Σελ. 15
Σε αυτή την ποιητική παράδοση επέδρασε με τρόπο
ανανεωτικό η λογοτεχνική δημιουργία της Δύσης, αφού
η Κρήτη μετά τη Φραγκοκρατία (1204) ήταν υπό την
κατοχή των Βενετών.
Η βενετική κυριαρχία ήταν ήπια σε
σχέση με την κυριαρχία των
Τούρκων και επέτρεπε στους
Κρητικούς να διατηρούν μια σχετική
ελευθερία στον πνευματικό τομέα.
Μετά την άλωση της
Κωνσταντινούπολης (1453) και για
δύο περίπου αιώνες (1669) αρκετοί
νέοι Κρήτες φοιτούσαν σε ιταλικές
σχολές και μετέφεραν στο νησί τους
το πνεύμα της Αναγέννησης.
Η άνθηση στην Κρήτη
παρατηρήθηκε στην
αρχιτεκτονική, τη μουσική
(ριζίτικα τραγούδια), τη
ζωγραφική (Δομήνικος
Θεοτοκόπουλος ή El Greco)
◄Δομήνικος Θεοτοκόπουλος: «Η Βάπτιση
του Χριστού» από το
http://www.ibiblio.org/wm/paint/auth/greco/
►Δομήνικος Θεοτοκόπουλος: «Ο διαμερισμός
των ιματίων του Χριστού» από το
http://en.wikipedia.org/wiki/El_Greco
η επίμονη
καλλιέργεια της
γλώσσας του
λαού
η ηρωική
αντίληψη της
ζωής
το συναίσθημα
του χρέους
απέναντι στην
πατρίδα, τη
θρησκεία και
την οικογένεια
η αγάπη για
την
ελευθερία
η
εξιδανίκευση
του έρωτα
και της
γυναίκας
το ιπποτικό
πνεύμα
Η κρητική λογοτεχνία, συνδυάζοντας δημιουργικά
την πολιτισμική της παράδοση με το πνεύμα της
ανανέωσης που επικρατούσε στην Ευρώπη,
έδωσε ορισμένα από τα πιο σημαντικά έργα της.
 Να σημειωθεί ότι πολλά από
τα παρακάτω χαρακτηριστικά
συνδέονται με τα ιπποτικά
μυθιστορήματα που ήταν της
μόδας στην Ευρώπη και που τα
αντίστοιχα κρητικά έργα είχαν
ως πρότυπα.
1710, Vitzentzos Kornaros, Erotokritos, in 15-syllable rhymed couplets. Printed in Venice in 1713
from a manuscript no longer extant. See Αλεξίου (1986). Preceded by (ff 1r-9r) an alphabetical
index of contents
http://www.bl.uk/manuscripts/Viewer.aspx?ref=harley_ms_5644_f001r
Το χειρόγραφο του «Ερωτόκριτου» στη Βρετανική Βιβλιοθήκη
Μερικά αντιπροσωπευτικά έργα της κρητικής λογοτεχνίας:
«Ο Ερωτόκριτος»,
Βιτσέντζος Κορνάρος,
αφηγηματικό ποίημα.
«Η θυσία του Αβραάμ»,
Βιτσέντζος Κορνάρος,
θρησκευτικό δράμα.
«Ερωφίλη», Γεώργιος
Χορτάτζης, τραγωδία,
κρητικό θέατρο
«Κατζούρμπος» Γεώργιος
Χορτάτζης, κωμωδία,
κρητικό θέατρο
Οι Κρήτες δημιουργοί ξεχωρίζουν
για τη γονιμότητα και την ποιότητα
της λογοτεχνικής παραγωγής τους.
Η κρητική λογοτεχνία μάς έδωσε
έργα υψηλής αισθητικής και
συνέβαλε στη διαμόρφωση της
νεοελληνικής εθνικής συνείδησης.
Τα έργα της αγαπήθηκαν από το λαό
και συνέβαλαν στην πνευματική και
εθνική αφύπνιση κατά την περίοδο
της πολύχρονης σκλαβιάς του
ελληνισμού.

Κρητική Λογοτεχία, Κείμενα Νεοελληνικής Λογοτεχνίας Γ΄ Γυμνασίου

  • 1.
  • 2.
    Σε αυτή τηνποιητική παράδοση επέδρασε με τρόπο ανανεωτικό η λογοτεχνική δημιουργία της Δύσης, αφού η Κρήτη μετά τη Φραγκοκρατία (1204) ήταν υπό την κατοχή των Βενετών.
  • 3.
    Η βενετική κυριαρχίαήταν ήπια σε σχέση με την κυριαρχία των Τούρκων και επέτρεπε στους Κρητικούς να διατηρούν μια σχετική ελευθερία στον πνευματικό τομέα. Μετά την άλωση της Κωνσταντινούπολης (1453) και για δύο περίπου αιώνες (1669) αρκετοί νέοι Κρήτες φοιτούσαν σε ιταλικές σχολές και μετέφεραν στο νησί τους το πνεύμα της Αναγέννησης.
  • 4.
    Η άνθηση στηνΚρήτη παρατηρήθηκε στην αρχιτεκτονική, τη μουσική (ριζίτικα τραγούδια), τη ζωγραφική (Δομήνικος Θεοτοκόπουλος ή El Greco) ◄Δομήνικος Θεοτοκόπουλος: «Η Βάπτιση του Χριστού» από το http://www.ibiblio.org/wm/paint/auth/greco/ ►Δομήνικος Θεοτοκόπουλος: «Ο διαμερισμός των ιματίων του Χριστού» από το http://en.wikipedia.org/wiki/El_Greco
  • 5.
    η επίμονη καλλιέργεια της γλώσσαςτου λαού η ηρωική αντίληψη της ζωής το συναίσθημα του χρέους απέναντι στην πατρίδα, τη θρησκεία και την οικογένεια η αγάπη για την ελευθερία η εξιδανίκευση του έρωτα και της γυναίκας το ιπποτικό πνεύμα Η κρητική λογοτεχνία, συνδυάζοντας δημιουργικά την πολιτισμική της παράδοση με το πνεύμα της ανανέωσης που επικρατούσε στην Ευρώπη, έδωσε ορισμένα από τα πιο σημαντικά έργα της.  Να σημειωθεί ότι πολλά από τα παρακάτω χαρακτηριστικά συνδέονται με τα ιπποτικά μυθιστορήματα που ήταν της μόδας στην Ευρώπη και που τα αντίστοιχα κρητικά έργα είχαν ως πρότυπα.
  • 6.
    1710, Vitzentzos Kornaros,Erotokritos, in 15-syllable rhymed couplets. Printed in Venice in 1713 from a manuscript no longer extant. See Αλεξίου (1986). Preceded by (ff 1r-9r) an alphabetical index of contents http://www.bl.uk/manuscripts/Viewer.aspx?ref=harley_ms_5644_f001r Το χειρόγραφο του «Ερωτόκριτου» στη Βρετανική Βιβλιοθήκη
  • 7.
    Μερικά αντιπροσωπευτικά έργατης κρητικής λογοτεχνίας: «Ο Ερωτόκριτος», Βιτσέντζος Κορνάρος, αφηγηματικό ποίημα. «Η θυσία του Αβραάμ», Βιτσέντζος Κορνάρος, θρησκευτικό δράμα. «Ερωφίλη», Γεώργιος Χορτάτζης, τραγωδία, κρητικό θέατρο «Κατζούρμπος» Γεώργιος Χορτάτζης, κωμωδία, κρητικό θέατρο
  • 8.
    Οι Κρήτες δημιουργοίξεχωρίζουν για τη γονιμότητα και την ποιότητα της λογοτεχνικής παραγωγής τους. Η κρητική λογοτεχνία μάς έδωσε έργα υψηλής αισθητικής και συνέβαλε στη διαμόρφωση της νεοελληνικής εθνικής συνείδησης. Τα έργα της αγαπήθηκαν από το λαό και συνέβαλαν στην πνευματική και εθνική αφύπνιση κατά την περίοδο της πολύχρονης σκλαβιάς του ελληνισμού.