Download to read offline
Social penetration
- 1. نظریه نفوذ (رخنه)اجتماعی Social Penetration Theory ایشٍیي آلتوي ٍ دالواس تایلش Irwin Altman & Dalmas Taylor
- 2. آلتوي ٍ تیلَساػتقاد داسًذ مِ سٍاتظ افشاد اص لحاػ ًفَر اختواػیطاى تسیاس هتفاٍت است. اص ضَّش – صى تا هذیش- ماسهٌذ تا ّن تاصیّای گلف تا پضضل – تیواس، ایي ًظشیِپشداصاى ًتیدِ هیگیشًذ مِ سٍاتظ «ضاهل سغَح هختلف اص غویویت دس تؼاهل ٍ دسخِ ای اص ًفَر اختواػی است» (۳۷۹۱، ظ ۳). ًَیسٌذگاى هتزمش هیضًَذ مِ ساتغِّا تشخی اص خظ سیشّای خاظ سا دًثال هیمٌٌذ، یا ساّی تشای ًضدینی ػالٍُ تش ایي، آىّا هؼتقذًذ مِ استثاطّا دس گستشضطاى تا حذی ساصهاى یافتِ ٍ قاتل پیص تیٌی ّستٌذ.
- 3. تش اساس ایيًظشیِ غویویت هیاى افشاد تِ تذسیح ضنل هیگیشد، دس اثش هشٍس صهاى افضایص پیذا هیمٌذ، اص حالت تػٌؼی خاسج هیضَد ٍ دس سفتاسّای ٍاقؼی عشفیي ساتغِ ًسثت تِ ّن تشٍص هییاتذ. افضایص ایي غویویت، ًفَر تیطتش افشاد دس ّن ٍ ًضدینی تیطتش هیاى آىّا سا تِ دًثال داسد. دس ًْایت افضایص ًضدینی هیاى افشاد، تِ ضٌاخت دقیقتش آىّا اص ینذیگش هیاًداهذ. دس ایي ضشایظ افشاد تِ مَچلتشیي ًطاًِ ّای سفتاسی عشف هقاتل ٍامٌص ًطاى هیدٌّذ. گفتٌی است افضایص غویویت تیص اص ّش چیض اص عشیق خَدافطاگشی (خَدگطَدگی) حاغل هیضَد.
- 4. یک مثال خاًَادُ الفٍ ب، تِ تاصگی تِ ساختواًی خذیذ اسثاب مطی مشدُاًذ. لیال ٍ ضثٌن دٍ دختش ایي دٍ خاًَادُ ّستٌذ، ّشدٍ ّن سي ٍ سالٌذ ٍ اص قضا دس یل هذسسِ ثثت ًام مشدُاًذ. ّوضهاى تا آغاص سال تحػیلی تا ّن آضٌا هیضًَذ. آىّا ّش سٍص غثح ینذیگش سا دس ساُ پلِ ّای ساختواى هیتیٌٌذ، تِ سٍی ّن هیخٌذًذ ٍ سالم هیمٌٌذ. ساتغِ آىّا هذتی دس ّویي حذ تاقی هیهاًذ تا ایٌنِ سٍصی تِ پیطٌْاد لیال تا ّن تِ هذسسِ هیسًٍذ ٍ دس عَل هسیش دستاسُ هذسسِ تا ّن حشف هیصًٌذ . تؼذ اص هذتی قشاس هیگزاسًذ تا ّن تِ هذسسِ تشًٍذ، ساتغِ آىّا هذتی دس ّویي سغح هیهاًذ، اها ضص هاُ تؼذ آىّا تِ دٍستاًی غویوی تذل ضذُاًذ مِ تِ هٌضل ینذیگش سفت ٍ آهذ داسًذ ٍ داستاى سٍاتظ خاًَادگی ٍ خػَغیتشیي خاعشات خَد سا تا ّن دس هیاى هیگزاسًذ. غویویت آىّا عی یل سال تحػیلی، سٍص تِ سٍص افضایص هییاتذ.
- 5. روابط و پیازها آلتويٍ تیلَس دس تشسسیضاى، یل ساختاس الیِتٌذی (پیاص گًَِ) سا گٌداًذًذ. آىّا تاٍس داسًذ مِ یل ضخع هیتَاًذ تا یل پیاص هقایسِ ضَد، تا آى الیِ ّای (دایشُ ّای هتحذالوشمض) پیاص مِ تاصگَ مٌٌذُ خٌثِ ّای هختلفی اص ضخػیت یل فشد است. الیِ خاسخی تػَیش ػوَهی اص ضخع است، یا آًچِ مِ دس هقاتل چطواى غیش هسلح حاضش است.
- 6. چهار پیش فرضاین نظریه 1. 2. 3. 4. سٍاتظ اص ضنل غیش غویوی ٍ سغحی تِ ضنل غویوی ٍ ػوقی پیص هیسًٍذ. پیطشفت سٍاتظ، هؼوَالً هٌظن ٍ قاتل پیص تیٌی است. پیطشفت سٍاتظ ضاهل ماّص ًفَر ٍ ّوچٌیي صٍال ٍ قغغ ساتغِ ًیض هیضَد. خَدافطایی ( )Self-disclosureدس هحَسیت پیطشفت سٍاتظ قشاس داسد. ًظشیِپشداصاى ًظشیِ ًفَر اختواػی اػتقاد داسًذ مِ سٍاتظ هیاى فشدی تِ ضیَُ ای تذسیدی ٍ قاتل پیص تیٌی سضذ هییاتٌذ. ًظشیِ ًفَر اختواػی تیاى هیمٌذ مِ خَدافطایی سٍش اغلی تشای پیص تشد سٍاتظ غیش غویواًِ ٍ من ػوق تِ سٍاتظ ػویق ٍ غویواًِ است. الثتِ تا ٍخَد ایي مِ خَدافطایی هیتَاًذ هٌدش تِ سٍاتظ غویواًِ تش گشدد، هوني است فشد سا آسیة پزیش ساصد.
- 7. چهار مرحله نفوذاجتماعی 1. 2. 3. 4. هشحلِ آضٌاساصی ) (orientation stageمِ ضاهل آضناس مشدى اتؼاد مَچنی دس تاسُ خَدهاى است. هشحلِ تثادل ػاعفی هقذهاتی ( stage Exploratory Affective )Exchangeمِ هٌتح تِ ظاّش مشدى ضخػیت ها تشای دیگشاى هیضَد. هشحلِ تثادل ػاعفی ()Affective Exchange stageمِ خَداًگیختِ تَدُ ٍ تشای عشفیي تسیاس ساحت است. هشحلِ تثادل پایذاس ( )Stable Exchenge stageمِ هٌتح تِ خَدافطایی ٍ خَداًگیختگی ماهل تشای عشفیي هیضَد.
- 8. هدف نفوذ اجتماعی 1.تحت تأثیش قشاس دادى 2. ایداد تغییش دس ًفَر گشٍّی دس ٍاقغ ّنًَایی یا ّنسًگی مِ ینی اص خلَُّا ٍ آثاس ًفَر اختواػی است سخ هیدّذ. ّنسًگی یا ّنًَاییۺ ٍقتی فشد احساس فطاس خیالی یا ٍاقؼی اص سَی یل گشٍُ داسد، سؼی هیمٌذ ػقایذ ٍ سفتاس خَد سا تغییش دادُ ٍ تا گشٍُ ّوشاُ ٍ ّنسًگ ضَد. ّنسًگی ّن هیتَاًذ هثثت تاضذ ٍ ّن هٌفی. تٌاتشایيۺ ّنسًگی یا ّنًَایی ۻ تأثیش پزیشی ًفَر ۻ تأثیشگزاسی ًفَر ٍ قذست تحت تأثیش قشاس دادى دیگشاى، دس فؼالیتّای تشغیثی ٍ اًگیضضی تسیاس تأثیشگزاس است. هسلواً اگش فشد اقٌاع گش ٍ تشغیة مٌٌذُ اص ًفَر تیطتش ٍ تاالتشی تشخَسداس تاضذ، ضشیة هَفقیتص دس فؼالیت اقٌاػی تاال خَاّذ سفت ٍ تِ ًتایح هذًظش خَد تیطتش ًضدیل هیضَد ٍ هیتَاًذ هخاعثاًص سا تا خَد ّوشاُ ًوایذ.
- 9. راهبردها ًفَر اختواػی یؼٌیتَاًایی تحت تأثیش قشاس دادى دیگشاى تا گفتاس یا سفتاس. ًفَر اختواػی ٍقتی سٍی هیدّذ مِ اػوال یل فشد یا یل گشٍُ، سفتاس دیگشاى سا تحت تأثیش قشاس دّذ؛ تِ یل هؼٌا، اغغالح ًفَر اختواػی مَضطی است، ػوذی اص سَی یل فشد یا یل گشٍُ، تشای ایداد تغییش دس ػقایذ یا سفتاس دیگشاى. تغییش ًگشش یل ًوًَِ اص ًفَر اختواػی است، ًفَری مِ ػوذتاً تش ادساك مالهی هثتٌی است ٍ ػوَهاً فشؼ آى تش ایي است مِ سفتاس اًساى داسای هثٌای ضٌاختی است.
- 10. پیامدهای رفتاری نفوذاجتماعی 1. پزیشش ()compliance؛ پزیشش یؼٌی اخاتت یل دسخَاست غشیح ٍ هستقین دس حضَس دیگشاى. هشدم ٌّگام پزیشش یل دسخَاست هستقین هوني است، قثالً تا آى دسخَاست هَافق تاضٌذ یا هخالف؛ یا هوني است ًظشی دس هَسد آى ًذاضتِ تاضٌذ. 2. اعاػت ()obedience؛ دس هَقؼی مِ دسخَاستّای دیگشاى سا قثَل ًویمٌین، دیگشاى هوني است تِ دٍهیي پیاهذ سفتاسی ًفَر اختواػی یؼٌی «اعاػت» هتَسل ضًَذ. اعاػت ػثاست است اص اًدام یل دستَس غشیح مِ هؼوَالً غادسمٌٌذُی آى ضخػی قذستوٌذ یا داسای پایگاُ تاالی اختواػی است. چَى امثش ها اص مَدمی یاد گشفتِاین تِ افشاد غاحة قذست احتشام تگزاسین ٍ اص آىّا (هثل هؼلواى، پذس ٍ هادس، پلیس) اعاػت مٌین. اعاػت اص هظاّش قذست، یل اهش هتذاٍل ٍ ًطاًِی پختگی است. 3. ّنسًگی ()conformity؛ ّنسًگی یا ّنًَایی دس ًتیدۀ فطاس غیش هستقین گشٍُ اًدام هیگیشد. ایي اهش، ًاضی اص ایي ٍاقؼیّت است مِ دس تسیاسی اص هَقؼیتّای اختواػی، قَاػذی تشای سفتاس (ٌّداس اختواػیۺ social ٍ )normsخَد داسد، مِ هؼیي هیمٌذ، افشاد خاهؼِ دس هَقؼیّتّای هختلف چِ سفتاسی تایذ داضتِ تاضٌذ. غالثاً افشاد تِ ایي ٌّداسّا پایتٌذًذ ٍ خَد سا تِ آىّا هلتضم احساس هیمٌٌذ. گشچِ هوني است دس ٍّلۀ اٍل تػَس مٌین مِ ایي ٌّداسّا آصادی فشد سا هحذٍد هیمٌٌذ؛ اها تایذ تَخِ داضت مِ تذٍى ٍخَد آىّا خاهؼِ دچاس ّشج ٍ هشج خَاّذ ضذ.
- 11. تبادل اجتماعی: هسینههاو پاداشهای رابطه ای تیلَس ٍ آلتوي (۷۸۹۱) استذالل هیمٌٌذ مِ سٍاتظ هیتَاًٌذ تِ ضنل پاداش ٍ ّضیٌِّا هفَْم یاتٌذ. پاداشّا آى سخذادّا ٍ سفتاسّای ساتغِ ای است مِ سضایت، لزت ٍ خطٌَدی سا دس عشف ساتغِ ای تش هیاًگیضد. تِ تیاًی سادُ، اگش مِ ساتغِ ای پاداشّای تیطتشی ًسثت تِ ّضیٌِّا فشاّن مٌذ، آى هَقغ افشاد احتوال تیطتشی داسد مِ دس آى ساتغِ تاقی تواًٌذ. آًچٌاى مِ تیلَس ٍ آلتوي خاعش ًطاى هیمٌٌذۺ «پاداشّا ٍ ّضیٌِّا تِ عَس هذاٍهی تا اسضای دٍخاًثِ ًیاصّای فشدی ٍ اختواػی هشتثظ است» (۷۸۹۱، ظ ۴۶۲.) تشای دسك تْتشی اص ایي هغلة، دٍ ًتیدِ صیش مِ تَسظ تیلَس ٍ آلتوي تیاى ضذُ سا هالحظِ مٌیذ: 1. ّضیٌِّا ٍ پاداشّا دس اتتذای ساتغِ تأثیش تیطتشی داسًذ تا دس اداهِ ساتغِ. 2. سٍاتظ تا هٌثؼی اص تداسب هثثت ّضیٌِ/پاداش. قاتلیت تیطتشی تشای تشخَسد هَثش تا تؼاسؼ سا داسد. ها ّش مذام اصا یيّا سا تِ غَست هختػش تشسسی خَاّین مشد. تٌاتشایي، دس هدوَع سٍاتظ اغلة تش اسصیاتی ّضیٌِ ٍ پاداشّا اص سَی دٍ عشف هتنی است. اگش عشفیي احساس مٌٌذ مِ پاداشّای تیطتشی ًسثت تِ ّضیٌِّا ٍخَد داسد، ضاًس ایٌنِ سٍاتظ دٍام یاتذ، ٍخَد داسد. اگش ّضیٌِ ّای تیطتشی ًسثت تِ پاداشّا، دسك ضَد، احتوال قغغ ایي ساتغِ است.