaây.

62. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 62
http://www.ebooks.vdcmedia.com
Tòm ra caái àeåp àïí söëng, àïí hy voång trong caái nhaåt nheäo thûúâng
ngaây laâ cöng lao khöng thïí chöëi boã cuãa caác võ êëy, nhûng khöng thïí
duâng caái haânh trang quaá ngheâo naân êëy àïí bûúác vaâo möåt xaä höåi bùæt
àêìu coá soáng to gioá lúán laâm àaão löån têët caã, cuöåc söëng àêìy dêëy nhûäng
bêët ngúâ, nhûäng traái ngûúåc, khung caãnh thay àöíi, loâng ngûúâi thay àöíi,
nhûäng tiïu chñ laâm ngûúâi cuãa möåt thúâi giöng baäo cuäng hoaân toaân
thay àöíi. Lêëy caái ngùæn heåp àïí mùåc vaâo caái röång lúán laâm sao vûâa!
Khöng vûâa thò goåt búát caái röång lúán àïí coá thïí nheát goån vaâo caái ngùæn
heåp, vò caái ngùæn heåp laâ di saãn vùn chûúng duy nhêët thïë hïå boån hùæn
àûúåc thûâa hûúãng!
Nùm 1955, hùæn vïì thön Long Àöång, huyïån Nam Saách, tónh Haãi
Dûúng àïí viïët vïì nûä anh huâng liïåt sô Maåc Thõ Bûúãi. Moåi dêëu vïët cuãa
möåt laâng tïì thúâi khaáng chiïën hêìu nhû coân nguyïn veån. Coân nguyïn
veån caã caái yïu caái gheát, caác möëi quan hïå, caác nhên vêåt chñnh vaâ phuå,
caã lúâi ùn tiïëng noái lûúäng lûå, nûúác àöi cuãa möåt thúâi àïm ta ngaây àõch
cuäng chûa kõp thay àöíi. Ài doåc caác ngoä xoám gêìn nhû hùæn coân ngûãi
thêëy caã muâi tanh cuãa maáu ngûúâi àaä khö vaâ muâi kheát cuãa caác àaám
chaáy vuâa taân.
Àûúåc gùåp möåt nhaâ baáo ai cuäng thñch kïí laåi chuyïån, chuyïån coân
tûúi roái nhû chó vûâa múái xaãy ra, möåt kho tû liïåu coân tûúi nguyïn, coân
söëng nguyïn, coân caã caái êëm caái noáng cuãa húi thúã maâ chó viïët àûúåc möåt
truyïån kyá Ngûúâi con gaái quang vinh, vùn cuãa mònh maâ khöng daám
àoåc laåi, nhòn laåi cuäng khöng daám, toaân laâ nhûäng chûä nghôa moân moãi
cuãa möåt cêåu hoåc troâ döët vùn! Laåi taåi sao thïë? Laâ do hùæn muöën biïën
möåt cö gaái Viïåt coá tïn laâ Maåc Thõ Bûúãi thaânh möåt baãn sao cuãa ngûúâi
con gaái Nga Zoia. Möîi dên töåc dêîu coá caái tön nghiïm, caái huâng vô cuãa
mònh, coá caách chiïën àêëu riïng vaâ caã caách choån lêëy caái chïët rêët riïng.
Caái rêët riïng êëy múái laâm nïn tû tûúãng, nïn vùn chûúng cuãa möåt dên
töåc. Caái bùæt chûúác, caái nhaái laåi, caái tònh nguyïån laâm baãn sao töìi trûúác
sau cuäng seä bõ sûác söëng tiïìm êín cuãa dên töåc loaåi boã.
Túái nùm 1957, sau gêìn chuåc nùm viïët nhaáp viïët thêåt àïìu thêët
baåi, hùæn quyïët àõnh tòm cho mònh möåt caách viïët khaác, tûác laâ gaåt loaåi
moåi yá tûúãng coá sùén sang möåt bïn, quïn noá ài, thêm nhêåp vaâo caái bïì

63. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 63
http://www.ebooks.vdcmedia.com
böån, ngöín ngang cuãa ngûúâi vaâ viïåc àang diïîn ra taåi möåt xaä cöng giaáo,
cuäng khöng coá tònh yá riïng, thiïån caãm riïng vúái möåt loaåi ngûúâi naâo,
ghi laåi thêåt trung thaânh nhûäng gò mùæt nhòn thêëy, tai nghe thêëy, caãm
nhêån möåt caách höìn nhiïn nhûäng caái sai duáng, traái phaãi, cûá theo sûå
phaát triïín tûå nhiïn cuãa mêëy nhên vêåt chñnh maâ viïët, hoå coá thïí phong
phuá hún maâ cuäng coá thïí ngheâo naân ài, coá thïí hoå gúåi thïm nhiïìu suy
nghô múái, maâ cuäng coá thïí hoå àaä hoâa tan trong àaám àöng chaã àïí laåi
dêëu tñch gò.
Nhaâ vùn chó laâ ngûúâi quan saát vaâ ghi cheáp chûá khöng coân laâ
ngûúâi giêåt dêy nhûäng con röëi cuãa mònh sau têëm maân che. Viïët
chûúng àêìu hùæn vêîn chûa biïët sûå phaát triïín úã nhûäng chûúng giûäa vaâ
nhêët laâ úã nhûäng chûúng cuöëi, ai coân ai mêët, cuäng khöng thïí vaâ cuäng
khöng muöën àoaán trûúác, chñnh taác giaã cuäng höìi höåp theo doäi moåi
haânh vi cuãa caác nhên vêåt thên thiïët cuãa mònh, nhû baån àoåc, têët
nhiïn coá lo lùæng hún baån àoåc.
Vò laâ möåt caách viïët thûã coân nûãa tin nûãa ngúâ nïn khi àûa in trïn
taåp chñ Vùn nghïå Quên àöåi söë thaáng 3 nùm 1957, hùæn chó goåi laâ ghi
cheáp vaâ chûúng àêìu goåi laâ têåp I. Maäi túái nùm 1959 khi in thaânh saách
hùæn múái daám àïì ngoaâi laâ tiïíu thuyïët. Têët nhiïn nhiïìu bêåc àaân anh
trong nghïì àaä giïîu hùæn goåi lêìm thïí loaåi, tiïíu thuyïët gò maâ kyâ cuåc thïë,
khöng coá cöët truyïån roä raâng, tuyïën nhên vêåt chñnh cuäng khöng roä
raâng, chó thêëy möåt àaám ngûúâi öìn aâo, nhöën nhaáo. Viïët vïì àaám ngûúâi
öìn aâo quaã tònh laâ chuã àñch cuãa hùæn khi àùåt buát viïët, röìi tûâ trong daám
ngûúâi höîn àöån êëy maâ nhûäng gûúng mùåt quan troång seä dêìn dêìn taách
ra àïí coá nhûäng söë phêån riïng, nhûng laâ caã baån àoåc vaâ taác giaã seä dêìn
dêìn nhêån ra hoå chûá khöng phaãi àaä biïët chùæc ngay tûâ nhûäng trang
àêìu.
Tiïíu thuyïët Xung àöåt àûúåc baån àoåc hoan nghïnh vò tñnh chên
thêåt cuãa noá nhûng trong dû luêån chñnh thûác chó àûúåc cöng nhêån laâ
thaânh cöng coá quyïín I, viïët vïì cuöåc àêëu tranh quyïët liïåt giûäa hai hïå
tû tûúãng àöëi nghõch nhau. Coân quyïín II viïët vïì cuöåc chiïën rêët àaáng
buöìn giûäa nhûäng ngûúâi anh huâng cuãa möåt thúâi thò bõ chï laâ viïët sai

64. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 64
http://www.ebooks.vdcmedia.com
sûå thêåt, böi nhoå caán böå, coá caách nhòn khöng duáng àùæn vïì hiïån thûåc
cuãa möåt vuâng nöng thön Thiïn chuáa giaáo.
Trong caác baâi baáo khi àiïím laåi nhûäng cuöën saách viïët töët trong
mêëy nùm àïìu coá nhùæc túái Xung àöåt nhûng thïm caái àoáng ngoùåc (cuöën
I). Vaâ möåt baâi noái chuyïån miïång toã yá khöng taán thaânh Xung àöåt (cuöën
2) cuãa bñ thû tónh uãy Nam Àõnh nhûäng nùm êëy. Ngoaâi ra khöng coá sûå
phï phaán cöng khai naâo, rùn àe thïm naâo.
Nhûäng nùm êëy, lûáa tuöíi boån hùæn múái chó trong ngoaâi ba mûúi,
laâ nhûäng àaãng viïn cêìm buát rêët coá tñnh kyã luêåt. Laâ àaãng viïn thò
phaãi chêëp haânh nghõ quyïët cuãa Àaãng nhûng coân laâ nhaâ vùn laåi khöng
thïí boã qua nhûäng àoâi hoãi cuãa nghïì. Ngay tûâ nhûäng nùm êëy hùæn àaä
nhêån ra caách tiïëp nhêån sûå thêåt cuãa ngûúâi cêìm quyïìn vaâ ngûúâi cêìm
buát coá nhûäng àiïím khaác nhau. Ngûúâi cêìm quyïìn xem xeát thûåc tïë laâ
àïí khùèng àõnh möåt chuã trûúng möåt caách laâm. Coân ngûúâi viïët vùn thò
chó quan têm túái nhûäng diïîn biïën muön hònh vaån traång cuãa möåt chuã
trûúng, möåt caách laâm khi àaä trúã thaânh haânh àöång vaâ lo nghô thûúâng
ngaây cuãa quêìn chuáng.
Vñ nhû trûúâng húåp bñ thû tónh uãy Vônh Phuá bõ kyã luêåt, bõ caách
chûác vò muöën coá möåt caách quaãn lyá ruöång àêët vaâ lao àöång nöng nghiïåp
húåp lyá hún, vêîn laâ laâm ùn têåp thïí nhûng saáng kiïën, kinh nghiïåm vaâ
caã sûå hùng say laâm viïåc cuãa ngûúâi nöng dên khöng bõ troái buöåc maâ
coân coá cú höåi phaát huy àïën triïåt àïí. Möåt chuã trûúng rêët húåp loâng dên,
àûúåc dên uãng höå maâ möåt Àaãng vò dên laåi baão ngûúâi laänh daåo coá caái
chuã trûúng àoá, coá àuã taâi thuyïët phuåc möåt àaãng böå tin theo caái chuã
trûúng doá, laåi coá àuã baãn lônh àïí thûåc hiïån thùæng lúåi caái chuã trûúng àoá
úã àõa phûúng mònh, möåt ngûúâi coá taâi coá têm nhû thïë laåi baão laâ ngûúâi
khöng trung thaânh vúái lyá tûúãng, laâ ngûúâi àaáng phaãi caách chûác, phaãi
loaåi boã laâ nghôa laâm sao?
4
Nhûäng ngûúâi cêìm buát dïî daâng nhêån löîi, dïî daâng nhêån sûå phï
bònh cuãa cêëp trïn vò viïåc laâm cuãa hoå laâ viïåc cöng khai, vua biïët maâ

65. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 65
http://www.ebooks.vdcmedia.com
ngûúâi dên thûúâng cuäng biïët. Vua coá yá kiïën cuãa vua, dên cuäng coá yá
kiïën cuãa dên, vua chï nhûng dên khen thò sao? Dên nhiïìu khi cuäng
huâa theo tû tûúãng chñnh thöëng maâ chï, vua chï coân coá chûâng mûåc vò
nghô túái sûå tön nghiïm cuãa mònh, coân dêåp àaä chï thò chï hïët mûác, chï
taân tïå, trong lúâi chï nhû coá caã saát khñ cuãa gûúm dao. Dêìu hoå bõ oan
laåi khöng coá caã caái quyïìn kïu oan nhûng hoå vêîn khöng quaá lo lùæng,
loâng ngay daå thùèng viïåc gò phaãi lo lùæng. Hún nûäa hoå coân coá thúâi gian
kia maâ.
Chûä nghôa vêîn coân àêëy, vaâi chuåc nùm sau noá vêîn coân nguyïn
dêëy, thúâi gian seä laâ ngûúâi xeát xûã cöng bùçng nhêët, vö tû nhêët caái cöng
caái töåi cuãa möåt thúâi. Chûa hïët! Vúái riïng hùæn coân möåt lyá do hïët sûác
quan troång khaác khiïën hùæn mau mùæn nhêån löîi, vui veã maâ nhêån löîi,
nhêån löîi röìi mùåt muäi vêîn hún húán, chaã coá tñ buöìn rêìu naâo. Laâ vò caách
maång, noái cho roä hún laâ Àaãng Cöång saãn, vöën coá ún sêu nghôa nùång vúái
riïng hùæn.
Tûâ möåt thùçng beá chûä nghôa möåt vöëc tay, trñ khön dûúái mûác
trung bònh, laåi coá tñnh nhuát nhaát bêím sinh, bõ khinh reã, bõ laâm nhuåc
tûâ trong gia àònh, caái ngûä êëy thò laâm gò cho nïn nïëu thúâi thïë khöng
thay àöíi. Nùm coân úã vúái meå, böë hùæn coân noái: "Caái thùçng naây àêìu oác noá
laâm sao êëy nhó?". Meå hùæn noái buöìn rêìu: "Noá ngêy ngö nhû thïë súå sau
naây nuöi thên cuäng khöng nöíi noái gò nuöi meå". Hoå noái trûúác mùåt hùæn
chûá khöng phaãi noái vùæng mùåt. Hùæn coân nhúá nhû in cêu chuyïån
thoaáng qua giûäa böë meå nùm hùæn mûúâi hai tuöíi, múái tûâ Haãi Phoâng lïn
Haâ Nöåi vaâ thuï möåt cùn gaác nhoã cuãa ngöi nhaâ 4 bis phöë Reásident
Miribel (Trêìn Nhên Töng bêy giúâ).
Ba mûúi ba nùm sau, hùæn gùåp laåi böë vaâ meå giaâ taåi Saâi Goân vûâa
àûúåc giaãi phoáng khoaãng möåt tuêìn, böë hùæn nghe hùæn noái chuyïån, nhòn
ngùæm hùæn caã giúâ röìi bêët thêìn baão: "Anh khaác thêåt àêëy khaác hoaân
toaân, khöng coân möåt neát gò giöëng ngaây xûa!" Vaâi ngaây sau coá möåt
cuöåc gùåp mùåt möåt söë ngûúâi trong hoå vúái hùæn àïí nghe hùæn noái möåt söë
chñnh saách cuãa caác nhaâ cêìm quyïìn múái. Trong àoá coá möåt öng anh con
cö con cêåu (nhên vêåt Chûúng trong Gùåp gúä cuöëi nùm), laâ böå trûúãng Böå
Quöëc phoâng cuãa chñnh quyïìn Dûúng Vùn Minh, möåt öng thûá trûúãng

66. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 66
http://www.ebooks.vdcmedia.com
cuäng Böå Quöëc phoâng, vöën laâ àaåi taá cuãa àöåi quên vûâa baåi trêån, möåt
öng nguyïn laâ àaåi sûá cuãa chñnh quyïìn cuä, baån lêu nùm cuãa gia àònh,
möåt öng anh nguyïn laâ giaáo sû trûúâng Quöëc gia Haânh chaánh, coá caã böë
hùæn vaâ vaâi ngûúâi khaác nûäa.
Gùåp nhau àïí nhêån hoå chó laâ caái cúá dïî noái, coân thêåt buång hoå
muöën àûúåc xem mùåt vaâ tiïëp xuác thûã vúái möåt thùçng nhaâ baáo àûúåc àaâo
taåo tûâ möåt thïí chïë àöåc quyïìn vïì chñnh trõ vaâ tû tûúãng, xem noá noái
nùng ra sao, lyá leä ra sao vïì viïåc nûúác, vïì viïåc àúâi àïí coân liïåu caách ûáng
xûã vúái caác àöìng àöåi, àöìng chñ cuãa noá.
Hùæn biïët ngay caái yá tûá àoá tûâ caái nùæm tay loãng leão vaâ caái cûúâi xaä
giao vaâ hùæn cuäng sùén saâng àöëi trêån. Hùæn tin laâ hùæn nhêåp cuöåc àûúåc
nhêåp cuöåc cuäng rêët ngoåt ngaâo. Troâ chuyïån vúái caác giaáo sô cuãa caác
niïìm tin hùæn coân chaã ngaåi huöëng höì vúái mêëy öng laâm chñnh trõ vöën
chaã coá möåt niïìm tin àñch thûåc naâo. Hùæn ngöìi nghe caác võ êëy ca ngúåi
luêån giaãi phoáng caã giúâ, naâo laâ nhên tûâ, naâo laâ àöå lûúång, laâ möåt àöåi
quên coá kyã luêåt àïën kinh ngaåc,v.v. Hùæn chó noái caác võ khen chuáng töi
vûâa vûâa thöi àïí sau naây khoãi phaãi chï chuáng töi quaá nhiïìu. Röìi thò
trong nhûäng tiïëp xuác cuå thïí ngûúâi thua vêîn coân nhiïìu caái àïí súå nïn
dïî heân, ngûúâi thùæng vò choáng thoãa maän nïn dïî kiïu, caái kiïu gùåp caái
heân seä khoá cuâng tòm ra möåt caách laâm viïåc cho nghiïm minh, cho cöng
bùçng.
Nhiïìu chuyïån khöng vui seä tûâ àoá maâ sinh ra. Luác chia tay öng
anh hoå noái vúái hùæn: "Nghe caác cuå bïn êëy baão thuúã nhoã cêåu hoåc haânh
dang dúã, sau naây cêåu coá àûúåc ra nûúác ngoaâi hoåc thïm khöng?". Hùæn
traã lúâi: "Töi vêîn hoåc, hoåc trong nûúác thöi nhûng laâ hoåc theo caách cuãa
töi". Trong suöët mêëy chuåc nùm laâ nhên viïn cuãa caác cú quan tuyïn
huêën hùæn àaä àûúåc söëng vúái rêët nhiïìu ngûúâi taâi gioãi, vaâ hoå àaä daåy hùæn
hoåc, hoåc laåi vùn hoáa, hoåc laåi tiïëng Phaáp, hoåc caã caách doåc vaâ caách viïët.
Sau naây hùæn cuäng hay bõ caác öng laâm tuyïn huêën laâm tû tûúãng
beã haânh beã toãi truyïån naây truyïån kia cuãa hùæn nhûng hùæn khöng hïì
caäi, cuäng chaã giêån, hoå vöën laâ thêìy hùæn caã. Nhûng troâ thò möîi nùm ài
möåt xa, coân caác thêìy vêîn àûáng nguyïn möåt chöî, ngûúâi àaä àûúåc nhòn

67. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 67
http://www.ebooks.vdcmedia.com
xa laâm sao thuyïët phuåc àûúåc ngûúâi chó quen nhòn gêìn, nïn chó coân
biïët cûúâi vaâ noái: "Töi seä chuá yá khi viïët nhûäng truyïån sau". Cuäng coá
öng anh móm cûúâi tinh quaái baão hùæn: "Tao biïët maây khöng theâm
tranh caäi vúái tao nhûng caái viïåc phaãi noái thò tao àaä noái röìi. Coân laâ tuây
maây...". Nïëu öng anh cho hùæn àûúåc tûå do lûåa choån thò hùæn xin biïët ún
lùæm lùæm.
Laåi noái túái tûå do trong caái nghïì rêët cêìn tûå do cuãa boån hùæn. Xûa
nay khi ngöìi trûúác trang giêëy hùæn chûa hïì bùn khoùn vïì sûå tûå do
trong lûåa choån dïì taâi vaâ yá tûúãng. Vuâng cêëm coá ñt lùæm, vaã laåi mon men
quanh vuâng cêëm cuäng coá caái thuá cuãa noá. Boã noá sang möåt bïn thò vêîn
coân vö vaân àïì taâi àïí mònh khai thaác, coân vö söë vuâng àêët àïí mònh tûå
do tung hoaânh, caái cêìn noái vêîn cûá noái àûúåc, thiïëu gò caách noái, caâng
nhiïìu troái buöåc cêu vùn caâng lùæm yá tûá, caâng lung linh, caâng hay.
Hùæn tòm àûúåc cho riïng mònh möåt vuâng trúâi tûå do laâ do hùæn
luön tónh taáo, biïët tûå kiïìm chïë trong caái chûâng mûåc caã caách nghô lêîn
caách söëng, cêu chûä duâng cuäng chùåt cheä, àùæn ào theo kiïíu vùn tuyïn
huêën (laâ nghïì ruöåt cuãa hùæn maâ) nïn múái daânh àûúåc cho mònh sûå yïn
tônh cêìn thiïët àïí laâm nghïì. Nhûng ngêîm cho kyä thò àûúåc caái höm nay
laåi mêët caái mai sau. Laâ möåt nghïå sô àñch thûåc coân phaãi biïët mï muöåi
trong niïìm tin cuãa mònh, biïët ài túái cuâng caái yïu vaâ caái gheát, laâ thûá
vùn chûúng rêët khoá chõu, döi khi coân rêët khoá hiïíu vúái ngûúâi àûúng
thúâi, vaâ caã möåt caách söëng cuäng khoá chêëp nhêån vúái nhûäng ngûúâi xung
quanh.
Ngöìi noái chuyïån vúái caác bêåc àaân anh Hûäu Loan, Hoaâng Cêìm,
tuy hùæn rêët ngûúäng möå taâi thú cuãa caác anh êëy nhûng vêîn húi khoá
chõu khi tiïëp xuác úã hùæn coá caái saåch seä, caái chûâng mûåc cuãa möåt viïn
chûác. úã caác anh êëy coá muâi kheát nöìng, coá caã muâi chua gùæt cuãa nhûäng
àúâi ngûúâi coá lùæm nöîi gian truên.
Hònh nhû tûâ nhiïìu chuåc nùm nay caác anh chó coân söëng trong
nhûäng möång tûúãng cuãa möåt taác phêím maäi maäi chûa hoaân thaânh,
quïn hùèn caái àúâi thûúâng vúái nhûäng luêåt lïå, nhûäng quy tùæc cêìn phaãi
coá. Àuáng laâ quïn thêåt nïn ngûúâi cuãa luêåt lïå, cuãa quy tùæc múái ngúä

68. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 68
http://www.ebooks.vdcmedia.com
ngaâng trûúác nhûäng ngûúâi chó coân nhúá nhûäng gò mònh tûúãng tûúång
maäi maäi coân nguyïn veån. Hoå söëng bùçng tiïìm thûác, bùçng baãn nùng
nïn chûä nghôa cuãa hoå cuäng trong suöët, thú ngêy, coá sûác quyïën ruä cuãa
caái thïë giúái mònh àaä àaánh mêët.
Hùæn ngûúäng möå hoå nhûng hùæn khöng thñch kïët baån vúái hoå maâ
hoå cuäng khöng thñch àaánh baån vúái hùæn, rûúåu khöng biïët uöëng, daân baâ
khöng biïët yïu, chuyïån tuåc khöng biïët kïí, chó thñch noái chuyïån chñnh
in laâ caái hoå chuáa gheát, thïë maâ laâ ngûúâi cêìm buát viïët vùn! Ngay nhû
cuå Nguyïîn Tuên laâ öng thêìy trong têm tûúãng cuãa hùæn, hùæn cuäng chó
dûâng xa nhòn ngùæm cuå, ngûúäng möå taâi vùn cuãa cuå, chûá cuäng khöng
muöën laâm thû àöìng hêìu cuå trong möåt chuyïën ài daâi. úã caác nhên vêåt
àónh cao ngûúâi thûúâng rêët khoá nhêån ra diïån maåo thêåt cuãa hoå, cûá nhû
hoå àang sùæm vai cuãa möåt caái "töi khaác", àang laâm caác giai thoaåi vùåt
cho moåi lúâi noái vaâ haânh vi cuãa mònh àïí lûu laåi cho hêåu thïë.
Ngay vúái nhûäng ngûúâi coá cuâng möåt doâng maáu cöng chûác vúái
hùæn, hùæn cuäng khöng khoaái àûúåc gêìn guäi hoå. Nhûäng cûã chó, nhûäng lúâi
noái àùæn ào, mûåc thûúác úã hoå khiïën hùæn chó muöën bêåt cûúâi, chaã leä hùæn
laåi laâ ngûúâi nhû thïë, laâ nghïå sô maâ coá thïí söëng nhaåt nheäo àïën thïë.
Nhêët laâ caác võ êëy khöng bao giúâ quïn hoå laâ daân anh cuãa hùæn trong
vùn chûúng, laâ cêëp trïn cuãa hùæn trong caác cêëp chûác hoå àaä tûâng laâm
hoùåc àang laâm nïëu nhû hùæn trong möåt khoaãnh khùæc naâo àoá muöën
laâm keã ngang haâng. Vêåy hùæn thuöåc loaåi ngûúâi naâo, laâ möåt viïn chûác
àang muöën biïën hoáa thaânh möåt nghïå sô tûå do, nhûng lùæc lû maäi cuäng
chó biïën àûúåc tûâng böå phêån, caái àuöi viïnchûác thónh thoaãng laåi lêëp loá
loâi ra nïëu nhû baån beâ luêån baân vïì chñnh trõ tûå do quaá, luêån baân vïì
àaân baâ löî maäng quaá, cûúâi heát to quaá, noái nùng tuåc tôu quaá...
Tûác laâ hùæn rêët biïët hùæn, caã caái hay lêîn caái dúã, caái gò coá thïí vúái
túái vaâ nhûäng gò maäi maäi chó nïn àûáng xa maâ nhòn àïí giûä àûúåc caái
thanh thaãn trong loâng luác cuöëi àúâi. Vêåy maâ luác cuöëi dúâi hùæn laåi laâ möåt
laäo giaâ khöën khöí khöën naån nhêët, bao nhiïu vuä khñ phuát chöëc bõ tûúác
saåch, chó coân laåi con ngûúâi trêìn truåi, möåt moåi niïìm vui, mêët moåi hy
voång, tûå than vaän tûâ saáng àïën töëi cho caái söë phêån khöng may cuãa
mònh. Cûá nhû laâ chuyïån bõa! Nhûng caái taâi cuãa hùæn laâm sao maâ bõa

69. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 69
http://www.ebooks.vdcmedia.com
àûúåc möåt caãnh ngöå dúã khoác dúã cûúâi laå luâng àïën thïë, laåi nhêån ra möåt
caách cay àùæng caái trúá trïu, caái nghõch caãnh cuãa möåt kiïëp nhên sinh.
Àaä nghô seä àûúåc nhêëm nhaáp möåt hoaâng hön yïn tônh bùçng sûå chuêín
bõ khön ngoan tûâ nhiïìu nùm cuãa mònh, naâo ngúâ...
5
Nhûäng nùm khaáng chiïën chöëng Phaáp àöëi vúái hùæn laâ quaäng thúâi
gian rêët àeåp vaâ rêët vui, taám nùm tröåi qua chó trong möåt chúáp mùæt.
Àang söëng nhû thùçng àêìy túá, bûng baát cúm ùn cuäng khöng daám vaâ
miïëng to, khöng daám nhai maånh, buöng caái baát khöng xuöëng nhòn
nöìi cúm coân àêìy, thûác ùn trïn baân trïn mêm múái vúi giaâ nûãa laâ tiïëc
lùæm, böîng chöëc thaânh ngûúâi tûå do, thaânh möåt chiïën sô nhoã tuöíi, ùn
tha höì, cûúâi noái thoãa thñch, chaã ai gheát caã, chaã ai lûúâm nguyát caã, laåi
coân àûúåc khen laâ ngoan, chêëp haânh kyã luêåt töët, chó nhû thïë cuäng àaä
àûúåc vui tûâ saáng túái töëi röìi.
Sau naây àoåc vùn Nam Cao, hùæn cûá nhúá maäi möåt truyïån ngùæn
viïët vïì möåt baâ laäo ài thùm chaáu gaái àang bïë con cho möåt baâ nhaâ giaâu
úã xaä khaác, nhúá chaáu coá möåt phêìn, caái chñnh laâ seä àûúåc ùn möåt bûäa
cúm no nïn phaãi àïën àuáng luác ngûúâi ta doån cúm. Caái caách baâ laäo nhòn
mêm cúm doån ra, caách cêìm àuäa, caách vaâ, nhòn ngûúâi khaác ùn röìi laåi
nhòn vaâo nöìi cúm àang vúi dêìn, noá thêåt quaá, nhuåc nhaä cho möåt kiïëp
ngûúâi quaá, nhuåc nhaä laâ caái miïëng ùn, caác cuå xûa àaä noái thïë. Cûá y nhû
hùæn tûå viïët vïì hùæn.
Khi hùæn àaä giaâ viïët truyïån Meå vaâ caác con, caái caãnh baâ meå ngöìi
aán nùæm chaáy trûúác mùåt khaách cuãa con trai, viïët nhû xuêët thêìn, nhû
viïët vïì chñnh mònh caái thúâi coân nhoã. Cuäng nhû khi hùæn viïët vïì öng
laäo thû kyá cuãa traåm maáy keáo trong Hai öng giaâ úã Àöìng Thaáp Mûúâi,
trong möåt bûäa aán maâ hùæn laâ khaách, mùæt hùæn cûá múâ dêìn ài vò nûúác
mùæt tûå caái nùm naâo coân lûu laåi vaâ àang chùæt ûáa ra.
Miïëng ùn laâ miïëng nhuåc nhûng cuäng laâ nöîi mong àúåi möåt ngaây
cuãa ngûúâi luön luön àoái, àang phaãi söëng nhúâ, ùn nhúâ, bûng baát cúm
möîi ngaây úã nhaâ ngûúâi khaác. Maâ öng laäo vöën laâ möåt giaáo sû daåy vaân

70. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 70
http://www.ebooks.vdcmedia.com
chûúng Phaáp cuãa möåt trûúâng trung hoåc, laâ cûåu sinh viïn trûúâng daåi
hoåc danh tiïëng Sorbonne. Trñ thûác vaâ dên ngheâo, giaâ cuäng nhû treã àaä
phaãi bûng baát cúm ùn nhúâ trong ngöi nhaâ mònh söëng nhúâ àïìu coá möåt
gûúng mùåt giöëng hïåt nhau: nhêîn nhuåc, haäi súå vaâ theâm thuöìng. Chñnh
laâ caái nhòn theâm thuöìng muöën vöì lêëy, muöën nuöët lêëy maâ mùåt ngûúâi
biïën daång.
Nùm 1987, nhên lïî kyã niïåm 70 nùm ngaây sinh cuãa nhaâ vùn
Nam Cao töí chûác úã thaânh phöë Nam Àõnh, hùæn coá hoãi àuâa chõ Nam
Cao: "Chõ nuöi anh thïë naâo maâ àïí anh àoái thïë?". Chõ êëy cûúâi: "Öng êëy
maâ àoái thò coân ai no, nhaâ töi àêu phaãi laâ nhaâ thiïëu ùn!". Ngûúâi khöng
àoái maâ viïët vïì caái àoái hay àïën thïë thò sûå caãm thöng cuãa nhaâ vùn quaã
laâ hoaân toaân.
Nùm 1947, trung àöåi Tûå vïå chiïën àêëu cuãa hùæn doâng quên úã laâng
An Taão baám doåc con àûúâng 39 nöëi vúái dûúâng 5, möåt buöíi chiïìu, hùæn tûâ
ngoaâi mùåt dûúâng chaåy nhû thùçng röì vïì xoám, chaã coá chuyïån quan
troång gò àïí phaãi chaåy caã, tûå nhiïn thêëy vui thò chaåy, vûâa chaåy vûâa
nhaãy. Trung döåi trûúãng àang ngöìi úã sên àûáng bêåt dêåy, hoãi: "Coá Têy
aâ? Hùæn nhòn moåi ngûúâi ngú ngaác, noái: "Khöng, khöng coá g ò caã?". "Sao
laåi chaåy nhû ma àuöíi thïë!" - "Daå, daå...". Bûäa êëy hùæn bõ àöìng àöåi xuám
laåi mùæng möåt trêån nïn thên. Chaã leä hùæn laåi noái thêåt, vò böîng dûng
thêëy vui quaá nïn em chaåy!
Hùæn coá möåt tuöíi thú nhaåt vaâ buöìn, sau naây ài khaáng chiïën àûúåc
nhòn thêëy nuái cao söng röång, àûúåc ài nhiïìu núi, tiïëp xuác vúái nhiïìu
ngûúâi, àöi luác ngoaái nhòn laåi vïì caái thúâi chó vûâa múái tröi qua maâ àaä xa
xöi thùm thùèm, chaã coá möåt khoaãng saáng naâo dïí mònh phaãi nhúá, phaãi
tiïëc, chó coá möîi mêìu xaám nhúâ lùång leä, bêët àöång nhû möåt ngöi nhaâ
hoang lêu ngaây khöng coá ngûúâi úã.
Nùm Töíng khúãi nghôa laâ nùm Haâ Nöåi vui nhêët, nhòn vaâo àêu
cuäng thêëy cúâ vaâ hoa vaâ rêët nhiïìu baáo, baáo haâng ngaây vaâ haâng tuêìn.
Caã thaânh phöë nhû chúåt thûác giêëc, öì aåt lao vaâo nhûäng cöng viïåc múái
meã trong möåt niïìm vui mïnh mang. êëy laâ hùæn vêîn chûa àûúåc nhêåp
cuöåc, vêîn laâ keã àûáng ngoaâi vò tuöíi coân quaá nhoã, möåt luä treã con löåc

71. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 71
http://www.ebooks.vdcmedia.com
ngöåc àaä boã hoåc tûâ ngaây Nhêåt àaão chñnh Phaáp, keáo nhau ài chúi tûâ
saáng àïën àïm, noái vúái nhau bao nhiïu laâ chuyïån trïn trúâi dûúái àêët,
röìi mú möång, röìi hy voång.
Cuöëi nùm 1949, hùæn àûúåc tónh àöåi Hûng Yïn cûã vïì Mùåt trêån 5
àïí laâm söë baáo àùåc biïåt cho Höåi nghõ Reân Caán Chónh Quên cuãa nùm
tónh taã ngaån söng Höìng cuäng laâ nhûäng ngaây hïët sûác vui. Àang laâ möåt
anh viïët baáo li tö cuãa böå àöåi dõa phûúng àûúåc bûúác vaâo quên doanh
cuãa böå àöåi chuã lûåc cuäng àïí laâm baáo mïìm vui lúán êëy khiïën hùæn muöën
ngheåt thúã. Xung quanh hùæn ngúåm ngúåp nhûäng böå quên phuåc bùçng vaãi
ka ki mêìu vaâng saáng, muä ca lö vúái nhûäng ngöi sao vaânh vaâng, röìi
suáng ngùæn, tuái baãn àöì giaây ghïåt, sang troång, haâo nhoaáng rêët giöëng
vúái caái thûá vùn thú huïnh hoang, hoâ heát cuãa möåt thúâi. Àöåi quên cöng
tûã êëy cuäng phaãi mêët nhiïìu xûúng maáu múái thaânh àöåi quên thiïån
chiïën cuãa Viïåt Nam.
Coân caái thûá vùn cuãa hùæn maâ cuå Tuên àaä chï möåt caách tïë nhõ laâ
pittoresque (quaá àeåp, nïn thiïëu caái thêåt) quaá thò hùæn phaãi hò huåi têíy
rûãa gêìn mûúâi nùm múái thaânh cêu vùn cuãa chñnh mònh. Nghô laåi
nhûäng nùm àêìu cuãa khaáng chiïën hùæn chaã tiïëc caái gò chó tiïëc àaä mêët ài
maäi maäi caái niïìm vui ngêy ngö, höìn nhiïn cuãa àûáa treã lêìn dêìu àûúåc
söëng thoãa thuï trong tûå do.
Cuäng vaâo dõp caác phoáng viïn cuãa 5 tónh lêìn àêìu vïì phuåc vuå cho
túâ baáo cuãa mùåt trêån, ngûúâi phuå traách baáo liïìn töí chûác möåt bûäa ùn gùåp
mùåt taåi möåt quaán cúm úã thõ trêën Quyânh Cöi. Thõ trêën khaáng chiïën,
möåt bûäa ùn khaáng chiïën maâ coá khùn traãi baân, dao ma, cöëc taách saáng
choang. Sau bûäa ùn coá caâ-phï àaá vúái thuöëc laá thúm Cotab.
Suöët mûúâi lùm nùm úã Haâ Nöåi hùæn chûa àûúåc meå dùæt vaâo möåt
hiïåu ùn naâo caã, chó biïët muâi võ caác moán xaâo nêëu úã caác bûäa giöî vaâ mêëy
ngaây Tïët, coân chó laâ nhûäng bûäa cúm xoaâng xônh ngaây thûúâng. Nhûng
vêîn àûúåc ùn no, ngay nhû nùm àoái anh em hùæn vêîn àûúåc ùn àêìy àuã,
nhûng cúm xúái thò phaãi qui àõnh, coá bûáa ùn hai baát, coá bûäa ùn möåt
baát àêìy, vò laâ ùn theo gaåo söí, möîi bûäa vêîn phaãi daânh ra mêëy leã gaåo
phoâng khi Haâ Nöåi khöng coân gaåo. Khöng coân gaåo thò ùn coã, möåt túâ baáo

72. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 72
http://www.ebooks.vdcmedia.com
àaä baây caách chïë biïën coã cho ngûúâi ùn. Nhûng coã thò mua úã àêu, nïëu
ùn coã cuäng söëng àûúåc thò laâm sao laåi coá caã ngaân ngûúâi, caã vaån ngûúâi úã
caác vuâng quï laâ núi coá rêët lùæm coã, luä lûúåt keáo vïì Haâ Nöåi àïí nùçm chïët úã
caác vóa heâ, caác göëc cêy, caác goác phöë, caác gêåm cêìu. Hùæn seä coân nhúá maäi
vaâi hònh aãnh ghï rúån cuãa caái nùm àoái.
Vaâo khoaãng cuöëi thaáng 4 cuãa nùm 1945, hùæn vaâ mêëy thùçng baån
ruã nhau ài hoåc lúáp vúä loâng tiïëng Nhêåt vò ngûúâi Nhêåt àaä thay Phaáp cai
trõ xûá naây. Lúáp hoåc buöíi chiïìu múã úã möåt trûúâng tiïíu hoåc cuãa phöë
Haâng Coát. Trong vuöng sên cuãa trûúâng àaä coá mêëy trùm ngûúâi ngöìi
tûâng nhoám nhû àïí àúåi phaát chêín hay àúåi àûa ài àêu àoá. Coá möåt anh
thanh niïn khoaãng ngoaâi àöi mûúi, mùåt muäi àeåp àeä, da thõt coân tûúi,
nhû ngûúâi úã tónh chûá khöng phaãi úã quï, trïn ngûúâi anh ta khöng coá
möåt maãnh vaãi naâo, trêìn truöìng vúái naåm löng àen nhaánh úã buång. Anh
ta cûá ài nhöìng nhöîng tûâ goác sên naây túái goác sên khaác nhû àangtòm
möåt ai àoá, trêìn truöìng maâ ài chaã xêëu höí möåt tñ naâo, vaâ ngay caã àaám
ngûúâi ngöìi àen àùåc úã sên cuäng khöng möåt ai buöìn ngûúác nhòn anh ta,
cuäng khöng ai cêët lúâi hoùåc than hoùåc mùæng möåt cêu. Thò ra caái àoái àaä
thay àöíi con ngûúâi thaânh con vêåt röìi, nhûäng con vêåt àaä quïn moåi thoái
quen trong caác möëi quan hïå caái thuúã coân laâ con ngûúâi. Dêîu thïë naâo
ngûúâi meå cuäng khöng bao giúâ quïn àûúåc thûúng con, quïn sûå hy sinh
têët caã cho con.
Àêìu nùm àoái, gia àònh hùæn doån tûâ phöë Minbel vïì phöë
Duvigneau (phöë Buâi Thõ Xuên bêy giúâ) bïn höng nhaâ thûúng chûäa
mùæt. Möåt buöíi chiïìu coá möåt baâ meå khoaãng ngoaâi ba chuåc tuöíi tay cùæp
chiïëu, tay cùæp con àïën traãi chiïëu ngöìi ngay úã trûúác cûãa nhaâ. Möåt luác
sau hùæn bûúác ra àaä thêëy baâ ta àang múám chaáo hay cúm hùæn khöng roä,
cuäng chó coá möåt chuát úã maãnh gaáo dûâa, chó thêëy àûáa beá ngoå nguy röìi
trúá ra têët caã. Baâ meå rïn lïn: "Khöng cöë ùn möåt chuát thò chïët mêët, con
úi!" Khoaãng nûãa àïm hùæn chúåt tónh giêëc vò chúåt nghe coá tiïëng khoác
húân con cuãa ngûúâi meå, tiïëng khoác khaân khaân, yïëu úát, thï lûúng dïån
àûát ruöåt. Khoaãng gêìn saáng thò tiïëng khoác im bùåt, chùæc ngûúâi meå cuäng
àaä nguã. Saáng roä mùåt ngûúâi tûâ lêu hùæn múái bûúác ra àûúâng àaä thêëy
mêëy ngûúâi phu nhùåt xaác àang cuöån chiïëu boá chùåt xaác caã meå lêîn con
vûát lïn xe boâ.

73. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 73
http://www.ebooks.vdcmedia.com
Hún nûãa nùm trúâi ài laåi trïn àûúâng phöë Haâ Nöåi ngûãi àêu cuäng
phaãng phêët caái muâi höi khùæm cuãa caác xaác chïët àaä khö laåi àen laåi úã
moåi ngoác ngaách coân chûa lûúåm kõp àem chön. Cûá ài möåt quaäng laåi va
phaãi möåt xe boâ chúã xaác ngûúâi, caác boá chiïëu cuöån ngûúâi xïëp chöìng lïn
nhau, mùåt thò kñn nhûng chên thò húã, nhûäng cùèng chên àen khö vúái
nhûäng baân chên coá nhûäng ngoán toâe ra, nhòn xa nhû tûâng chuâm rïî cêy
cuãa caái cêy-xaác- ngûúâi.
Tûâ trong àaám xaác chïët àoái bûúác ra, tûâ caái thên phêån bõ khinh reã
bõ laâm nhuåc bûúác ra, nïn nhûäng gian nan thiïëu thöën cuãa khaáng chiïën
hùæn chaã coi vaâo àêu, luác naâo cuäng vui, bõ anh em trong cú quan boã laåi
taåi caái laán tröëng giûäa rûâng, dûát cún söët ngöìi chöìm dêåy ngú ngaác möåt
luác lêu múái tónh laåi dêìn, thêëy buåi moåt àaä phuã àêìy ngûúâi, phuã àêìy
nhûäng têëm giaát nûáa àaä boã tröëng, tûác laâ nùçm chïët úã àêy àaä lêu lùæm,
khöng chûâng phaãi möåt hai ngaây röìi vò hùæn rêët àoái, àoái cöìn caâo, laåi döëc
gaåo trong bao ra, bùæc nöìi lïn, nhòn ngoån lûãa böëc cao laåi thêëy vui, möåt
mïìm vui bêët têån, vui khöng duyïn cúá gò, cuäng khöng hy voång vaâo bêët
cûá caái gò, àûúåc söëng, àûúåc cêët bûúác cuâng vúái baån beâ laâ vui, khaáng
chiïën bao nùm cuäng àûúåc, khaáng chiïën àïën baåc àêìu vêîn àûúåc, coá bao
giúâ phaãi söëng möåt mònh àêu maâ buöìn, coá bao giúâ bõ laâm nhuåc bõ boã
àoái àêu maâ buöìn.

74. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 74
http://www.ebooks.vdcmedia.com
KKKhhhööönnnggg cccuuuââânnnggg tttêêêìììnnnggg bbbaaayyy
Dûúng Nûä Khaánh Thûúng
Àöi àiïìu vïì taác giaã Dûúng Nûä Khaánh Thûúng
Sinh ngaây 2/2/1980
Quï: Nghïå An
Giaãi khuyïën khñch thú nùm 1993 cuãa baáo Hoa Hoåc Troâ
Tùång thûúãng taác phêím tuöíi xanh cuãa baáo Tiïìn Phong nùm 1996
Giaãi ba truyïån ngùæn baáo Vùn Nghïå Treã nùm 1997
Hiïån laâ chuyïn viïn phoâng saáng taåo, Cöng ty Quaãng caáo truyïìn
hònh Tûá Vên (Haâ Nöåi)
***
Muâa àöng úã àêy nhiïìu sûúng muâ lùæm. Sûúng che caã cêy cúm
nguöåi maâ anh vêîn thñch. Anh vaâ Hoa vûâa chia tay thaáng trûúác. Hai
ngûúâi vêîn gùåp nhau, goåi àiïån hoãi han nhau thûúâng xuyïn. Hoa baão
“Caái giaâ cuäng giûä nhõp thùng bùçng”. Baån veâ vêîn chûa biïët laâ vò vêåy.
Hoa tûúi cûúâi. Trûúác mùåt baån beâ nùæm tay anh hún húán nhû treã nhoã
nhûng vïì àïën caái ngaä tû anh hay gùåp àeân àoã laâ chia tay. Hoa vïì chöî
baâ ngoaåi. Anh vïì cùn nhaâ chung cuãa hai àûáa. Anh nhûúâng Hoa
nhûng cö tûâ chöëi:”Baâ em úã möåt mònh. Giúâ laåi thïm muâa àöng. Em vïì
sûúãi êëm cho baâ” röìi cûúâi nhe caái rùng maâ thúâi sinh viïn anh mï mïåt.
Anh cuâng thêëy chia tay laâ phaãi. Vui veã thêåt nhûng nhaåt nheäo. Cêìm

75. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 75
http://www.ebooks.vdcmedia.com
phñch nûúác àöí àêìy böìn loåc. Tûúái bònh cuác nhoã xñu vaâng rûåc, anh ài
laâm.
ÚÃ cú quan, viïåc nhaân quaá. Sïëp àang thúâi gian cöng taác maâ. Tûå
dûng anh nghô àïën Hoa. Giúâ nay Hoa àang úã cú quan. Laâm àuã viïåc,
pha traâ, queát nhaâ, àoåc hïët möåt chöìng baáo cao nghïåu. Coá tin thò chaåy
long soâng soåc, cöng taác xa cuäng bõ uân ài àêìu tiïn, viïån cúá tuöíi treã.
Anh thûúng cö quaá vaâ nhúá nûäa.
Gioång Hoa nhû àang úã trïn àûúâng, giûäa biïín ngûúâi vaâ xe. “ÚÂ, úâ
gùåp nhau haã ? Coá cêìn lùæm khöng anh ? Em àang ài àïën chöî triïín laäm
tranh múái maâ. Àûúåc, 7 giúâ nheá !“
Töëi. Anh àùæn ào. Noái vúái Hoa nhûäng gò nhó? Noái thïë naâo cho
khoãi mêët loâng nhau. Quaá raânh tñnh nïn múái súå. Hoa hay muãi loâng.
Cùn nhaâ chung àaä tûâng laâ töí cuác cu cuãa hai àûáa giúâ xûã trñ thïë naâo ?
Hai ngûúâi yïu nhau tûâ thúâi sinh viïn. Hai caái nhaâ troå hai àêìu
thaânh phöë. Maâ röët cuöåc àïìu laâ nhaâ troå. Böë meå anh xaác àõnh àùçng naâo
thò anh cuäng úã trïn naây nïn cho anh tiïn mua möåt cùn nhaâ vûâa phaãi.
Sau naây, thñch cúi núái gò thò cúi núái. Anh cuäng nghô cö seä laâ vúå anh vò
thïë chùèng giûä gòn gò cho cö. Hoa laâ gaái ngoan. Cûå nûå maäi, giaãi thñch
maäi, chia tay, giêån döîi cuäng nhiïìu sau nhûäng lêìn thùçng àaân öng
trong anh tröîi dêåy. Nhûng röìi cuäng laâm laânh. Cö khoác tûác tûúãi khi
thaânh àaân baâ. Ngoaåi àaä dùån:”Con gaái möì cöi phaãi khön, keão thiïåt
thên. Chûä trinh àaáng giaá nghòn vaâng chaáu aå !”. Thïë maâ ngaân vaâng êëy
phaãi àöíi àïí giûä tònh yïu. Hoa cuäng khöng hiïíu vò sao laåi cêìn phaãi
nhû vêåy. Hai àûáa àaä cûúái xin gò àêu. Anh coá nhaâ ruã cö vïì cho àúä töën
tiïìn troå. Chûá úã hai núi cuäng chó laâ hònh thûác maâ laâ töën keám. Gia àònh
anh cuâng phong phanh biïët chuyïån. Hoãi anh coá yá cûúái xin gò khöng
àïí gia àònh coân lïn. Anh lêìn chêìn, biïån höåi vò nhûäng suy tñnh coá veã
cao xa nhûng thûåc ra, sau nhûng àam mï anh bùæt àêìu lúån cún nhûäng
àiïìu chûa àõnh hònh.
Töëi nay cö coá veã rûåc rúä vò caái aáo khoaác àoã. Khöng phaãi, khuön
mùåt cuäng yïu kiïìu laå thûúâng. Möåt ly sûäa khöng àûúâng cho Hoa.
Chöìn, söë 8 cho anh. Cêu chuyïån cuãa hai ngûúâi àaä tûâng yïu nhau thêåt
khoá khùn.

76. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 76
http://www.ebooks.vdcmedia.com
- Höm nay trúâi nhiïìu sûúng muâ thïë. Saáng ra, anh nhòn cêy cúm
nguöåi vaâ nghô moåi khi laâ àûúåc thêëy boáng em dùæt xe qua àêëy. Trong
laân sûúng muâ, quay laåi vêîy anh.
Hoa cûúâi:
- Anh ùn cúm buåi hay tûå nêëu ùn ?
- Anh...anh ùn úã nhaâ baån.
- Baån naâo ? Baån naâo cuãa anh maâ em chaã biïët.
- ...
- Anh coá tûúái nûúác cho böìn hoa khöng ?
Roä raâng trong yá nghô cuãa cö, ngöi nhaâ àoá vêîn thên thûúng lùæm.
Anh chua xoát. Ngöi nhaâ laâ tiïìn cuãa anh nhûng khi thiïëu möåt ñt àõnh
xoay súã thïm thò cö àûa cho anh. Àêëy laâ tiïìn hiïån hûäu. Coân nöåi thêët
trang trñ thò Hoa cûá keáo vïì àùæp àiïëm tûâng ngaây. Khi laâ bûác tranh, khi
laâ têëm reâm cûãa cho àïënl uác ngöi nhaâ xinh xùæn vaâ àeåp àeä nhû möåt töí
chim cu.
- Thïë em söëng vúái baâ coá thoaãi maái khöng ?
- Baâ mûâng nhû bùæt àûúåc vaâng, laåi coân eáp: “ Chûâng naâo chûa lêëy
chöìng phaãi úã vúái baâ”. Anh ngûãi maái toác em xem coá thúm khöng ? Baâ
haái trong vûúân bao nhiïu laá saã, hûúng nhu àïí göåi cho em àêëy!
Anh nghõch toác Hoa. Toác cö luác naâo cuäng mïìm vaã laã lúi, moãng
manh tûâng coång. Thïë maâ noá chùèng phaãi cuãa mònh. Khoá nhoåc anh cêët
gioång:
- Chuáng mònh àaä quyïët àõnh nhû thïë... thò thöi vêåy, nhûng anh
muöën gûãi laåi cho em...anh vay luác mua nhaâ.
Hoa nhòn trên trên vaâo phong bò röìi oaâ khoác. Cö khoác rêët lêu
röìi dùçn gioång tûâng êm:
- Tuöíi treã, nhûng gò quyá giaá nhêët cuãa em anh coá traã àûúåc khöng
maâ anh àoâi soâng phùèng vêåy ?!
Cö guåc xuöëng baân. ÚÃ vaâi baân gêìn, moåi ngûúâi nhòn hai ngûúâi toâ
moâ. Anh böëi röëi àuång vaâo vai cö. Cö hêët tay ra, bêët ngúâ àûáng dêåy rúâi
khoãi quaán.
Chiïëc phong bò nùçm trú khêëc trïn baân. Nïëu maâ àoâi traã, àuáng laâ
chùèng coá gò traã àûúåc, Coá àiïìu, anh thiïån têm chia seã...
Roä raânglaâ tön troång nhau, yïu quyá nhau nhûng khöng hiïíu sao
úã vúái nhau hai ngûúâi cûá caäi nhau hoaâi. Khöng caäi nhau thò cuäng xa

77. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 77
http://www.ebooks.vdcmedia.com
caách vúâi vúåi. Hoa kïu laâ anh khöng hiïíu cö. Nhiïìu lêìn cö bûåc tûác àoâi
chia tay. Lêìn naâo cuäng àêîm nûúác mùæt. Röìi trûúác khi ài laåi lo lùæng y
nhû meå chùm con. Mua àuã thûá lùåt vùåt àïí anh khöng phaãi ài chúå
khoaãng hai tuêìn. Luác êëy anh laåi khöng núä. Anh àïën bïn cö:
- ÚÃ laåi vúái anh, anh cêìn em ! Anh seä cöë gùæng hiïíu em !
Sau àoá laâ nöìng naân pha lêîn muâi höëi caãi. Anh cuäng khöng hiïíu
cö thêåt. Cuäng nhû cö khöng thïí hiïíu anh. Cûá àoâi cûúái nùçng nùåc trong
khi anh chuêín bõ ài cöng taác. Luác baão laâm tiïåc àûáng nheâ nheå taåi möåt
núi naâo àêëy, chó múâi baån beâ thên. Luác laåi mú maâng: caã àúâi chó coá möåt
lêìn, cûúái cho ra cûúái. Nhûng àoâi cûúái höm trûúác, höm sau laåi giêån
nhau. Thaânh ra hai ngûúâi chùèng biïët nïn cûúái hay nïn chia tay.
Anh laåi ài vïì möåt mònh. Cêy cúm nguöåi àûáng sûäng im lòm. Àang
tiïët sûúng muöëi. Töåi nghiïåp maây, maây cuäng leã nhû toa. Àúåt trûúác, coá
cêy hoa sûäa thúm lùæm, laâm bêìu laâm baån nhûng röìi thùçng ön naâo
nghõch aác tûúái axit vaâo göëc. Cêy laã gêìn röìi chïët.
Anh tùæt maáy, dûång xe, moâ tuái tòm chòa khoaá. Cûãa khöng khoaá.
Anh húi chöåt daå. Roä raâng khöng quïn khoaá. Leä naâo tröåm. Nhûng múã
cûãa vaâo bêy giúâ tröåm noá quai cho möåt quai thò cuäng gay. Maâ dùæt xe ài
chúâ noá khoùæng xong múái moâ vïì thò cuäng vö lyá. Thêån troång. Anh xö
cûãa thêåt maånh. Súâ vaâo chöî coá cöng tùæc. Chúåt coá ngûúâi öm cûáng lêëy
anh. Anh àõnh heát lïn thò nhêån ra thên thïí keã tröåm mïìm maåi vaâ
noáng êím thöín thûác. Anh cuäi xuöëng öm...tröåm vaâ kheä khaâng àùåt lïn
möi...tröåm möåt nuå hön dõu daâng. Hai ngûúâi say sûa nhû nuå hön àêìu.
Röìi tröåm thaã anh ra, giuåc anh dùæt xe vaâo nhaâ. Töëi àêëy, laåi möåt töëi
laâm laânh àêìy nûúác mùæt. Nûãa àïm, hai àûa boâ dêåy. Hoa nuäng nõu:
- Em àoái.
Trong tuã coân ñt ruöëc, trûáng, vaâi quaã dûa chuöåt. Hoa xaâo mò.
Chûa bao giúâ anh àûúåc ùn ngon nhû thïë. Vaâ anh laåi nghô ngaây mai
khöng coá cö thò thêåt laâ khoá söëng nöíi.
Thïë maâ chó dùm bûäa, nûãa thaáng laåi khöng thïí chõu àûúåc nhau,
thêåm chñ khöng nhòn àûúåc mùåt nhau. Lêìn naây, löîi taåi anh. Àang àïm
coá nhùæn tin. Anh nguã. Hoa àoåc thêëy doâng chûä tònh tûá: “Nguã chûa anh
yïu ? Em buöìn quaá. Giaá nhû...” Giaá nhû caái gò ? Hoa thêëy voâng tay
cuãa anh sao maâ loãng leão. Vaâ khuön mùåt àang nguã ngon laânh kia giaã

78. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 78
http://www.ebooks.vdcmedia.com
döëi àïën töåt àöå. Hoa hêët chên anh ra. Anh vêîn nguã ngon laânh. Tûác töëi,
Hoa quêåt luön mêëy phaát vaâo ngûúâi. Anh múã mùæt:
- Nguã ài em !
- Khöng nguã àûúåc. Khöng taâi naâo nguã àûúåc !...
Hoa neám thùèng caái maáy vaâo ngûåc anh. Anh àoåc. Hiïíu ngay sûå
viïåc.
- Chùæc ai àoá àuâa anh, nguã ài em...
Anh voâng tay keáo cö xuöëng nhûg Hoa löìng lïn:
- Anh giaã döëi ! Múái coá möåt thaáng xa nhau. Àêëy laâ con liïn laåc
luön luön àêëy ! Anh gioãi thêåt àêëy !
Anh im lùång. Thanh minh khaác naâo thuá töåi. Caâng thanh minh
Hoa caâng khöng tin. Thêy kïå.
- A! Àuáng àïën nöîi chùèng coá cúá gò maâ biïån höåi nûäa phaãi khöng ?
- Anh noái röìi, cuãa möåt anh baån àuâa...
Hoa thûâa khön àïí khöng bao giúâ tin vaâo lúâi giaãi thñch vúá vêín êëy.
Cö cêëu, veáo, dùçn vùåt anh. Mïåt moãi, anh àaáp:
- ÛÂ, em muöën nghô sao tuyâ em !
Tûác thò, Hoa ngöìi phùæt dêåy. Thu doån àöì àaåc trong mêëy ngaây
laâm laânh cö vaäi ra. Nûúác mùæt lûng troâng, Hoa lao ra khoãi nhaâ. Anh
goåi nhûng khöng theâm giûä laåi. Nhûäng lêìn trûúác àaä cho thêëy kinh
nghiïåm giûä laåi cuãa anh àïìu thêët baåi. Chó khi naâo thñch thò cö laåi trúã
vïì.
Hoa ài röìi, anh khöng thêëy höëi tiïëc, ngûúåc laåi caãm giaác nheå
nhaâng lan toaã. Mêëy ngaây qua, vui thò vui thêåt nhûng cuäng cùng
thùèng quaá. Hoa sùæc saão laâm anh súå, nhoäng nheäo laâm anh cûá phaãi
göìng mònh lïn maâ chiïìu chuöång. Ài àûáng, ùn nguã àuáng giúâ. Phaãi thïë
naây, phaãi thïë noå. Chi tiïu cûá nhû thùçng haâ tiïån. Maâ viïåc cêìn tiïu cûá
phaãi tiïu. Laåi coân baån nûäa. Thùçng Haãi vúå möí khöng coân möåt àöìng,
qua chöî anh. Moåi khi anh àûa ngay, hoaân laåi hay khöng khöng cêìn
biïët. Cuäng khöng phaãi voâng vo tam quöëc laâm gò. Àùçng naây, cö tiïëp
àoán khaách rêët ên cêìn röìi theä thoåt daåo naây anh tuáng quaá. Haãi tiu
nghóu ra vïì. Anh giêån söi lïn. Chùèng nheä cho mêëy baåt tai. Söë tiïìn
àõnh àöíi xe vêîn coân nùçm yïn trong tuã. Xe khöng àöíi thò thöi chûá Thaão
khöng möí laâ khöng xong. AÁy naáy, anh höåc töëc lao àïën nhaâ Haãi. Haãi
àaä chúã Thaão àïën viïån. ÚÃ àoá, Thaão nùçm choãng chú coân Haãi thò àang ài

79. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 79
http://www.ebooks.vdcmedia.com
xoay tiïìn nöåp viïån phñ, tiïìn möí. Anh chaåy long soâng soåc giûäa caác
phoâng àïí kõp laâm thuã tuåc cho Thaão möí ngay. Baác sô baão chêåm 20
phuát nûäa laâ chïët. Trong khi Haãi têån 2 giúâ chiïìu múái bú phúâ quay vïì.
Khöí, böë Haãi vûâa mêët. Bao nhiïu tiïìn veát saåch lo hêåu sûå cho öng chu
àaáo.
Caâng nghô, anh caâng giêån Hoa. Hoa cùn cú khöng phaãi pheáp caã
vúái caã àûáa baån thên nhêt cuãa anh. Maâ cö àaä laâ gò cuaã anh cú chûá.
Giêån thöi nhûng khöng noái. Coân töëi nay thò....
Cuöåc nhùæn tin êëy laâ cuãa Nhi. Anh vuâi àêìu vaâo chùn têån hûúãng
caãm giaác cuaã tûúãng tûúång. Nhi laâm cuâng phoâng, cuâng cú quan. Nhoã
nhùæn nhû caái keåo muát dúã. Trûa, anh khöng xuöëng ùn cúm àûúåc àaä coá
Nhi mang lïn têån phoâng. Anh húi suåt sõt, Nhi àaä coá sùén thuöëc. Ai coá
viïåc cêìn Nhi àïìu giuáp àúä nhiïåt tònh, vö tû, toãng phoâng ai cuäng mïën.
Chuyïn mön laåi khaá. Luác àêìu anh cuäng chùèng chuá yá àïën Nhi.
Cuäng nhû moåi ngûúâi, anh quen hûúãng thuå caãm giaác dõu daâng,
chu àaáo tûâ cö beá. Cuâng lùæm thónh thoaãng röîi húi trïu choåc vaâi cêu,
beåo maá, xoùæn toác nhû em gaái. Cho àïën höm Nhi nghó öëm thò moåi
ngûúâi múái thêëy hïët sûå vùæng mùåt cuãa Nhi. Nhûäng viïåc khöng tïn vêîn
khöng ai tûå giaác laâm, höm êëy cûá ngöìn ngöån. Coân anh thò caãm thêëy
vùæng cö beá thûåc sûå. Caái chöî Nhi ngöìi tröëng toaác, boáng tñm toác àung
àûa anh hay bùæt gùåp trong kñnh cûãa söí biïën mêët. Röìi Nhi khoeã. Múái
àêìu ài uöëng nûúác mûâng Nhi bònh phuåc.
Röìi cú quan coá àúåt ài cöng taác. Hai nam,möåt nûä. Treã trung laåi
“àûúåc” uân ài. Dô nhiïn coá caã Nhi vaâ anh. Bao nhiïu dõp àïí gêìn nhau
trong giai àoaån xa Hoa. Nhi thò laåi mïën anh tûâ lêu. Tònh caãm cuäng
nheå nhaâng trong saáng thöi, nhûng dïî chõu. Noá vûâa maånh baåo vûâa ruåt
reâ.
Khaác hùèn vúái Hoa, Hoa toã tònh vúái anh. Hoa chuã àöång heån
trûúác. Anh vûâa gúåi yá, Hoa àaä khöng nïì haâ doån vïì cuâng. Hoa thuác anh
àöíi àiïån thoaåi, àöíi xe. Hoa boã ài. Hoa laåi tûå quay laåi. Anh biïët ún Hoa
nhûng súå sûå thöëng trõ êëy. Nhi thò khaác. Cö beá nhû àöëm lûãa nhêëp
nhaáy niïìm vui. Luön choån thïë àûáng sau àïí tön vinh loâng tûå aái, tñnh sô
diïån cuãa àaân öng. Êm thêìm, nhuän nhùån nhûng chùæc chùæn, dûát khoaát.
Khi anh thêìm so saánh Hoa vaâ Nhi, anh àaä giêåt mònh:”Thöi chïët röìi,
mònh vûâa laâm àiïìu khöng phaãi, duâ chó trong yá nghô”. Muâa àöng nùm

80. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 80
http://www.ebooks.vdcmedia.com
nay dúã dúã ûúng ûúng. Khöng laånh nhûng toaân sûúng muöëi. Anh vêîn
chúâ Hoa trúã laåi. Nhû möåt ngûúâi biïët phêån mùæc löîi. “Tuöíi treã, têët caã
nhûäng gò quyá giaá nhêët cuãa em, anh coá traã àûúåc khöng maâ àoâi soâng
phùèng vêåy ?” Anh khöng bao giúâ traã àûúåc thêåt.
Sai lêìm naâo cuäng laâ sai lêìm thûá nhêët vaâ sai lêìm röìi múái biïët laâ
sai. Nhûng nïëu Hoa bùæt anh phaãi sai tiïëp thò chùæc anh cuäng sai.
Lûúng tam khöng cho pheáp anh laâm khöí Hoa. Cö êëy chùèng coá löîi gò,
ngoaåi trûâ khöng cuâng möåt têìn söë, möåt suy nghô, möåt têìng bay. Àam
mï àaä luåi tùæt duâ yïu thûúng vêîn coân. Anh biïët mònh mïën Nhi thûåc
sûå. Nhi múái laâ vúå cuãa anh, laâ ngûúâi anh cêìn àïí gheáp nöëi thaânh möåt
gia àònh. Anh ài suöët trong maân sûúng muâa àöng ûúng dúã êëy maâ
khöng tòm ra löëi thoaát. Sûúng ûúát àêîm vai aáo. Röìi Hoa cuäng trúã laåi.
Cö àang têìn ngêìn trûúác cêy cúm nguöåi. Hoa nhòn anh xoát xa:
- Anh coá coân yïu em nûäa khöng ?
- ....
- Anh khöng traã lúâi coá nghôa laâ khöng ?
- Anh im lùång dùæt höå Hoa chiïëc xe. Möåt quaã cúm nguöåi ruång coác
vaâo traán anh laånh buöët. Möåt quaã nûäa. Tay anh coáng laåi. Trong tim
anh àang dêìn tan ra, möåt caái gò àoá vúä vuån, caånh rêët sùæc àêm qua
sûúân anh.
- Em khöng vaâo nhaâ àêu. Àêëy khöng phaãi laâ nhaâ em nûäa. Coá
nhûäng thûá ngûúâi mûúån khöng bao giúâ traã àûúåc nhûng giaã duå ngûúâi ta
tòm caách traã, mònh cuäng khöng nïn chòa caã cuöåc àúâi coân laåi cuãa mònh
ra maâ àoán nhêån vöì vêåp. Em yïu anh. Chó coá àiïìu laâ em khöng cuâng
têìng bay vúái anh. Hön em ài. Röìi chia tay. Ngaây mai, nhaâ Viïåt mang
lïî vïì quï anh ùn hoãi. Baâ em àaä vïì trûúác mêëy höm. Chia tay thaåt thaâ
anh nhó ! Cûúái, anh nhúá àïën nheá !
Gioång Hoa nhû giïîu, nhû cûúâi duâ khöng traách moác, duâ rêët tûå
nguyïån. Anh khöng taâi naâo hön nöíi Hoa thêåt ngoåt ngaâo. Nuå hön mùån
chaát nûúác mùæt.
Khöng cuâng têìng bay, khöng cuâng têìng bay... Nïëu cuâng têìng
bay nhû Nhi, chùæc gò àaä bay nöíi ? Àïën phuát cuöëi, anh hoang mang
thûåc sûå. Moåi chuyïån coá cêìn àïën cuâng cûåc, roä raâng nhûn thïë hay
khöng ?

81. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 81
http://www.ebooks.vdcmedia.com
Möåt muâa àöng khöng mong àúåi, khöng kïët thuác, khöng möåt
ngaây reát àêåm, hay nùæng àeåp cho riïng anh sao ?

82. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 82
http://www.ebooks.vdcmedia.com
DDDêêêëëëuuu ccchhhòòòmmm
Nguyïîn Kiïn
Nhûäng dêëu vïët nùçm sêu trong loâng àêët khöng chó laâ chûáng tñch
vïì möåt àúâi söëng nguöìn cöåi xa xûa, thên thiïët vaâ bñ êín; maâ coân laâ núi
bùæt àêìu cho möåt cuöåc söëng múái êëm ïm haånh phuác. Dêëu chòm ruát
trong têåp truyïån ngùæn "Chim khaách kïu" cuãa Nguyïîn Kiïn - cuöën
saách àoaåt giaãi thûúãng vùn hoåc Àöng Nam AÁ nùm 2002.
Möåt nùm ài thûåc tïë úã tónh nhaâ, töi coá dõp theo Thaãn vïì khaão saát
thuãy lúåi àïí xêy traåm búm tiïu nûúác cho caánh àöìng Göì. Àöìng Göì röång
mïnh möng laâ caái röën nûúác cuãa caã vuâng. Muâa mûa nûúác ngêåp trùæng
xoáa, sang muâa khö vêîn coân loäng boäng nûúác, bûúát àïën chöî naâo cuäng
lêìy thuåt, cùèng chên luán sêu trong lúáp buân àùåc quaánh nhû keo. Vêåy
maâ noá laåi mang caái tïn traái khoaáy laâ Göì.
Töi hoãi baâ dò cö Ngúä, chuã gia àònh cho Thaãn vaâ töi úã nhúâ, baâ cuå
noái: "Tûâ xa xûa truyïìn laåi thïë thò bêy giúâ cûá goåi thïë, chaã ai biïët nguöìn
göëc noá ra laâm sao!" Haâng ngaây Ngúä dêîn Thaãn ra àöìng Göì, ngùæm
nghña vaâ ào àaåc, phaác ra caái tuyïën cêìn àaâo höë thùm doâ lúáp àêët sêu.
Viïåc àaâo höë àaä coá cöng nhên cuãa xaä súã taåi. Hoå löåi àöìng quen nïn saáng
ài töi vïì, chó ùn bûäa cúm trûa taåi ruöång. Thaãn baân vúái töi: "Anh em
mònh dûång gian lïìu, úã laåi àêy luön, khoãi mêët cöng ài laåi. Hún nûäa
tiïån coá chöî àïí duång cuå, coá chöî àun nêëu, àaám nhên cöng hoå cuäng àúä
vêët vaã".
Tûâ nhaâ Ngúä trong laâng chuyïín ra úã lïìu ngoaâi àöìng, quaã nhiïn
cuäng coá nhiïìu thuêån tiïån. Nhûäng luác raãnh röîi Thaãn thûúâng ruã töi ài,

83. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 83
http://www.ebooks.vdcmedia.com
cuäng coá khi anh ài vúái Ngúä hoùåc ài möåt mònh, xem xeát laåi nhûäng caái
höë múái àaâo, nhaãy xuöëng loâng höë, búái lêåt caác lúáp àêët, nhêím tñnh theo
caái chuyïn mön thuãy lúåi cuãa anh. Coá möåt höë àûúåc àaâo khaá sêu, qua
lúáp àêët buân xuöëng têìng àêët cûáng, loâng höë chòm sêu trong têìng àêët
cûáng böîng lúã ra.
Thaãn ài vúái Ngúä àïën àoá, hoå nhaãy xuöëng loâng höë, moi lïn àûúåc
möåt caái huä saânh vaâ nhûäng maãnh chum vaåi vúä. Chiïëc huä thö dêìy,
miïång húi meáo vaâ bõ sûát möåt miïëng nhoã nhûng thên huä coân laânh lùån,
goä vaâo kïu coong coong. Nhûäng maãnh chum vaåi vúä thö dêìy vaâ rùæn
chùæc. Chuáng àûúåc àûa vïì, àïí úã goác lïìu, caånh chöî nùçm cuãa töi vaâ Thaãn.
Ban àïm Thaãn thùæp ngoån àeân, soi qua soi laåi trïn nhûäng di vêåt
moi lïn tûâ loâng àêët, anh quïn caái hiïån taåi, veã nhû höìn vña anh hûúáng
vïì têån àêu àêu.
Töi vöën laâ keã duy vêåt cûåc àoan, xem caái huä saânh chó laâ caái huä
saânh, noá khöng phaãi laâ àöì múái nhûng cuäng khöng phaãi laâ àöì cöí, töi
nhòn ngùæm noá vúái àöi chuát hiïëu kyâ, thïë thöi. Möåt luác sau mùæt töi diu
dñu vaâ töi lùn ra nguã. Khoaãng khuya töi caãm thêëy coá baân tay lay vai
töi röìi nghe tiïëng Thaãn goåi giêåt gioång:
- Naây anh, anh nguã àûúåc möåt giêëc daâi röìi àêëy. Dêåy ài. Dêåy ài,
töi cho anh xem caái naây!
Töi gûúång ngöìi dêåy. Trûúác mùåt töi ngoån àeân vêîn leo leát chaáy,
toãa quêìng saáng múâ lïn caác di vêåt àïí úã goác lïìu. Hònh nhû chuáng vûâa
àûúåc sùæp xïëp laåi. Caái huä saânh úã phña trûúác, aánh àeân soi toã vïåt àêët
baám ngoaâi vaâ nhûäng àûúâng raån nhoã li ti. Coá mêëy maãnh chum vaåi vúä
àûúåc chùæp laåi, nhûäng maãnh rúâi khaác xïëp dûång thaânh haâng, dûåa vaâo
vaách lïìu.
- Anh haäy nhòn lêu, nhòn kyä xem coá thêëy gò laå khöng?
- Khöng, töi chùèng thêëy coá gò laå!
Thaãn nhòn töi xa vùæng, kheä thúã daâi:
- Quaái quyã... vêåy maâ töi caâng nhòn caâng thêëy laå. Nhûäng thûá bõ
vuâi trong àêët naây laâ chûáng tñch cuãa àúâi söëng möåt thúâi naâo àoá. Tûâ luác
moi àûúåc lïn, töi àaä àuång chaåm, súâ nùæn, xoa vuöët tûâng thûá, khöng
biïët bao nhiïu lêìn vaâ töi caãm thêëy chuáng khöng phaãi laâ vêåt vö tri,
chuáng biïët cûåa quêåy. Luác anh àaä nguã say, chó coân möåt mònh töi thûác,
duâ töi àöëi diïån vúái chuáng hay quay mùåt ài töi vêîn nhòn thêëy chuáng

84. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 84
http://www.ebooks.vdcmedia.com
cûåa quêåy. Nhû coá ai àoá àuång chaåm vaâo chuáng, duâng chuáng vaâo cöng
viïåc: caái chum hûáng nûúác mûa, caái vaåi muöëi caâ, caái huä saânh àûång gaåo
hoùåc cuäng coá thïí chó àïí bêìy chúi... Töi khöng biïët mònh tónh hay mï
nhûng roä raâng chñnh tay töi cêìm àeân soi lïn tûâng thûá, sùæp àùåt theo
caách naây röìi laåi theo caách khaác tuyâ hûáng... Thïë röìi töi rúi vaâo möåt
caãnh tûúång laå luâng töi seä kïí laåi àuáng nhû noá àaä xaãy ra, coân tin hay
khöng laâ tuây anh!
Cêu chuyïån cuãa Thaãn vûâa roä rïåt vûâa mú höì, lêîn löån giûäa tónh
vaâ mï. Thaãn baão thoaåt tiïn anh nghe vùng vùèng tiïëng bûúác chên rêåm
rõch, tiïëng bûúác chên cûá roä dêìn röìi anh tröng thêëy möåt àoaân ngûúâi luä
lûúåt keáo ài. Hoå ài qua trûúác mùåt anh. Nhûng khöng phaãi, hoå ài voâng
quanh anh thò àuáng hún vaâ hoå cuöën anh vaâo. Nhûäng ngûúâi àaân öng
vaâ àaân baâ, ngûúâi giaâ vaâ ngûúâi treã, caã treã con coân phaãi böìng bïë hay dùæt
theo. Khöng nhòn roä mùåt hoå, khöng nghe thêëy tiïëng noái cuãa hoå nhûng
boáng daáng hoå luä lûúåt keáo ài thò hïët sûác xaác thûåc, nhû möåt doâng cuöìn
cuöån nhûäng sinh linh tröi daåt, mang trong noá cuöåc söëng nhoåc nhùçn
nhûng nhêîn naåi gan goác.
Thaãn böîng nhêån ra cha anh. Chó laâ möåt hònh boáng dûúâng nhû
trong suöët nhûng vêîn coá àûúâng neát roä raâng vúái nhûäng nïëp nhùn trïn
traán, hai maá hoäm, chiïëc cùçm húi leåm vaâ àêìy rêu. Cha anh ài ngay
bïn caånh anh. Thaãn goåi vaâ nghe roä tiïëng cuãa mònh: "Cha úi."
Cha anh vûâa ài vûâa nhòn anh, möi öng mêëp maáy nhû noái vúái
anh àiïìu gò àoá tuy tiïëng noái cuãa öng khöng phaát ra. Àöåt nhiïn cha
anh dûâng laåi, quay hùèn vïì phña anh, caái nhòn trúã nïn àùçm thùæm vaâ
anh hiïíu àiïìu cha anh muöën noái qua tiïëng noái vö thanh: "Con haäy
dûâng laåi! Haäy úã laåi núi naây." Anh laåi goåi, gêìn nhû gaâo lïn: "Cha úi!"
Nhûng cha anh àaä ài xa huát. Caã àoaân ngûúâi cuäng ài xa huát. Chó coân
laåi möåt mònh anh àûáng giûäa àöëng di vêåt luác ban ngaây anh àaä moi tûâ
dûúái loâng àêët lïn. Thaãn noái rùçng khi anh trúã dêåy, sùæp àùåt laåi àöëng di
vêåt chöìng chêët úã goác lïìu anh àaä söëng laåi hoaân toaân àùæm chòm vaâo
nhûäng gò anh vûâa chûáng kiïën vaâ tham dûå. Nhûäng di vêåt laånh leäo, vö
tri trúã nïn nöìng êëm vaâ coá höìn trong têm tûúãng cuãa anh.
Töi tin laâ Thaãn thaânh thêåt nhûng cêu chuyïån cuãa anh khöng
taác àöång gò àïën töi. Chùèng qua chó laâ do anh tûúãng tûúång. Thaãn coá
möåt lai lõch khöng bònh thûúâng. Anh möì cöi meå tûâ nhoã, phaãi theo cha

85. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 85
http://www.ebooks.vdcmedia.com
phiïu baåt khùæp núi. Röìi cha anh chïët trïn àûúâng phiïu baåt, anh chön
cêët cho cha, àúåi khi nêëm möì xanh coã anh laåi tiïëp tuåc ra ài. Thaãn saáng
daå vaâ coá chñ. Anh laâm thúå àêëu, chuyïn àaâo àêët vaâ vaác àêët cho cöng
trûúâng thuãy lúåi vaâ theo hoåc caác lúáp ban àïm.
Hïët cöng trûúâng naây àïën cöng trûúâng khaác, Thaãn trúã thaânh
nhên viïn thuãy lúåi thöng thaåo nhiïìu cöng viïåc, tûâ khaão saát àïën thi
cöng, laåi biïët vêån haânh möåt söë maáy moác thûúâng duâng trong ngaânh.
Nhûng àúâi anh vêîn khöng ngûâng phiïu baåt, nhiïìu luác nhúá nêëm möì
meå núi quï nhaâ, nhúá nêëm möì cha núi àêët khaách nhûng anh caâng ài
caâng xa. Núi quï nhaâ, nêëm möì meå coân coá hoå maåc tröng nom duâm. Núi
àêët khaách, nêëm möì cha naâo biïët bêy giúâ ra sao, giaã duå anh quay trúã
laåi chûa chùæc àaä nhêån ra qua bao nhiïu biïën àöíi. Thaãn thûúâng noái vúái
töi nhû vêåy vaâ anh thïm, nhû àïí tûå an uãi mònh: Nhûng nghô cho
cuâng, möîi ngûúâi nhû haåt buåi, chïët thò vïì vúái àêët. Ai ài cuäng thïë caã,
phaãi khöng anh?"
Luác naây àaä quaá nûãa àïm, mùæt töi laåi diu dñu vò cún buöìn nguã.
Hònh aãnh Thaãn nhoâe ài, caã nhûäng di vêåt moi lïn tûâ loâng àêët cuäng
nhoâe ài trong vêìng saáng nhêåp nhoaång cuãa ngoån àeân dêìu. Thaãn vêîn
maãi mï vúái caái sûå thûåc úã trong têm tûúãng cuãa riïng anh, anh noái lêím
nhêím möåt mònh: "Mònh phaãi xïëp àùåt laåi nhûäng thûá naây, àuáng nhû võ
trñ chuáng nùçm trong loâng àêët..." Töi nghe nhûäng tiïëng àöång lõch kõch
röìi laåi nghe tiïëng Thaãn: "Caái huä saânh úã chöî naây, coân nhûäng maãnh
chum vaåi vúä thò chöìng chêët nhû thïë naây àêy!" Töi cöë cûúäng laåi cún
buöìn nguã, giûúng mùæt lïn nhòn nhûng chó thêëy möåt àöëng höîn àöån,
chûá khöng phaãi nguyïn traång, nhû Thaãn tûúãng thïë. Böîng Thaãn quay
laåi, vöî vai töi:
- Thöi khuya röìi, ta ài nguã thöi. Saáng mai ta phaãi dêåy súám, coá
nhiïìu viïåc phaãi laâm!
***
Coá möåt ngûúâi cuäng bõ aám aãnh, giöëng nhû Thaãn vïì nhûäng di vêåt
tòm àûúåc trong loâng àêët maâ sau naây ngûúâi êëy noái ra töi múái biïët. Àoá
laâ Ngúä, cö gaái tûâng cuâng Thaãn ài khùæp àöìng Göì, tòm dêëu vïët con ngoâi
cuä giûäa àöìng àïí vaåch tuyïën àaâo mûúng tiïu. Ngúä bùn khoùn tûå hoãi:
"Laå luâng, taåi sao dûúái lúáp buân lêìy thuåt kinh niïn laåi coá nïìn àêët cûáng
vaâ trong lúáp àêët cûáng laåi coá caái huä saânh cuâng nhûäng maãnh chum vaåi

86. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 86
http://www.ebooks.vdcmedia.com
vúä bõ vuâi lêëp nhó?" Nùm naâo hai meå con Ngúä àïën nguå cû úã àêy, Ngúä
coân beá tyá, caái caánh àöìng mïnh möng nûúác trùæng naây àaä nuöi söëng hai
meå con cö àöìng thúâi gieo vaâo têm trñ cö möåt êën tûúång nùång nïì. Meå
Ngúä ài cêëy thuï gùåt mûúán, quanh nùm löåi bò boäm trong buân coân Ngúä
thò nguåp lùån khùæp àöìng, moâ cua bùæt öëc. Ngúä thuöåc loâng tûâng chöî nöng
sêu trïn caánh àöìng ngêåp nûúác, coá chöî nûúác trong leo leão, chó loaáng
thoaáng rong rïu, laåi coá chöî àuåc ngêìu buân loãng, coã nùn moåc nguát ngaân.
Doåc theo vïët tñch cuãa con ngoâi cuä, coá mêëy goâ àêët coân nöíi lêåp lúâ,
àêët sûúân goâ bõ soái lúã thaânh hang höëc, àûúåc che phuã búãi nhûäng buåi cêy
daåi lûa thûa. Trûa heâ, nûúác àöìng bõ hêm noáng àïën suãi boåt, vaáng pheân
tuå laåi tûâng maãng lúán, phöìng röåp lïn. Ngúä lêìn moâ theo sûúân göì, tòm
mö àêët coân khö raáo, ngöìi thúã hi hoáp. Cö caãm thêëy mònh beá nhoã vaâ cö
àún giûäa núi cuöëi àêët cuâng trúâi, bõ xö àêíy búãi nhûäng àúåt soáng àöìng
buãa vêy tûá phña.
Chó coân möåt núi bêëu vñu, vûäng chùæc maâ moãng maãnh êëy laâ meå cö.
Baâ meå gan goác àïën lyâ lúåm nhûng tuöíi àaä cao, ngaây caâng yïëu ài. Ngûúâi
baâ gêìy khö, da möëc vaâ àen xón ài vò ngêëm buân, baân tay lïn chai vaâ
baân chên àêìy vïët nûát neã. Möåt buöíi ài cuöëc ruöång moâ, cûá sêëp mùåt
xuöëng mùåt nûúác loang loaáng nùæng, mùæt baâ hoa lïn, àêìu oác quay
cuöìng, caái con cuöëc tuöåt ra khoãi baân tay àúâ daåi. Baâ laão àaão löåi tùæt
ruöång, bûúác lïn chöî sûúân goâ caách àêëy khöng xa. Ngúä ngöìi sau buåi cêy,
nghe tiïëng àöång liïìn quay laåi:
- Öi meå... meå laâm sao maâ mùåt taái nhúåt ài thïë kia?
Meå Ngúä gûúång cûúâi:
- Khöng, khöng sao caã. Meå húi mïåt, chó ngöìi nghó möåt laát laâ
khoãe laåi ngay thöi maâ!
Baâ meå ngöìi im bïn caånh con gaái, thên thïí raä rúâi nhûng àêìu oác
coân tónh taáo.
Baâ nghô: "Khöí thên con gaái töi, noá coân beá daåi..." Bao giúâ cuäng
vêåy, hïî cûá nhòn thêëy con gaái, àuång chaåm vaâo noá, nghô àïën noá laâ baâ
meå laåi thu gom sûác lûåc vaâ chó giêy laát sau baâ àaä àûáng lïn, gêìn nhû
hùm húã: "Thöi, meå khoãe röìi, meå xuöëng cuöëc nöët maãnh ruöång. Coân con
coá moâ bùæt hay àúm taát gò cuäng quanh quêín gêìn àêy thöi. Laát nûäa hai
meå con mònh cuâng vïì." Meå Ngúä àaä thaânh ngûúâi thiïn cöí tûâ lêu, lêu
lùæm röìi.

87. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 87
http://www.ebooks.vdcmedia.com
Nhûäng kyã niïåm giûäa hai meå con trïn caánh àöìng Göì lêìy thuåt
cuäng nguã yïn tûâ lêu lùæm, trong loâng Ngúä. Cho àïën buöíi chiïìu Thaãn
tòm thêëy caái huä saânh vaâ nhûäng maãnh chum vaåi vúä bõ vuâi sêu trong
loâng àêët, Ngúä cuäng coá mùåt úã àoá, chñnh cö cuâng Thaãn moi chuáng lïn
thò nhûäng kyã niïåm ngaây xûa cuãa riïng cö vuåt tröîi dêåy. Ngúä trúã vïì nhaâ
muöån.
Baâ dò thêëy thêìn sùæc cö thay àöíi, daáng veã laå luâng, muöën hoãi
chuyïån cö nhûng cö laãng traánh vaâ lùèng lùång ài nùçm. Maäi àïën khuya
giêëc nguã vêîn khöng chõu àïën, Ngúä nùçm múã mùæt chong chong nhòn vaâo
àïm töëi vaâ cö böîng thêëy möåt quang caãnh vûâa laå vûâa quen. Cö ài giûäa
caánh àöìng laâng Göì nhûng khöng phaãi caánh àöìng laâng Göì hoang
vùæng, chó coá buân vaâ nûúác maâ laâ möåt àöìng Göì xanh tûúi, coá nhaâ cûãa vaâ
rêët nhiïìu ngûúâi ài laåi.
Möåt ngûúâi vêîy cö vaâo trong möåt ngöi nhaâ, trong nhaâ coá giûúâng
chiïëu, quang thuáng, aáo quêìn vùæt trïn saâo, röìi ngûúâi vûâa vêîy cö thoùæt
biïën mêët. Tûúãng chûâng ngöi nhaâ cö vûâa vaâo chñnh laâ nhaâ cuãa cö, caái
huä saânh vaâ nhûäng chum vaåi vûâa àûúåc chùæp laåi tûâ nhûäng maãnh vúä laâ
àöì gia duång cuãa riïng cö. Coá tiïëng ai vùng vùèng: "Nhoám bïëp lïn, con
úi!" Ngúä ngú ngaác röìi cö chúåt hiïíu, àuáng laâ tiïëng meå cö àang goåi cö.
Ngaây naâo meå Ngúä coân söëng, buöíi chiïìu hai meå con ài laâm vïì cö vêîn
tranh vaâo bïëp thöíi nêëu àïí meå àûúåc nghó ngúi. Meå ngöìi úã àêìu hiïn,
thêëy Ngúä vo gaåo, rûãa rau hay laâm gò cuäng kyä lûúäng, thûúâng giuåc:
"Nhanh nhêíu lïn! Nhoám bïëp lïn, con úi!" Àuáng laâ tiïëng meå goåi. Y
nhû ngaây naâo. Ngúä vöåi ngöìi dêåy, quú chên xuöëng giûúâng, baân chên
chaåm vaâo nïìn nhaâ laånh ngùæt, cö laåi co chên lïn, kheä khaâng nùçm
xuöëng.
Höm sau, Thaãn coá viïåc phaãi lïn huyïån. Ngúä ra lïìu canh ngoaâi
àöìng tòm Thaãn nhûng trong lïìu chó coá töi. Ngúä àöëi vúái töi do caách biïåt
vïì tuöíi taác, thûúâng kñn àaáo vaâ deâ dùåt. Nhûng höm nay thò khaác, trong
luác chúâ àúåi Thaãn cö àaä kïí cho töi nghe nhûäng àiïìu rúâi raåc vïì cuöåc àúâi
cö. Kïí xong, Ngúä liïëc nhòn caái huä saânh vaâ nhûäng maãnh chum vaåi vúä
lùn loác úã goác lïìu. Ngúä chaåm baân tay vaâo c huáng, xï dõch chuáng, xoa ài
lúáp buåi baám trïn mùåt saânh, veã nhû lùæng nghe caái caãm giaác nham
nhaáp truyïìn qua loâng baân tay. Röìi chúåt noái:
- Anh ài vúái em ra chöî höë àêëu ài. Em muöën xem laåi caái loâng höë.

88. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 88
http://www.ebooks.vdcmedia.com
Loâng höë àêëu àaä bõ nûúác dêng àêìy. Nûúác tûâ àêu àoá ró qua vaách
àêët, hoùåc cuäng coá thïí laâ nûúác maåch tûâ dûúái sêu àuân lïn. Höë nûúác
ngêìu buân, nhòn kyä àaä coá lúáp buân moãng lùæng úã àêëy höë. Ngúä khoãa tay
xuöëng nûúác vaâ ngú ngaác noái:
- Xûa kia coá ngûúâi söëng úã phña dûúái naây haã anh?
- Coá thïí... Nhûng nïëu coá ngûúâi söëng thò caái maãnh àêët söëng xûa
kia êëy phaãi phúi ra dûúái aánh mùåt trúâi.
- ÛÂ nhó, laå luâng nhó...
Ngúä ngêín mùåt ra vaâ sau giêy laát im lùång, cö kïí töi nghe nhûäng
àiïìu cö thêëy trong àïm, luác nûãa tónh nûãa mï. Töi ngaåc nhiïn khöng
phaãi vò nhûäng àiïìu cö noái maâ vò thaái àöå khaác thûúâng cuãa cö. Gioång cö
rò rêìm, mùæt cö nhòn mung lung, dûúâng nhû cö quïn töi vaâ àaáng noái
vúái möåt ai khaác.
Khoaãng xïë chiïìu Thaãn tûâ trïn huyïån vïì. Cöng viïåc tröi chaãy
nïn anh rêët vui. Töi baão cho Thaãn biïët Ngúä ra àêy tòm anh, chúâ anh
khaá lêu, anh kheä kïu "thïë aå?" vaâ núã nuå cûúâi ngûúång nghõu. Töi liïìn
noái:
- Caã cêåu vaâ cö Ngúä àïìu bõ aám aãnh búãi caái huä saânh vaâ nhûäng
maãnh chum vaåi vúä moi àûúåc tûâ trong loâng àêët. Cö cêåu coá kïí cho nhau
nghe khöng?
- Khöng!
- Ngaây naâo cö cêåu cuäng gùåp nhau, cuâng nhau ài luâng suåc khùæp
caánh àöìng, thïë cö cêåu noái vúái nhau nhûäng chuyïån gò?
- Chuyïån cöng viïåc vaâ nhûäng àiïìu vúá vêín. Chó vúá vêín thöi?
Töi thêìm nghô, coá leä àöi trai gaái naây khi úã bïn nhau thò hoå thöi
bõ aám aãnh, chó coân möëi lo toan cöng viïåc vaâ nhûäng chuyïån vúá vêín
khiïën hoå say mï.
ÛÂ ngûúâi ta vui söëng chñnh laâ nhúâ nhûäng chuyïån vúá vêín khöng
àêu!
Ngoaâi xa böîng coá tiïëng àêët lúã "uâm!" cuâng vúái cún gioá àöåt ngöåt
thöëc lïn, cuöën coã raác bay raân raåt vaâo trong lïìu. Thaãn nhaãy dûång lïn,
lao vöåi ra höë àêëu. Töi baám theo Thaãn. Caái höë àêëu lúán, luác àêìu buöíi
chiïìu Ngúä dêîn töi ra nhòn ngoá, bêy giúâ vêîn y nguyïn. Khaác chùng laâ
coá àaám coã raác rûúãi nöíi trïn mùåt nûúác ngêìu buân.

89. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 89
http://www.ebooks.vdcmedia.com
- Àêët lúã úã àêu nhó? - Thaãn nhòn quanh - AÂ, coá thïí laâ úã kia. Chöî
kia, dûúái chên àoaån búâ cao coân soát laåi caái höë àaâo dúã dang. Àêët chên búâ
söëp lùæm...
Hoáa ra laâ Ngúä vêîn luêín quêín úã núi naây, cö nhòn thêëy dûúái àaáy
höë àaâo dúã coá caái huát xuyïn xuöëng chên búâ àêët, liïìn nhaãy xuöëng loay
hoay àaâo búái. Ngúä búái ra àûúåc caái êëm àêët nung, àêm ra mï maãi cûá búái
sêu maäi, thaânh caái voâm haâm ïëch. Cö búái thïm àûúåc caái kiïìng bùçng
gang àuác, gêìn nhû coân nguyïn veån, ba chên kiïìng vûúáng vñu trong
têìng àêët sêu. Ngúä göìng ngûúâi lïn giêåt maånh, caái kiïìng gang bùæn ra
ngoaâi. Khoang voâm haâm ïëch bõ rung àöång vaâ möåt maãng búâ àêët lúã
"uâm!" Ngúä nùçm nghiïng, hai cùèng chên bõ vuâi trong àêët, khöng sao
daäy àaåp àûúåc. Thaãn vaâ töi vöåi nhaãy xuöëng loâng höë búái àêët ra cûáu Ngúä.
Trûúác khi dòu Ngúä lïn, cö coân cöë cuái nhùåt caái êëm àêët nung vaâ caái
kiïìng gang, öm giûä khû khû nhûng luác êëy caã hai chuáng töi àïìu cùng
thùèng, vöåi vaâng, chó chùm chuá xem cö coá bõ thûúng tñch gò khöng.
May quaá, Ngúä chó bõ àau chên, cö baám vai Thaãn, têåp tïînh bûúác
ài. Töi ài bïn caånh, mang giuáp cö caái êëm àêët nung vaâ caái kiïìng gang
coân nguyïn nhûäng maãng àêët baám vaâo úã trong lïìu, khi àùåt nhûäng di
vêåt vûâa tòm thêëy bïn caånh nhûäng di vêåt tòm thêëy lêìn trûúác, lêåp tûác
chuáng hoaâ nhêåp vaâo nhau thaânh möåt khöëi: cuâng möåt àûúâng neát giaãn
dõ, vûäng chùæc, húi thö kïåch, cuâng möåt mêìu àêët cuä kyä phuã ngoaâi, vûâa
nhû che giêëu vûâa phaát löå ra caã möåt àúâi söëng àaä qua lêu röìi nhûng
khöng thïí mêët. Thaãn xï dõch caái kiïìng gang, cêåy nhûäng maãnh àêët
baám àêìy nhûäng vïët loäm chên kiïìng, neát mùåt anh biïën àöíi, àêìy veã
trang nghiïm:
- Naây anh, anh haäy ngöìi gêìn laåi àêy, haäy xem kyä. Möåt caái kiïìng
àaä duâng àïí àun nêëu, chöî naâo cuäng thêëy mêìu cuãa lûãa khoái ngêëm vaâo.
Coá caái bïëp tûác laâ úã núi naây, vaâo möåt thúâi naâo àoá coá ngûúâi úã, thaânh
choâm xoám vaâ nhûäng thûá khaác ta ngêîu nhiïn tòm àûúåc, têåp húåp quanh
caái bïëp thò caái hònh aãnh choâm xoám caâng hiïån ra roä raâng, àuáng khöng?
Ngúä àang coân mïåt, cö ngöìi úã goác xa, lûng tûåa vaâo cöåt lïìu, àöi
mùæt kheáp húâ, thúã nùång nhoåc. Coá möåt thïë giúái khaác hiïín hiïån trong
têm trñ cö vaâ cö noái maâ khöng biïët rùçng mònh àang noái:
- Nhoám bïëp lïn, con úi! Nhoám bïëp lïn!
Thaãn quay laåi nhòn Ngúä, veã hïët sûác ngaåc nhiïn:

90. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 90
http://www.ebooks.vdcmedia.com
- Em vûâa noái gò thïë?
- Khöng, em coá noái gò àêu!
- Vêåy thò ai noái?
- Nhûäng ngûúâi ngaây xûa. Trong àoá coá meå em. Em gùåp meå em röìi
thoùæt caái meå laåi ài xa huát. Nhûng duâ gêìn hay xa em vêîn nghe meå noái:
"Nhoám bïëp lïn, con úi" Tiïëng noái vö thanh nhûng àuáng laâ tiïëng meå
noái: "Nhoám bïëp lïn!".
Thaãn laåi gêìn Ngúä, nùæm lêëy tay cö, chñnh anh cuäng böìi höìi àïën
run rêíy:
- Röìi chuáng mònh seä nhoám bïëp. Bêy giúâ em coân mïåt em cûá ngöìi
yïn, nghó ngúi cho khoeã laåi àaä!
Ngúä àöåt nhiïn gúä tay ra khoãi baân tay Thaãn, coá leä húi êëm baân tay
Thaãn truyïìn sang cö khiïën cö bûâng tónh, àöi mùæt múã to, saáng long
lanh, goâ maá àoã bûâng. Ngúä hêëp têëp àûáng lïn:
- Khöng, em coá laâm sao àêu. Em vêîn khoeã maâ! Bêy giúâ em phaãi
vïì! Em vïì àêy!
Thaãn noái vúái töi rùçng anh khöng yïn têm àïí Ngúä ài möåt mònh
vaâ anh ài theo Ngúä. Trúâi chiïìu chaång vaång röìi sêåp töëi Thaãn vêîn chûa
quay vïì lïìu. Trong lïìu chó coân laåi möåt mònh töi vúái möåt vêìng trùng lú
lûãng nhòn qua cûãa lïìu. Nghe trïn thinh khöng möåt tiïëng kïu, cùn lïìu
chao nghiïng theo caánh vaåc vö hònh.
***
Sau àúåt khaão saát, möåt traåm búm cuâng vúái hïå thöëng mûúng tiïu
àûúåc xêy dûång trïn àöìng Göì, núi xûa kia laâ caáiröën nûúác cuãa caã vuâng.
Thaãn úã laåi àêy, laâm traåm trûúãng traåm búm. Cö Ngúä vúå anh, luác múái
cûúái coân úã trong laâng, sau khi baâ dò mêët, hai vúå chöìng dûång ngöi nhaâ
nhoã ngay gêìn traåm. Röìi möåt söë baâ con trong laâng cuäng chuyïín ra, lêåp
thaânh möåt xoám múái. Töi coá mêëy lêìn vïì chúi vúái vúå chöìng Thaãn úã núi
xoám múái. Caái xoám múái àaä um tuâm tre pheo. Trong cêu chuyïån, caã
Thaãn vaâ Ngúä àïìu chó noái vïì hai àûáa con, chuáng àûúåc sinh ra úã xoám
múái naây, chuáng seä lúán khön nhúä sûå vêët vaã lo toan cuãa cha meå chuáng.
Chùæc chùæn Thaãn vaâ Ngúä coân nhúá kyä nhûäng gò xaãy ra, dêîn dùæt hoå àïën
vúái nhau, trong àúåt khaão saát coá töi ài cuâng. Nhûng hoå khöng nhùæc laåi,
hoå bêån nhòn vïì phña trûúác, têm trñ vaâ sûác lûåc cuãa hoå phaãi döìn vaâo cho
hai àûáa con coân thú daåi, laâ caái thïë hïå tiïëp theo.

91. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 91
http://www.ebooks.vdcmedia.com
Bêy giúâ thò chñnh töi bõ aám aãnh búãi nhûäng àiïìu xûa kia Thaãn vaâ
Ngúä tûâng bõ aám aãnh.
Lêu lùæm röìi töi khöng coá dõp vïì thùm hoå. Töi àaä giaâ, hoå tuy
chûa giaâ nhûng cuäng khöng coân treã, con caái hoå àaä trûúãng thaânh, chûa
biïët chûâng àûáa con gaái lúán ài lêëy chöìng röìi cuäng nïn... ÊËy laâ töi tûúãng
tûúång ra thïë nhûng àiïìu mònh tûúãng tûúång cûá hiïín hiïån thaânh hònh
khöëi, àûúâng neát, coá thïí nhòn vaâo, àuång chaåm vaâo àûúåc.
Ngûúâi ta àaä tòm, àaä moi lïn möåt caái huä saânh nguyïn veån vaâ
nhiïìu maãnh vúä nhûäng àöì gia duång khaác tûâ lúáp àêët nïìn nùçm sêu dûúái
àaáy buân cuãa caánh àöìng lêìy thuåt. Vaâ úã núi àoá, chñnh chöî àoá coá möåt
xoám múái moåc lïn nay àaä thaânh xoám cuä.
Töi bõ aám aãnh búãi caái göëc rïî sêu xa, bïìn vûäng taåo dûång nïn xûá
súã naây cuâng vúái nhûäng biïën thiïn, nhûäng kiïëp ngûúâi lûu taán. Àêët
dûúái chên ta im lùång, chòm trong noá caái dêëu tñch im lùång cuãa sûå söëng
khöng cuâng.

92. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 92
http://www.ebooks.vdcmedia.com
NNNhhhúúúááá nnnhhhaaaâââ
Nguyïîn Hûúng
Phöë chúå nùçm giûäa böën bïì àöìi nuái.
- Cö tûâ xa múái àïën? - Ngûúâi baán muä len hoãi.
- Cö khöng phaãi ngûúâi úã àêy. - Ngûúâi baán têët thun noái.
- Cö úã àêu àïën vêåy? - Ngûúâi baán khùn quaâng cöí hoãi.
Quyïn cûúâi, möåt chuát böëi röëi vò phaãi traã lúâi nhûäng cêu hoãi giöëng
nhau.
- Quï Quyïn úã àêu? - Phong hïëch muäi nhòn Quyïn.
- Phong thò phaãi coá cêu hoãi hay hún ngûúâi khaác chûá!
Phong khûång laåi röìi röång miïång cûúâi:
- Chùèng qua vò gioång noái cuãa Quyïn thöi.
Gioång noái maâ khi giêån thò chï khoá nghe, luác thûúng thò baão
ngoåt ngaâo quaá. Huïë, quï nöåi lêu lùæm röìi... Nhúá höìi coân àaåi hoåc, súå baån
beâ trïu choåc nïn khöng daám rùng rûáa mö tï duâ gioång thò coá giêëu àûúåc
ai àêu. Röìi nhûäng lúâi trïu choåc dêìn thay thïë bùçng tiïëng xuyát xoa khi
Quyïn àaäi baån beâ moán baánh nêåm, baánh canh böåt loåc... Ai ùn úát àoã
mùåc ai, Quyïn dêìm nûúác mùæm úát xanh, muâi thúm laå khiïën ngûúâi vûâa
noái khöng ùn cay àûúåc cuäng phaãi theâm. Nhúá nhêët moán canh mñt non
nêëu vúái teáp nïm laá löët, moán ùn thûúâng ngaây cuãa gia àònh Quyïn úã
quï, moán ùn nhaâ ngheâo maâ khi Quyïn nêëu baån beâ kyá tuác xaá àoâi mang
ài thi nûä cöng gia chaánh. Ngaây Quyïn nhêån cöng taác úã àêy, meå gûãi
cho caái aáo daâi maâu tñm. Chùèng noái nhiïìu, maâu aáo laâ lúâi dùån doâ sêu xa
nhêët, con gaái!

93. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 93
http://www.ebooks.vdcmedia.com
Àang noái, Quyïn chúåt khûång laåi ngaåc nhiïn tûå hoãi sao böîng
dûng kïí Phong nghe chuyïån cuãa mònh? Coá leä taåi muâ sûúng. Sûúng
muâ vuâng cao khiïën ngûúâi ta thêëy cö àún vaâ muöën thöí löå cuâng ai àoá,
bêët kyâ ai muöën lùæng nghe. Nhûäng chuyïån ngúá ngêín nhû caái aáo daâi
tñm chó mùåc möåt lêìn röìi cêët sêu dûúái àaáy va ly, maâu aáo àeåp, nhûng
trúâi khöng cho laân da trùæng treão...
Nhûng cuäng coá luác cö àún úi laâ cö àún maâ khöng thïí noái nïn lúâi.
Àoá laâ lêìn laänh tiïìn thûúãng cuöëi quyá. Caác nhoám àöìng hûúng trong cú
quan ruã nhau nêëu moán cuãa quï mònh- Chaáo lûún võ rau rùm, buán caá
cêìn nûúác, nöåm hoa chuöëi võ cêìn têy, nöåm caãi ngöìng võ gûâng, canh caá
laá me non... Kyâ laå nhêët laâ moán canh caâ àùæng, cûá baãy phêìn caâ laâ ba
phêìn úát, caái tyã lïå kinh khuãng naây khiïën àaä àùæng laåi quaá cay, vêåy maâ
böën àûáa cuâng q uï Buön Ma Thuöåt vûâa ùn vûâa thöíi möåt caách hêëp dêîn
àïën ai cuäng àoâi nïëm.
Caái baân daâi trong bïëp vaâo ngaây laänh thûúãng ngöìn ngöån nhûäng
moán ùn. Quyïn ngöìi loåt thoãm giûäa moåi ngûúâi. Phong hoãi "Ngon
khöng?". Quyïn im lùång gêåt àêìu.
Khaách saån nùçm úã lûng chûâng àöìi. Muâa àöng khaách, vïì àïm, têët
caã nhûäng ö cûãa têìng trïn têìng dûúái àïìu saáng àeân, tûâ chên àöìi nhòn
lêëp laánh nhû toaâ lêu àaâi xa xöi trong chuyïån cöí tñch. Cao hún tñ nûäa
laâ khu têåp thïí hai daäy phoâng nam nûä àöëi diïån nhau àûúåc bao boåc búãi
haâng raâo hoa traång nguyïn. Raâo hoa maâu àoã êëm aáp naây nhû giaãi
thñch möåt caách rêët kïí cöng rùçng Quyïn laâ ngûúâi múái àïën nïn chùèng
phaãi laâm gò, coân nhûäng ngûúâi trûúác phaãi doån àêët tröìng troåt röìi naâo laâ
chùm soác...
Muâa vùæng khaách buöìn hiu hùæt, nhêët laâ ngaây mûa dêìm. Nhòn
con nûúác lùn lùn triïìn àöìi tûúãng nhû àêët trúâi cuäng àang chaãy tan ra.
Nhûäng ngaây naây, Quyïn nhúá nhaâ kinh khuãng. Moán cuãa muâa mûa laâ
cheâ khoai vaâ baánh xeâo vûâa ùn vûâa xuyát xoa vò cay vò noáng vaâ vò ngon
quaá! Meå laâm moán naâo cuäng tuyïåt vúâi. Möîi muâa heâ vïì nhaâ, chó súå möåt
àiïìu laâ mêåp ra.
- Nhòn Quyïn thêîn thúâ nhû mêët höìn. Nhúá nhaâ hay nhúá khaách
àïën tûâ thaânh phöë haã?

94. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 94
http://www.ebooks.vdcmedia.com
Phong chêm choåc, caái öëng nghe trïn tay vung vêíy rêët buöìn cûúâi.
Vûâa traã lúâi qua àiïån thoaåi vûâa troâ chuyïån vúái ngûúâi khaác maâ àêìu dêy
bïn kia khöng biïët thò chó coá Phong múái laâm àûúåc.
“Xin löîi, taåm ngûâng nheá. Coá möåt khaách àang uã ruä, mònh phaãi
an uãi ngûúâi êëy möåt chuát. Heån gùåp laåi sau nheá" - Phong ruã ró vaâo öëng
nghe röìi toeát miïång cûúâi vúái Quyïn.
- Lûâa bao nhiïu cö gaái röìi?
- Trúâi úi, khi naâo mònh goåi cho hoå thò múái laâ lûâa, coân àêy...
chùèng leä laåi àöåp möåt cêu “Töi khöng thñch, cö im ài”. Dên du lõch,
Quyïn cuäng hiïíu khi gùåp möåt ngûúâi khaách lùçng nhùçng thò mònh cêìn
phaãi dõu daâng hún maâ.
Möåt cö gaái thò khöng thïí so saánh vúái möåt khaách troå àûúåc. Quyïn
àõnh noái vêåy nhûng thêëy tia cûúâi trong mùæt Phong laåi thöi, Phong chó
chúâ Quyïn thöët möåt lúâi laâ coá cúá tuön möåt traâng daâi. Àöi khi Quyïn
thêëy buöìn cûúâi chñnh mònh, cûá nghô Phong laâ möåt chaâng trai coân treã
con nhûng röìi khöng hiïíu sao cûá kïí chuyïån cho Phong nghe. Coân
Phong thò cûá àuâa nghõch tûng tûãng vêåy nhûng rêët chõu lùæng nghe
Quyïn noái.
Cöng viïåc thò luác naâo cuäng vêåy. Saáng, coá mùåt taåi cú quan luác
nùm giúâ ba mûúi nïëu laâ ca trûåc. Tiïëp theo laâ múã söí giao ca xem ngûúâi
trûúác coá dùån doâ gò khöng. Vñ duå nhû, khaách phoâng A201 yïu cêìu àûúåc
àaánh thûác vaâo luác nùm giúâ ba mûúi, ngay lêåp tûác nhû bay lïn phoâng.
Nhanh nhûng phaãi nhúá giêìy khöng àûúåc khua löëp cöëp, chó möåt mònh
khaách phoâng A201 muöën thûác dêåy vaâo giúâ naây thöi. Phêìn tiïëp theo laâ
múã söí lõch nhêån khaách xem ngaây nay coá núi naâo àùng kyá troå khöng,
phoâng loaåi naâo àïí chuêín bõ trûúác.
Höm nay, Quyïn ài laâm trïî. Sïëp àûáng ngay cöíng, caái àöìng höì
trïn cöí tay loeá saáng trong muâ sûúng.
Quyïn lñ nhñ chaâo röìi ài nhû chaåy qua cöíng. Phoâng lïî tên saåch
seä àïën khöng möåt mêíu giêëy vuån. Múã söí giao ca, laåy trúâi laâ khöng coá
khaách naâo cêìn thûác giêëc vaâo luác nùm giúâ ba mûúi. Àúâi laâ vêåy, ba trùm
saáu mûúi böën ngaây ài laâ àuáng giúâ thò chùèng thêëy sïëp àêu, caái ngaây
duy nhêët lúä trïî thò... gò àêy? Neát chûä cuãa Phong trong söí giao ca
nguïåch ngoaåc: "Khöng coá möåt quyá khaách naâo troå àïm nay. Giao ca 40
phoâng tröëng hoaác. Kyá tïn - Phong". Vùæng khaách laâ khöng coá lûúng.

95. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 95
http://www.ebooks.vdcmedia.com
Vùæng khaách laâ sïëp nhòn löîi nhoã thaânh löîi to, khöng löîi thaânh coá löîi,
vêåy maâ Phong vêîn àuâa àûúåc. Quyïn cùæn möi nhòn ra, khuön mùåt sïëp
laånh nhû àaá. Coá chuyïån gò röìi.
Àuáng laâ coá chuyïån. Hoåp ngay lêåp tûác.
Töëi qua, coá möåt àoaân khaách troân baãy phoâng. Àang ïë êím maâ
àûúåc baãy phoâng, töí buöìng tñu tñt múâi moåc. Tùæm rûãa xong, khaách
muöën coá möåt bûäa ùn ngon ngon nhûng nhaâ bïëp chó coá mò vaâ trûáng.
Vêåy laâ hoå keáo nhau ài mêët.
- Thûa... höm qua thêëy tònh hònh vùæng veã quaá nïn... - Töí trûúãng
töí bïëp êëp uáng.
- Tuã laånh àïí laâm gò? - Sïëp giêån dûä.
Mò goái vaâ trûáng! Loaåi maâ chó coá àaân öng ïë vúå vaâ con trai möì cöi
meå múái goåi laâ moán ùn, vêåy maâ laåi laâ moán duy nhêët cuãa nhaâ bïëp cuãa
chuáng ta. Khaách boã ài sau khi àaä nhêån phoâng vaâ tùæm rûãa.
- Cùæt tiïn tiïën toaân töí - Gioång sïëp laånh leäo.
Cöng viïåc thò luác naâo cuäng vêåy. Chó khaác möåt chuát laâ höm nay
trúâi nhiïìu nùæng, nùæng rùæc vaâng mïnh mang. Vaâ laâ ngaây laänh thûúãng
cuöëi quyá.
Söí lõch nhêån khaách chaåy daâi nhûäng doâng chûä - Khaách cûåu chiïën
binh Haâ Nöåi àùåt 7 phoâng. Àoaân du lõch xuyïn Viïåt tûâ thaânh phöë Höì
Chñ Minh àùåt 10 phoâng. Nhiïëp aãnh tûâ Hoaâ Bònh 4 phoâng. Caác laái xe
quen dùån, töíng cöång 8 phoâng. Khaách Thuyå Sô du lõch xanh 5 phoâng
(múã ngoùåc àún laâ phoâng coá hoa tûúi). Caán böå huyïån têåp huêën daâi
ngaây 6 phoâng. Khaách tûâ Huïë 2 phoâng.
Nhaâ bïëp hùng haái ài chúå. Quyïn goåi vúái theo "Nhúá mua duâm
hoa". Caác nhoám àöìng hûúng keáo nheáo: "Nhúá mua duâm mêëy con lûún
nheá, rau rùm nûäa". "Caãi ngöìng vaâ nhiïìu gûâng nghe". "Caâ àùæng vaâ
úát"... Quyïn cûúâi, may laâ àöng khaách nïn khöng coá thúâi gian maâ
buöìn. Khaách cuãa caác laái xe laâ Viïåt hay Têy? Têy thûúâng yïu cêìu coá
hoa. Töíng söë khaách àùåt laâ 42 phoâng, nïëu khöng núi naâo baáo huyã thò
thiïëu 2 phoâng. Quyïn di ngoán tay doåc trang giêëy, nïëu phaãi tûâ chöëi thò
lúâi tûâ chöëi rúi vaâo àoaân khaách 2 phoâng laâ húåp lyá nhêët.
Ngoán tay Quyïn khûång laåi - Khaách tûâ Huïë - Chó ba tûâ ngùæn
nguãi, khöng söë àiïån thoaåi àïí tiïån liïn laåc khi cêìn, khöng àõa chó.
Phong laâ vêåy, söí giao ca khi thò daâi doâng khöng àêu, khi cuåt luãn.

96. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 96
http://www.ebooks.vdcmedia.com
Cöng viïåc thò luác naâo cuäng vêåy. Giao ca buöíi trûa vaâ tiïëp theo laâ
Phong trûåc. Tiïëng goåi vui veã vang trong bïëp: "Quyïn úi, xong xuöëng
àêy, nghe". Quyïn hònh dung trïn caái baân thûúâng ngaây chó rau luöåc
vaâ àêåu kho, höm nay àêìy nhûäng moán ùn ba miïìn.
Phong seä tûâ chöëi àoaân 2 phoâng, rêët húåp lyá. Nhûäng ngûúâi khaách
tûâ Huïë seä ài tòm möåt chöî troå khaác. Vaâ röìi vaâi ngaây lûu truá ngùæn nguãi
seä qua nhanh. Khöng ai biïët ai, khöng ai nhúá ai..., nhûäng ngûúâi
khaách àïën röìi ài.
Vêåy. Tûâ trûúác àïën giúâ laâ vêåy.
Nhûng höm nay laâ möåt ngaây àùåc biïåt! Quyïn cùæn möi. Nïëu
mònh trûåc...
YÁ nghô thoaáng qua röìi trúã nïn roä raâng. Thêåt ra thò luön luön coá
möåt caách giaãi quyïët naâo àoá. Phong trûåc thò Quyïn cuäng nhúâ àûúåc,
nhûng Quyïn muöën tûå mònh... trong ngaây àùåc biïåt naây.
Quyïn móm cûúâi nhêëc àiïån thoaåi lïn. Gioång Phong bïn kia vui
veã:
- Goåi mònh àïën nhanh àïí ùn keão nguöåi haã?
- Quyïn àêy.
- ... Tûúãng ai úã töí bïëp.
- Chiïìu nay, àïí mònh trûåc luön cho.
- Muöën nhêån hai phêìn tiïìn thûúãng luön aâ?
- Vêîn chêëm cöng Phong chiïìu nay.
- Chuyïån gò vêåy?
AÁo daâi àoã nhû möi cûúâi con gaái, aáo maâu vaâng nhû buöíi bònh
minh, aáo höìng nhû möåt thoaáng theån thuâng, vaâ aáo tñm...
- Chiïìu nay, Quyïn xinh quaá laâ xinh.
- Laå hùèn ra.
Quyïn liïëc mònh trong gûúng, àaánh phêën húi trùæng quaá? Mêët tûå
nhiïn? Röìi nhòn nuå cûúâi haâi loâng cuãa sïëp, Quyïn tin nhûäng lúâi khen
laâ thêåt. Taâ aáo xanh cuãa sïëp nhû möåt aáng mêy. Lúâi thò thaâo "Leä ra sïëp
laâ trûúãng phoâng lïî tên múái phaãi", thêåt laâ phaåm thûúång vaâ cuäng thêåt
laâ ïm tai.
Ai cuäng cûúâi tûúi tùæn. Quyïn cûúâi tûúi nhêët. Baãn sú àöì àaä àaánh
dêëu cheáo hai ö, dêëu hiïåu àaä coá chuã, hai phoâng àeåp nhêët. Ai? Coá laâ
ngûúâi quen khöng? Quyïn hñt möåt húi daâi, laå hay quen thò chiïìu nay

97. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 97
http://www.ebooks.vdcmedia.com
Quyïn cuäng seä múâi ùn cúm vúái caá trï kho töå vaâ canh mñt non töm tûúi
laá löët, dùån nhaâ bïëp röìi. Cúm haâng chaáo chúå maâ gùåp moán quï nhaâ thò
chùæc laâ vui lùæm.
Vaâ mònh cuäng àûúåc vui.
Nhûäng chiïëc xe lùn baánh qua cöíng, Quyïn duyïndaáng cuái chaâo.
Xe naâo tûâ Huïë? Chûa... Caái àiïån thoaåi àöí chuöng khöng àuáng luác tñ
naâo, Quyïn àang àûa khaách lïn têìng hai thò reo inh oãi. Quyïn vöåi
chaåy xuöëng, àêìu bïn kia nuäng nõu "Anh Phong àoá aâ?".
Àoaân ngûúâi keáo vaâo phoâng lïî tên, tuái xaách lónh kónh, caã nhûäng
goái laá chuöëi boåc nilon, nhòn laâ biïët khaách tûâ huyïån lïn.
- Súã Nöng nghiïåp àaä àùåt cho chuáng töi 6 phoâng, úã àêy, phaãi
khöng aå? - Ngûúâi coá daáng àônh àaåc nhêët hoãi.
- Daå... hïët sûác xin löîi, khaách saån chó coân 4 phoâng. Xin anh thöng
caãm úã gheáp àûúåc khöng?
- Cú quan chi tiïìn chaã töåi gò úã gheáp - Tiïëng ngûúâi phña sau noái.
- Daå, àang muâa du lõch nïn àöng khaách, nhûng àoaân naây ài
àoaân kia àïën, hoå khöng lûu truá daâi ngaây. Hy voång laâ chó phaãi úã gheáp
möåt hoùåc hai àïm thöi.
Ngûúâi coá daáng àônh àaåc nhêët quay laåi baân baåc röìi nhòn Quyïn:
- Nhûng chuáng töi coá àûúåc ghi hoaá àún 6 phoâng khöng?
- ... Daå, àûúåc.
Quyïn phên vên möåt giêy röìi traã lúâi nhanh.
Taâ aáo daâi xanh thoaáng qua cûãa, aánh mùæt sïëp luön laâ möåt cêu
hoãi. Quyïn traã lúâi bùçng möåt nuå cûúâi, nghôa laâ moåi viïåc töët àeåp caã,
khöng coá gò àaáng àïí sïëp bêån têm.
Chiïëc U-oaát buåi bùåm phong trêìn lûúát qua cöíng röìi xõch laåi. Trïn
xe laâ möåt ngûúâi àaân öng toác maâu àöìng, möåt phuå nûä toác vaâng vaâ hai
àûáa beá mùæt xanh biïëc. Taâi xïë laâ ngûúâi Viïåt, öng móm cûúâi chaâo
Quyïn, gioång Saâi Goân xúãi lúãi:
- Cö cho xin chòa khoaá 2 phoâng.
Quyïn sûäng súâ:
- Khaách tûâ Huïë?
- Daå. Höm qua, töi goåi àiïån tûâ khaách saån Söng Hûúng.
Cuöëi nùm, böën bïì àöìi nuái xanh mûúát löåc non, phöë chúå röån raâng
baánh mûát, haåt dûa... Quyïn mua vïì goái mûát gûâng cho nhûäng cún ho

98. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 98
http://www.ebooks.vdcmedia.com
khuác khùæc cuãa mònh. Phong noái Phong cuäng ho nhûng khöng chûäa
bùçng gûâng àûúåc.
- Vêåy bùçng gò?
- Vïì thùm nhaâ laâ bïånh gò cuäng laânh.
Quyïn cûúâi, mùæt cay.
Phong chòa trûúác mùåt Quyïn laá àún xin nghó pheáp coân tröëng chöî
hoå vaâ tïn:
- Sïëp giaãi quyïët cho möîi phoâng möåt ngûúâi. Phong hay Quyïn
àêy?
Pheáp Tïët, ai cuäng giaânh nhau ài, ai cuäng trònh baây lyá do rêët
chñnh àaáng, caã khoác nûäa... Quyïn khöng khoác nhûng nöîi buöìn thò
khöng giêëu àûúåc ai, caâng khöng giêëu àûúåc àöi mùæt ranh maänh cuãa
Phong. Quyïn múái vaâo laâm chûa àuã möåt nùm, Phong ài pheáp laâ húåp
lyá nhêët.
Phaát khoác lïn àûúåc khi quanh mònh ngûúâi ta lùng xùng mua
quaâ vïì quï. Laåi coân trûúãng phoâng kïë toaán cûá "Quyïn úi, mùåc thûã caái
aáo naây duâm, em gaái cuãa chõ daáng ngûúâi giöëng nhû Quyïn"...
- Haã? Phong hay Quyïn àêy?
Cêu hoãi trïu choåc luác naây laâ àöåc aác. Quyïn quay mùåt nhòn têëm
lõch hoa mai treo tûúâng, thêëy gheát Phong vö cuâng.
Phong lêëy hai baân tay xoay àêìu Quyïn laåi. Quyïn múã to mùæt
ngúä ngaâng - Trïn laá àún laâ tïn cuãa Quyïn.
- Phong nhûúâng cho Quyïn aâ?
- ÛÂ...
...
- Àuáng hún, khöng phaãi laâ nhûúâng. Àêy laâ lúâi xin löîi - Gioång
Phong dõu daâng bêët ngúâ.
- Xin löîi?
- Höm noå, Quyïn tûúãng Phong khöng àoaán ra sao? Tûå nhiïn àoâi
trûåc duâm, röìi aáo daâi tñm, röìi caá trï kho vaâ canh mñt, röìi khoác möåt
mònh...
Mùåt Quyïn àoã bûâng.
- Leä ra Phong phaãi ghi söí giao ca chi tiïët hún- Phong cuöån troân
laá àún àùåt vaâo tay Quyïn.
- Chuác nùm múái moåi àiïìu nhû yá.

99. THÛÚÅNG ÀÏË THÒ CÛÚÂI 99
http://www.ebooks.vdcmedia.com
Quyïn böëi röëi.
- Chuác Phong cuäng vêåy.
- Thêåt khöng? - Veã dõu daâng biïën mêët, mùæt Phong aánh neát tinh
quaái quen thuöåc - Mònh chó mong möåt àiïìu thöi...
Tiïëng chuöng àiïån thoaåi reo vang. “Cho gùåp anh Phong”. Quyïn
àûa öëng nghe cho Phong. Phong bõt muäi laåi àaáp: “Phong vïì quï ùn tïët
röìi”. Quyïn lùæc àêìu àõnh noái möåt cêu nhûng súå Phong coá cúá tuön möåt
traâng nïn thöi.