Αλεξάνδρα Γερακίνη, ΠΕ02, σελ. 1
Ενότητα 13: Κοινωνικές και πολιτικές διαστάσεις της βιομηχανικής
επανάστασης
Πληθυσμιακές μεταβολές
 Εντυπωσιακή αύξηση του πληθυσμού μετά το 1850.
 Εσωτερική μετανάστευση προς βιομηχανικές πόλεις
 Εξωτερική μετανάστευση προς Η.Π.Α., Καναδά και Αυστραλία
Κοινωνικοί μετασχηματισμοί
 Αριστοκράτες-μεγαλογαιοκτήμονες: παρέμειναν πανίσχυροι σε χώρες
που δεν έχουν βιομηχανική ανάπτυξη αλλά και στην Αγγλία όπου
ασχολήθηκαν με επιχειρήσεις.
 Αστοί: κυρίαρχη κοινωνική τάξη, μεγαλοαστοί, μεσοαστοί και μικροαστοί
 Αγρότες: είναι η πλειοψηφία και ζουν υπό ασταθείς συνθήκες
 Εργάτες: άνδρες, γυναίκες και παιδιά, εργάζονται πολλές ώρες, ζουν σε
άθλιες συνθήκες και πεθαίνουν νέοι.
Σοσιαλιστικές θεωρίες
 Σοσιαλισμός: θεωρία που τονίζει την προτεραιότητα του κοινωνικού
συμφέροντος έναντι του ατομικού.
 Πρώτοι σοσιαλιστές: εξιδανικευμένη μορφή κοινωνίας: ουτοπικός
σοσιαλισμός.
 1848: Μαρξ και Ένγκελς: κομμουνιστικό μανιφέστο
 Μαρξ: Το κεφάλαιο: κύρια αιτία της κοινωνικής αδικίας είναι το γεγονός
ότι οι αστοί είναι ιδιοκτήτες των μέσων παραγωγής. Η εργατική τάξη πρέπει
να οργανωθεί για να ανατρέψει τον καπιταλισμό και να πάρει στα χέρια της
τα μέσα παραγωγής.
Συνδικαλισμός
 Αντίδραση εργατών
 Μετά το 1830: οι εργάτες διεκδικούν οργανωμένα τα δικαιώματα
τους(8ωρη εργασία).
 1/5/1886: Σικάγο: η εργατική απεργία με αίτημα την καθιέρωση του
οκτάωρου πνίγεται στο αίμα. Από το 1890 καθιέρωση της πρωτομαγιάς ως
παγκόσμια ημέρα των εργατών.
 Τέλη του 19ου αιώνα: μείωση ωρών εργασίας σε 10, δημιουργία ταμείων
ασφάλισης, υπογραφή συλλογικών συμβάσεων εργασίας για την προστασία
των εργατών.
Πολιτική οργάνωση εργατών:
 1864: πρώτη διεθνής ένωση εργατών
 1889: δεύτερη διεθνής ένωση εργατών
 Επόμενα χρόνια: δημιουργία σοσιαλιστικών και εργατικών κομμάτων.
Πολλά από αυτά επιδίωκαν να ανέβουν στην εξουσία. Άλλοι πίστευαν ότι
έπρεπε να επιδιώκεται η ανατροπή του καπιταλισμού με επανάσταση.
Χειραφέτηση της γυναίκας
 Στη διάρκεια του 19ου αιώνα πολλές γυναίκες άρχισαν να εργάζονται σε
εργοστάσια και άρχισαν να διεκδικούν νομική και πολιτική χειραφέτηση.
 1903: Η Αγγλίδα Ε. Πάνκχορστ ίδρυσε την Κοινωνική και Πολιτική Ένωση
γυναικών που μαχόταν για την παραχώρηση δικαιωμάτων στις γυναίκες.

Κοινωνικές και πολιτικές διαστάσεις της βιομηχανικής επανάστασης

  • 1.
    Αλεξάνδρα Γερακίνη, ΠΕ02,σελ. 1 Ενότητα 13: Κοινωνικές και πολιτικές διαστάσεις της βιομηχανικής επανάστασης Πληθυσμιακές μεταβολές  Εντυπωσιακή αύξηση του πληθυσμού μετά το 1850.  Εσωτερική μετανάστευση προς βιομηχανικές πόλεις  Εξωτερική μετανάστευση προς Η.Π.Α., Καναδά και Αυστραλία Κοινωνικοί μετασχηματισμοί  Αριστοκράτες-μεγαλογαιοκτήμονες: παρέμειναν πανίσχυροι σε χώρες που δεν έχουν βιομηχανική ανάπτυξη αλλά και στην Αγγλία όπου ασχολήθηκαν με επιχειρήσεις.  Αστοί: κυρίαρχη κοινωνική τάξη, μεγαλοαστοί, μεσοαστοί και μικροαστοί  Αγρότες: είναι η πλειοψηφία και ζουν υπό ασταθείς συνθήκες  Εργάτες: άνδρες, γυναίκες και παιδιά, εργάζονται πολλές ώρες, ζουν σε άθλιες συνθήκες και πεθαίνουν νέοι. Σοσιαλιστικές θεωρίες  Σοσιαλισμός: θεωρία που τονίζει την προτεραιότητα του κοινωνικού συμφέροντος έναντι του ατομικού.  Πρώτοι σοσιαλιστές: εξιδανικευμένη μορφή κοινωνίας: ουτοπικός σοσιαλισμός.  1848: Μαρξ και Ένγκελς: κομμουνιστικό μανιφέστο  Μαρξ: Το κεφάλαιο: κύρια αιτία της κοινωνικής αδικίας είναι το γεγονός ότι οι αστοί είναι ιδιοκτήτες των μέσων παραγωγής. Η εργατική τάξη πρέπει να οργανωθεί για να ανατρέψει τον καπιταλισμό και να πάρει στα χέρια της τα μέσα παραγωγής. Συνδικαλισμός  Αντίδραση εργατών  Μετά το 1830: οι εργάτες διεκδικούν οργανωμένα τα δικαιώματα τους(8ωρη εργασία).  1/5/1886: Σικάγο: η εργατική απεργία με αίτημα την καθιέρωση του οκτάωρου πνίγεται στο αίμα. Από το 1890 καθιέρωση της πρωτομαγιάς ως παγκόσμια ημέρα των εργατών.  Τέλη του 19ου αιώνα: μείωση ωρών εργασίας σε 10, δημιουργία ταμείων ασφάλισης, υπογραφή συλλογικών συμβάσεων εργασίας για την προστασία των εργατών. Πολιτική οργάνωση εργατών:  1864: πρώτη διεθνής ένωση εργατών  1889: δεύτερη διεθνής ένωση εργατών  Επόμενα χρόνια: δημιουργία σοσιαλιστικών και εργατικών κομμάτων. Πολλά από αυτά επιδίωκαν να ανέβουν στην εξουσία. Άλλοι πίστευαν ότι έπρεπε να επιδιώκεται η ανατροπή του καπιταλισμού με επανάσταση. Χειραφέτηση της γυναίκας  Στη διάρκεια του 19ου αιώνα πολλές γυναίκες άρχισαν να εργάζονται σε εργοστάσια και άρχισαν να διεκδικούν νομική και πολιτική χειραφέτηση.  1903: Η Αγγλίδα Ε. Πάνκχορστ ίδρυσε την Κοινωνική και Πολιτική Ένωση γυναικών που μαχόταν για την παραχώρηση δικαιωμάτων στις γυναίκες.