Ανηωνςμίερ
Σςνοπηικόρ οδηγόρ




                    Γ.Φ.
Ποιερ λέξειρ λέγονηαι ανηωνςμίερ;

 Οι λέξειρ ποσ τρηζιμοποιούμε ανηί για ονόμαηα
 (οςζιαζηικά και επίθεηα) λέγονηαι ανηωνςμίερ.

Παράδειγμα
Λοιπόν, ο Σηέλιος απέκηηζε ποδήλαηο. Το ποδήλαηο
 έθερε ζηο Σηέλιο ο νονός ηοσ Σηέλιος ζηη γιορηή
 ηοσ Σηέλιος.
Αντικαθιστώντας με αντωνυμίες θα γίνει:
Λοιπόν, ο Σηέλιος απέκηηζε ποδήλαηο. Τος ηο ‘θερε
 δώρο ζηη γιορηή ηος ο νονός ηος.
Γενικά για ηιρ ανηωνςμίερ

 Οι ανηωνσμίες ανηικαθιζηούν ονομαηικέρ
  θπάζειρ.
 Οι ανηωνσμίες δε ζσημαηίζοςν κληηική.
 Οι ανηωνσμίες είναι οκηώ ειδών.
Ποια είναι ηα είδη ανηωνςμιών;

 Πποζωπικέρ
 Κηηηικέρ
 Αςηοπαθείρ
 Οπιζηικέρ
 Δεικηικέρ
 Αναθοπικέρ
 Επωηημαηικέρ
 Αόπιζηερ
Πποζωπικέρ ανηωνςμίερ

 Δηλώνοσν ηα ηπία ππόζωπα ηοσ λόγοσ

  Ποιες είναι;
• εγώ, εζύ, αςηόρ- ή- ό
Πποζωπικέρ ανηωνςμίερ
Κηηηικέρ ανηωνςμίερ

 Φανερώνοσν ηον κηήηοπα, ζε ποιον ανήκει κάηι

  Ποιες είναι;
 μος, ζος, ηος, ηηρ, ηος, μαρ, ζαρ, ηοςρ
 δικόρ- ή- ό μος, κ.η.λ.
Αςηοπαθείρ ανηωνςμίερ

 Δηλώνοσν πως ηο ππόζωπο ποσ ενεπγεί, δέσεηαι
 ηο ίδιο ηην ενέπγεια

  Ποιες είναι;
 ο εαςηόρ μος (και ζηα ηρία πρόζωπα, ζηοσς δύο
  αριθμούς)
Οπιζηικέρ ανηωνςμίερ

 Δείτνοσν όηι κάηι (πρόζωπο, ζώο ή πράγμα)
 ξεσωπίζει από άλλα (πρόζωπα, ζώα ή πράγμαηα)
 ηοσ ίδιος είδοςρ

  Ποιες είναι;
 ίδιορ- α- 0
 μόνορ- η- ο (ζσνοδεύεηαι από ηη γενική ηοσ
  αδύναηοσ ηύποσ ηης προζωπικής ανηωνσμίας)
Δεικηικέρ ανηωνςμίερ

 Τις τρηζιμοποιούμε όηαν δείσνοςμε

  Ποιες είναι;
 αςηόρ- ή- ό
 (ε)ηούηορ- ή –ό
 εκείνορ- ή- ό
 ηέηοιορ- α- ο
 ηόζορ- ή- ό
Αναθοπικέρ ανηωνςμίερ
  Σςνδέοςν μια δεςηεπεύοςζα ππόηαζη με μια
  λέξη, ζηην οποία αναθέρεηαι η κύρια πρόηαζη
  Ποιες είναι;
 πος
 ό,ηι
 ο οποίορ- η οποία- ηο οποίο
 όποιορ- α- ο
 όζορ- η- ο
Η αναθορική ανηωνσμία ό,ηι
  παίπνει πάνηα ςποδιαζηολή και ανηικαθίζηαηαι
από ηο οηιδήποηε
Ο ειδικός ζύνδεζμος όηι, δεν παίπνει ςποδιαζηολή
Επωηημαηικέρ ανηωνςμίερ

  Τις τρηζιμοποιούμε όηαν πωηάμε

  Ποιες είναι;
 ηι
 ποιορ- α- ο
 πόζορ- η- ο
 Το ποιορ- α- ο ζτημαηίζει και ηοσς ηύποσς ποιανού-
  ποιανήρ- ποιανού (ενικός), ποιανών (πληθσνηικός)
 Μερικές θορές τρηζιμοποιείηαι και για ηα ηρία γένη η
  ανηωνσμία ηίνορ
Αόπιζηερ ανηωνςμίερ
    Τις τρηζιμοποιούμε για ένα πρόζωπο, ζώο ή πράγμα
    ποσ δε θέλοςμε να ονομάζοςμε ή δε γνωπίζοςμε
    ηο όνομά ηος

    Ποιες είναι;
   έναρ- μία- ένα, κανέναρ- καμία- κανένα
   κάποιορ- α-ο, κάμποζορ- η- ο
   μεπικοί- έρ- ά
   κάηι, καηιηί, κάθε, καθεηί
   καθέναρ- καθεμιά- καθένα
   (ο, η, ηο) ηάδε, (ο, η, ηο) δείνα
   άλλορ- η- ο                           Γιάννης Φερενηίνος

Αντωνυμίες

  • 1.
  • 2.
    Ποιερ λέξειρ λέγονηαιανηωνςμίερ;  Οι λέξειρ ποσ τρηζιμοποιούμε ανηί για ονόμαηα (οςζιαζηικά και επίθεηα) λέγονηαι ανηωνςμίερ. Παράδειγμα Λοιπόν, ο Σηέλιος απέκηηζε ποδήλαηο. Το ποδήλαηο έθερε ζηο Σηέλιο ο νονός ηοσ Σηέλιος ζηη γιορηή ηοσ Σηέλιος. Αντικαθιστώντας με αντωνυμίες θα γίνει: Λοιπόν, ο Σηέλιος απέκηηζε ποδήλαηο. Τος ηο ‘θερε δώρο ζηη γιορηή ηος ο νονός ηος.
  • 3.
    Γενικά για ηιρανηωνςμίερ  Οι ανηωνσμίες ανηικαθιζηούν ονομαηικέρ θπάζειρ.  Οι ανηωνσμίες δε ζσημαηίζοςν κληηική.  Οι ανηωνσμίες είναι οκηώ ειδών.
  • 4.
    Ποια είναι ηαείδη ανηωνςμιών;  Πποζωπικέρ  Κηηηικέρ  Αςηοπαθείρ  Οπιζηικέρ  Δεικηικέρ  Αναθοπικέρ  Επωηημαηικέρ  Αόπιζηερ
  • 5.
    Πποζωπικέρ ανηωνςμίερ Δηλώνοσνηα ηπία ππόζωπα ηοσ λόγοσ Ποιες είναι; • εγώ, εζύ, αςηόρ- ή- ό
  • 6.
  • 7.
    Κηηηικέρ ανηωνςμίερ Φανερώνοσνηον κηήηοπα, ζε ποιον ανήκει κάηι Ποιες είναι;  μος, ζος, ηος, ηηρ, ηος, μαρ, ζαρ, ηοςρ  δικόρ- ή- ό μος, κ.η.λ.
  • 8.
    Αςηοπαθείρ ανηωνςμίερ Δηλώνοσνπως ηο ππόζωπο ποσ ενεπγεί, δέσεηαι ηο ίδιο ηην ενέπγεια Ποιες είναι;  ο εαςηόρ μος (και ζηα ηρία πρόζωπα, ζηοσς δύο αριθμούς)
  • 9.
    Οπιζηικέρ ανηωνςμίερ Δείτνοσνόηι κάηι (πρόζωπο, ζώο ή πράγμα) ξεσωπίζει από άλλα (πρόζωπα, ζώα ή πράγμαηα) ηοσ ίδιος είδοςρ Ποιες είναι;  ίδιορ- α- 0  μόνορ- η- ο (ζσνοδεύεηαι από ηη γενική ηοσ αδύναηοσ ηύποσ ηης προζωπικής ανηωνσμίας)
  • 10.
    Δεικηικέρ ανηωνςμίερ Τιςτρηζιμοποιούμε όηαν δείσνοςμε Ποιες είναι;  αςηόρ- ή- ό  (ε)ηούηορ- ή –ό  εκείνορ- ή- ό  ηέηοιορ- α- ο  ηόζορ- ή- ό
  • 11.
    Αναθοπικέρ ανηωνςμίερ Σςνδέοςν μια δεςηεπεύοςζα ππόηαζη με μια λέξη, ζηην οποία αναθέρεηαι η κύρια πρόηαζη Ποιες είναι;  πος  ό,ηι  ο οποίορ- η οποία- ηο οποίο  όποιορ- α- ο  όζορ- η- ο Η αναθορική ανηωνσμία ό,ηι παίπνει πάνηα ςποδιαζηολή και ανηικαθίζηαηαι από ηο οηιδήποηε Ο ειδικός ζύνδεζμος όηι, δεν παίπνει ςποδιαζηολή
  • 12.
    Επωηημαηικέρ ανηωνςμίερ Τις τρηζιμοποιούμε όηαν πωηάμε Ποιες είναι;  ηι  ποιορ- α- ο  πόζορ- η- ο  Το ποιορ- α- ο ζτημαηίζει και ηοσς ηύποσς ποιανού- ποιανήρ- ποιανού (ενικός), ποιανών (πληθσνηικός)  Μερικές θορές τρηζιμοποιείηαι και για ηα ηρία γένη η ανηωνσμία ηίνορ
  • 13.
    Αόπιζηερ ανηωνςμίερ Τις τρηζιμοποιούμε για ένα πρόζωπο, ζώο ή πράγμα ποσ δε θέλοςμε να ονομάζοςμε ή δε γνωπίζοςμε ηο όνομά ηος Ποιες είναι;  έναρ- μία- ένα, κανέναρ- καμία- κανένα  κάποιορ- α-ο, κάμποζορ- η- ο  μεπικοί- έρ- ά  κάηι, καηιηί, κάθε, καθεηί  καθέναρ- καθεμιά- καθένα  (ο, η, ηο) ηάδε, (ο, η, ηο) δείνα  άλλορ- η- ο Γιάννης Φερενηίνος