νίκος ξανθός, επαλ καρλοβάσου βουδισμός

1. ΒΟΥΔΙΣΜΟΣ
Με ηνλ όξν Βνπδηζκόο ή Βνπδηζκόο ελλνείηαη κία από
ηηο κεγάιεο ζξεζθείεο ηνπ θόζκνπ κε θεληξηθό πξόζσπν
ηνπ κπζνινγηθνύ πιηθνύ ηεο ηε δσή θαη ηε δηδαζθαιία ηνπ
΢ηληάη(ρ)α Γθανπηάκα (΢ηληάξηα Γθανπηάκα ζαλ
ζηγθξηηηθά) Μπνύληρα (Buddha) ή Βνύδα ηνπ
Πεθσηηζκέλνπ όπσο απνθαιείηαη ελίνηε.

2. Σιντάρτα Γκαουτάμα Βοφδασ
Ο βοφδασ γεννικθκε ωσ ΢ηληάξηα Γθανπηάκα, πρίγκθπασ τθσ φυλισ Σάκυα
του Νεπάλ (Σακυαμοφνι) περίπου το 566 Π.Κ.Ε. Στθ θλικία των 29 εγκατζλειψε τισ ανζςεισ του
βαςιλικοφ οίκου, για να αναηθτιςει το νόθμα τθσ οδφνθσ που αντίκριηε γφρω του. Μετά από
6 χρόνια ςκλθρισ εκπαίδευςθσ και πεικαρχίασ εγκατζλειψε τθν οδό του αςκθτιςμοφ και
κάκιςε κάτω από τον δζντρο Μπόντχι, ςε γαλινιο διαλογιςμό.
Την πανζέληνο ηος Μαΐος, με ηην αναηολή ηος ππωινού άζηπος, ο Σινηάπηα Γκοηάμα έγινε Βούδαρ
(Μπούνησα) ο Πεθωηιζμένορ. Καηόπιν πεπιπλανήθηκε ζηιρ πεδιάδερ ηηρ
βοπειοαναηολικήρ Αζίαρ επί 45 πεπίπος σπόνια, διδάζκονηαρ ηην αηπαπό ηος Νηάπμα Γύπω ηος
αναπηύσθηκε μια κοινόηηηα ή Σάγκσα μονασών -ανεξαπηήηωρ θύλος από κάθε κάζηα και κάθε θςλή-
αθοζιωμένων ζηην άζκηζη ηηρ αηπαπού ηος Βούδα. Το ιζηοπικό ππόζωπο πος έλαβε ηον
ηίηλο Βούδαρ πέθανε ζύμθωνα με ηιρ εκηιμήζειρ ζύγσπονων ιζηοπικών ηο 486 Π.Κ.Ε., ζηην ηλικία
ηων 80 εηών πεπίπος.

3. Η ιςτορία του Βουδιςμοφ
΢ύληνκα κεηά από ην ζάλαην ηνπ Βνύδα ή παξηληξβάλα, πεληαθόζηνη κνλαρνί
ζπλαληήζεθαλ ζην πξώην ζπκβνύιην ηεο Ραηδάγθξ(ρ)α, ππό ηελ εγεζία ηνπ
Καζπάπ, (Kashyapa). Ο Οππάιη (Upali) απήγγεηιε ηνλ YO κνλαζηηθό θώδηθα
(Βηλάγ) όπσο ηνλ ζπκόηαλ. Ο Αλάληα(Ananda), εμάδειθνο, θίινο θαη αγαπεκέλνο
καζεηήο ηνπ ΢ηληά-άηνκν κε θαηαπιεθηηθή κλήκε- απήγγεηιε ηα καζήκαηα ηνπ
Βνύδα . Οη κνλαρνί ζπδήηεζαλ ηηο ιεπηνκέξεηεο θαη ςήθηζαλ γηα ηελ ηειηθή κνξθή
ηνπ θεηκέλνπ. Καηόπηλ δεζκεύηεθαλ λα απνκλεκνλεύζνπλ ην θείκελν θαη λα ην
κεηαθέξνπλ ζε άιινπο κνλαρνύο θαζώο επίζεο θαη λα ην κεηαθξάζνπλ ζε
πνιπάξηζκεο γιώζζεο θαη δηαιέθηνπο ησλ ηλδηθώλ πεδηάδσλ. Θα πξέπεη λα
ζεκεησζεί όηη ν Βνπδηζκόο παξέκεηλε πξνθνξηθή παξάδνζε ζρεδόλ γηα 200
ρξόληα
΢ηνπο επόκελνπο αηώλεο, ε αξρηθή ελόηεηα ηνπ Βνπδηζκνύ άξρηζε λα
θνκκαηηάδεηαη. Η ζεκαληηθόηεξε δηάζπαζε εκθαλίζηεθε κεηά από ην δεύηεξν
ζπκβνύιην, πνπ έγηλε ζην Βατζράι(Vaishal) 100 ρξόληα κεηά από ην πξώην. Μεηά
από αξθεηέο ζπδεηήζεηο κεηαμύ κηαο αλαλεσηηθήο νκάδαο θαη ησλ παξαδνζηαθώλ
κνλαρώλ ηνπ Βνπδηζκνύ νη αλαλεσηέο έθπγαλ δηακνξθώλνληαο ηελ
Μαραζάλγ(ρ)α[...] ΢ην πέξαζκα ηνπ ρξόλνπ από απηή ηελ αλαλεσηηθή νκάδα
δηακνξθώζεθε ε παξάδνζε (Μαραγηάλ) ηεο βόξεηαο Αζίαο, ηεο νπνίαο κίαο ζρνιή
είλαη ν δελ βνπδηζκόο.

4. Οη παξαδνζηαθνί Βνπδηζηέο, πνπ αλαθέξνληαη πιένλ σο
΢η(ρ)αβηξαβάληα(Sthaviravad) ή «αηξαπόο ησλ πξεζβύηεξσλ» (Σ(ρ)εξαβάληαζη
δηάιεθην Πάιη), αλέπηπμαλ έλα ζύλζεην ζύλνιν θηινζνθηθώλ ηδεώλ πέξα από
εθείλεο πνπ δηεπθξίληζε ν ίδηνο ν Βνύδαο. Απηέο νη ηδέεο ζπιιέρζεθαλ θαη
θαηαγξάθεθαλ κε ηνλ γεληθό ηίηιν Ακπηληάξκ (Abhidharm) ή «αλώηεξεο
δηδαζθαιίεο». Ωζηόζν θαη εδώ πξνέθπςαλ αιιεπάιιειεο δηαθσλίεο, κε
απνηέιεζκα ηε δηάζπαζε ηεο αξρηθήο παξαδνζηαθήο νκάδαο ζε 18 δηαθνξεηηθέο
ζρνιέο πνπ αλέπηπμαλ ε θαζεκία ηε δηθή ηεο αλεμάξηεηε εξκελεία επί δηαθόξσλ
ζεκάησλ. Απηέο νη ζρνιέο κε ηε ζεηξά ηνπο εμαπιώζεθαλ ζε όιε ηελ Ιλδία θαη ηε
λόηην Αζία. ΢ήκεξα, κόλν ε ζρνιή ηεο ΢ξηΛάλθαΣεξαβάληα επηβηώλεη νηη
Ο Βνπδηζκόο παξόηη ζπγθαηαιέγεηαη ζηηο πέληε κεγαιύηεξεο ζξεζθείεο ηνπ
θόζκνπ, δηαθνξνπνηείηαη εμνινθιήξνπ από ηελ ινγηθή θαη ηελ θηινζνθία πνπ
δηέπεη ηνλ Υξηζηηαληζκό, ησλ Μσακεζαληζκό, ηνλ Ινπδατζκό θαη ελ κέξεη ηνλ
Ιλδνπηζκό. Ο Βνπδηζκόο δελ αλαθέξεηαη ζηελ ιαηξεία ελόο ππέξηαηνπ όληνο, ηνπ
Θενύ, αιιά απνηειεί έλα ηδενινγηθό-θηινζνθηθό ζύζηεκα αμηώλ πνπ ζθνπό έρεη
λα νδεγήζεη ηελ αλζξώπηλε ύπαξμε ζηελ νινθιήξσζε ή αιιηώο ζηελ θώηηζε,
δειαδή ζε κηα θαηάζηαζε πιήξνπο πλεπκαηηθήο θαη ςπρηθήο δηαύγεηαο.

5. Δαλάι Λάμα
Γαιάη Λάκα είλαη ν ηίηινο πνπ δίλεηαη ζηνλ έλαλ από ηνπο δύν εγέηεο
ηνπ Λακατζκν (Θηβεηηαλν Βνπδηζκνύ) (ν άιινο εγέηεο είλαη ν Παληζέλ Λάκα).
Ο Γαιάη Λάκα ήηαλ κέρξη ην 1950 ν πνιηηηθόο αξρεγόο ηνπ Θηβέη. Θεσξείηαη όηη
αληηπξνζσπεύεη ζηε γε ηε δσληαλή ελζάξθσζε ηνπ Βαδηζάηβα Αβαινθηηέζβαξα, πνπ είλαη
κηα από ηηο κνξθέο ηνπ Βνύδα θαη ζπγθεθξηκέλα ε κνξθή ηνπ ειένπο.
O Σέλδηλ Γθηάηδν είλαη ν 14νο Γαιάη Λάκα
Η πλεπκαηηθή δηθαηνδνζία ηνπ Γαιάη Λάκα επεθηείλεηαη θαη πέξα από ην Θηβέη σο
ηε Μνγγνιία, ζε έλα κέξνο ηεο Κίλαο θαη ζηα Βαζίιεηα ηνπ Μπνπηάλ θαη ηνπ ΢ηθθίκ. Μέρξη
ην 1959 ε έδξα ηνπ Γαιάη Λάκα ήηαλ ε πξσηεύνπζα ηνπ Θηβέη, Λάζα. Σν 1959, όηαλ
θαηέιαβαλ ην Θηβέη νη Κηλέδνη, ν Γαιάη Λάκα θαηέθπγε ζηελ Ιλδία. Μεηά ηνλ ζάλαην ηνπ Γαιάη
Λάκα ν δηάδνρόο ηνπ εθιέγεηαη ζην πξόζσπν ηνπ παηδηνύ, πνπ ηελ ώξα ηνπ ζαλάηνπ ηνπ
γελληέηαη θαη πνπ, όπσο ηζρπξίδνληαη νη Λάκα, αλαγλσξίδνπλ ζην παηδί απηό κεξηθά ζεκάδηα
πνπ δείρλνπλ όηη είλαη ε λέα ελζάξθσζε ηνπ Βνύδα ηνπ Αβαινθηηέζβαξα.
Σα επίζεκα απηά πξαθηηθά ηεο ελζάξθσζεο ππνβάιινληαλ ζηελ Κίλα, όηαλ αθόκε ην Θηβέη
ήηαλ απηόλνκε επαξρία ηεο Κίλαο θαη ε θηλεδηθή θπβέξλεζε επηθύξσλε ηελ ελζάξθσζε θαη
θπζηθά θαη ηε δηαδνρή.
Η αίξεζε ησλ Λάκα είλαη ζρεηηθά λέα ζξεζθεία πνπ ηδξύζεθε ηνλ 15ν αηώλα από ηνλ
δάζθαιν ηνπ Βνπδηζκνύ Σζνλλ α - πα, πνπ ν ηξίηνο δηάδνρόο ηνπ αλαγλσξίζηεθε από ηνπο
Μνγγόινπο σο εγεκόλαο ηνπ Θηβέη.
Ο 14νο Γαιάη Λάκα αλαθνίλσζε ζηηο 10 Μαξηίνπ 2011 ηελ πξόζεζή ηνπ λα παξαηηεζεί από

6. ΝΙΚΟΛΑ΢ ΞΑΝΘΟ΢ Β2
ΔΡΓΑ΢ΙΑ ΘΡΗ΢ΚΔΤΣΙΚΩΝ
ΘΔΜΑ: ΒΟΤΓΙ΢ΜΟ΢