สมรรถภาพทางกลไก
ความหมายและความสาคัญของสมรรถภาพทางกลไก
 สมรรถภาพทางกลไก (motor fitness) หมายถึง ความสามารถและ
ประสิทธิภาพในการเคลื่อนไหวร่างกายธรรมชาติ เช่น การเดิน การวิ่ง การ
กระโดด ซึ่งสมรรถภาพทางกลไกสามารถที่พัฒนาให้ดีได้บุคคลที่มี
สมรรถภาพทางกลไกที่ดีเมื่อประกอบกิจการต่างๆ โดยเฉพาะอย่างยิ่งในการ
ประกอบกิจกรรมที่ต้องใช้แรงกายซึ่งเราควรสร้างเสริมสมรรถภาพทาง
กลไกให้ดีขึ้น เพื่อที่จะได้มีสุขภาพที่แข็งแรง
องค์ประกอบของสมรรถภาพทางกลไก
 องค์ประกอบของสมรรถภาพทางกลไก มีดังนี้
 1. ความคล่องแคล่วว่องไว เป็นความสามารถในการเปลี่ยนทิศทางการเคลื่อนที่ได้อย่าง
รวดเร็ว
 2. การทรงตัว เป็นความสามารถในการรักษาสมดุลของร่างกายเอาไว้ได้
 3. การประสานสัมพันธ์ เป็นความสามารถในการเคลื่อนไหวได้อย่างราบรื่น และมี
ประสิทธิภาพ
 4. พลังกล้ามเนื้อ เป็นความสามารถของกล้ามเนื้อส่วนหนึ่งส่วนใดหรือหลายๆส่วน เช่น
การยืนอยู่กับที่ กระโดด การทุ่มน้าหนัก
 5. เวลาปฏิกิริยาตอบสนอง ระยะเวลาที่ร่างกายใช้ในการตอบสนองสิ่งเร้า
 6. ความเร็ว เป็นความสามรถในการเคลื่อนที่จากที่หนึ่งไปยังอีกที่หนึ่งได้อย่างรวดเร็ว
วิธีการทดสอบสมรรถภาพทางกลไก
 แบบทดสอบสมรรถภาพทางกลไกมีอยู่หลายวิธี แต่ที่นามาให้ศึกษาในที่นี้ได้แก่
แบบทดสอบสมรรถภาพทางกลไกของสมาคมกีฬาสมัครเล่นแห่งประเทศญี่ปุ่น
(JASA)
 แบบทดสอบประกอบด้วยรายการทดสอบ ดังนี้
1. ยืนกระโดดไกล
2. ลุก-นั่ง
3. ดันพื้น
4. วิ่งกลับตัว
5. วิ่ง 5 นาที
ยืนกระโดดไกล
 อุปกรณ์
1. พื้นที่เรียบไม่ลื่นอย่างน้อย 3.5 เมตร
2. เทปวัดระยะทางอ่านหน่วยเป็นเซนติเมตร
3. ไม้T ขนาดใหญ่
 วิธีทดสอบ
ผู้เข้าทดสอบยืนปลายเท้าทั้งสองชิดเส้นเริ่มและห่างกันเท่าช่วงสะโพก เหวี่ยงแขนทั้งสองไปข้างหลังพร้อมกับก้มตัว
เมื่อได้จังหวะให้เหวี่ยงแขนไปข้างหน้าอย่างแรงพร้อมกับกระโดดด้วยเท้าทั้งสองไปข้างหน้าให้ไกลที่สุด
การวัดระยะให้วัดจากเส้นเริ่มไปยังรอยส้นเท้าข้างที่ใกล้ที่สุดถ้าผู้ทดสอบเสียหลักหงายหลังก้นหรือมือเตะพื้น
ให้ประลองใหม่
 การบันทึกผล
บันทึกระยะทางที่ทาได้เป็นเซนติเมตร
ลุก-นั่ง
 อุปกรณ์
1. นาฬิกาจับเวลา
2. เบาะรองพื้น (ถ้ามี)
วิธีทดสอบ
 ให้ผู้ทดสอบจับคู่กัน คนหนึ่งนอนหงายบนเบาะยืดหยุ่น เข่างอเป็นมุมฉาก ปลายเท้าแยก
ห่างกัน ประสานมือที่ท้ายทอย อีกคนหนึ่งคุกเข่าที่ปลายเท้าคนแรก มือทั้งสองกาและกดข้อ
เท้าคนที่นอนหงายไว้ให้เท้าติดพื้น เมื่อได้รับสัญญาณเริ่มพร้อมกับจับเวลา ให้ลุกขึ้นนั่งให้
ข้อศอกแตะเข่าตนเองแล้วกลับลุกขึ้นนั่งใหม่ ทาเช่นนี้ติดต่อไปอย่างรวดเร็วจนครบ 30
วินาที
 การบันทึกผล ( Record )
ใน 30 วินาที่ให้นับว่าทาได้กี่ครั้ง
ดันพื้น
 อุปกรณ์
1. ใช้พื้นราบ
2. อุปกรณ์รองพื้น (ถ้ามี)
 วิธีทดสอบ
(ชาย) จัดผู้เข้าทดสอบเป็นคู่ ผู้ทดสอบคนที่ 2 คุกเข่ามือดันพื้นแขนเหยียดตรง ลาตัวขนานกับพื้น ผู้เข้าทดสอบคนแรกคว่าตัว
ขาทั้งสองพาดบนหลังขาและลาตัวขนานกับพื้น มือทั้งสองดันพื้นห่างกันประมาณช่วงไหล่แขนเหยียดตรงเป็นมุมฉากกับลาตัว
(หญิง) จัดผู้เข้าทดสอบเป็นคู่ ผู้เข้าทดสอบคนที่ 2 นอนคว่าราบกับพื้นประสานนิ้วมือรองแก้มไว้ผู้เข้าทดสอบคนแรกคว่าตัว
วางขาทั้งสองพาดบนหลังขาและลาตัวเหยียดตรง มือทั้งสองดันพื้นห่างกันประมาณช่วงไหล่แขนเหยียดตรง
(ชาย-หญิง) เมื่อให้สัญญาณเริ่ม ให้ผู้เข้าทดสอบยุบแขนลงจนคางสัมผัสพื้นแล้วดันแขนเหยียดตรงขึ้นในท่าเดิม ทาเช่นนี้เป็น
จังหวะสม่าเสมอ “ลง-ขึ้น” ภายในเวลา 2 วินาที นับเป็นผลการทดสอบ 1 ครั้ง ติดต่อกันไปเรื่อย ๆ ให้ได้มากที่สุดหากใช้เวลา
มากกว่า 2 วินาที ต่อการทดสอบ 1 ครั้ง “ลง-ขึ้น” ให้ยุติการทดสอบ
 การบันทึกผล
บันทึกจานวนครั้งที่ทาได้อย่างถูกต้อง
วิ่งกลับตัว
 อุปกรณ์
1. ปูนขาว
2. นาฬิกาจับเวลา
 วิธีทดสอบ
1. ผู้เข้ารับการทดสอบยืนอยู่หลังเส้นเริ่มในท่าเริ่มวิ่ง
2. เมื่อได้รับสัญญาณเริ่ม ให้วิ่งโดยเอามือไปแตะที่เส้นหลังกลับตัว
3. ปฏิบัติติดต่อกันไปภายในเลา 15 นาที ให้ได้จานวนเที่ยวไป-กลับมากที่สุดและเมื่อได้ยิน
เสียงสัญญาณหยุด ให้หยุดวิ่งทันที่ นับผลการทดสอบ1 ครั้ง
4. ให้คู่ทาหน้าที่ผู้ช่วยนับจานวนเที่ยวที่กลับตัวและคานวณระยะทางที่ทาได้
 การบันทึกผล
นับระยะทางเป็นเมตรที่วิ่งได้ถูกต้องภายในเวลาที่กาหนด
วิ่ง 5 นาที
 อุปกรณ์
1. นาฬิกาจับเวลา
2. เทปวัดระยะทาง
3. ธงหรือป้ายสัญญาณ
 วิธีทดสอบ
1. ให้เข้ารับการทดสอบยืนตามจุดที่กาหนดให้เมื่อได้ยินสัญญาณ เริ่ม ให้ผู้เข้ารับการทดสอบแต่ละคนวิ่งตาม
เส้นที่กาหนดให้ภายในระยะเวลา 5 นาที ให้ได้ระยะทางมากที่สุด และหยุดกับที่ทันทีเมื่อได้ยินสัญญาณ หยุด
2. คู่ของผู้เข้ารับการทดสอบทาหน้าที่ผู้ช่วยยืนหรือนั่งอยู่ด้านในของสนาม ณ จุดเดียวกันกับจุดเริ่มต้นของผู้เข้ารับ
การทดสอบ
3. จัดทาสนามให้สามารถทาการทดสอบได้ครั้งครั้งละหลายๆคู่ โดยแบ่งสนามออกเป็นช่วงๆให้ห่างกันช่วงละ 10
เมตร แล้วกาหนดเป็นจุดที่ 1,2,3,...จนรอบสนาม และในแต่ละจุดไม่ควรจะมีผู้เข้าทดสอบและคู่เกิน 3 คู่
 การบันทึกผล
ให้นับระยะทางเป็นเมตรที่วิ่งได้ภายในเวลาที่กาหนด
แนวทางในการสร้างเสริม
1. พัฒนาสมรรถภาพทางกลไกทั้ง 6 ด้านไปพร้อมๆกัน
2. แบบฝึกที่ใช้ในการพัฒนาสมรรถภาพทางกลไกควรเลือกให้เหมาะสม
3. พัฒนาสมรรถภาพทางกลไกในแต่ละด้าน
4. ปฏิบัติตามขั้นตอนการสร้างเสริมสมรรถภาพทางกลไก
5. ข้อควรคานึงถึงในการสร้างเสริมสมรรถภาพทางกลไก
จัดทาโดย
 นางสาวชุลีพร คุ้มยิ้ม เลขที่ 2
 นางสาวนนทรี หอมเทศ เลขที่ 3
 นางสาวศุภกานต์ อุ้มบุญ เลขที่ 4
 นางสาวศุภรดา มงคลเกิด เลขที่ 12
 นางสาวปนัดฐา การมิตรี เลขที่ 28
 นางสาวจิรัตติกาล วรรณสว่าง เลขที่ 30
 นางสาวณัฐมน เจริญดี เลขที่ 32
ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 4/9 กลุ่มที่ 5

สมรรถภาพทางกลไก

  • 1.
  • 2.
    ความหมายและความสาคัญของสมรรถภาพทางกลไก  สมรรถภาพทางกลไก (motorfitness) หมายถึง ความสามารถและ ประสิทธิภาพในการเคลื่อนไหวร่างกายธรรมชาติ เช่น การเดิน การวิ่ง การ กระโดด ซึ่งสมรรถภาพทางกลไกสามารถที่พัฒนาให้ดีได้บุคคลที่มี สมรรถภาพทางกลไกที่ดีเมื่อประกอบกิจการต่างๆ โดยเฉพาะอย่างยิ่งในการ ประกอบกิจกรรมที่ต้องใช้แรงกายซึ่งเราควรสร้างเสริมสมรรถภาพทาง กลไกให้ดีขึ้น เพื่อที่จะได้มีสุขภาพที่แข็งแรง
  • 3.
    องค์ประกอบของสมรรถภาพทางกลไก  องค์ประกอบของสมรรถภาพทางกลไก มีดังนี้ 1. ความคล่องแคล่วว่องไว เป็นความสามารถในการเปลี่ยนทิศทางการเคลื่อนที่ได้อย่าง รวดเร็ว  2. การทรงตัว เป็นความสามารถในการรักษาสมดุลของร่างกายเอาไว้ได้  3. การประสานสัมพันธ์ เป็นความสามารถในการเคลื่อนไหวได้อย่างราบรื่น และมี ประสิทธิภาพ  4. พลังกล้ามเนื้อ เป็นความสามารถของกล้ามเนื้อส่วนหนึ่งส่วนใดหรือหลายๆส่วน เช่น การยืนอยู่กับที่ กระโดด การทุ่มน้าหนัก  5. เวลาปฏิกิริยาตอบสนอง ระยะเวลาที่ร่างกายใช้ในการตอบสนองสิ่งเร้า  6. ความเร็ว เป็นความสามรถในการเคลื่อนที่จากที่หนึ่งไปยังอีกที่หนึ่งได้อย่างรวดเร็ว
  • 4.
  • 5.
    ยืนกระโดดไกล  อุปกรณ์ 1. พื้นที่เรียบไม่ลื่นอย่างน้อย3.5 เมตร 2. เทปวัดระยะทางอ่านหน่วยเป็นเซนติเมตร 3. ไม้T ขนาดใหญ่  วิธีทดสอบ ผู้เข้าทดสอบยืนปลายเท้าทั้งสองชิดเส้นเริ่มและห่างกันเท่าช่วงสะโพก เหวี่ยงแขนทั้งสองไปข้างหลังพร้อมกับก้มตัว เมื่อได้จังหวะให้เหวี่ยงแขนไปข้างหน้าอย่างแรงพร้อมกับกระโดดด้วยเท้าทั้งสองไปข้างหน้าให้ไกลที่สุด การวัดระยะให้วัดจากเส้นเริ่มไปยังรอยส้นเท้าข้างที่ใกล้ที่สุดถ้าผู้ทดสอบเสียหลักหงายหลังก้นหรือมือเตะพื้น ให้ประลองใหม่  การบันทึกผล บันทึกระยะทางที่ทาได้เป็นเซนติเมตร
  • 6.
    ลุก-นั่ง  อุปกรณ์ 1. นาฬิกาจับเวลา 2.เบาะรองพื้น (ถ้ามี) วิธีทดสอบ  ให้ผู้ทดสอบจับคู่กัน คนหนึ่งนอนหงายบนเบาะยืดหยุ่น เข่างอเป็นมุมฉาก ปลายเท้าแยก ห่างกัน ประสานมือที่ท้ายทอย อีกคนหนึ่งคุกเข่าที่ปลายเท้าคนแรก มือทั้งสองกาและกดข้อ เท้าคนที่นอนหงายไว้ให้เท้าติดพื้น เมื่อได้รับสัญญาณเริ่มพร้อมกับจับเวลา ให้ลุกขึ้นนั่งให้ ข้อศอกแตะเข่าตนเองแล้วกลับลุกขึ้นนั่งใหม่ ทาเช่นนี้ติดต่อไปอย่างรวดเร็วจนครบ 30 วินาที  การบันทึกผล ( Record ) ใน 30 วินาที่ให้นับว่าทาได้กี่ครั้ง
  • 7.
    ดันพื้น  อุปกรณ์ 1. ใช้พื้นราบ 2.อุปกรณ์รองพื้น (ถ้ามี)  วิธีทดสอบ (ชาย) จัดผู้เข้าทดสอบเป็นคู่ ผู้ทดสอบคนที่ 2 คุกเข่ามือดันพื้นแขนเหยียดตรง ลาตัวขนานกับพื้น ผู้เข้าทดสอบคนแรกคว่าตัว ขาทั้งสองพาดบนหลังขาและลาตัวขนานกับพื้น มือทั้งสองดันพื้นห่างกันประมาณช่วงไหล่แขนเหยียดตรงเป็นมุมฉากกับลาตัว (หญิง) จัดผู้เข้าทดสอบเป็นคู่ ผู้เข้าทดสอบคนที่ 2 นอนคว่าราบกับพื้นประสานนิ้วมือรองแก้มไว้ผู้เข้าทดสอบคนแรกคว่าตัว วางขาทั้งสองพาดบนหลังขาและลาตัวเหยียดตรง มือทั้งสองดันพื้นห่างกันประมาณช่วงไหล่แขนเหยียดตรง (ชาย-หญิง) เมื่อให้สัญญาณเริ่ม ให้ผู้เข้าทดสอบยุบแขนลงจนคางสัมผัสพื้นแล้วดันแขนเหยียดตรงขึ้นในท่าเดิม ทาเช่นนี้เป็น จังหวะสม่าเสมอ “ลง-ขึ้น” ภายในเวลา 2 วินาที นับเป็นผลการทดสอบ 1 ครั้ง ติดต่อกันไปเรื่อย ๆ ให้ได้มากที่สุดหากใช้เวลา มากกว่า 2 วินาที ต่อการทดสอบ 1 ครั้ง “ลง-ขึ้น” ให้ยุติการทดสอบ  การบันทึกผล บันทึกจานวนครั้งที่ทาได้อย่างถูกต้อง
  • 8.
    วิ่งกลับตัว  อุปกรณ์ 1. ปูนขาว 2.นาฬิกาจับเวลา  วิธีทดสอบ 1. ผู้เข้ารับการทดสอบยืนอยู่หลังเส้นเริ่มในท่าเริ่มวิ่ง 2. เมื่อได้รับสัญญาณเริ่ม ให้วิ่งโดยเอามือไปแตะที่เส้นหลังกลับตัว 3. ปฏิบัติติดต่อกันไปภายในเลา 15 นาที ให้ได้จานวนเที่ยวไป-กลับมากที่สุดและเมื่อได้ยิน เสียงสัญญาณหยุด ให้หยุดวิ่งทันที่ นับผลการทดสอบ1 ครั้ง 4. ให้คู่ทาหน้าที่ผู้ช่วยนับจานวนเที่ยวที่กลับตัวและคานวณระยะทางที่ทาได้  การบันทึกผล นับระยะทางเป็นเมตรที่วิ่งได้ถูกต้องภายในเวลาที่กาหนด
  • 9.
    วิ่ง 5 นาที อุปกรณ์ 1. นาฬิกาจับเวลา 2. เทปวัดระยะทาง 3. ธงหรือป้ายสัญญาณ  วิธีทดสอบ 1. ให้เข้ารับการทดสอบยืนตามจุดที่กาหนดให้เมื่อได้ยินสัญญาณ เริ่ม ให้ผู้เข้ารับการทดสอบแต่ละคนวิ่งตาม เส้นที่กาหนดให้ภายในระยะเวลา 5 นาที ให้ได้ระยะทางมากที่สุด และหยุดกับที่ทันทีเมื่อได้ยินสัญญาณ หยุด 2. คู่ของผู้เข้ารับการทดสอบทาหน้าที่ผู้ช่วยยืนหรือนั่งอยู่ด้านในของสนาม ณ จุดเดียวกันกับจุดเริ่มต้นของผู้เข้ารับ การทดสอบ 3. จัดทาสนามให้สามารถทาการทดสอบได้ครั้งครั้งละหลายๆคู่ โดยแบ่งสนามออกเป็นช่วงๆให้ห่างกันช่วงละ 10 เมตร แล้วกาหนดเป็นจุดที่ 1,2,3,...จนรอบสนาม และในแต่ละจุดไม่ควรจะมีผู้เข้าทดสอบและคู่เกิน 3 คู่  การบันทึกผล ให้นับระยะทางเป็นเมตรที่วิ่งได้ภายในเวลาที่กาหนด
  • 10.
    แนวทางในการสร้างเสริม 1. พัฒนาสมรรถภาพทางกลไกทั้ง 6ด้านไปพร้อมๆกัน 2. แบบฝึกที่ใช้ในการพัฒนาสมรรถภาพทางกลไกควรเลือกให้เหมาะสม 3. พัฒนาสมรรถภาพทางกลไกในแต่ละด้าน 4. ปฏิบัติตามขั้นตอนการสร้างเสริมสมรรถภาพทางกลไก 5. ข้อควรคานึงถึงในการสร้างเสริมสมรรถภาพทางกลไก
  • 11.
    จัดทาโดย  นางสาวชุลีพร คุ้มยิ้มเลขที่ 2  นางสาวนนทรี หอมเทศ เลขที่ 3  นางสาวศุภกานต์ อุ้มบุญ เลขที่ 4  นางสาวศุภรดา มงคลเกิด เลขที่ 12  นางสาวปนัดฐา การมิตรี เลขที่ 28  นางสาวจิรัตติกาล วรรณสว่าง เลขที่ 30  นางสาวณัฐมน เจริญดี เลขที่ 32 ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 4/9 กลุ่มที่ 5