Παρουσιάζονται τρόποι εκπαιδευτικής αξιοποίησης των εργαλείων web 2.0 και του διαδικτύου στην εκπαίδευση και στη διδακτική πράξη, κυρίως των φιλολογικών μαθημάτων.

1. Αξιοποίηση των ΤΠΕ στηΔιδακτική πράξηΜανικάρου Μεταξούλα, φιλόλογος, δρ. Νεοελληνικής Λογοτεχνίαςmanikarou@yahoo.gr και manikarou@sch.gr1Εισαγωγική επιμόρφωση νεοδιόριστων, ΠΕΚ Πάτρας 2011-12Μεταξούλα Μανικάρου, ΠΕ02 - manikarou@yahoo.gr

2. Εισαγωγή των ΤΠΕ στην εκπαίδευσηΤΠΕ ή Νέες Τεχνολογίες αντί Πληροφορική* Τεχνολογίες που επιτρέπουν την επεξεργασία και τη μετάδοση μιας ποικιλίας μορφών αναπαράστασης της πληροφορίας (σύμβολα, εικόνες, ήχος, βίντεο) και τα μέσα που είναι φορείς αυτών των μηνυμάτων (Κόμης, 2004: 16) * Σύνολο των δεξιοτήτων, τεχνικών και γνωστικών για την επίλυση προβλημάτων σχετικά με την πληροφόρηση και την επικοινωνία (Κυρίδης, 2003:40) ΤΠΕ: ορισμός Εισαγωγή στην εκπαίδευσηΗλεκτρονικός Υπολογιστής (Η/Υ):● με δυνατότητες πολυμέσων: καταγραφή, επεξεργασία και αποθήκευση κειμένου, ήχου, κινούμενης εικόνας και βίντεο (και τον μεταξύ τους συνδυασμό)● με δυνατότητες υπερμέσων, μη γραμμική σύνδεση του υπερκειμένου και των πολυμέσων μέσω συνδέσμων (links) σε αλληλεπίδραση με το χρήστη● με δυνατότητες τηλεπικοινωνιών μεταξύ ανθρώπων και συσκευών και συσκευών μεταξύ τους, πρόσβαση σε βάσεις δεδομένων, τράπεζες πληροφοριών, ανάπτυξη και χρήση δικτύων υπολογιστών…ΛόγοιΡιζικοί μετασχηματισμοίΝέοι ρόλοι 2Εισαγωγική επιμόρφωση νεοδιόριστων, ΠΕΚ Πάτρας 2011-12Μεταξούλα Μανικάρου, ΠΕ02 - manikarou@yahoo.gr

3. Εισαγωγή των ΤΠΕ στην εκπαίδευση● Στη διοίκηση της εκπαίδευσης (διοίκηση και διαχείριση των εκπαιδευτικών μονάδων - ψηφιακές υπηρεσίες πληροφόρησης προς τους πολίτες)● Ως αυτόνομο γνωστικό αντικείμενο - εργαλείο (διδασκαλία βασικών δεξιοτήτων χειρισμού Η/Υ, διδασκαλία Πληροφορικής, ψηφιακός γραμματισμός) ● Ως μέσο διδασκαλίας άλλων μαθημάτων (εκπαιδευτικά λογισμικά & περιβάλλοντα).● Ως μέσο επικοινωνίας● Εξ αποστάσεως εκπαίδευση ΤΠΕ: ορισμός Εισαγωγή στην εκπαίδευσηΛόγοιΡιζικοί μετασχηματισμοίΝέοι ρόλοι 3Εισαγωγική επιμόρφωση νεοδιόριστων, ΠΕΚ Πάτρας 2011-12Μεταξούλα Μανικάρου, ΠΕ02 - manikarou@yahoo.gr

4. Εισαγωγή των ΤΠΕ στην εκπαίδευσηΗ «πληροφοριοποίηση» της κοινωνίας - «πληροφοριακή κουλτούρα»Προσαρμογή του σχολείου στα νέα δεδομένα τεχνολογικής εξέλιξης- γενική κρίση του εκπαιδευτικού συστήματος, - διδακτικά πλεονεκτήματα βελτίωση των διαδικασιών διδασκαλίας/ μάθησης…- ελκυστικός τρόπος προσέγγισης της μάθησηςισότητα ευκαιριών και εκδημοκρατισμός σπουδών

5. συμμετοχή σχολείων σε Ευρωπαϊκά προγράμματα Επαγγελματική εξέλιξη των σημερινών μαθητών ΤΠΕ: ορισμός Εισαγωγή στην εκπαίδευσηΛόγοιΡιζικοί μετασχηματισμοίΝέοι ρόλοι 4Εισαγωγική επιμόρφωση νεοδιόριστων, ΠΕΚ Πάτρας 2011-12Μεταξούλα Μανικάρου, ΠΕ02 - manikarou@yahoo.gr

6. Εισαγωγή των ΤΠΕ στην εκπαίδευση√ Εξοπλισμοί (υλικό και λογισμικό) , υψηλής ποιότητας, δικτυακή υποδομή, συντήρηση / αναβάθμιση, προσαρμογή στα διεθνή standards√ Αλλαγή θεσμικού πλαισίου (νομοθεσίας)√ Παραγωγή ειδικού λογισμικού, δημιουργία εκπαιδευτικών περιβαλλόντων και συντήρησή τους, δημιουργία κατάλληλουεκπαιδευτικού / διδακτικού (ψηφιακού , e-book) υλικού, διαρκής επικαιροποίησή του √ Ενσωμάτωση των αλλαγών στο πρόγραμμα σπουδών των μελλοντικών εκπαιδευτικών («καθηγητικές σχολές», παιδαγωγικά Τμήματα κλπ.)√ Επιμόρφωση εκπαιδευτικών και στελεχών (διευθυντών, προϊσταμένων, συμβούλων κλπ)√ Προσαρμογή των διοικητικών δομών στις απαιτήσεις των ψηφιακών μέσων√ Αλλαγή μιας γενικότερης «νοοτροπίας»ΤΠΕ: ορισμός Εισαγωγή στην εκπαίδευσηΛόγοιΡιζικοί μετασχηματισμοίΝέοι ρόλοι 5Εισαγωγική επιμόρφωση νεοδιόριστων, ΠΕΚ Πάτρας 2011-12Μεταξούλα Μανικάρου, ΠΕ02 - manikarou@yahoo.gr

7. Εισαγωγή των ΤΠΕ στην εκπαίδευση● Η διαπίστωση του Seymour PapertΑν μας δινόταν η δυνατότητα να επαναφέρουμε στην ζωή από τον 19ο αιώνα έναν πιλότο , έναν χειρουργό και έναν καθηγητή, πώς θα αντιδρούσαν σήμερα; ΤΠΕ: ορισμός Εισαγωγή στην εκπαίδευσηΛόγοιχειρουργείοκαμπίνα χειρισμού αεροσκάφουςΡιζικοί μετασχηματισμοίΝέοι ρόλοι αίθουσα διδασκαλίας6Εισαγωγική επιμόρφωση νεοδιόριστων, ΠΕΚ Πάτρας 2011-12Μεταξούλα Μανικάρου, ΠΕ02 - manikarou@yahoo.gr

8. Εισαγωγή των ΤΠΕ στην εκπαίδευσηΤΠΕ: ορισμός Εισαγωγή στην εκπαίδευσηΛόγοιΊσως αυτό να είναι το εγγύς μέλλον. . . Ριζικοί μετασχηματισμοί«Το μόνο που χρειάζεται πιαο κόσμος μας είναι να δώσουμε σε κάθε παιδί ένα φορητό υπολογιστή» ΝίκολαςΝεγκροπόντε, MIT MediaLab, εφ. Το Βήμα, 2-5-2004Νέοι ρόλοι 7Εισαγωγική επιμόρφωση νεοδιόριστων, ΠΕΚ Πάτρας 2011-12Μεταξούλα Μανικάρου, ΠΕ02 - manikarou@yahoo.gr

9. Εισαγωγή των ΤΠΕ στην εκπαίδευσηΝέος ρόλος του εκπαιδευτικού η “αυθεντία“ εγκαταλείπεται – ο εκπαιδευτικός δεν υποβαθμίζεται, αλλά γίνεται σημαντικότερος

10. διευκολύνει το σχηματισμό ομάδων συνεργασίας και ενθαρρύνει τον μεταξύ τους διάλογο

11. ενισχύει και υποστηρίζει μαθητικές πρωτοβουλίες

12. από παρουσιαστής της πληροφορίας (μετωπική διδασκαλία) σε συντονιστή της μαθησιακής διαδικασίας

13. σχεδιάζει το περιβάλλον μάθησης, ώστε να προωθείται η αυτονομία, η αλληλεπίδραση και οι επιλογές

14. εντάσσει την αποκτηθείσα γνώση σε ένα ρεαλιστικό πλαίσιο

15. χρησιμοποιεί ποικίλες μεθόδους και στρατηγικές διδασκαλίας για να καλύψει όλα τα ενδιαφέροντα και να είναι πιο ελκυστική η μάθηση

16. αξιολογεί τη διαδικασία της δικής του διδασκαλίας

17. διευκολύνει τον αναστοχασμό επί της διαδικασίας μάθησης

18. κάνει χρήση διαφόρων εργαλείων για την παρακολούθηση της πορείας μάθησηςΤΠΕ: ορισμός Εισαγωγή στην εκπαίδευσηΛόγοιΡιζικοί μετασχηματισμοίΝέοι ρόλοι 8Εισαγωγική επιμόρφωση νεοδιόριστων, ΠΕΚ Πάτρας 2011-12Μεταξούλα Μανικάρου, ΠΕ02 - manikarou@yahoo.gr

19. Εισαγωγή των ΤΠΕ στην εκπαίδευσηΝέος ρόλος του μαθητή αποτελεί μέλος μιας ομάδας με κοινό στόχο

20. αναλαμβάνει την αποπεράτωση έργου και αναπτύσσει την ανάλογη δράση

21. αλληλεπιδρά με συμμαθητές της ίδιας ομάδας για την εκπλήρωση του στόχου

22. αναζητά τη σύνδεση της γνώσης με την πραγματικότητα

23. καλλιεργεί τα ταλέντα του και τα χρησιμοποιεί σε όλα τα γνωστικά πεδία

24. επιβλέπει τη διαδικασία μάθησής του και οδηγείται στην αυτοαξιολόγηση

25. αναστοχάζεται την όλη προσπάθεια που κατέβαλε, στέκεται κριτικά και λαμβάνει αποφάσεις για τη μελλοντική του δράση

26. παρακολουθεί καθημερινά τη διαδικασία της διδασκαλίας / μάθησής του και τα αποτελέσματά τηςΤΠΕ: ορισμός Εισαγωγή στην εκπαίδευσηΛόγοιΡιζικοί μετασχηματισμοίΝέοι ρόλοι 9Εισαγωγική επιμόρφωση νεοδιόριστων, ΠΕΚ Πάτρας 2011-12Μεταξούλα Μανικάρου, ΠΕ02 - manikarou@yahoo.gr

27. Τρόποι αξιοποίησης των Τ.Π.Ε. στην εκπαίδευσηΠαιδαγωγική χρήση των ΤΠΕ στην τάξηΓνωριμία με τα Εκπαιδευτικά Λογισμικά Ενεργός εμπλοκή των μαθητών στη μάθηση με τη χρήση των ΤΠΕΕπιμόρφωση Εκπαιδευτικών«Ιδανικός δάσκαλος είναι εκείνος που γίνεται γέφυρα για να περάσει αντίπερα ο μαθητής του. Κι όταν πια του διευκολύνει το πέρασμα, αφήνεται χαρούμενα να γκρεμιστεί, ενθαρρύνοντας το μαθητή του να φτιάξει δικές του γέφυρες» Ν. ΚαζαντζάκηςΕισαγωγική επιμόρφωση νεοδιόριστων, ΠΕΚ Πάτρας 2011-1210Μεταξούλα Μανικάρου, ΠΕ02 - manikarou@yahoo.gr

28. Μοντέλα εισαγωγής των ΤΠΕ στην εκπαίδευσηοι Τ.Π.Ε ως αυτόνομο γνωστικό αντικείμενοπρώτη προσπάθεια εισαγωγής (δεκαετία του 1970), υψηλότερες βαθμίδες της εκπαίδευσης – πιλοτικές εφαρμογές = απόκτηση γνώσεων πάνω στη λειτουργία των υπολογιστών και τον προγραμματισμό τους (τεχνοκρατικό ντετερμινισμό)όροι: απομονωμένη τεχνική προσέγγιση κάθετη προσέγγισητεχνοκρατικόολοκληρωμένο πραγματολογικό 11Εισαγωγική επιμόρφωση νεοδιόριστων, ΠΕΚ Πάτρας 2011-12Μεταξούλα Μανικάρου, ΠΕ02 - manikarou@yahoo.gr

29. Μοντέλα εισαγωγής των ΤΠΕ στην εκπαίδευσηοι Τ.Π.Ε ως στοιχείο γενικής κουλτούρας και κοινωνικό φαινόμενοσχετικά πρόσφατα (1990-κ.ε.)= δεν συνιστά ιδιαίτερο γνωστικό αντικείμενο- ένταξη και ενσωμάτωση σε όλα τα μαθήματα (το φάσμα του προγράμματος σπουδών), - «διαχέεται», στο σύνολο των μαθημάτων και σχολικών δραστηριοτήτων… ως έκφραση μιας ολιστικής, διαθεματικής προσέγγισης της μάθησης όροι: οριζόντια ή ολιστική προσέγγιση ενσωματωμένο πρότυπο τεχνοκρατικόολοκληρωμένοπραγματολογικό  Ανατρέπει το σύστημα!Προϋποθέτει διαφορετικές εκπαιδευτικές αντιλήψεις: στην επιλογή της γνώσης, της διδακτικής πρακτικής, στην εκπαίδευση και κατάρτιση των εκπαιδευτικών, στην υλικοτεχνική υποδομή - βραχυπρόθεσμα μη εφαρμόσιμη12Εισαγωγική επιμόρφωση νεοδιόριστων, ΠΕΚ Πάτρας 2011-12Μεταξούλα Μανικάρου, ΠΕ02 - manikarou@yahoo.gr

30. Μοντέλα εισαγωγής των ΤΠΕ στην εκπαίδευσηοι Τ.Π.Ε ως γνωστικό εργαλείο και στοιχείο γενικής κουλούρας = οι Η/Υ στα σχολεία - μεταβατικό στάδιο: συνδυασμός των δύο προηγούμενων προσεγγίσεων (1980-90) - έμφαση στις γνωστικές και τις κοινωνικές διαστάσεις της χρήσης της πληροφορικής στην εκπαιδευτική διαδικασία όροι: εφικτή ή μικτή προσέγγισητεχνοκρατικόολοκληρωμένο πραγματολογικό 13Εισαγωγική επιμόρφωση νεοδιόριστων, ΠΕΚ Πάτρας 2011-12Μεταξούλα Μανικάρου, ΠΕ02 - manikarou@yahoo.gr

31. Συνοψίζοντας μοντέλα εισαγωγής – ένταξης – ενσωμάτωσης Οι ΤΕΠ ως …ΜοντέλαΑφοράΚόμης Β., 2004: 3414Εισαγωγική επιμόρφωση νεοδιόριστων, ΠΕΚ Πάτρας 2011-12Μεταξούλα Μανικάρου, ΠΕ02 - manikarou@yahoo.gr

32. Η σ υ μ β ο λ ή των ΤΠΕ στην Ε κ π α ί δ ε υ σ η α. Σε επίπεδο περιεχομένου: ψηφιακό υλικό -μέσω διαδικτύου ή μέσω CD ή DVD- που οι μαθητές εντοπίζουν, ελέγχουν (ως προς την εγκυρότητά του, την επικαιρότητά του, τη νομιμότητά του, την πληρότητά του), μορφοποιούν, συνδυάζουν, ώστε να επιλύσουν κάποιο πρόβλημα ή να επεξεργαστούν λύσεις προς μια κατεύθυνση.β. Σε επίπεδο διεκπεραίωσης και οργάνωσης δεδομένων, πληροφοριών και στοιχείων απαραίτητων για ένα θέμα: online συζήτηση -είτε ασύγχρονη (discussion list, e-forum ), είτε σύγχρονη (chat room)- ιστολόγιο(blog),αν πρόκειται να γίνουν σχόλια, ή ένα wiki, αν πρόκειται για ένα ομαδο-συνεργατικό πρότζεκτ. γ. Σε επίπεδο προέκτασης των πρακτικών αυτών: WebQuests και η προέκταση των που είναι τα Webjects(πρότζεκτς μεγάλης διάρκειας).Εισαγωγική επιμόρφωση νεοδιόριστων, ΠΕΚ Πάτρας 2011-1215Μεταξούλα Μανικάρου, ΠΕ02 - manikarou@yahoo.gr

33. Ο εκπαιδευτικός χρησιμοποιεί τις ΤΠΕ16Μεταξούλα Μανικάρου, ΠΕ02 - manikarou@yahoo.grΕισαγωγική επιμόρφωση νεοδιόριστων, ΠΕΚ Πάτρας 2011-12

34. Web 2.0Χαρακτηριστικάεργασία με χρήση διαδικτύου

35. ανοικτό = ανοιχτή πρόσβαση σε όλους τους πολίτες- ελεύθερος κώδικας

36. συνεργατικό = ευνοεί τη συνεργασία, συλλογική δράση και κοινωνική δικτύωση

37. προσωπική έκφραση και διάδοση των ιδεών – ανάπτυξη της «ατομικής δημοσιογραφίας»

38. δημιουργία και διαμοίραση περιεχομένου ψηφιακών ή ψηφιοποιημένων πόρων17Εισαγωγική επιμόρφωση νεοδιόριστων, ΠΕΚ Πάτρας 2011-12Μεταξούλα Μανικάρου, ΠΕ02 - manikarou@yahoo.gr

39. Εκπαιδευτική αξιοποίηση του web 2.0Συνεργατικά περιβάλλοντα μάθησης (wikis-google sites)Διαδικτυακές εγκυκλοπαίδειες (Βικιπαίδεια)Ιστολόγια (blogs)Εικονικά συνεργατικά περιβάλλοντα Μάθησης (Second life) WebQuests-ΙστοεξερευνήσειςΟμάδες συζήτησης (groups google)Google earth και google maps Εισαγωγική επιμόρφωση νεοδιόριστων, ΠΕΚ Πάτρας 2011-1218Μεταξούλα Μανικάρου, ΠΕ02 - manikarou@yahoo.gr

40. Wikispaces (www.wikispaces.com)Οδηγίες χρήσηςΤο λογισμικό wiki παρέχει τη δυνατότητα στα μέλη μιας ομάδας χρηστών να καταθέτουν ισότιμα τη συμβολή τους– να προσθέτουν, να αφαιρούν, ή να επεξεργάζονται πολύ γρήγορα και εύκολατο περιεχόμενο μιας σελίδας wiki- (ιδέες, φωτογραφίες, πηγές κ.α.) την παραγωγή ενός κοινού έργου (λ.χ. μια μικρή σχολική έρευνα, παραγωγή σημειώσεων, ανταλλαγή ιδεών για ένα αντικείμενο συζήτησης κ.ά.) που αναρτάται σε έναν δικτυακό τόπο19Εισαγωγική επιμόρφωση νεοδιόριστων, ΠΕΚ Πάτρας 2011-12Μεταξούλα Μανικάρου, ΠΕ02 - manikarou@yahoo.gr

41. Δυνατότητες διδασκαλίας και μάθησης μέσα από τα wikis1. Ανάθεση εργασιών. Οι μαθητές εργάζονται ατομικά ή σε ομάδες σε εργασίες που έχει κοινοποιήσει ο διδάσκων. 1. Παράδειγμα – 2. Παράδειγμα – 3. ΠαράδειγμαΤο πλαίσιο συνεργασίας είναι ρητά ορισμένο και ανατίθενται ρόλοι (πχ.οργανωτής, συλλέκτης πολυμεσικού περιεχομένου, επιμελητής κειμένου κ.ά.).

42. Συχνά η εργασία έχει μια σελίδα πρότυπο με ενδεικτική δομή και λέξεις κλειδιά και ενδεικτικές πηγές, ώστε να «ευθυγραμμίσει» τους μαθητές.