Uploaded byMartinez1986pl
PPTX, PDF3,949 views

Radzenie sobie ze stresem

Radzenie sobie ze_stresem

Embed presentation

Downloaded 16 times
Sposoby radzenia sobie ze stresem
Stresu nie jesteśmy w stanie uniknąć, możemy jednak nauczyć się jak minimalizować jego szkodliwe skutki.
Stres nie zawsze jest szkodliwy. Oprócz stresów szkodliwych są stresy przyjemne, które działają korzystnie na organizm, mobilizują do działania. Do takich należą np.: osiągnięcie sukcesu, zaspokojenie silnego pragnienia, przeżycie wzniosłego uczucia, wyczyny sportowe. Wyróżniamy zatem: Dystres (stres zły) - kiedy stres jest tak ciężki lub trwa tak długo, że wywołuje dezorganizację działania; Eustres (stres dobry) - działanie mimo chwilowego dyskomfortu prowadzi do rozwoju osobowości.
Poniższy wykres przedstawia zależność pobudzenia organizmu od działania czynnika stresowego. Przedstawione są fazy reakcji stresowej (alarm i adaptacja) oraz rodzaje stresu (stres korzystny i stres szkodliwy)
Stres rozumiany bywa jako: - bodziec - przykry, przeszkadzający i odrywający od aktywności (różnorodne, nieprzyjemne sytuacje wywołujące stres, np. hałas w miejscu) pracy, przykre wydarzenie, wydalenie z pracy, choroba itp.] - reakcja organizmu na stawiane wymagania, reakcja na przykry bodziec ze środowiska zewnętrznego (reakcje, które pojawiają się w ciele i umyśle człowieka w odpowiedzi na nieprzyjemne sytuacje) - jako relacja między czynnikami zewnętrznymi, a właściwościami człowieka
Rozróżniamy dwa rodzaje stresu: •stres psychiczny – wywołany przez silny bodziec zewnętrzny i wewnętrzny (stresor), wzrost napięcia emocjonalnego prowadzący do ogólnej mobilizacji sił organizmu, mogący przy długotrwałym działaniu doprowadzić do zaburzeń w funkcjonowaniu organizmu, wyczerpania i chorób psychosomatycznych; •stres fizjologiczny – całokształt zmian, którymi organizm odpowiada na różnorakie czynniki uszkadzające, jak zranienie, oziębienie, przegrzanie itp.
Głównymi przyczynami stresu są sytuacje trudne – stresory Rodzaje stresorów: 1. stresory silne i ograniczone w czasie np. wizyta u dentysty, wtargnięcie osy do samochodu, oczekiwanie na biopsję piersi 2. stresory mające określone następstwa np. utrata drugiej osoby, utrata pracy 3. powtarzające się stresory okresowe np. egzaminy dla studentów, spotkanie z nielubianymi osobami 4. stresory przewlekłe np. choroba wyniszczająca, długotrwały konflikt w rodzinie, stałe ryzyko związane z wykonywanym zawodem
Test: Koło życia Zazwyczaj ludzie są bardzie szczęśliwi, gdy wszystkie aspekty ich życia pozostają w równowadze. Ale co właściwie decyduje o równowadze w życiu? Poniższy test może pomóc znaleźć odpowiedź na to pytanie. Jest to koło podzielone na 8 części, które oznaczają różne elementy codziennego życia: dom/środowisko, pieniądze/finanse, rodzina/przyjaciele, zdrowie/kondycja fizyczna, rozwój osobisty, kariera/praca, związki partnerskie, rozrywka/rekreacja. Środek koła odpowiada zerowej satysfakcji w każdej dziedzinie życia, natomiast linia będąca obwodem koła oznacza satysfakcję na poziomie 10, czyli najwyższą.
Jak wypełnić koło? W każdej części koła narysuj linię, która określi, w jakim stopniu dana sfera życia jest dla Ciebie satysfakcjonująca. Jeżeli nie satysfakcjonuję cię kariera zawodowa, narysuj linię bliżej środka koła – na poziomie 1 lub 2, natomiast jeśli jesteś w szczęśliwym, stałym związku, narysuj linię blisko obwodu koła- na poziomie 8 lub wyżej. Spróbuj ocenić bardzo precyzyjnie każdą sferę życia.
Po naniesieniu wszystkich linii powstanie rysunek odzwierciedlający poziom równowagi w twoim życiu. Stosunkowo regularny okrąg wskazuje na równowagę życiową, a nierówny kształt – jedne elementy ocenione wysoko, a inne nisko, oznacza, że musisz przemyśleć pewne kwestie. Zadaj sobie pytanie, jak możesz zmienić te sfery życia, które Cię nie satysfakcjonują
Rodzaje sytuacji trudnych: 1. zagrożenie – sytuacja, w której pojawia się niebezpieczeństwo utraty jakiejś cenionej przez osobę wartości np. życia, zdrowia, pozycji społecznej 2. deprywacja – brak lub znaczne ograniczenie dostępu do podstawowych czynników niezbędnych dla normalnego funkcjonowania, do zaspokojenia potrzeb biologicznych albo psychologicznych
3. przeciążenie – położenie, w którym stopień trudności zadania jest na granicy możliwości fizycznych, umysłowych lub wydolności nerwowej człowieka 4. utrudnienie – okoliczność, w której możliwość wykonania zadania zostaje zmniejszona na skutek pojawiających się braków przedmiotowych, informacyjnych lub fizycznych 5. konflikt motywacyjny – występowanie sprzecznych dążeń tej samej osoby lub konieczności dokonania wyboru pomiędzy dwoma sytuacjami o jednakowej wartości pozytywnej lub negatywnej.
Skala stresu wg. Thomasa Holmesa Statystyczny efekt stresorów Z badań Holmesa wynika interesująca zależność statystyczna pomiędzy stresorami, a prawdopodobieństwem zapadnięcia na poważną chorobę. Wyniki: 150-199 jednostek stresu = 37% zagrożenie poważną chorobą w ciągu kolejnych 2 lat 200-299 jednostek stresu = 51% zagrożenie poważną chorobą w ciągu kolejnych 2 lat ponad 300 jednostek stresu = 79% zagrożenie poważną chorobą w ciągu kolejnych 2 lat
Istnieją trzy fazy stresu psychologicznego: 1. Faza mobilizacji 2. Faza rozstrojenia 3. Faza destrukcji
Faza mobilizacji cechuje się: Aktywacją procesów psychologicznych: -sprawniej przebiegają procesy spostrzegania i myślenia; - reakcje są intensywniejsze i szybsze; -zachowanie zmienia się stosownie do sytuacji. Jeżeli stres się przedłuża, wskutek ciągłej mobilizacji organizmu dochodzi do obniżenia poziomu czynności psychicznych i następuje
Faza rozstrojenia, którą cechują: - trudności z koncentracją uwagi; - rozkojarzenie; - luki w pamięci; - zaburzone myślenie logiczne; - brak przewidywania skutków własnego działania; - schematyzm w działaniu, który nie prowadzi do osiągnięcia celów; – syndrom bezradności; - emocje wymykają się spod kontroli; - zmienne nastroje; - obojętne podchodzenie do wykonywanych zadań; - kłopoty ze snem
Faza destrukcji, w której żadna czynność nie jest wykonywana poprawnie. Cechują ją: - niezdolność do prawidłowej oceny sytuacji; - gwałtowne obniżenie poziomu motywacji do radzenia sobie; - gwałtowne poszukiwanie pomocy, płacz lub izolacja, ucieczka w chorobę, agresja przeciw przedmiotom, innym ludziom, sobie.
Do najpowszechniejszych reakcji na stres należą: •w sferze fizjologii: bladość, pocenie się, przyspieszone bicie serca, napięcie mięśni, dyszenie, zmiany ciśnienia krwi, odpływ krwi do mięśni, suchość w ustach i gardle, częste oddawanie moczu, ból pleców, szyi i innych części ciała, zaburzenia menstruacji, niestrawność, bóle głowy, częste przeziębienia i inne pospolite dolegliwości, bezsenność •w sferze sprawności myślenia: luki w pamięci, zapominanie, niemożność skoncentrowania się, ogólny brak zainteresowań, obsesyjne trzymanie się pewnych pomysłów
•w sferze emocji: lęk, rozdrażnienie, depresja, zamykanie się w sobie, nerwowość, złość, zakłopotanie •w sferze zachowań: trudności z mówieniem, impulsywność, drżenie, tiki nerwowe, wysoki i nerwowy śmiech, zgrzytanie zębami, częstsze uleganie wypadkom, intensywne palenie papierosów, picie dużych ilości alkoholu, nieuzasadnione zażywanie leków, zmiany w odżywianiu, inne "nerwowe" zachowania w sferze "filozofii życiowej": bezradność, kwestionowanie wartości, bezosobowe podejście do wykonywanych zadań
Skala poziomu stresu Samoocena Wyniki Do 46 – wynik niski 47-75 – wynik średni Powyżej 76 – wynik wysoki, niepokojący
Strategie i techniki w radzeniu sobie ze stresem W procesie radzenia sobie ze stresem człowiek wykorzystuje wiele zasobów zarówno osobistych – wewnętrznych, jak i zewnętrznych. Do osobistych należy np. kontrola psychologiczna, która pozwala zmniejszyć poczucie bezradności, umożliwia zmianę odbioru sytuacji stresowej i zapewnia dostęp do konkretnych metod działania. Skuteczność radzenia sobie ze stresem zależy także od naszych relacji z otoczeniem.
Rodzaje wsparcia •wsparcie emocjonalne: pozytywne uczucia, bliskość, doświadczenie zaufania i zaangażowania, akceptacja przez innych własnej osoby i uczuć, aktywne wysłuchiwanie •wsparcie przy rozwiązywaniu problemów: możliwość opowiedzenia o problemie, otrzymanie informacji i działań istotnych dla rozwiązania problemu, przeżycie dodawania otuchy, otrzymywanie informacji zwrotnej co do własnego zachowania i sposobu przeżywania
•wsparcie praktyczne i materialne: w razie potrzeby pożyczenie lub otrzymanie pieniędzy, przedmiotów, doświadczenie przyjaznej współobecności drugiej osoby podczas wykonywania uciążliwych czynności, bycie zwolnionym od zadań i obciążeń • przeżycie integracji społecznej: doświadczenie podobieństwa wyobrażeń o życiu i wartościach
Rodzaje sposobów radzenia sobie ze stresem: •działania skierowane na siebie (zmierzające do zmiany spojrzenia na problem, formy, logiczna analiza sytuacji) •działania związane ze zmianą interpretacji np. sytuację zagrożenia redefiniuje się na sytuację wyzwania, ale także zaprzeczanie i unikanie informacji •działania, których celem jest manipulacja, kontrolowanie emocji i napięć wywołanych stresorami (regulowanie napięcia emocjonalnego, ekspresja uczuć, akceptująca rezygnacja, ucieczka, wyparcie, stosowanie środków odurzających) •działania skierowane na środowisko (formy ukierunkowane na rozwiązywanie problemów, aktywne próby działania, poszukiwanie nowych informacji i wsparcia)
•strategie zdrowe (np. humor, sport, odwracanie uwagi) i niezdrowe (np. alkohol, obżarstwo, stosowanie używek, lekomania, ucieczka w chorobę, pracoholizm) •strategie realistyczne (np. sterowanie funkcjami poznawczymi) i nierealistyczne (np. myślenie magiczne) •strategie akceptowane społecznie (np. racjonalne działanie, wytrwałość, poszukiwanie pomocy) i •nieakceptowanych społecznie, raniące innych (np. reakcje wrogie, agresja, przypisywanie winy)
• •strategie adaptacyjne, konstruktywne (np. strategie zorientowane problemowo, poznawcza reinterpretacja sytuacji) i nieadaptacyjne (np. strategie zorientowane emocjonalnie, unikanie, wycofywanie, zaprzeczanie, wypieranie, wyładowywanie emocji, zachowania wrogie) •strategie dojrzałe (transformacyjne np. zachowywanie zimnej krwi, opanowywanie gniewu i lęku, logiczna analiza problemu, rozważanie priorytetów) i neurotyczne (regresyjne np. negowanie, unikanie, zamykanie się w sobie)
Typ osobowości a reakcja na stres
Dwa ogólne podejścia do zagadnienia redukcji zbyt wysokiego stresu Radzenie sobie zorientowane na problem - kierujemy wówczas wysiłki na zmianę obiektywnej sytuacji poprzez zmianę elementów otoczenia lub też zmianę interakcji podmiotu z otoczeniem,
Radzenie sobie zorientowane na emocje - czyli podejmujemy działania w celu przezwyciężenia napięcia emocjonalnego wynikającego ze stresu. Występuje wówczas kiedy jednostka uznaje, że nie może zrobić nic, aby zmienić samą sytuację. Wtedy osoba koncentruje się na próbach adaptacji do negatywnie ocenianej sytuacji. Pierwsza strategia wydaje się być najszybszą metodą unikania zbyt dużego stresu. Nie podejmujemy w niej jednak wyzwań, uciekamy od sytuacji, które w naszej ocenie mogą powodować nasz lęk i zdenerwowanie. Istnieje zbyt wiele miejsc, sytuacji, których musielibyśmy unikać, co może prowadzić do stagnacji, do braku rozwoju osobistego, do braku podejmowania przez jednostkę wyzwań.
Inteligencja emocjonalna to umiejętność radzenia sobie z własnymi emocjami, zdolność pokonywania przeszkód, analizowania niepowodzeń i niepoddawania się im. Składa się na nią pięć podstawowych kompetencji emocjonalnych i społecznych: Samoświadomość - wiedza o swoich stanach wewnętrznych; świadomość swoich umiejętności i możliwości, poprawna samoocena, wiara w siebie; Samoregulacja - kontrola stanów emocjonalnych, umiejętność ich plastycznego, skutecznego wykorzystania, bycie uczciwym i prawym;
Motywacja - zaangażowanie w osiąganie celów, inicjatywa, optymizm, Empatia - uświadomienie sobie uczuć i potrzeb innych ludzi, rozumienie ich, umiejętne słuchanie innych; Umiejętności społeczne - skuteczna komunikacja interpersonalna, umiejętność budowania pozytywnych relacji w grupie, rozwiązywania konfliktów, tworzenie więzi, wpływanie na innych i uleganie bądź nie wpływom innych.
Osobowość antystresowa- jak ją zbudować? Wierz we własne możliwości. Stawiaj sobie precyzyjne i realistyczne cele. Naucz się traktować niepowodzenia jako informację zwrotną. Poddawaj je analizie. Uprawiaj sport. Nagromadzone emocje rozładowuje bieganie, pływanie, gimnastyka, spacery. Utrzymuj kontakt z przyrodą. Szukaj momentów wyciszenia. Stosuj techniki relaksujące. Naucz się medytacji. Słuchaj muzyki relaksującej.
Dbaj o właściwą dietę. Unikaj wszelkich używek. Naucz się zarządzać własnym czasem. Wyeliminuj "pożeraczy" własnego czasu. Pamiętaj, aby zawsze znaleźć czas na wypoczynek i rozrywkę. Dbaj o odpowiednią ilość snu. Otaczaj się ludźmi, którzy pozytywnie Cię "nakręcają". Rozwijaj poczucie humoru. Śmiej się jak najczęściej. Znajdź sobie wciągające i odprężające hobby. Zawsze oczekuj najlepszego. Wyobrażaj sobie swoją przyszłość tylko w "jasnych kolorach".
Osobowość a stres
Stephen Covey w zakresie nastawień dzieli ludzi na pro aktywnych i reaktywnych. Ludzie reaktywni koncentrują swoje wysiłki na błędach i słabościach innych, problemach i czynnikach, nad którymi nie panują, obwiniając innych, złe, niesprzyjające okoliczności, nieżyczliwe środowisko. Utwierdzają się tym, w przekonaniu że są ofiarami, tracą pozytywna energię, ich pole wpływu zawęża się i zaniedbują dziedziny, w których mogliby efektywnie działać. Motorem ich działania są uczucia, okoliczności i środowisko. Osoby te czekają na decyzje innych, na właściwy moment. Język reaktywny - przykłady: „To kwestia szczęścia". „Ona mnie irytuje", „Muszę to zrobić...., muszę tam iść", „Taki się urodziłem" itp.
Ludzie pro aktywni z kolei koncentrują swoją uwagę i działania na obszarze swoich wpływów. Ich sposób działania, myślenia, język, postawa odzwierciedlają przekonanie o szerokim wpływie na otaczającą ich rzeczywistość. Podejmują ryzyko, działania, świadomie decydują o swoim życiu. Z konsekwencją dążą do zamierzonych celów, nie oglądając się na zmianę nastrojów w środowisku, na innych. Ich podejście pełne jest inicjatywy i pozytywnej energii. Język pro aktywny - przykłady: „To zależy od dyscypliny" „W pełni kontroluję emocje", „Sam kształtuje swoją osobowość", „Pomyślę co mogę z tym zrobić"
Osobowość typu A i B Opisane przez Friedmana i Rosemana w 1970 roku Ludzi o osobowości typu A cechuje: dążenie do perfekcjonizmu, niecierpliwość, pośpiech, irytacja, chroniczny gniew i wrogie nastawienie do ludzi. Osoby typu A mają mniejsze umiejętności radzenia sobie ze stresem, częściej zapadają na chorobę wieńcową serca.
Na podstawie badań Henry Dreher stworzył listę siedmiu aspektów osobowości, które sprzyjają odporności na stres: Wrażliwość na sygnały wewnętrzne Zdolność do zwierzeń Siła charakteru - zaangażowanie, kontrola, wyzwanie Asertywność Tworzenie związków opartych na miłości Zdrowe pomaganie Wszechstronność i integracja - ludzie, którzy odznaczają się wszechstronnością i mają tzw. wewnętrzną harmonię, są wewnętrznie zintegrowani, są odporniejsi na stres, rzadziej chorują, mają wyższą samoocenę
PIĘĆ ZASAD ZDROWEGO MYŚLENIA •Jest oparte na oczywistych faktach; •Pomaga osiągać bliższe i dalsze cele; •Pomaga unikać niepożądanych konfliktów lub je rozwiązywać; •Pomaga chronić Twoje życie i zdrowie; Pomaga czuć się (emocjonalnie) jak, jak chcemy się czuć.
Jak mogę sprawdzić, czy moje przekonania są zdrowe? Metoda 5 Palców: Zadaj sobie sam pytanie czy to przekonanie: •Pomaga mi zapobiegać konfliktom lub rozwiązywać je? •Pozwala mi czuć się lepiej? •Pomaga mi osiągać moje cele (bliższe i dalsze)? •Jest oparta na faktach? •Pomaga mi chronić moje zdrowie i życie?
Jeżeli na co najmniej 3 pytania udzieliłeś (sam sobie) szczerej odpowiedź „TAK", to Twoje przekonanie jest zdrowe. Jeśli nie uzyskałeś 3 x "tak", potrzebujesz pracy nad swoimi myślami
Właściwe nastawienie możemy budować poprzez: Wyznaczanie sobie jasnych i ważnych celów w życiu, według zasady SMART S - specyficzny, skonkretyzowany M - mierzalny A - akceptowalny R - realistyczny T - terminowy
PYTANIA KARTEZJAŃSKIE Co się stanie, jeśli osiągnę ten cel? Co się nie stanie, jeśli osiągnę ten cel? Co się stanie, jeśli nie osiągnę tego celu? Co się nie stanie, jeśli nie osiągnę tego celu?
Warto pamiętać: Przestań martwić się rzeczami, na które nie masz wpływu Śmiej się jak najczęściej, kiedy masz „zły dzień" - obejrzyj twój ulubiony, zabawny film, umów się ze znajomymi, poszukaj towarzystwa osób, które potrafi cię rozbawić Miej czyste sumienie Bądź konsekwentny w działaniu, realizuj wyznaczone zadania z determinacją Są działania, które nie przynoszą zamierzonych efektów, naucz się wyciągać z nich wnioski, niepowodzenia traktuj jako zdarzenia do przeanalizowania
ASERTYWNOŚĆ W WALCE ZE STRESEM
Asertywność to wyuczony sposób zachowań społecznych, którego istotę stanowi przestrzeganie należnych nam praw poprzez rzeczywiste, zgodne z naszymi przekonaniami wyrażanie naszych uczuć, myśli, potrzeb i życzeń - bez naruszania praw innych ludzi.
Jeżeli chcesz być asertywny, pamiętaj że masz prawo: W niektórych sytuacjach myśleć tylko o sobie Powiedzieć „nie" Do popełniania błędów Nie usprawiedliwiać się przed innymi Do uznania za swoją pracę i osiągnięcia Decydować o swojej reakcji na daną sytuację Ignorować rady innych
Asertywne wyrażanie pochwał i krytyki • Słowa pochwały i krytyki formułuj w komunikatach typu JA. • Odwołuj się do faktów. • Postaraj się uwiarygodnić swój przekaz. • Pamiętaj o mowie ciała: gestach, mimice itp.
Asertywne wyrażanie pochwał i krytyki Zachęć rozmówcę do wyrażenia krytyki, aby dowiedzieć się, co go tak naprawdę trapi: • „Co konkretnie nie podobało ci się w prezentacji, którą przeprowadziłem?" ROZMYCIE: • Gdy ktoś Cię krytykuje, przyznaj się do jakiegoś elementu krytyki, z którym możesz się zgodzić, ignorując całą resztę: • „Masz rację. Spóźniłem się z tym raportem" (zgoda częściowa) • „Być może masz rację, że często się spóźniam" (zgoda za pomocą przypuszczenia) • „Gdybym spóźniał się tak często jak twierdzisz, rzeczywiście byłby to spory problem" (zgoda co do zasady) ASERTYWNA ZGODA: • „Masz rację. Rzeczywiście sknociłem to" • „Ma pan rację, szefie. Spóźniłem się pół godziny... zepsuł mi się samochód"
Asertywne wyrażanie złości PROCEDURA 4 KROKÓW: 1. Udzielamy drugiej osobie informacji o tym, co nam sie nie podoba w jej zachowaniu i jak chcielibyśmy, żeby się zachowała. 2. Dajemy wyraz swojej irytacji, zmieniając ton głosu na bardziej stanowczy. 3. Przedstawiamy swoje zaplecze psychologiczne, czyli zapowiadamy, co zrobimy, jeśli rozmówca nie zmieni swojego zachowania.
Asertywne odmawianie • „Nie", opis, czego nie zrobimy, uzasadnienie. • Technika „zdartej płyty" - kilkakrotne powtarzanie tego samego argumentu. • Przejście od treści do procesu: ujawnienie naszych emocji, jeśli namawianie trwa. Zamiast słów: „muszę", „nie mogę", „powinienem/powinnam", używaj: „decyduję się", „postanawiam", „planuję", „zamierzam", „mam takie zasady"
Asertywne wyrażanie próśb i oczekiwań • Odpowiedz sobie na pytanie -„Co się stanie, jeśli nie uzyskam zamierzonego rezultatu?" • Uzasadnij przedstawioną prośbę. • Prośbę zakończ pytaniem do drugiej osoby o jej decyzję. • Dopytuj.
Asertywne wydawanie poleceń • Wskaż nadawcę polecenia. • Zwróć się do konkretnego adresata. • Konkretnie wskaż, czego dotyczy polecenie. • Określ termin wykonania polecenia.
SKUTECZNA KOMUNIKACJA W WALCE ZE STRESEM
CECHY SKUTAECZNEJ KOMUNKACJI Pytania otwarte są szczególnie przydatne na początku spotkania; stanowią dobry sposób na budowanie więzi i pozytywnego klimatu, pobudzają dialog partnerski. Świetnie sprawdzają się w procesie analizy potrzeb, ponieważ są źródłem wielu informacji o partnerze negocjacji. Na pytania otwarte nie można udzielić odpowiedzi „tak" lub „nie". Pytania te zaczynają się od słów: • jak... •co... •gdzie... •kiedy... •który...
Pytania zamknięte Skonstruowane są w taki sposób, by odpowiedź brzmiała „tak” lub „nie"; wymagają krótkich i zwięzłych wypowiedzi. Służą potwierdzeniu lub zanegowaniu tego, co zostało powiedziane. Przydatne przy uzgadnianiu wyników dyskusji albo w celu skłonienia partnera do zajęcia konkretnego stanowiska. Stosowanie pytań zamkniętych w trakcie negocjacji jest szczególnie użyteczne, gdy chcemy usłyszeć wyraźną decyzję, chcemy przejść do sedna sprawy czy potrzebujemy zdecydowanego potwierdzenia lub zaprzeczenia.
Pytania wyjaśniające Mogą przybrać zarówno formę pytań otwartych („Co ma pan na myśli, mówiąc..."], jak i zamkniętych („Czy dobrze zrozumiałem, że..."). Warto pytać o wszystko, co wydaje nam się niejasne! Udzielanie niepełnych informacji czy też formułowanie wypowiedzi przy użyciu specjalistycznego słownictwa może być taktyką wykorzystywaną prze drugą stronę w celu wytrącenia nas z równowagi/ zyskania przewagi/ zyskania na czasie.
Parafraza Szczególny rodzaj pytania, które polega na powtórzeniu własnymi słowami tego, co powiedział rozmówca: •jeśli dobrze rozumiem...? •Czy ma Pan na myśli...? •jak rozumiem...? •Czy chce Pan przez to powiedzieć, że...? •Mówi Pan, że...? •Innymi słowy...? Zastosowanie parafrazy sygnalizuje rozmówcy, że dotychczas uważnie go słuchaliśmy i pozwala upewnić się czy dobrze go zrozumieliśmy, dzięki czemu pozwala uniknąć nieporozumień i przejść do etapu przedstawiania naszej argumentacji.
Skuteczna argumentacja Podstawą dobrania odpowiedniej argumentacji są informacje, które uzyskaliśmy od partnera dzięki aktywnemu słuchaniu. Warto zauważyć, że jedno stwierdzenie może być uzasadnione za pomocą wielu argumentów, które elastycznie dostosowujemy do sytuacji i partnera. TEZA ponieważ ARGUMENT Twierdzenie niczym nie uzasadnione ma dla partnera małe znaczenie. Partner chce wiedzieć, jakie korzyści uzyska dzięki przyjęciu naszej propozycji. W im większym stopniu korzyści te będą pokrywały się z jego potrzebami, tym bardziej będzie skłonny przyjąć naszą propozycję.
Stres zawodowy
Przeciążenie ilościowe: gdy pracy jest zbyt dużo Przykłady: • praca wymaga znacznego wysiłku fizycznego; • pracujesz w pośpiechu i pod presją czasu; • nagle pojawiają się znaczne ilości pracy do wykonania; • często zabierasz pracę do domu lub pracujesz w nadgodzinach; • w firmie brakuje pracowników.
Co możesz zrobić: • staraj się robić częstsze przerwy na odpoczynek w czasie pracy; • nie pozwól aby wywieranie presji i ponaglanie Cię zdarzało się zbyt często; • proś o zlikwidowanie niepotrzebnej części Twojej pracy; • ustal z przełożonym harmonogram swojej pracy; • proś o wskazywanie przez przełożonych zadań do wykonania w pierwszej kolejności; • odmawiaj, gdy nie jesteś w stanie czegoś zrobić; • poinformuj pracodawcę o potrzebie zatrudnienia odpowiedniej ilości pracowników; • nie zgadzaj się, aby praca w nadgodzinach stała się regułą; • wypoczywaj po pracy.
Przeciążenie jakościowe: gdy praca jest zbyt trudna Przykłady: • brakuje Ci przygotowania do wykonania zlecanych Ci obowiązków; • wykonujesz zadania trudne i skomplikowane umysłowo; • ponosisz odpowiedzialność za ludzi lub odpowiedzialność materialną; • stajesz przed dylematami moralnymi; • podejmujesz decyzje o możliwych znącząnych konsekwencjach dla przyszłości zakładu lub innych pracowników.
Co możesz zrobić: • proś o czas na zapoznanie się z nowymi obowiązkami; • nie podejmuj się wykonywania zadań, do których nie masz przygotowania; • sam lub przy pomocy pracodawcy podnoś swoje kwalifikacje zawodowe; • staraj się uczestniczyć w okresowych szkoleniach doskonalących; • mów pracodawcy o potrzebie ich organizowania; • staraj się zapewnić sobie odpowiednią ilość czasu na podjęcie ważnej decyzji; • konsultuj się z przełożonymi, proś o radę bardziej doświadczonych pracowników; otwarcie szukaj pomocy i wsparcia, gdy tego potrzebujesz.
Niedociążenie jakościowe: gdy praca jest monotonna Przykłady: • wykonujesz proste, powtarzalne, monotonne czynności; • praca jest zautomatyzowana, nie angażuje Twoich wrodzonych możliwości, • nie zaspokaja potrzeb lub aspiracji.
Co możesz zrobić: • poproś o rozszerzenie zakresu czynności i/lub zwiększenie różnorodności przydzielanych Ci zadań; • w uzgodnieniu z przełożonymi zamieniaj się pracą z innymi pracownikami; • przyjmij dodatkowe obowiązki i/lub bardziej odpowiedzialną pracę; • rozwijaj swoje zainteresowania pozazawodowe.
Brak kontroli nad pracą: gdy nie masz wpływu na swoją pracę Przykłady: • wykonujesz swoje obowiązki w stałych i niezmiennych godzinach; • nie masz możliwości przerwania pracy w razie nagłej potrzeby; • nie możesz decydować o sposobie lub tempie pracy; • w zakładzie wprowadzono monitoring elektroniczny pracowników.
Co możesz zrobić: • jeśli danego dnia musisz rozpocząć lub zakończyć pracę wcześniej, staraj się informować przełożonych z odpowiednim wyprzedzeniem; • informuj pracodawcę o potrzebie zadudnienia odpowiedniej ilości pracowników; • włączaj się w podejmowanie decyzji dotyczących Twojej przyszłości w firmie; • dowiedz się, jaki jest cel elektronicznej kontroli nad Twoją pracą i ustal z pracodawcą jej zakres.
Niejasność roli: gdy nie wiesz, za co odpowiadasz Przykłady: • nie znasz swojego zakresu czynności; • Twój zakres odpowiedzialności pokrywa się z zakresami odpowiedzialności innych pracowników; • brakuje Ci wiedzy i informacji o celach i efektach Twojej pracy; • pracodawca nakłania Cię do zawarcia z nim umowy cywilnoprawnej - np. umowy zlecenia, umowy o dzieło - w sytuacji, gdy pracujesz na zasadach umowy o pracę, tj. wykonujesz pracę osobiście, pod nadzorem pracodawcy, we wskazanym przez niego miejscu i czasie oraz otrzymujesz za nią wynagrodzenie.
Co możesz zrobić: • poproś o jasne sprecyzowanie swoich obowiązków na piśmie; • ustalcie z przełożonymi i pozostałymi współpracownikami zakres odpowiedzialności za poszczególne zadania; • proś o informację o wynikach i efektach Twojej pracy; • domagaj się uznania i doceniania Cię za dobrze wykonaną pracę; • samodzielnie nagradzaj się za dobrze wykonaną pracę; • nie pozwól traktować się niesprawiedliwe.
Konflikt roli: gdy praca nie pozwala na realizację innych obowiązków lub potrzeb Przykłady: • przełożeni stawiają niespójne lub zmienne wymagania; • przełożeni, klienci i współpracy mają sprzeczne oczekiwania co do Ciebie; • praca nie daje Ci możliwości awansu i rozwoju; • nie zaspokaja Twoich aspiracji; • wpływa na życie rodzinne - wymaga ciągłej dyspozycyjności, długich lub częstych wyjazdów służbowych, uniemożliwia opiekę nad dzieckiem.
Co możesz zrobić: • proś o wy dawanie jasnych i spójnych poleceń; • wyjaśniaj wątpliwości na bieżąco; • przyjmuj polecenia wyłącznie od przełożonych; • proś o wyjaśnienie potrzeb i zadań pozostałych działów firmy; • jasno formułuj swoje potrzeby i oczekiwania; • poproś o przedstawienie Ci możliwości awansu i rozwoju przed zatrudnieniem i podpisaniem umowy; • domagaj się rozdzielenia szczególnie uciążliwych obowiązków na kilka osób; • proś o wcześniejsze wskazanie osób zastępujących Cię w czasie nieobecności w pracy.
Brak wsparcia: gdy przełożeni i współpracownicy nie udzielają pomocy Przykłady: • system motywacyjny w firmie wymusza rywalizację między pracownikami; • w pracy izoluje się starszych pracowników i nie wykorzystuje się potencjału młodych; • brakuje informacji, wyposażenia i środków potrzebnych do pracy; • brak jest informacji o planowanych lub wprowadzanych zmianach w firmie; • pojawiają się konflikty między przełożonymi, pracownikami i współpracownikami; • pracujesz na jedynym w firmie stanowisku danego typu; • pracownikom nie udziela się pomocy, pomoc jest niewystarczająca lub przychodzi zbyt późno; • kontakt z przełożonymi jest utrudniony; • pracowników traktuje i ocenia się uznaniowo; • w pracy ma miejsce przemoc fizyczna i psychiczna.
Co możesz zrobić: • zapytaj o atmosferę i stosunki panujące w firmie przed zatrudnieniem; • zorientuj się, jaki system motywacyjny panuje w firmie przed podpisaniem umowy; • gdy już pracujesz, współpracuj z innymi zamiast z nimi rywalizować; • korzystaj z doświadczenia innych pracowników; • wykorzystuj swój entuzjazm do pracy; • unikaj wzajemnego obwiniania się w trudnych momentach; • w okresie zmian domagaj się jasnych informacji dotyczących przyszłości firmy;
• włączaj się w planowanie i przeprowadzanie zmian; • wspieraj swoich kolegów w trudnych momentach; • rozwiązuj problemy na bieżąco; • bądź otwarty, szczery, okazuj szacunek innym; • domagaj się opracowania przez pracodawcę jasnego systemu nagradzania i awansowania; • dowiedz się, jaki system składania i badania skarg obowiązuje w Twojej firmie; • zwróć się o pomoc do związku zawodowego, rady pracowników lub innych przedstawicieli załogi działających w Twojej firmie; • zdecydowanie reaguj na przemoc i nie pozwól, aby ktokolwiek stosował ją w Twojej obecności; • szukaj wsparcia i pomocy poza firmą.
Fizyczne warunki pracy: gdy w pracy jest niebezpiecznie • pracujesz w hałasie; • obsługujesz drogie lub niebezpieczne maszyny i urządzenia; • pracujesz w zbyt wysokich lub zbyt niskich temperaturach; • często podczas pracy czujesz nieprzyjemne i uciążliwe zapachy; • na stanowisku pracy znajdują się substancje łatwopalne, wybuchowe, drażniące, żrące lub trujące.
Co możesz zrobić: • domagaj się wymiany wyeksploatowanych maszyn, urządzeń i instalacji; • nigdy nie podejmuj się wykonywania obowiązków, do których nie masz przygotowania lub wystarczającego doświadczenia zawodowego; • nigdy nie demontuj fabrycznie zainstalowanych osłon, ekranów i filtrów ochronnych; • uczestnicz w szkoleniach wstępnych i okresowych z dziedziny bezpieczeństwa i higieny pracy oraz udzielania pierwszej pomocy; • jeśli masz wątpliwości, proś o udostępnienie wyników pomiarów hałasu, zapylenia itp. na swoim stanowisku pracy; • domagaj się od pracodawcy przedstawienia wyników oceny ryzyka zawodowego dla Twojego stanowiska pracy
• wykonuj pracę zgodnie z instrukcjami stanowiskowymi; • sprawdź, jakie środki ochrony indywidualnej przysługują na Twoim stanowisku pracy i domagaj się ich przydziału od pracodawcy; • dowiedz się, jakie procedury bezpieczeństwa i postępowania w sytuacjach zagrożenia obowiązują w Twojej firmie; • poproś o poradę specjalistę ds. bezpieczeństwa i higieny pracy.
KOSZTY STRESU W PRACY: Pracownik podlegający stresowi: • nie jest w stanie pracować efektywnie i wydajnie • popełnia niezamierzone pomyłki i błędy • ulega częstszym wypadkom przy pracy • jest niechętny nowościom i zmianom w pracy • wypala się – traci zainteresowanie pracą • wchodzi w konflikt z przełożonymi, nie wykonuje ich poleceń
• omija zasady bezpieczeństwa • jest niechętny wszelkim zmianom i nowatorskim rozwiązaniom • bierze częste zwolnienia lekarskie, często korzysta z porad lekarzy • odchodzi z pracy (częsta rotacja kadr) • zapada na ciężkie przewlekłe choroby wymagające kosztownych oddziaływań
W państwach Unii Europejskiej nadmierny stres związany z pracą zawodową to drugi po bólach pleców problem zdrowotny osób czynnych zawodowo. Na podstawie badań przeprowadzonych w 10 krajach członkowskich UE wynika, że dolegliwości spowodowane stresem częściej występują u kobiet niż u mężczyzn Problemy psychospołeczne i zagadnienia zdrowia psychicznego w pracy zostały uznane za priorytetowe w 9 krajach Europy.
Dziękujemy za uwagę życzymy sukcesów w walce ze stresem 

More Related Content

PPT
Stres
byPola Honorata
 
PPT
Cz.1 wprowadzeni do motywacji
byplatformastartup
 
PDF
Radzenie sobie ze stresem
byM Power Ideas
 
PPTX
Techniki radzenia sobie ze stresem
byConsilia Centrum Wsparcia Rodziny
 
PPTX
Stres i jego rodzaje
byPaweł Cisoń
 
PPTX
Stres - jak się przejawia i jak sobie z nim radzić?
byConsilia Centrum Wsparcia Rodziny
 
PPTX
Stres pojęcie podstawowe
byDariusz Dahm
 
PPT
Stres Prezentacja
byguest1aeee8
 
Stres
byPola Honorata
 
Cz.1 wprowadzeni do motywacji
byplatformastartup
 
Radzenie sobie ze stresem
byM Power Ideas
 
Techniki radzenia sobie ze stresem
byConsilia Centrum Wsparcia Rodziny
 
Stres i jego rodzaje
byPaweł Cisoń
 
Stres - jak się przejawia i jak sobie z nim radzić?
byConsilia Centrum Wsparcia Rodziny
 
Stres pojęcie podstawowe
byDariusz Dahm
 
Stres Prezentacja
byguest1aeee8
 

What's hot

PPTX
Zaburzenia psychiczne dzieci i młodzieży
byConsilia Centrum Wsparcia Rodziny
 
PPTX
Prezentacja Emocje i kontrola.
byAndrzej Pasierb
 
PPTX
Komunikacja międzyludzka
byBarbara Błaszczyk
 
PPT
Jak emocje wpływają na procesy poznawcze
byPola Honorata
 
PDF
Pomoc psychologiczna dzieciom z zaburzeniami emocjonalnymi
byAlicja Wujec Kaczmarek
 
PPT
Wem 6 78 definicje i modele teoret motywacji
byPola Honorata
 
PPT
Prezentacja emocje
byPola Honorata
 
PPT
Emocje i Stres
bywiola_b_k
 
PPT
Cz.3 inni ludzie w procesach otywacyjnych
byplatformastartup
 
PPT
Emocje
bymalbor25
 
PPT
Psychologia w emocje i motywacje prezentacja 2
byPola Honorata
 
PPTX
podstawowe techniki diagnostyczne w psychologii i pedagogice
byŻaneta Kozubek
 
PPT
Komunikacja interpersonalna
byiwsz1
 
PDF
Ekspresje Mimiczne Twarzy
byJaroslaw Kozlowski
 
PPT
Motywacje
bymalbor25
 
PPT
Psychologia emocji i motywacji 1 2
byPola Honorata
 
PPT
Psychologia emocji i motywacji 5 6
byPola Honorata
 
PPTX
Prezentacja
byAndrzej Pasierb
 
PPT
Wiek przedszkolny prezentacja
byAnna Zięty
 
PPT
Cz.2 motywacja w przebiegu zachowania
byplatformastartup
 
Zaburzenia psychiczne dzieci i młodzieży
byConsilia Centrum Wsparcia Rodziny
 
Prezentacja Emocje i kontrola.
byAndrzej Pasierb
 
Komunikacja międzyludzka
byBarbara Błaszczyk
 
Jak emocje wpływają na procesy poznawcze
byPola Honorata
 
Pomoc psychologiczna dzieciom z zaburzeniami emocjonalnymi
byAlicja Wujec Kaczmarek
 
Wem 6 78 definicje i modele teoret motywacji
byPola Honorata
 
Prezentacja emocje
byPola Honorata
 
Emocje i Stres
bywiola_b_k
 
Cz.3 inni ludzie w procesach otywacyjnych
byplatformastartup
 
Emocje
bymalbor25
 
Psychologia w emocje i motywacje prezentacja 2
byPola Honorata
 
podstawowe techniki diagnostyczne w psychologii i pedagogice
byŻaneta Kozubek
 
Komunikacja interpersonalna
byiwsz1
 
Ekspresje Mimiczne Twarzy
byJaroslaw Kozlowski
 
Motywacje
bymalbor25
 
Psychologia emocji i motywacji 1 2
byPola Honorata
 
Psychologia emocji i motywacji 5 6
byPola Honorata
 
Prezentacja
byAndrzej Pasierb
 
Wiek przedszkolny prezentacja
byAnna Zięty
 
Cz.2 motywacja w przebiegu zachowania
byplatformastartup
 

Similar to Radzenie sobie ze stresem

PPT
stres w pracy nauczyciela
bymalgosia1
 
PPT
Stres1971
bystabal1960
 
PDF
Stres ogólne wiadomości...2016.2017
byKuba Górecki
 
PPTX
Uczniowie przebieg sytuacji stresowej
byPaweł Cisoń
 
PPTX
Rozwój osobisty nauczyciela edukacji przedszkolnej stres
byConsilia Centrum Wsparcia Rodziny
 
DOC
Wpływ stresu
byJustyna Pikniczka
 
PDF
Gazeta “Do Rzeczy” Nr 3 2018
byLGDPRYM11
 
PDF
Stres radzenie sobie.5 2016.2017
byKuba Górecki
 
PPT
Teoria stresu psychologicznego.ppt
byKasia698150
 
PDF
otoPraca - Zarzadzanie stresem
byotoPraca
 
PDF
Jak zarządzać stresem?
byDeloitte Polska
 
PPTX
Stres - Fakty i mity
byMagda Kot
 
PPTX
Jak pomoc dziecku radzic sobie ze stresem prezentacja 2015
byUniwersytet Dzieci
 
PDF
Keep smiling ready
byMichał Wszołek
 
PPTX
Jak pomóc dziecku radzić sobie ze stresem?
byUniwersytet Dzieci
 
PPTX
Jak radzic sobie ze stresem
byKrzysztof Skubis
 
PPT
Konflikty interpersonalne... Manage or Die Inspiration
byFundacja Rozwoju Menedżerskiego - Manage or Die
 
PPTX
Zarządzanie stresem
byKrzysztof Skubis
 
PDF
Zwalcz stres
byPrzemysław Wolny
 
PPSX
Wypalenie zawodowe, stres, depresja, ochrona - dr Hanna Hamer
byFundacja HPE
 
stres w pracy nauczyciela
bymalgosia1
 
Stres1971
bystabal1960
 
Stres ogólne wiadomości...2016.2017
byKuba Górecki
 
Uczniowie przebieg sytuacji stresowej
byPaweł Cisoń
 
Rozwój osobisty nauczyciela edukacji przedszkolnej stres
byConsilia Centrum Wsparcia Rodziny
 
Wpływ stresu
byJustyna Pikniczka
 
Gazeta “Do Rzeczy” Nr 3 2018
byLGDPRYM11
 
Stres radzenie sobie.5 2016.2017
byKuba Górecki
 
Teoria stresu psychologicznego.ppt
byKasia698150
 
otoPraca - Zarzadzanie stresem
byotoPraca
 
Jak zarządzać stresem?
byDeloitte Polska
 
Stres - Fakty i mity
byMagda Kot
 
Jak pomoc dziecku radzic sobie ze stresem prezentacja 2015
byUniwersytet Dzieci
 
Keep smiling ready
byMichał Wszołek
 
Jak pomóc dziecku radzić sobie ze stresem?
byUniwersytet Dzieci
 
Jak radzic sobie ze stresem
byKrzysztof Skubis
 
Konflikty interpersonalne... Manage or Die Inspiration
byFundacja Rozwoju Menedżerskiego - Manage or Die
 
Zarządzanie stresem
byKrzysztof Skubis
 
Zwalcz stres
byPrzemysław Wolny
 
Wypalenie zawodowe, stres, depresja, ochrona - dr Hanna Hamer
byFundacja HPE
 

More from Martinez1986pl

PPT
Modele finansowania1
byMartinez1986pl
 
PPT
Społeczna psychologia rozwoju dzieci i młodzieży 5
byMartinez1986pl
 
PPT
Społeczna psychologia rozwoju dzieci i młodzieży 4
byMartinez1986pl
 
PPT
Społeczna psychologia rozwoju dzieci i młodzieży 3
byMartinez1986pl
 
PPT
Społeczna psychologia rozwoju dzieci i młodzieży 2
byMartinez1986pl
 
PPT
Społeczna psychologia rozwoju dzieci i młodzieży 1
byMartinez1986pl
 
PPT
Pedagogika spoleczna z z elementami pedagogiki leczniczej
byMartinez1986pl
 
PPT
Metodyka nauczania i wychowania lekko upośledzonych umysłowo
byMartinez1986pl
 
PPT
Metodyka nauczania i wychowania głębiej upośledzonych umysłowo
byMartinez1986pl
 
PPT
Sys op p
byMartinez1986pl
 
PPT
Elementy systemu jakosci
byMartinez1986pl
 
PPT
Wynagradzania pracownikow
byMartinez1986pl
 
PPT
Relacje nauczyciel uczeń
byMartinez1986pl
 
PPT
Program zajęć do przedmiotu dydaktyka ogólna
byMartinez1986pl
 
PPT
Nauczyciel i uczeń w procesie dydaktyczno wychowawczym
byMartinez1986pl
 
PPT
Metody nauczania
byMartinez1986pl
 
PPT
Klasyfikacja zasad kształcenia
byMartinez1986pl
 
PPT
Dydaktyka współczesna literatura
byMartinez1986pl
 
PPT
Dydaktyka etymologia, geneza, znaczenie nazwy
byMartinez1986pl
 
PPT
Zabezpieczenia przeciwpozarowe. tryb_zgodnosci_naprawion_25.08
byMartinez1986pl
 
Modele finansowania1
byMartinez1986pl
 
Społeczna psychologia rozwoju dzieci i młodzieży 5
byMartinez1986pl
 
Społeczna psychologia rozwoju dzieci i młodzieży 4
byMartinez1986pl
 
Społeczna psychologia rozwoju dzieci i młodzieży 3
byMartinez1986pl
 
Społeczna psychologia rozwoju dzieci i młodzieży 2
byMartinez1986pl
 
Społeczna psychologia rozwoju dzieci i młodzieży 1
byMartinez1986pl
 
Pedagogika spoleczna z z elementami pedagogiki leczniczej
byMartinez1986pl
 
Metodyka nauczania i wychowania lekko upośledzonych umysłowo
byMartinez1986pl
 
Metodyka nauczania i wychowania głębiej upośledzonych umysłowo
byMartinez1986pl
 
Sys op p
byMartinez1986pl
 
Elementy systemu jakosci
byMartinez1986pl
 
Wynagradzania pracownikow
byMartinez1986pl
 
Relacje nauczyciel uczeń
byMartinez1986pl
 
Program zajęć do przedmiotu dydaktyka ogólna
byMartinez1986pl
 
Nauczyciel i uczeń w procesie dydaktyczno wychowawczym
byMartinez1986pl
 
Metody nauczania
byMartinez1986pl
 
Klasyfikacja zasad kształcenia
byMartinez1986pl
 
Dydaktyka współczesna literatura
byMartinez1986pl
 
Dydaktyka etymologia, geneza, znaczenie nazwy
byMartinez1986pl
 
Zabezpieczenia przeciwpozarowe. tryb_zgodnosci_naprawion_25.08
byMartinez1986pl
 

Radzenie sobie ze stresem

  • 1.
  • 2.
    Stresu nie jesteśmyw stanie uniknąć, możemy jednak nauczyć się jak minimalizować jego szkodliwe skutki.
  • 3.
    Stres nie zawszejest szkodliwy. Oprócz stresów szkodliwych są stresy przyjemne, które działają korzystnie na organizm, mobilizują do działania. Do takich należą np.: osiągnięcie sukcesu, zaspokojenie silnego pragnienia, przeżycie wzniosłego uczucia, wyczyny sportowe. Wyróżniamy zatem: Dystres (stres zły) - kiedy stres jest tak ciężki lub trwa tak długo, że wywołuje dezorganizację działania; Eustres (stres dobry) - działanie mimo chwilowego dyskomfortu prowadzi do rozwoju osobowości.
  • 4.
    Poniższy wykres przedstawiazależność pobudzenia organizmu od działania czynnika stresowego. Przedstawione są fazy reakcji stresowej (alarm i adaptacja) oraz rodzaje stresu (stres korzystny i stres szkodliwy)
  • 5.
    Stres rozumiany bywajako: - bodziec - przykry, przeszkadzający i odrywający od aktywności (różnorodne, nieprzyjemne sytuacje wywołujące stres, np. hałas w miejscu) pracy, przykre wydarzenie, wydalenie z pracy, choroba itp.] - reakcja organizmu na stawiane wymagania, reakcja na przykry bodziec ze środowiska zewnętrznego (reakcje, które pojawiają się w ciele i umyśle człowieka w odpowiedzi na nieprzyjemne sytuacje) - jako relacja między czynnikami zewnętrznymi, a właściwościami człowieka
  • 6.
    Rozróżniamy dwa rodzajestresu: •stres psychiczny – wywołany przez silny bodziec zewnętrzny i wewnętrzny (stresor), wzrost napięcia emocjonalnego prowadzący do ogólnej mobilizacji sił organizmu, mogący przy długotrwałym działaniu doprowadzić do zaburzeń w funkcjonowaniu organizmu, wyczerpania i chorób psychosomatycznych; •stres fizjologiczny – całokształt zmian, którymi organizm odpowiada na różnorakie czynniki uszkadzające, jak zranienie, oziębienie, przegrzanie itp.
  • 7.
    Głównymi przyczynami stresusą sytuacje trudne – stresory Rodzaje stresorów: 1. stresory silne i ograniczone w czasie np. wizyta u dentysty, wtargnięcie osy do samochodu, oczekiwanie na biopsję piersi 2. stresory mające określone następstwa np. utrata drugiej osoby, utrata pracy 3. powtarzające się stresory okresowe np. egzaminy dla studentów, spotkanie z nielubianymi osobami 4. stresory przewlekłe np. choroba wyniszczająca, długotrwały konflikt w rodzinie, stałe ryzyko związane z wykonywanym zawodem
  • 8.
    Test: Koło życia Zazwyczajludzie są bardzie szczęśliwi, gdy wszystkie aspekty ich życia pozostają w równowadze. Ale co właściwie decyduje o równowadze w życiu? Poniższy test może pomóc znaleźć odpowiedź na to pytanie. Jest to koło podzielone na 8 części, które oznaczają różne elementy codziennego życia: dom/środowisko, pieniądze/finanse, rodzina/przyjaciele, zdrowie/kondycja fizyczna, rozwój osobisty, kariera/praca, związki partnerskie, rozrywka/rekreacja. Środek koła odpowiada zerowej satysfakcji w każdej dziedzinie życia, natomiast linia będąca obwodem koła oznacza satysfakcję na poziomie 10, czyli najwyższą.
  • 9.
    Jak wypełnić koło? Wkażdej części koła narysuj linię, która określi, w jakim stopniu dana sfera życia jest dla Ciebie satysfakcjonująca. Jeżeli nie satysfakcjonuję cię kariera zawodowa, narysuj linię bliżej środka koła – na poziomie 1 lub 2, natomiast jeśli jesteś w szczęśliwym, stałym związku, narysuj linię blisko obwodu koła- na poziomie 8 lub wyżej. Spróbuj ocenić bardzo precyzyjnie każdą sferę życia.
  • 10.
    Po naniesieniu wszystkichlinii powstanie rysunek odzwierciedlający poziom równowagi w twoim życiu. Stosunkowo regularny okrąg wskazuje na równowagę życiową, a nierówny kształt – jedne elementy ocenione wysoko, a inne nisko, oznacza, że musisz przemyśleć pewne kwestie. Zadaj sobie pytanie, jak możesz zmienić te sfery życia, które Cię nie satysfakcjonują
  • 11.
    Rodzaje sytuacji trudnych: 1.zagrożenie – sytuacja, w której pojawia się niebezpieczeństwo utraty jakiejś cenionej przez osobę wartości np. życia, zdrowia, pozycji społecznej 2. deprywacja – brak lub znaczne ograniczenie dostępu do podstawowych czynników niezbędnych dla normalnego funkcjonowania, do zaspokojenia potrzeb biologicznych albo psychologicznych
  • 12.
    3. przeciążenie –położenie, w którym stopień trudności zadania jest na granicy możliwości fizycznych, umysłowych lub wydolności nerwowej człowieka 4. utrudnienie – okoliczność, w której możliwość wykonania zadania zostaje zmniejszona na skutek pojawiających się braków przedmiotowych, informacyjnych lub fizycznych 5. konflikt motywacyjny – występowanie sprzecznych dążeń tej samej osoby lub konieczności dokonania wyboru pomiędzy dwoma sytuacjami o jednakowej wartości pozytywnej lub negatywnej.
  • 13.
    Skala stresu wg.Thomasa Holmesa Statystyczny efekt stresorów Z badań Holmesa wynika interesująca zależność statystyczna pomiędzy stresorami, a prawdopodobieństwem zapadnięcia na poważną chorobę. Wyniki: 150-199 jednostek stresu = 37% zagrożenie poważną chorobą w ciągu kolejnych 2 lat 200-299 jednostek stresu = 51% zagrożenie poważną chorobą w ciągu kolejnych 2 lat ponad 300 jednostek stresu = 79% zagrożenie poważną chorobą w ciągu kolejnych 2 lat
  • 14.
    Istnieją trzy fazystresu psychologicznego: 1. Faza mobilizacji 2. Faza rozstrojenia 3. Faza destrukcji
  • 15.
    Faza mobilizacji cechujesię: Aktywacją procesów psychologicznych: -sprawniej przebiegają procesy spostrzegania i myślenia; - reakcje są intensywniejsze i szybsze; -zachowanie zmienia się stosownie do sytuacji. Jeżeli stres się przedłuża, wskutek ciągłej mobilizacji organizmu dochodzi do obniżenia poziomu czynności psychicznych i następuje
  • 16.
    Faza rozstrojenia, którącechują: - trudności z koncentracją uwagi; - rozkojarzenie; - luki w pamięci; - zaburzone myślenie logiczne; - brak przewidywania skutków własnego działania; - schematyzm w działaniu, który nie prowadzi do osiągnięcia celów; – syndrom bezradności; - emocje wymykają się spod kontroli; - zmienne nastroje; - obojętne podchodzenie do wykonywanych zadań; - kłopoty ze snem
  • 17.
    Faza destrukcji, w którejżadna czynność nie jest wykonywana poprawnie. Cechują ją: - niezdolność do prawidłowej oceny sytuacji; - gwałtowne obniżenie poziomu motywacji do radzenia sobie; - gwałtowne poszukiwanie pomocy, płacz lub izolacja, ucieczka w chorobę, agresja przeciw przedmiotom, innym ludziom, sobie.
  • 19.
    Do najpowszechniejszych reakcjina stres należą: •w sferze fizjologii: bladość, pocenie się, przyspieszone bicie serca, napięcie mięśni, dyszenie, zmiany ciśnienia krwi, odpływ krwi do mięśni, suchość w ustach i gardle, częste oddawanie moczu, ból pleców, szyi i innych części ciała, zaburzenia menstruacji, niestrawność, bóle głowy, częste przeziębienia i inne pospolite dolegliwości, bezsenność •w sferze sprawności myślenia: luki w pamięci, zapominanie, niemożność skoncentrowania się, ogólny brak zainteresowań, obsesyjne trzymanie się pewnych pomysłów
  • 20.
    •w sferze emocji:lęk, rozdrażnienie, depresja, zamykanie się w sobie, nerwowość, złość, zakłopotanie •w sferze zachowań: trudności z mówieniem, impulsywność, drżenie, tiki nerwowe, wysoki i nerwowy śmiech, zgrzytanie zębami, częstsze uleganie wypadkom, intensywne palenie papierosów, picie dużych ilości alkoholu, nieuzasadnione zażywanie leków, zmiany w odżywianiu, inne "nerwowe" zachowania w sferze "filozofii życiowej": bezradność, kwestionowanie wartości, bezosobowe podejście do wykonywanych zadań
  • 21.
    Skala poziomu stresu Samoocena Wyniki Do46 – wynik niski 47-75 – wynik średni Powyżej 76 – wynik wysoki, niepokojący
  • 22.
    Strategie i technikiw radzeniu sobie ze stresem W procesie radzenia sobie ze stresem człowiek wykorzystuje wiele zasobów zarówno osobistych – wewnętrznych, jak i zewnętrznych. Do osobistych należy np. kontrola psychologiczna, która pozwala zmniejszyć poczucie bezradności, umożliwia zmianę odbioru sytuacji stresowej i zapewnia dostęp do konkretnych metod działania. Skuteczność radzenia sobie ze stresem zależy także od naszych relacji z otoczeniem.
  • 23.
    Rodzaje wsparcia •wsparcie emocjonalne:pozytywne uczucia, bliskość, doświadczenie zaufania i zaangażowania, akceptacja przez innych własnej osoby i uczuć, aktywne wysłuchiwanie •wsparcie przy rozwiązywaniu problemów: możliwość opowiedzenia o problemie, otrzymanie informacji i działań istotnych dla rozwiązania problemu, przeżycie dodawania otuchy, otrzymywanie informacji zwrotnej co do własnego zachowania i sposobu przeżywania
  • 24.
    •wsparcie praktyczne imaterialne: w razie potrzeby pożyczenie lub otrzymanie pieniędzy, przedmiotów, doświadczenie przyjaznej współobecności drugiej osoby podczas wykonywania uciążliwych czynności, bycie zwolnionym od zadań i obciążeń • przeżycie integracji społecznej: doświadczenie podobieństwa wyobrażeń o życiu i wartościach
  • 25.
    Rodzaje sposobów radzeniasobie ze stresem: •działania skierowane na siebie (zmierzające do zmiany spojrzenia na problem, formy, logiczna analiza sytuacji) •działania związane ze zmianą interpretacji np. sytuację zagrożenia redefiniuje się na sytuację wyzwania, ale także zaprzeczanie i unikanie informacji •działania, których celem jest manipulacja, kontrolowanie emocji i napięć wywołanych stresorami (regulowanie napięcia emocjonalnego, ekspresja uczuć, akceptująca rezygnacja, ucieczka, wyparcie, stosowanie środków odurzających) •działania skierowane na środowisko (formy ukierunkowane na rozwiązywanie problemów, aktywne próby działania, poszukiwanie nowych informacji i wsparcia)
  • 26.
    •strategie zdrowe (np.humor, sport, odwracanie uwagi) i niezdrowe (np. alkohol, obżarstwo, stosowanie używek, lekomania, ucieczka w chorobę, pracoholizm) •strategie realistyczne (np. sterowanie funkcjami poznawczymi) i nierealistyczne (np. myślenie magiczne) •strategie akceptowane społecznie (np. racjonalne działanie, wytrwałość, poszukiwanie pomocy) i •nieakceptowanych społecznie, raniące innych (np. reakcje wrogie, agresja, przypisywanie winy)
  • 27.
    • •strategie adaptacyjne, konstruktywne(np. strategie zorientowane problemowo, poznawcza reinterpretacja sytuacji) i nieadaptacyjne (np. strategie zorientowane emocjonalnie, unikanie, wycofywanie, zaprzeczanie, wypieranie, wyładowywanie emocji, zachowania wrogie) •strategie dojrzałe (transformacyjne np. zachowywanie zimnej krwi, opanowywanie gniewu i lęku, logiczna analiza problemu, rozważanie priorytetów) i neurotyczne (regresyjne np. negowanie, unikanie, zamykanie się w sobie)
  • 28.
    Typ osobowości areakcja na stres
  • 29.
    Dwa ogólne podejściado zagadnienia redukcji zbyt wysokiego stresu Radzenie sobie zorientowane na problem - kierujemy wówczas wysiłki na zmianę obiektywnej sytuacji poprzez zmianę elementów otoczenia lub też zmianę interakcji podmiotu z otoczeniem,
  • 30.
    Radzenie sobie zorientowanena emocje - czyli podejmujemy działania w celu przezwyciężenia napięcia emocjonalnego wynikającego ze stresu. Występuje wówczas kiedy jednostka uznaje, że nie może zrobić nic, aby zmienić samą sytuację. Wtedy osoba koncentruje się na próbach adaptacji do negatywnie ocenianej sytuacji. Pierwsza strategia wydaje się być najszybszą metodą unikania zbyt dużego stresu. Nie podejmujemy w niej jednak wyzwań, uciekamy od sytuacji, które w naszej ocenie mogą powodować nasz lęk i zdenerwowanie. Istnieje zbyt wiele miejsc, sytuacji, których musielibyśmy unikać, co może prowadzić do stagnacji, do braku rozwoju osobistego, do braku podejmowania przez jednostkę wyzwań.
  • 31.
    Inteligencja emocjonalna to umiejętnośćradzenia sobie z własnymi emocjami, zdolność pokonywania przeszkód, analizowania niepowodzeń i niepoddawania się im. Składa się na nią pięć podstawowych kompetencji emocjonalnych i społecznych: Samoświadomość - wiedza o swoich stanach wewnętrznych; świadomość swoich umiejętności i możliwości, poprawna samoocena, wiara w siebie; Samoregulacja - kontrola stanów emocjonalnych, umiejętność ich plastycznego, skutecznego wykorzystania, bycie uczciwym i prawym;
  • 32.
    Motywacja - zaangażowaniew osiąganie celów, inicjatywa, optymizm, Empatia - uświadomienie sobie uczuć i potrzeb innych ludzi, rozumienie ich, umiejętne słuchanie innych; Umiejętności społeczne - skuteczna komunikacja interpersonalna, umiejętność budowania pozytywnych relacji w grupie, rozwiązywania konfliktów, tworzenie więzi, wpływanie na innych i uleganie bądź nie wpływom innych.
  • 33.
    Osobowość antystresowa- jakją zbudować? Wierz we własne możliwości. Stawiaj sobie precyzyjne i realistyczne cele. Naucz się traktować niepowodzenia jako informację zwrotną. Poddawaj je analizie. Uprawiaj sport. Nagromadzone emocje rozładowuje bieganie, pływanie, gimnastyka, spacery. Utrzymuj kontakt z przyrodą. Szukaj momentów wyciszenia. Stosuj techniki relaksujące. Naucz się medytacji. Słuchaj muzyki relaksującej.
  • 34.
    Dbaj o właściwądietę. Unikaj wszelkich używek. Naucz się zarządzać własnym czasem. Wyeliminuj "pożeraczy" własnego czasu. Pamiętaj, aby zawsze znaleźć czas na wypoczynek i rozrywkę. Dbaj o odpowiednią ilość snu. Otaczaj się ludźmi, którzy pozytywnie Cię "nakręcają". Rozwijaj poczucie humoru. Śmiej się jak najczęściej. Znajdź sobie wciągające i odprężające hobby. Zawsze oczekuj najlepszego. Wyobrażaj sobie swoją przyszłość tylko w "jasnych kolorach".
  • 35.
  • 36.
    Stephen Covey wzakresie nastawień dzieli ludzi na pro aktywnych i reaktywnych. Ludzie reaktywni koncentrują swoje wysiłki na błędach i słabościach innych, problemach i czynnikach, nad którymi nie panują, obwiniając innych, złe, niesprzyjające okoliczności, nieżyczliwe środowisko. Utwierdzają się tym, w przekonaniu że są ofiarami, tracą pozytywna energię, ich pole wpływu zawęża się i zaniedbują dziedziny, w których mogliby efektywnie działać. Motorem ich działania są uczucia, okoliczności i środowisko. Osoby te czekają na decyzje innych, na właściwy moment. Język reaktywny - przykłady: „To kwestia szczęścia". „Ona mnie irytuje", „Muszę to zrobić...., muszę tam iść", „Taki się urodziłem" itp.
  • 37.
    Ludzie pro aktywniz kolei koncentrują swoją uwagę i działania na obszarze swoich wpływów. Ich sposób działania, myślenia, język, postawa odzwierciedlają przekonanie o szerokim wpływie na otaczającą ich rzeczywistość. Podejmują ryzyko, działania, świadomie decydują o swoim życiu. Z konsekwencją dążą do zamierzonych celów, nie oglądając się na zmianę nastrojów w środowisku, na innych. Ich podejście pełne jest inicjatywy i pozytywnej energii. Język pro aktywny - przykłady: „To zależy od dyscypliny" „W pełni kontroluję emocje", „Sam kształtuje swoją osobowość", „Pomyślę co mogę z tym zrobić"
  • 38.
    Osobowość typu Ai B Opisane przez Friedmana i Rosemana w 1970 roku Ludzi o osobowości typu A cechuje: dążenie do perfekcjonizmu, niecierpliwość, pośpiech, irytacja, chroniczny gniew i wrogie nastawienie do ludzi. Osoby typu A mają mniejsze umiejętności radzenia sobie ze stresem, częściej zapadają na chorobę wieńcową serca.
  • 39.
    Na podstawie badańHenry Dreher stworzył listę siedmiu aspektów osobowości, które sprzyjają odporności na stres: Wrażliwość na sygnały wewnętrzne Zdolność do zwierzeń Siła charakteru - zaangażowanie, kontrola, wyzwanie Asertywność Tworzenie związków opartych na miłości Zdrowe pomaganie Wszechstronność i integracja - ludzie, którzy odznaczają się wszechstronnością i mają tzw. wewnętrzną harmonię, są wewnętrznie zintegrowani, są odporniejsi na stres, rzadziej chorują, mają wyższą samoocenę
  • 40.
    PIĘĆ ZASAD ZDROWEGOMYŚLENIA •Jest oparte na oczywistych faktach; •Pomaga osiągać bliższe i dalsze cele; •Pomaga unikać niepożądanych konfliktów lub je rozwiązywać; •Pomaga chronić Twoje życie i zdrowie; Pomaga czuć się (emocjonalnie) jak, jak chcemy się czuć.
  • 41.
    Jak mogę sprawdzić,czy moje przekonania są zdrowe? Metoda 5 Palców: Zadaj sobie sam pytanie czy to przekonanie: •Pomaga mi zapobiegać konfliktom lub rozwiązywać je? •Pozwala mi czuć się lepiej? •Pomaga mi osiągać moje cele (bliższe i dalsze)? •Jest oparta na faktach? •Pomaga mi chronić moje zdrowie i życie?
  • 42.
    Jeżeli na conajmniej 3 pytania udzieliłeś (sam sobie) szczerej odpowiedź „TAK", to Twoje przekonanie jest zdrowe. Jeśli nie uzyskałeś 3 x "tak", potrzebujesz pracy nad swoimi myślami
  • 43.
    Właściwe nastawienie możemybudować poprzez: Wyznaczanie sobie jasnych i ważnych celów w życiu, według zasady SMART S - specyficzny, skonkretyzowany M - mierzalny A - akceptowalny R - realistyczny T - terminowy
  • 44.
    PYTANIA KARTEZJAŃSKIE Co sięstanie, jeśli osiągnę ten cel? Co się nie stanie, jeśli osiągnę ten cel? Co się stanie, jeśli nie osiągnę tego celu? Co się nie stanie, jeśli nie osiągnę tego celu?
  • 45.
    Warto pamiętać: Przestań martwićsię rzeczami, na które nie masz wpływu Śmiej się jak najczęściej, kiedy masz „zły dzień" - obejrzyj twój ulubiony, zabawny film, umów się ze znajomymi, poszukaj towarzystwa osób, które potrafi cię rozbawić Miej czyste sumienie Bądź konsekwentny w działaniu, realizuj wyznaczone zadania z determinacją Są działania, które nie przynoszą zamierzonych efektów, naucz się wyciągać z nich wnioski, niepowodzenia traktuj jako zdarzenia do przeanalizowania
  • 46.
  • 47.
    Asertywność to wyuczonysposób zachowań społecznych, którego istotę stanowi przestrzeganie należnych nam praw poprzez rzeczywiste, zgodne z naszymi przekonaniami wyrażanie naszych uczuć, myśli, potrzeb i życzeń - bez naruszania praw innych ludzi.
  • 48.
    Jeżeli chcesz byćasertywny, pamiętaj że masz prawo: W niektórych sytuacjach myśleć tylko o sobie Powiedzieć „nie" Do popełniania błędów Nie usprawiedliwiać się przed innymi Do uznania za swoją pracę i osiągnięcia Decydować o swojej reakcji na daną sytuację Ignorować rady innych
  • 49.
    Asertywne wyrażanie pochwałi krytyki • Słowa pochwały i krytyki formułuj w komunikatach typu JA. • Odwołuj się do faktów. • Postaraj się uwiarygodnić swój przekaz. • Pamiętaj o mowie ciała: gestach, mimice itp.
  • 50.
    Asertywne wyrażanie pochwałi krytyki Zachęć rozmówcę do wyrażenia krytyki, aby dowiedzieć się, co go tak naprawdę trapi: • „Co konkretnie nie podobało ci się w prezentacji, którą przeprowadziłem?" ROZMYCIE: • Gdy ktoś Cię krytykuje, przyznaj się do jakiegoś elementu krytyki, z którym możesz się zgodzić, ignorując całą resztę: • „Masz rację. Spóźniłem się z tym raportem" (zgoda częściowa) • „Być może masz rację, że często się spóźniam" (zgoda za pomocą przypuszczenia) • „Gdybym spóźniał się tak często jak twierdzisz, rzeczywiście byłby to spory problem" (zgoda co do zasady) ASERTYWNA ZGODA: • „Masz rację. Rzeczywiście sknociłem to" • „Ma pan rację, szefie. Spóźniłem się pół godziny... zepsuł mi się samochód"
  • 51.
    Asertywne wyrażanie złości PROCEDURA4 KROKÓW: 1. Udzielamy drugiej osobie informacji o tym, co nam sie nie podoba w jej zachowaniu i jak chcielibyśmy, żeby się zachowała. 2. Dajemy wyraz swojej irytacji, zmieniając ton głosu na bardziej stanowczy. 3. Przedstawiamy swoje zaplecze psychologiczne, czyli zapowiadamy, co zrobimy, jeśli rozmówca nie zmieni swojego zachowania.
  • 52.
    Asertywne odmawianie • „Nie",opis, czego nie zrobimy, uzasadnienie. • Technika „zdartej płyty" - kilkakrotne powtarzanie tego samego argumentu. • Przejście od treści do procesu: ujawnienie naszych emocji, jeśli namawianie trwa. Zamiast słów: „muszę", „nie mogę", „powinienem/powinnam", używaj: „decyduję się", „postanawiam", „planuję", „zamierzam", „mam takie zasady"
  • 53.
    Asertywne wyrażanie próśbi oczekiwań • Odpowiedz sobie na pytanie -„Co się stanie, jeśli nie uzyskam zamierzonego rezultatu?" • Uzasadnij przedstawioną prośbę. • Prośbę zakończ pytaniem do drugiej osoby o jej decyzję. • Dopytuj.
  • 54.
    Asertywne wydawanie poleceń •Wskaż nadawcę polecenia. • Zwróć się do konkretnego adresata. • Konkretnie wskaż, czego dotyczy polecenie. • Określ termin wykonania polecenia.
  • 55.
  • 57.
    CECHY SKUTAECZNEJ KOMUNKACJI Pytaniaotwarte są szczególnie przydatne na początku spotkania; stanowią dobry sposób na budowanie więzi i pozytywnego klimatu, pobudzają dialog partnerski. Świetnie sprawdzają się w procesie analizy potrzeb, ponieważ są źródłem wielu informacji o partnerze negocjacji. Na pytania otwarte nie można udzielić odpowiedzi „tak" lub „nie". Pytania te zaczynają się od słów: • jak... •co... •gdzie... •kiedy... •który...
  • 58.
    Pytania zamknięte Skonstruowane sąw taki sposób, by odpowiedź brzmiała „tak” lub „nie"; wymagają krótkich i zwięzłych wypowiedzi. Służą potwierdzeniu lub zanegowaniu tego, co zostało powiedziane. Przydatne przy uzgadnianiu wyników dyskusji albo w celu skłonienia partnera do zajęcia konkretnego stanowiska. Stosowanie pytań zamkniętych w trakcie negocjacji jest szczególnie użyteczne, gdy chcemy usłyszeć wyraźną decyzję, chcemy przejść do sedna sprawy czy potrzebujemy zdecydowanego potwierdzenia lub zaprzeczenia.
  • 59.
    Pytania wyjaśniające Mogą przybraćzarówno formę pytań otwartych („Co ma pan na myśli, mówiąc..."], jak i zamkniętych („Czy dobrze zrozumiałem, że..."). Warto pytać o wszystko, co wydaje nam się niejasne! Udzielanie niepełnych informacji czy też formułowanie wypowiedzi przy użyciu specjalistycznego słownictwa może być taktyką wykorzystywaną prze drugą stronę w celu wytrącenia nas z równowagi/ zyskania przewagi/ zyskania na czasie.
  • 60.
    Parafraza Szczególny rodzaj pytania,które polega na powtórzeniu własnymi słowami tego, co powiedział rozmówca: •jeśli dobrze rozumiem...? •Czy ma Pan na myśli...? •jak rozumiem...? •Czy chce Pan przez to powiedzieć, że...? •Mówi Pan, że...? •Innymi słowy...? Zastosowanie parafrazy sygnalizuje rozmówcy, że dotychczas uważnie go słuchaliśmy i pozwala upewnić się czy dobrze go zrozumieliśmy, dzięki czemu pozwala uniknąć nieporozumień i przejść do etapu przedstawiania naszej argumentacji.
  • 61.
    Skuteczna argumentacja Podstawą dobraniaodpowiedniej argumentacji są informacje, które uzyskaliśmy od partnera dzięki aktywnemu słuchaniu. Warto zauważyć, że jedno stwierdzenie może być uzasadnione za pomocą wielu argumentów, które elastycznie dostosowujemy do sytuacji i partnera. TEZA ponieważ ARGUMENT Twierdzenie niczym nie uzasadnione ma dla partnera małe znaczenie. Partner chce wiedzieć, jakie korzyści uzyska dzięki przyjęciu naszej propozycji. W im większym stopniu korzyści te będą pokrywały się z jego potrzebami, tym bardziej będzie skłonny przyjąć naszą propozycję.
  • 64.
  • 66.
    Przeciążenie ilościowe: gdypracy jest zbyt dużo Przykłady: • praca wymaga znacznego wysiłku fizycznego; • pracujesz w pośpiechu i pod presją czasu; • nagle pojawiają się znaczne ilości pracy do wykonania; • często zabierasz pracę do domu lub pracujesz w nadgodzinach; • w firmie brakuje pracowników.
  • 67.
    Co możesz zrobić: •staraj się robić częstsze przerwy na odpoczynek w czasie pracy; • nie pozwól aby wywieranie presji i ponaglanie Cię zdarzało się zbyt często; • proś o zlikwidowanie niepotrzebnej części Twojej pracy; • ustal z przełożonym harmonogram swojej pracy; • proś o wskazywanie przez przełożonych zadań do wykonania w pierwszej kolejności; • odmawiaj, gdy nie jesteś w stanie czegoś zrobić; • poinformuj pracodawcę o potrzebie zatrudnienia odpowiedniej ilości pracowników; • nie zgadzaj się, aby praca w nadgodzinach stała się regułą; • wypoczywaj po pracy.
  • 68.
    Przeciążenie jakościowe: gdypraca jest zbyt trudna Przykłady: • brakuje Ci przygotowania do wykonania zlecanych Ci obowiązków; • wykonujesz zadania trudne i skomplikowane umysłowo; • ponosisz odpowiedzialność za ludzi lub odpowiedzialność materialną; • stajesz przed dylematami moralnymi; • podejmujesz decyzje o możliwych znącząnych konsekwencjach dla przyszłości zakładu lub innych pracowników.
  • 69.
    Co możesz zrobić: •proś o czas na zapoznanie się z nowymi obowiązkami; • nie podejmuj się wykonywania zadań, do których nie masz przygotowania; • sam lub przy pomocy pracodawcy podnoś swoje kwalifikacje zawodowe; • staraj się uczestniczyć w okresowych szkoleniach doskonalących; • mów pracodawcy o potrzebie ich organizowania; • staraj się zapewnić sobie odpowiednią ilość czasu na podjęcie ważnej decyzji; • konsultuj się z przełożonymi, proś o radę bardziej doświadczonych pracowników; otwarcie szukaj pomocy i wsparcia, gdy tego potrzebujesz.
  • 70.
    Niedociążenie jakościowe: gdypraca jest monotonna Przykłady: • wykonujesz proste, powtarzalne, monotonne czynności; • praca jest zautomatyzowana, nie angażuje Twoich wrodzonych możliwości, • nie zaspokaja potrzeb lub aspiracji.
  • 71.
    Co możesz zrobić: •poproś o rozszerzenie zakresu czynności i/lub zwiększenie różnorodności przydzielanych Ci zadań; • w uzgodnieniu z przełożonymi zamieniaj się pracą z innymi pracownikami; • przyjmij dodatkowe obowiązki i/lub bardziej odpowiedzialną pracę; • rozwijaj swoje zainteresowania pozazawodowe.
  • 72.
    Brak kontroli nadpracą: gdy nie masz wpływu na swoją pracę Przykłady: • wykonujesz swoje obowiązki w stałych i niezmiennych godzinach; • nie masz możliwości przerwania pracy w razie nagłej potrzeby; • nie możesz decydować o sposobie lub tempie pracy; • w zakładzie wprowadzono monitoring elektroniczny pracowników.
  • 73.
    Co możesz zrobić: •jeśli danego dnia musisz rozpocząć lub zakończyć pracę wcześniej, staraj się informować przełożonych z odpowiednim wyprzedzeniem; • informuj pracodawcę o potrzebie zadudnienia odpowiedniej ilości pracowników; • włączaj się w podejmowanie decyzji dotyczących Twojej przyszłości w firmie; • dowiedz się, jaki jest cel elektronicznej kontroli nad Twoją pracą i ustal z pracodawcą jej zakres.
  • 74.
    Niejasność roli: gdynie wiesz, za co odpowiadasz Przykłady: • nie znasz swojego zakresu czynności; • Twój zakres odpowiedzialności pokrywa się z zakresami odpowiedzialności innych pracowników; • brakuje Ci wiedzy i informacji o celach i efektach Twojej pracy; • pracodawca nakłania Cię do zawarcia z nim umowy cywilnoprawnej - np. umowy zlecenia, umowy o dzieło - w sytuacji, gdy pracujesz na zasadach umowy o pracę, tj. wykonujesz pracę osobiście, pod nadzorem pracodawcy, we wskazanym przez niego miejscu i czasie oraz otrzymujesz za nią wynagrodzenie.
  • 75.
    Co możesz zrobić: •poproś o jasne sprecyzowanie swoich obowiązków na piśmie; • ustalcie z przełożonymi i pozostałymi współpracownikami zakres odpowiedzialności za poszczególne zadania; • proś o informację o wynikach i efektach Twojej pracy; • domagaj się uznania i doceniania Cię za dobrze wykonaną pracę; • samodzielnie nagradzaj się za dobrze wykonaną pracę; • nie pozwól traktować się niesprawiedliwe.
  • 76.
    Konflikt roli: gdypraca nie pozwala na realizację innych obowiązków lub potrzeb Przykłady: • przełożeni stawiają niespójne lub zmienne wymagania; • przełożeni, klienci i współpracy mają sprzeczne oczekiwania co do Ciebie; • praca nie daje Ci możliwości awansu i rozwoju; • nie zaspokaja Twoich aspiracji; • wpływa na życie rodzinne - wymaga ciągłej dyspozycyjności, długich lub częstych wyjazdów służbowych, uniemożliwia opiekę nad dzieckiem.
  • 77.
    Co możesz zrobić: •proś o wy dawanie jasnych i spójnych poleceń; • wyjaśniaj wątpliwości na bieżąco; • przyjmuj polecenia wyłącznie od przełożonych; • proś o wyjaśnienie potrzeb i zadań pozostałych działów firmy; • jasno formułuj swoje potrzeby i oczekiwania; • poproś o przedstawienie Ci możliwości awansu i rozwoju przed zatrudnieniem i podpisaniem umowy; • domagaj się rozdzielenia szczególnie uciążliwych obowiązków na kilka osób; • proś o wcześniejsze wskazanie osób zastępujących Cię w czasie nieobecności w pracy.
  • 78.
    Brak wsparcia: gdyprzełożeni i współpracownicy nie udzielają pomocy Przykłady: • system motywacyjny w firmie wymusza rywalizację między pracownikami; • w pracy izoluje się starszych pracowników i nie wykorzystuje się potencjału młodych; • brakuje informacji, wyposażenia i środków potrzebnych do pracy; • brak jest informacji o planowanych lub wprowadzanych zmianach w firmie; • pojawiają się konflikty między przełożonymi, pracownikami i współpracownikami; • pracujesz na jedynym w firmie stanowisku danego typu; • pracownikom nie udziela się pomocy, pomoc jest niewystarczająca lub przychodzi zbyt późno; • kontakt z przełożonymi jest utrudniony; • pracowników traktuje i ocenia się uznaniowo; • w pracy ma miejsce przemoc fizyczna i psychiczna.
  • 79.
    Co możesz zrobić: •zapytaj o atmosferę i stosunki panujące w firmie przed zatrudnieniem; • zorientuj się, jaki system motywacyjny panuje w firmie przed podpisaniem umowy; • gdy już pracujesz, współpracuj z innymi zamiast z nimi rywalizować; • korzystaj z doświadczenia innych pracowników; • wykorzystuj swój entuzjazm do pracy; • unikaj wzajemnego obwiniania się w trudnych momentach; • w okresie zmian domagaj się jasnych informacji dotyczących przyszłości firmy;
  • 80.
    • włączaj sięw planowanie i przeprowadzanie zmian; • wspieraj swoich kolegów w trudnych momentach; • rozwiązuj problemy na bieżąco; • bądź otwarty, szczery, okazuj szacunek innym; • domagaj się opracowania przez pracodawcę jasnego systemu nagradzania i awansowania; • dowiedz się, jaki system składania i badania skarg obowiązuje w Twojej firmie; • zwróć się o pomoc do związku zawodowego, rady pracowników lub innych przedstawicieli załogi działających w Twojej firmie; • zdecydowanie reaguj na przemoc i nie pozwól, aby ktokolwiek stosował ją w Twojej obecności; • szukaj wsparcia i pomocy poza firmą.
  • 81.
    Fizyczne warunki pracy:gdy w pracy jest niebezpiecznie • pracujesz w hałasie; • obsługujesz drogie lub niebezpieczne maszyny i urządzenia; • pracujesz w zbyt wysokich lub zbyt niskich temperaturach; • często podczas pracy czujesz nieprzyjemne i uciążliwe zapachy; • na stanowisku pracy znajdują się substancje łatwopalne, wybuchowe, drażniące, żrące lub trujące.
  • 82.
    Co możesz zrobić: •domagaj się wymiany wyeksploatowanych maszyn, urządzeń i instalacji; • nigdy nie podejmuj się wykonywania obowiązków, do których nie masz przygotowania lub wystarczającego doświadczenia zawodowego; • nigdy nie demontuj fabrycznie zainstalowanych osłon, ekranów i filtrów ochronnych; • uczestnicz w szkoleniach wstępnych i okresowych z dziedziny bezpieczeństwa i higieny pracy oraz udzielania pierwszej pomocy; • jeśli masz wątpliwości, proś o udostępnienie wyników pomiarów hałasu, zapylenia itp. na swoim stanowisku pracy; • domagaj się od pracodawcy przedstawienia wyników oceny ryzyka zawodowego dla Twojego stanowiska pracy
  • 83.
    • wykonuj pracęzgodnie z instrukcjami stanowiskowymi; • sprawdź, jakie środki ochrony indywidualnej przysługują na Twoim stanowisku pracy i domagaj się ich przydziału od pracodawcy; • dowiedz się, jakie procedury bezpieczeństwa i postępowania w sytuacjach zagrożenia obowiązują w Twojej firmie; • poproś o poradę specjalistę ds. bezpieczeństwa i higieny pracy.
  • 84.
    KOSZTY STRESU WPRACY: Pracownik podlegający stresowi: • nie jest w stanie pracować efektywnie i wydajnie • popełnia niezamierzone pomyłki i błędy • ulega częstszym wypadkom przy pracy • jest niechętny nowościom i zmianom w pracy • wypala się – traci zainteresowanie pracą • wchodzi w konflikt z przełożonymi, nie wykonuje ich poleceń
  • 85.
    • omija zasadybezpieczeństwa • jest niechętny wszelkim zmianom i nowatorskim rozwiązaniom • bierze częste zwolnienia lekarskie, często korzysta z porad lekarzy • odchodzi z pracy (częsta rotacja kadr) • zapada na ciężkie przewlekłe choroby wymagające kosztownych oddziaływań
  • 86.
    W państwach UniiEuropejskiej nadmierny stres związany z pracą zawodową to drugi po bólach pleców problem zdrowotny osób czynnych zawodowo. Na podstawie badań przeprowadzonych w 10 krajach członkowskich UE wynika, że dolegliwości spowodowane stresem częściej występują u kobiet niż u mężczyzn Problemy psychospołeczne i zagadnienia zdrowia psychicznego w pracy zostały uznane za priorytetowe w 9 krajach Europy.
  • 90.
    Dziękujemy za uwagę życzymysukcesów w walce ze stresem 